Niekiedy mówi się, że była pierwszą polską lekarką, choć nie miała medycznego wykształcenia. Jedno nie ulega wątpliwości – dziewczyna z niewielkiego Nowogródka zrobiła międzynarodową karierę. Leczyła na dworze sułtana, pracowała na froncie, była też… szpiegiem. Jej biografię, będącą gotowym scenariuszem filmowym, opisał w najnowszej powieści Cezary Harasimowicz.
Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.
Wiedzę o urodzonej w 1713 r. Reginie Salomei Pilsztynowej, medyczce-amatorce i podróżniczce, czerpiemy z pamiętników, które pisała przez całe swoje życie. Wiedzę lekarską, niedostępną wówczas dla kobiet, zdobywała podglądając pracę męża specjalizującego się w okulistyce. Za mąż wyszła w wieku zaledwie 14 lat. Tak młody wiek zamążpójścia mógł wynikać z „czupurnego charakteru”, którym zamęczeni byli jej rodzice. W szybkim małżeństwie córki upatrywali odrobiny spokoju.
Regina Salomea wraz z mężem wyprowadziła się do Stambułu, gdzie uczyła się języków, zgłębiała medycynę, a tak zajmowała się magicznymi rytuałami, które praktykowała do końca życia. Nieustannie podróżowała: odwiedziła Wiedeń, Stambuł, Petersburg, dotarła nawet na Maltę. Z czasem została szpiegiem, a także wykupowała chrześcijan z niewoli tureckiej i „odsprzedawała” ich rodzinom. W międzyczasie przeżywała miłosne przygody, w tym mniej lub bardziej udane małżeństwa.
Barwny życiorys zaciekawił scenarzystę, aktora i pisarza – Cezarego Harasimowicza. Początkowy plan opracowania scenariusza filmowego na podstawie pamiętników Pilsztynowej, przerodził się w kilkuset stronicową powieść, napisaną w całości w pierwszej osobie liczby pojedynczej.
W Audycjach Kulturalnych Cezary Harasimowicz opowiedział o procesie twórczym, towarzyszącym wydaniu książki oraz literackich planach na przyszłość.
Zdjęcia: Wydawnictwa Lira.
Przez 75 lat artysta łączył w nich swoje codzienne doświadczenia z bogatym życiem duchowym. Uzupełniał je o prace malarskie i szkice, wklejane bilety i zdjęcia. Wątek dzienników jest podejmowany także w najnowszej publikacji poświęconej artyście pt. „Czapski – rówieśnik XX wieku”. Józef Czapski był malarzem kapistą, rysownikiem, eseistą i komentatorem… Czytaj dalej
Pisała sztuki teatralne, recenzje, felietony. Występowała publicznie, wspierała potrzebujących, zarządzała instytucjami związanymi z literaturą. Mimo to, biografia Ireny Gombrowicz przez lata pozostawała nieznana. Może się to zmienić za sprawą poświęconej jej książki – choć, jak przekonuje autorka, Irena Gombrowicz ceniła „życie w ukryciu”. Irena Gombrowicz przyszła na świat jako trzecie… Czytaj dalej
Dwadzieścia pięć lat od pierwszego wydania, na polskim rynku wydawniczym pojawiło się pierwsze tłumaczenie jednej z najważniejszych teorii amerykańskiego socjologa, Howarda S. Beckera. „Światy sztuki” są próbą spojrzenia na proces powstawania dzieła, będącego wypadkową pracy wielu zaangażowanych osób. Sztuka w ujęciu Beckera staje się efektem zbiorowej pracy, a nie jedynie indywidualnego… Czytaj dalej
Powieść Wojciecha Chmielewskiego pozwala na odkrycie stolicy sprzed 30 lat a także na rozważania dotyczące jej kształtu i rzeczywistości za… niemal 300 lat. Jedno pozostaje niezmienne – wielka miłość do miasta. Wojciech Chmielewski, znany przede wszystkim z krótkich form, zaprasza Czytelniczki i Czytelników do lektury powieści „Księżyc ma zapach Warszawy”. Czytaj dalej
Charyzmatyczne trio inspirujące się muzyką latynoamerykańską, zapisało się w historii polskiej sceny muzycznej jako zespół, który nikogo nie pozostawiał obojętnym. Podobnie jak kreacje i dopracowany w każdym detalu sceniczny wizerunek, którego pieczołowitość, wyprzedzała swoją epokę. Tercet Egzotyczny powstał w 1963 r. – przez kilka dekad działalności artyści nie tylko podzielili… Czytaj dalej
5 grudnia minęło 100 lat od śmierci Noblisty Władysława Stanisława Reymonta. Narodowe Centrum Kultury wydało zbiór esejów, które ukazują twórczość pisarza z perspektywy całego stulecia. W rozmowie Katarzyny Sanockiej o Reymoncie mniej znanym, opowiada jeden z eseistów – prof. IBL PAN, dr hab. Marek Pąkciński. Jak postrzegamy dziś teksty i… Czytaj dalej