„Zjawa. Niesamowity Reymont” to ekspozycja przybliżająca mniej znaną powieść noblisty, czyli „Wampira” z 1911 r. Skupia się nie tylko na jej fabule i odniesieniach do biografii pisarza, ale także na nastrojach i niepokojach społecznych, charakterystycznych dla przełomu wieków.
Historia opisana w „Wampirze” opiera się na wspomnieniach z podróży Władysława Reymonta do Londynu, gdzie uczestniczył w zjeździe Towarzystwa Teozoficznego. Bohater powieści (wcześniej wydawanej w odcinkach na łamach „Kuriera Warszawskiego”), niespełniony pisarz Zenon, miota się między demoniczną Daisy, niewinną Betsy i dawną ukochaną Adą. Uwagę zwraca misterna konstrukcja fabuły oraz zaskakująca mnogość jej wątków.
Władysław Reymont otrzymał literackiego Nobla w 1924 r. za monumentalną powieść „Chłopi”. W zeszłym roku na ekranach kin pojawił się film na jej podstawie, o którym rozmawialiśmy z jego twórcami.
Wystawa „Zjawa. Niesamowity Reymont”, stworzona z okazji setnej rocznicy przyznania pisarzowi literackiej nagrody Nobla, przybliża opisywane w „Wampirze” postaci i ukazuje dzieła sztuki, które powstały w podobnym czasie i które ilustrują główne wątki powieści (obrazy Wojciecha Weissa, Bolesława Nawrockiego, Meli Muter i Jacka Malczewskiego, rzeźby Konstantego Laszczki i Henryka Kunzeka). Podkreśla to zainteresowania polskich i zagranicznych modernistów spirytyzmem, okultyzmem czy oniryzmem.
Najnowsza ekspozycja w Muzeum Literatury to także odniesienie powieści Reymonta do współczesności. Jest to możliwe dzięki zaangażowaniu artystów: Rafała Dominika i Marty Ziółek, który przygotowali prace graficzne, rzeźbiarskie oraz działania performatywne, które można oglądać w przestrzeni wystawy.
Ekspozycję „Zjawa. Niesamowity Reymont” można oglądać w Muzeum Literatury do 29 września 2024 r. W skład zespołu kuratorskiego wchodzą: Anna Lebensztejn, Janek Owczarek, Iza Zychowicz.
W Audycjach Kulturalnych opowiedzieli o niej Anna Lebensztejn oraz Janek Owczarek.
Zdjęcia: dzięki Muzeum Literatury / fot. Daria Irena Górniewska, Jacek Łagowski
Kliknij i pobierz transkrypcję tego podcastu.
Przez 75 lat artysta łączył w nich swoje codzienne doświadczenia z bogatym życiem duchowym. Uzupełniał je o prace malarskie i szkice, wklejane bilety i zdjęcia. Wątek dzienników jest podejmowany także w najnowszej publikacji poświęconej artyście pt. „Czapski – rówieśnik XX wieku”. Józef Czapski był malarzem kapistą, rysownikiem, eseistą i komentatorem… Czytaj dalej
Pisała sztuki teatralne, recenzje, felietony. Występowała publicznie, wspierała potrzebujących, zarządzała instytucjami związanymi z literaturą. Mimo to, biografia Ireny Gombrowicz przez lata pozostawała nieznana. Może się to zmienić za sprawą poświęconej jej książki – choć, jak przekonuje autorka, Irena Gombrowicz ceniła „życie w ukryciu”. Irena Gombrowicz przyszła na świat jako trzecie… Czytaj dalej
Dwadzieścia pięć lat od pierwszego wydania, na polskim rynku wydawniczym pojawiło się pierwsze tłumaczenie jednej z najważniejszych teorii amerykańskiego socjologa, Howarda S. Beckera. „Światy sztuki” są próbą spojrzenia na proces powstawania dzieła, będącego wypadkową pracy wielu zaangażowanych osób. Sztuka w ujęciu Beckera staje się efektem zbiorowej pracy, a nie jedynie indywidualnego… Czytaj dalej
Powieść Wojciecha Chmielewskiego pozwala na odkrycie stolicy sprzed 30 lat a także na rozważania dotyczące jej kształtu i rzeczywistości za… niemal 300 lat. Jedno pozostaje niezmienne – wielka miłość do miasta. Wojciech Chmielewski, znany przede wszystkim z krótkich form, zaprasza Czytelniczki i Czytelników do lektury powieści „Księżyc ma zapach Warszawy”. Czytaj dalej
Charyzmatyczne trio inspirujące się muzyką latynoamerykańską, zapisało się w historii polskiej sceny muzycznej jako zespół, który nikogo nie pozostawiał obojętnym. Podobnie jak kreacje i dopracowany w każdym detalu sceniczny wizerunek, którego pieczołowitość, wyprzedzała swoją epokę. Tercet Egzotyczny powstał w 1963 r. – przez kilka dekad działalności artyści nie tylko podzielili… Czytaj dalej
5 grudnia minęło 100 lat od śmierci Noblisty Władysława Stanisława Reymonta. Narodowe Centrum Kultury wydało zbiór esejów, które ukazują twórczość pisarza z perspektywy całego stulecia. W rozmowie Katarzyny Sanockiej o Reymoncie mniej znanym, opowiada jeden z eseistów – prof. IBL PAN, dr hab. Marek Pąkciński. Jak postrzegamy dziś teksty i… Czytaj dalej