Wybrany utwór: „Has na nowo” – wystawa plakatów Andrzeja Pągowskiego
Wystawa plakatów Andrzeja Pągowskiego „Has na nowo” to spojrzenie na 25 filmów Wojciecha Jerzego Hasa od strony plastycznej. Andrzej Pągowski w rozmowie z Katarzyną Sanocką opowiada o szukaniu inspiracji do tych prac i o tym, jak z okazji stulecia urodzin reżysera ponownie zanurzył się w jego twórczość.
Plakaty Andrzeja Pągowskiego to współczesne spojrzenie na filmy Hasa z zupełnie różniących się od siebie czasów twórczości: od etiudy „Harmonia” po ostatni film fabularny „Niezwykła podróż Baltazara Kobera” oraz plakat do najgłośniejszej realizacji, która niestety nie została sfinalizowana, czyli do filmu „Osioł grający na lirze”. Wprawne oko wypatrzy w tych obrazach elementy liternictwa z czołówek filmów krótkometrażowych Hasa, stylistykę propagandową, a także charakterystyczną dla Pągowskiego „pisankę”, czyli tytuły i listę twórców pisane przez niego ręcznie.
Reinterpretacja filmografii Hasa w postaci plakatów, która w czerwcu została otwarta w Narodowym Centrum Kultury Filmowej w Łodzi (NCKF jest partnerem merytorycznym projektu), w sierpniu będzie miała swoją warszawską odsłonę w Galerii Plenerowej Muzeum Łazienek Królewskich. Narodowe Centrum Kultury jest partnerem i współorganizatorem tej wystawy, która jest częścią obchodów Roku Hasa.
Wystawę będzie można oglądać w dniach 4-31 sierpnia 2025 na ogrodzeniu Łazienek od strony Alei Ujazdowskich, a później także w innych miejscach w Polsce.
Dzień dobry, Katarzyna Senocka to są Audycje Kulturalne, podcast Narodowego Centrum Kultury.
Witam Państwa bardzo serdecznie i witam naszego znakomitego gościa Andrzej Pągowski, grafik i plakaciste.
Dzień dobry.
Witam serdecznie.
Spotykamy się z okazji Pana nowej wystawy.
To czwarty z kolei projekt, w którym na nowo interpretuje Pan poprzez plakat klasykę polskiego kina.
Tym razem wziął Pan na warsztat Wojciecha Jerzego Hasa.
Ale przypomnijmy może te poprzednie projekty, bo to były trzy ekspozycje, w których zajął się Pan twórczością Kieślowskiego, Wajdy i Morgenstierna.
Co Pana skłoniło do tego, żeby na nowo tworzyć plakaty do filmów, które są już legendarne?
Można powiedzieć, że brak pracy, ale to była złośliwość.
Przy mojej ilości zajętości dokładać sobie jeszcze takie projekty to jest masochizm.
Ale projekt na nowo zrodził się z przypadku, czyli z Kieślowskiego.
Przychodzi taki moment w życiu, przynajmniej w moim, nie wiem czy inni twórcy czy graficy mają podobne odczucia, że coraz bardziej do mnie dociera siła przypadku.
Czyli to, że w przypadku uprawiania zawodu na zlecenie nie ma się wpływu na to, co do Ciebie przychodzi.
Nie ma się wpływu na to, co robisz.
Po prostu jeżeli podejmujesz decyzję, że czekam na zlecenie i wykonuję tę pracę, którą ktoś mi powierzy,
to tak naprawdę to, co do Ciebie dociera jest przypadkiem.
W moim przypadku ten przypadek był wielkim szczęściem.
Nie tylko od strony zleceń, które do mnie przychodziły i nadal przychodzą,
ale też od strony ludzi, których po drodze spotykałem.
I po wielu latach, tutaj od razu troszkę zrobiłem to reklamy, bo to się już kończy.
Nakład się kończy.
Jest taka książka Być jak Pągowski, gdzie bardzo dokładnie opisałem, jak to wyglądało,
że ten przypadek spowodował tak naprawdę moje kontynuowanie.
Bo z malarstwa stałem się plakacistą dzięki Waldemarowi Świeżemu.
Zrozumiałem plakat filmowy i tak naprawdę misję grafika w plakacie filmowym
dzięki Krzysztofowi Kieślowskiemu.
I pomyślałem sobie w pewnym momencie, że warto te długi spłacać.
W momencie, kiedy jest coś takiego, że Krzysio idzie na operację, a nie wraca.
Tak jak Janek Machulski, jak i Janusz Majewski.
Ludzie bardzo mi bliscy, którzy zniknęli, nie wybierali się na tamten świat.
Po prostu poszli się leczyć.
I to była jakaś okazja chyba do okrągłej rocznicy u Krzysztofa.
Nie pamiętam, czy urodzin, czy śmierć.
Podejrzewam, że urodzin.
I ponieważ jestem bardzo mocno związany od lat wielu z Festiwalem Polskich Filmów Fabularnych w Gdyni,
pomyślałem, że może zrobię...
Przepraszam, już dzisiaj też nie pamiętam, czy może to w ogóle był taki festiwal poświęcony Kieślowskiemu.
Ale w każdym razie, że zrobię taki pomysł, żeby zrobić te plakaty na nowo.
Akurat w przypadku Krzysztofa Kieślowskiego, tak naprawdę powinienem zrobić wszystkie plakaty swoje na nowo.
Od naszego spotkania po Amatorze, wszystkie plakaty do końca, czyli do trylogii, czy kolory robiłem ja.
Ale w rozmowie z Ireną Strzałkowską, która tak naprawdę też była takim łącznikiem między mną i Krzysztofem ze Studia Tor,
ona powiedziała, ale może byś zrobił też do dokumentów.
I ja nagle odkryłem Krzysztofa właśnie, dokumentalista to wszystko.
I zrobiłem taki projekt. On był na pięknych takich wielkich, podświetlonych planszach.
46 plakatów pan zrobił, dokładnie.
46 plakatów.
2016 rok to był.
Na skwerze w Gdyni.
Potem chodził na różnych retrospekcjach Krzysztofa, był pokazywany za granicą na ekranach w kinach.
I zapomniałem o nim.
Przyszła pandemia, czyli tak jak odpowiadając na pani pytanie, to był gest spłacenia długu, podziękowania i przypomnienia publiczności,
co tak naprawdę zrobił Krzysztof Cięślowski, bo takie projekty w jednym miejscu pokazują rzeczywcie, bo ludzie nie wiedzą.
Potem przyszła pandemia i w pandemii zamknęli Tygrysa w domu, krążył w tej klatce, kurczę, nie wiedział co robić.
Ja naprawdę miałem duże problemy medycznie, mnie tam wspomagano, żebym sobie dał z tym radę.
Dotarło do mnie wtedy, że ja ginę, jak nie mam pracy, ludzi, spotkań, ruchu, tego wszystkiego, że mnie zamknięcie wykańcza w ciągu krótkiego czasu.
Bardzo szybko skończyła się praca, no bo tak naprawdę w ogóle to stanęło.
I znowu przyszedł ten przypadek.
Czytając jakiś artykuł dowiedziałem się, że w 2021 roku będzie okrągła rocznica kolejnego mojego wielkiego przyjaciela i mentora Andrzeja Wajdy.
To była chyba 95. rocznica urodzin i 5. rocznica śmierci.
Zadzwoniłem do dyrektora też, którego już nie ma, Leszka Kopcia, dyrektora festiwalu w Gdyni.
Mówię, słuchaj, jak myślisz, czy w 2021 roku już będzie festiwal?
On mówi, Andrzej, nie denerwuj mnie, no ja mam nadzieję, że będzie w przyszłym roku.
No nie był w przyszłym roku.
I w 2021 roku pokazałem Wajda na nowo.
Znowu to była niesamowita sytuacja, ponieważ wymyśliłem sobie ten pomysł, wyskoczyłem do domu, wspaniale zadowolony.
Mówię do mojej żony, słuchaj, mam taki pomysł, wiesz, tu zrobię Wajdę.
Tego zaczętego, ona mówi, ale czekaj, a ile on zrobił plakatów?
Ja mówię, no filmów.
Ja mówię, nie uwierzysz, 60.
Ona mówi, żartujesz.
Ja mówię, 60.
I ona tak patrzy na mnie, a kiedy chcesz to pokazać?
Ja mówię, no wiesz, już rozmawiałem z Kopciem tutaj, wiesz, tego.
Może w 2021 roku.
No i ona tak wpatrzy na mnie, mówi, a czy sobie podzieliłeś?
Ja mówię, ale co mam sobie podzielić?
No czy sobie podzieliłeś plakaty?
Ile dziennie?
Na co, tak?
A ona po prostu bardzo szybko, realistycznie sprawdziła, że wychodzi mi tam, nie wiem, 4 miesięcznie, czy 5 miesięcznie.
Bo ja tam jeszcze powiedziałem, że chcę to zrobić na czerwiec, żeby na wrzesień był gotowy.
Udało się chyba w ogóle skończyć w marcu 2021 roku cały ten projekt, ponieważ zawsze jak robię plakat i mam do dyspozycji polskiego reżysera, to staram się z nim rozmawiać.
Dla mnie jest bardzo ważne, żeby reżyser mi mówił, ja słucham, tu widzę film, pamiętam film, ale słucham, co mówi reżyser.
Bardzo często to, co oni mówią, mnie inspiruje, bo zauważam takie rzeczy, które oni by chcieli.
W ogóle dla polskiego reżysera, bo dla każdego pytanie, po co zrobiłeś film, jest jednym z trudniejszych pytań.
Pamiętam, że Krzysio Kieślowski strasznie się wkurzał, a potem czekał.
No i ten projekt powstał, ale zacząłem rozmawiać z ludźmi i ludzie zaczęli mówić przyjaciele, niektórzy filmoznawcy, ile Wajda zrobił filmów, wymień filmy.
No to na dwudziestu kilku.
To rekordzista, nie powiem nazwiska, bo on jest rekordzistą, ale te dwadzieścia kilka i tak jest wstydliwe.
I wtedy, przez przypadek zupełnie znowu, pokazałem to w Suwałkach, bo byłem na blusie w Suwałkach.
Wychodzę z hotelu, patrzę ulicę Andrzeja Wajdy. Mówię, o fajnie.
Potem idę dalej, patrzę mural Andrzeja Wajdy. Mówię, kurde, ławeczka Andrzeja Wajdy.
Co oni oszaleli w tych Suwałkach? Spotykam się z dyrektorem ośrodka Suwalskiego, a tam jest sala Andrzeja Wajdy.
Mówię do niego, ale o co tu chodzi z tym Wajdy?
No pan Andrzeja, no jak to? Ja mówię, no nie wiem, wszędzie Wajda, no bo on się tu urodził.
Ja mówię, kurczę, to ja mam projekt. I wtedy oni pokazali ten projekt i stworzyliśmy festiwal Wajda na nowo pod tym samym tytułem,
który już piątą rocznicę święci, a za chwileczkę będziemy mieli w Suwałkach.
Zapraszam wszystkich do Suwałk. 22 sierpnia. Agnieszka Holand w tym roku jest bohaterem festiwalu.
No i to była druga edycja. Wtedy dotarło do mnie, że to jest misja.
Bo jak ja jeździłem tym projektem, Wajda bardzo dobrze, przepraszam za słowo, sprzedawał się.
I bardzo wiele miejsc go pokazywało. I dotarło do mnie, że ludzie nie znają zupełnie.
To jest największy nasz twórca, nie chcę innych obrażeć, ale naprawdę, jeżeli chodzi o rozpoznawalność.
Ale w ogóle ludzie nie wiedzieli. Tam 60 filmów.
Ale wychodzili tak szczęśliwi po tej wystawie, że wiedzieli, że czują.
Ja zacząłem wtedy, wpadłem na ten pomysł ściągawki, bo w pierwszym Wajdzie nie było tego takiego podpowiadacza.
Czyli nie było małych obrazków z opisami filmów.
Takiej ikonki.
Tak, i ludzie się troszeczkę gubili.
No a potem chciałem zrobić Bareję i okazało się, że jak rozmawiałem z Krysią Morgenstern,
to pomyślałem, kurczę, no stulecie Janusza.
Dobra, zrobię Morgensterna. Jeszcze większa porażka, jeżeli chodzi o rozpoznawalność.
Dla mnie to było zaskoczenie, bo wydawało mi się, że wszyscy wiedzą, że stawka większa niż życie,
Kolumbowie, Polskie Drogi, że to jest Kuba.
Że studenci szkoły filmowej znają do widzenia do jutra. Nie znają.
Więc ta misyjność we mnie wzrastała.
No i nagle odszedł Janusz Majewski.
Pomyślałem sobie, a wielokrotnie rozmawialiśmy z Januszem na ten temat.
On kiedyś nawet mi mówił, tak jak Feliks Falk, kiedy ze mną zrobisz?
Ja mówię, błagam cię, przecież to są projekty pośmiertne.
Tak, tak, może być zły prognostek.
No ale właśnie Janusz zniknął.
I wtedy zadzwonił do mnie Rafał Syska z Narodowego Centrum Kultury Filmowej.
Powiedział, że rozmawiał z panią marszałek Kidawą Błońską na temat pomysłu,
żeby przyszły rok był rokiem hasa, bo jest stulecie urodzin.
Czy nie mógłbym zrobić? Ja mówię, wiesz, no ale już się przygotowałem do Janusza.
On mówi, słuchaj, Janusz ci wybaczy, poczeka.
Natomiast tutaj, wiesz, jest taka sytuacja, że potrzebujemy takiego projektu.
Czyli potrzebujemy projektu, który na wystawie w jednym miejscu
skupi całą twórczość reżysera, a my będziemy wokół niego mogli robić
satelitalne wydarzenia, filmy, pokazy, różne rzeczy.
I tak się stało.
Ten projekt powstał, ale projekt powstał w momencie, kiedy Pągowski już się trochę
nauczył tych na nowo i troszkę się znudził, bo przy ADH-owym podejściu
tego artysty, którego dobrze znam, trzeci projekt robiony z myślą odbiorcy.
Tak strasznie chciałem, żeby młodzi ludzie zrozumieli te znaki, które robię,
te anegdoty.
Bałem się, że nie zrozumieją bardziej.
Jestem pewien, że nie zrozumieją bardziej takich wyrafinowanych odniesień.
Ale u Hassa, jak zacząłem to oglądać, myślałem sobie, nie, to nie tak.
To tak nie może być.
Nie tędy droga.
Tak, i wróciłem do swojego starego sposobu pracy, czyli do ręcznego literarnictwa,
do dużej malarskości, do literackiego opowiadania plakatem.
Szczerze powiedziawszy, chyba od strony plastycznej jestem najbardziej zadowolony
z tego projektu, bo tutaj nikt mi nie kazał i rzeczywiście mogłem robić
tak, jak zupełnie chcę. Myślę, że wiele z tych plakatów nie miałoby szans
ukazać się dzisiaj, bo wymagano wyraźnych literek, dużych nazwisk
i tym podobnych rzeczy.
Sprawiło mi też frajdę docieranie do życia Hassa.
Jakie on miał trudne życie i jak to rzeczywiście wyglądało od strony artysty,
kiedy nagle tak się cieszy, że zrobiłeś fajny film, a dostajesz po głowie
i masz 8 lat bez twórczości.
Tę wystawę, o której mówimy, czyli Hassa na nowo, będzie można oglądać
w Galerii Plenerowej Muzeum Łazienki Królewskiej od 4 sierpnia.
Zanim porozmawiamy o tych nowych plakatach, to chciałam pana jeszcze zapytać,
w jakich okolicznościach i kiedy spotkał pan Wojciecha Jerzego Hassa
i o pana pierwszy film, pierwszy plakat zrobiony, czyli ten plakat Pismak,
bo on jest właśnie taki, o jakich pan mówi teraz.
Malarski, trochę przerażający, z tymi literami, dający do myślenia,
refleksyjny, piękny i trudny jednocześnie i do czytania.
Więc oto pierwsze wasze spotkanie i tę pierwszą inspirację jego twórczością.
Tutaj państwa zaskoczę, a może nie zaskoczę, Hassa był trudny.
W Pismaku było krótkie spotkanie, nawet chyba coś takiego powiedział,
że fajnie, że pan to będzie robił, bo nie bardzo już mogę patrzeć
na niektóre rzeczy, bo to też były takie czasy, kiedy wchodziły różne nowe pomysły
na reklamowanie. Nie chciał mi pomóc.
Nie opowiadał, nie mówił, nie?
Nie chciał mi pomóc. Jak ja powiedziałem, wie pan, widział pan film, to wystarczy?
Natomiast w przypadku drugiego plakatu do niezwykłej podróży
Baltazara Cobera był bardzo niemiły.
Nie chciał w ogóle, coś tam odburknął, bo spotkaliśmy się w polfilmie.
Teraz wiem dlaczego. To był ostatni jego film.
To był film po katastrofie, bo tak można nazwać,
z osłem gającym na liże.
Największa porażka Hassa, że nie powstał ten film.
Porażka związana znowu z przypadkiem, bo jedni mówią, że to było polityczne wstrzymanie,
ale prawda chyba jest taka, że rzeczywiście partnerki delegacji polskiej, która miała jechać podpisać
podpisać umowę we Francji na film, w którym miała grać Catherine Deneuve, Orson Wallace,
Gérard de Padier, no sorry, gdzie George Zanfier miał robić muzykę.
No to po prostu jak ja to czytam, to mówię, kurczę, to w tamtych czasach to by była petarda.
No po prostu spóźnili się, czy w każdym razie nie wylecieli dwunastego, a trzynastego ogłoszono stan wojenny.
Także myślę, że Hass to bardzo przeżywał i z tego, co rozmawiałem przy tym projekcie z różnymi ludźmi,
czytałem wypowiedzi, rozmawiałem z żoną Hassa teraz niedawno na otwarciu wystawy w NCKF-ie w Łodzi.
Bardzo przeżywał. I potem powstał ten film Ostatni, w którym ci, co znają dobrze tamten scenariusz,
odkrywają ślady tej podróży, podróży pośmiertnej.
Patrzę na ten plakat, jeżeli pan pozwoli, osioł grający na liże, na jego tutaj zdjęcie.
Ten nowy.
Tak właśnie, bo chciałem państwu powiedzieć, że jest wisieneczka.
W tym projekcie powstał plakat do filmu, którego nie było.
No więc przeszliśmy jakby na sam koniec, ale skoro pan do tego filmu nawiązał,
to może chwilę zostańmy.
Bo mówił pan, że to największa porażka Wojciecha i Jerzego Hassa,
ale jednocześnie być może największy jego projekt, który nie doszedł do skutku.
Na tworzeniu takiego plakatu muszą też towarzyszyć określone emocje.
Poza tym, no robi pan plakat do filmu, którego jednak nie ma.
Prosiłem wiele osób, żeby mi opowiedziały, ale czym dalej w las, tym gorzej było.
Bo po pierwsze, każdy mówił zupełnie co innego.
Bo stwierdziłem, że najbardziej będę wierny tym opisom, które dotyczyły w internecie,
czy w książce, która powstała na temat projektów niezrealizowanych.
Tam też jest napisane o tym filmie dotyczące scenariusza Kukułczanki,
która była tłumaczką Góbowicza i która wpadła na ten pomysł,
żeby napisać tego typu scenariusz, oparty też trochę o Gilgamesza,
o tą podróż Gilgamesza, o Księgę Umarłych.
Z tego co wiem, to podobno Hass chciał, żeby to się działo w jego mieszkaniu krakowskim
i z półek, z książkami wychodzą różni bohaterowie.
Hitler, Lenin, czy tam Stalin, chyba Stalin.
W każdym razie oni dyskutują, rozmawiają ze sobą,
ale to też nie wiedziałem, to musiałbym zobaczyć.
Więc pomyślałem, że skupię się na tym.
On dużo tam też w notatkach pisał, że chcę, żeby to był film
o rozpadaniu się świata.
Już wtedy przeczuwał, że coś się może dziać niedobrego.
I w tym plakacie byłem na Teneryfie, cały czas miałem go w głowie,
kombinowałem cały czas co tu zrobić
i chodziłem po takich kompletnie dzikich terenach,
pełnych kamieni, zarośli, różnych rzeczy.
I w pewnym momencie zobaczyłem trzy kamienie,
które jakąś taką sylwetkę mi przypominały.
I wtedy ułożyłem z tych kamieni głowę Gilgamesza
i postanowiłem w tych kamieniach, które są takimi cząsteczkami,
bo wiadomo, że kosmos, teraz możemy słowa Sławosza zapytać,
jak to tam wygląda, czy te cząsteczki.
On wczoraj pochodził ciekawie,
że trochę odwykł od ziemi.
Tak, myślę, że wielu z nam by się przydało.
Natomiast myślę, że to wszystko składa się z jakichś elementów.
Ziemia dla mnie jest właśnie, nie wiem,
dzisiaj mi się bardziej kojarzy z czymś właśnie,
co jest gorące, rozpalone i ma problemy,
niż z pięknymi, zielonymi terenami.
Ale w każdym z tych elementów jest inny element, prawda?
I to jest nieprawdopodobne.
To jest to do czytania.
Dzisiaj podejrzewam, że dystrybutorzy, producenci
nie pozwoliliby mi na taki plakat, który z ulicy jest zupełnie inny,
a po czytaniu zupełnie inny.
Myślę, że widzowie będą mieli frajdę.
Sanatorium pod klepsydrą, czy rękopis znaleziony w Saragosie,
to są te filmy, które najczęściej wymienia się,
myśląc o Hasie.
Jeżeli chodzi o rękopis, to chciał pan oddać hołd
jednemu ze swoich przyjaciół i mistrzów,
Franciszkowi Starowiejskim.
Tak i to, jak pokazałem w moich mediach społecznościowych,
wielu osób wyłapało.
Ale ja w Pismaku widzę też.
Tak.
Też gdzieś tam właśnie Starowiejskiego.
No bo mamy za mało czasu, ale w moim życiu było kilka osób
bardzo ważnych, ja ich nazywam mentorami,
bo to byli ludzie bardzo zdecydowanie starsi ode mnie.
Ja byłem gówniarzem wobec nich, ale Franek mnie jakoś bardzo polubił.
Na przykład dzisiaj jest rzecz niesłuchana.
Ja nie kojarzę takich rzeczy.
No Franek dzwonił, przecież nie było komórek.
Dzwonił do mnie i tym swoim R mówił,
no nie powiem, przepraszam, bo to jest jednak radio i podcast,
ale możecie się państwo domyślać, jakie słowo z R jest.
Jak ktoś jest albo zadowolony, albo niezadowolony.
I właśnie mi mówił, że ten plakat mu się podobał, ten nie.
Ja pamiętam, jak strasznie się rozpływał in plus nad plakatem do
Psie Serce.
Taki pies obdarty ze skóry biegł z mocno czerwonymi jądrami
i z głową człowieka też obdartą ze skóry.
Frankowi się to bardzo podobało.
Więc i też spędzaliśmy dużo czasu na rozmowach.
Ja myślę, że w ogóle mnie by było ciężko dzisiaj pracować
i szukać pewnych rozwiązań, gdyby nie setki godzin spędzone
właśnie z tymi największymi twórcami Polskiej Szkoły Plakatu,
bo mnie się udało tak naprawdę zacząć karierę w momencie,
kiedy oni już troszeczkę się wyeksploatowali
i nie mieli z tym problemu, że przychodzą nowi.
W ogóle nie było czegoś takiego.
Żaden ani młodożeniec, ani urbaniec, ani Walek Świeży,
ani Tomaszewski, Lenica, Cieślewicz,
nie przerażał się tym, że są młodzi.
Ale pan się kiedyś przeraził, jak chyba z redakcji,
z jednego kolegium.
Opowiadał pan to w jednej z audycji.
Wyszły właśnie legendy, a pan jako młody chłopak poszedł
i siał swoje rysunki satyryczne tam pokazać.
Bo to jest coś takiego, co dzisiaj też jest niezrozumiałe.
To był potężny szacunek.
Nikt z nas nie podszedł do, nie wiem,
profesora Tomaszewskiego i nie poklepał go po ramieniu.
Powiedział, co tam o Heniu dzisiaj, nie?
Pamiętam też, już kiedyś to mówiłem,
ale może w tym podcaście warto,
jak mi Janusz Głowacki opowiadał swoją trasę
od okienka z wydającego kotlet z buraczkami
w czytelniku do stolika,
przy którym siedzieli Konwicki z Cholubkiem.
To nie było tak, że on od tego barku do tego stolika
po prostu zobaczył ich i podszedł.
Powiedział, dzień dobry, jestem Głowacki,
czy mogę się dosiąść?
Po prostu myślę, że oni w ogóle na niego by nie spojrzeli.
Raport powstał w wyniku rozmów z rodzicami, ekspertami oraz przedstawicielami sektora kultury. Pozwoliły one stworzyć wielowymiarowy obraz pokazujący, jakich aktywności dla swoich dzieci szukają rodzice, jakie są ich oczekiwania i potrzeby, a także co hamuje ich przed uczestnictwem. O raporcie „Dziecko i sztuka” opowiada Agnieszka Karp-Szymańska. Raport przybliża sposoby uczestnictwa… Czytaj dalej o Dziecko i sztuka – badanie praktyk i rekomendacje dla kadr kultury
Już nie białe ściany galerii, a przestrzenie usługowe, niszczejące, postindustrialne – coraz częściej to w nich prezentowane są wystawy sztuki. Dlaczego biją rekordy popularności i czego szukają na nich widzowie, którzy czekają na bilety w długich kolejkach? Pop-up to rozwiązanie stosowane w marketingu i reklamie, które doskonale przyjęło się w… Czytaj dalej o Pop-up: unikatowość, dialog, kontekst
Święto Narodowego Centrum Kultury to nie tylko okazja, by lepiej poznać program instytucji i obszary, w których działa, ale także ludzi, którzy ją tworzą. Ich wspomnienia niedługo zostaną wydane w formie jubileuszowej publikacji. Przez 75 lat istnienia instytucji zmieniały się jej nazwy i lokalizacje; stałe pozostało jednak… Czytaj dalej o „Być tu i teraz” – 75 lat NCK
„Niewyobrażalne. Pustka po wielkich synagogach” Były przede wszystkim miejscami religijnego kultu, ale także: architektonicznymi perłami, punktami orientacyjnymi i kluczowymi miejscami na mapie miast. Dziś po wielkich synagogach z kilkunastu polskich miast, nie pozostał nawet ślad. Owej pustce przygląda się Żydowskie Muzeum Galicja w Krakowie, które na wystawie czasowej, przypomina ich… Czytaj dalej o Niewyobrażalne. Pustka po wielkich synagogach
Jak opowiedzieć 75 lat instytucji w drodze? Jak uchwycić spektrum działań Narodowego Centrum Kultury, nie ulegając pokusie kronikarskiego zapisu? W 2026 roku, przez 12 miesięcy, przyglądamy się nie tylko rzeczywistości kulturalnej wokół nas, ale także nam samym, rewidując własną przeszłość, antycypując przyszłość i celebrując teraźniejszość. Z okazji… Czytaj dalej o 75 audycji na 75-lecie NCK
Z okazji Wielkanocy przesyłamy audycje o tematyce wielkanocnej, które pomogą w zanurzeniu się w tradycji i zaproszą do refleksji. W okołoświątecznym czasie życzymy Wam dużo spokoju i oddechu. Mamy nadzieję, że spędzicie te dni w gronie bliskich i znajdziecie też czas dla siebie. O sacrum z perspektywy muzycznej: Paweł… Czytaj dalej o Wielkanocne życzenia
