Przejdź do treściPrzejdź do stopki strony
Strona główna Sztuka Za co pokochano Zakopane przed wojną?

Za co pokochano Zakopane przed wojną?

Aleksandra Galant 6 kwietnia 2023
Za co pokochano Zakopane przed wojną?

Nowa wystawa w Muzeum Tatrzańskim pt. „Zbierało się fajne towarzystwo” opowiada o fenomenie, jakim Zakopane było w dwudziestoleciu międzywojennym, kiedy stawało się letnią i zimową stolicą Polski. Do małej wsi w Podhalu zjeżdżali miłośnicy gór, wśród nich malarze, pisarze czy muzycy, którzy niejednokrotnie, zostawali tam na stałe.

Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.

W dwudziestoleciu międzywojennym zapanowała prawdziwa moda na Zakopane. Wiązała się nie tylko z bliskością gór oraz rosnącą popularnością narciarstwa (w 1936 r. została otwarta kolej linowa na Kasprowy Wierch), ale także możliwością spotkania tam przedstawicieli ówczesnej socjety. Tych z kolei przyciągała do Zakopanego atmosfera ekscentryzmu. Najbardziej barwną postacią, która uległa magii tego miejsca był Stanisław Ignacy Witkiewicz. Artysta określił ją w artykule na łamach Echa Tatrzańskiego (1919) „demonizmem”.

Atmosfera tamtego czasu zainspirowała także reżysera Macieja Kawalskiego, o czym usłyszycie w jednym z naszych podcastów.

Wystawa nie przedstawia najważniejszych dzieł, które powstały dzięki wizytom artystów w stolicy Podhala (te można podziwiać w tym samym budynku na wystawie czasowej „Artyści i sztuka w Zakopanem”). Ekspozycja „Zbierało się fajne towarzystwo” szuka raczej odpowiedzi na pytanie o fenomen Zakopanego, a także dokumentuje tętniące tam w dwudziestoleciu międzywojennym życie towarzyskie i artystyczne. Ważną częścią wystawy są wspomnienia z tamtejszych restauracji. U Karpowicza i u Trzaski bywano, a także tworzono. Wystawa prezentuje bogatą kolekcję karykatur, które otrzymywali goście tych lokali. Znalazło się też miejsce na zdjęcia z tamtych czasów oraz gazety, będące areną dyskusji na temat sztuki oraz miejscem publikacji plotek o kolejnych towarzyskich ekscesach.

Fenomen Podhala przybliża inna wystawa Muzeum Tatrzańskiego.

Wystawa to nie tylko fotografie i archiwalia. Do tworzenia ekspozycji zostali zaproszeni uczniowie Państwowego Liceum Sztuk Plastycznych im. A. Kenara w Zakopanem, którzy stworzyli prace o życiu artystycznym stolicy Podhala sto lat później, czyli w latach 20. XXI wieku.

Wystawę „Zbierało się fajne towarzystwo” można oglądać w Galerii Sztuki w willi Oksza do 25 czerwca 2023 r. Gościem Audycji Kulturalnych jest kuratorka ekspozycji – Zofia Radwańska.

Zdjęcia: Muzeum Tatrzańskie w Zakopanem
Zdjęcie główne: Droga do Morskiego Oka, ok. 1930 r., fot. Stefan Zwoliński

Za co pokochano Zakopane przed wojną? – transkrypcja podcastu

 

 

Audycje Kulturalne są projektem realizowanym przez Narodowe Centrum Kultury.

Pozostałe audycje w tej kategorii

„Wojciech Weiss. Nieznane grafiki i rysunki”

„Wojciech Weiss. Nieznane grafiki i rysunki”

Choć artysta znany jest przede wszystkim ze swoich obrazów, nagradzanych i wystawianych na całym świecie, to tworzył także rysunki i grafiki, korzystając z rozmaitych technik. Przegląd jego prac, także tych wcześniej nieprezentowanych, można oglądać w Muzeum Narodowym w Poznaniu. Wojciech Weiss (1875-1950) był wybitnym malarzem i grafikiem, a także profesorem… Czytaj dalej

Do Wiedeńskiej czy do Schnapki? Kawiarnie 100 lat temu

Do Wiedeńskiej czy do Schnapki? Kawiarnie 100 lat temu

Choć kawiarnie kojarzą się przede wszystkim z gwarem rozmów i bujnym życiem towarzyskim, to nad filiżankami parującej kawy rodziły się idee a także kształtowały się środowiska twórcze. O sile lokalnej tożsamości może świadczyć fakt, że przedmioty z kawiarni zachowały się w prywatnych kolekcjach do dziś. Nowa wystawa w… Czytaj dalej

Rafał Malczewski – twórca innej epoki niż ojciec

Rafał Malczewski – twórca innej epoki niż ojciec

Wystawa „Rafał Malczewski. Narty, dansing, brydż” przybliża twórczość artysty, w szczególny sposób przyglądając się jego wielkiej miłości do Tatr, sportów zimowych, ale także kurortowych rozrywek, z których słynęło międzywojenne Zakopane. Zanim Rafał Malczewski zdecydował się związać swoje życie z malarstwem, studiował, ku radości rodziców, filozofię, architekturę i argonomię. Jednak lata… Czytaj dalej

„Południk 21. Czapski – Kozera”

„Południk 21. Czapski – Kozera”

Najnowsza wystawa w Kordegardzie, galerii Narodowego Centrum Kultury, to zestawienie ze sobą aż 70 prac – rysunków Józefa Czapskiego oraz kolaży Grzegorza Kozery, zafascynowanego twórczością wybitnego kapisty. Wystawa związana jest z przypadającą w tym roku 130. rocznicą urodzin malarza, pisarza, krytyka i współtwórcy „Kultury” paryskiej. Punktem wyjścia dla wystawy są… Czytaj dalej

Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich

Formy obecności. Sztuka Łemków/Rusinów Karpackich

Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie prezentuje pierwszą w historii tak szeroką prezentację dorobku artystycznego tej karpackiej społeczności. Obejmuje twórców uznanych, takich jak Andy Warhol, Epifaniusz Drowniak (Nikifor) czy Jerzy Nowosielski oraz artystki i artystów funkcjonujących dotąd poza głównym nurtem. Wystawa przywraca widzialność twórczości Łemków (nazywanych także Rusinami Karpackimi), która przez… Czytaj dalej

„Wszystko się tu stało” – Łódź Artura Rubinsteina

„Wszystko się tu stało” – Łódź Artura Rubinsteina

Nowa wystawa w Filharmonii Łódzkiej poświęcona jest niezwykłej relacji jej patrona z rodzinnym miastem. Przywołuje początki jego muzycznej drogi, prezentuje też artystyczną aktywność w mieście swojego urodzenia, w którym koncertował aż 34 razy. Nazywany królem pianistów i obywatelem świata, podziwiany i oklaskiwany na obu półkulach, wspominając lata artystycznej kariery, wydarzenia,… Czytaj dalej