Przejdź do treściPrzejdź do stopki strony
Strona główna Książka „Wymykał się wszelkim schematom” – Małgorzata Czyńska o Edwardzie Dwurniku

„Wymykał się wszelkim schematom” – Małgorzata Czyńska o Edwardzie Dwurniku

Aleksandra Galant 20 grudnia 2023
„Wymykał się wszelkim schematom” – Małgorzata Czyńska o Edwardzie Dwurniku

Był jednym z najbardziej znanych i charakterystycznych współczesnych polskich malarzy. Dwrunik zapisał się w historii nie tylko za sprawą swoich prac, docenianych zarówno w Polsce jak i za granicą, ale także dzięki zadziornemu charakterowi i licznym prowokacjom. O swoim życiu opowiedział dziennikarce, Małgorzacie Czyńskiej.

Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.

„Edward Dwurnik. Robotnik sztuki” to zapis rozmowy między Czyńską a Dwurnikiem, która trwała ponad sześć miesięcy. Pojawia się zarówno temat dzieciństwa artysty, jego młodości i edukacji, ale także postawy wobec sztuki, środowiska, a także odbiorców.

Dwurnik często szokował przedstawicieli mediów oraz swoich kolegów po fachu, dzieląc się poglądami. Mówił np. że jego zdaniem „artysta powinien być zadowolony z życia, zdrowy i bogaty, a praca ma przynosić apanaże”. Nie ukrywał, że spora część jego prac powstaje z powodów komercyjnych. Choć jego pracownia bywała nazywana „fabryką Dwurnika”, zawsze zapewniał o swojej uczciwości wobec klientów.

Błyskawicznie rozwijająca się sława Dwurnika, miała też drugie oblicze. Stając się ulubieńcem mediów, które czekały na jego prowokacyjne komentarze dotyczące aktualnej sytuacji, coraz rzadziej był pytany o sztukę. W książce pada określenie „artysta – celebryta”.

Wielką inspiracją Dwurnika były prace Nikifora, pod którego ogromnym wpływem pozostawał podczas studiów. Wybrał się wtedy śladami wędrówki najsłynniejszego polskiego prymitywisty. Chciał nauczyć się patrzyć na świat tak jak on, zwracając uwagę, że to co widać na jego obrazach, jest dokładnie tym co widział Nikifor.

O tym co charakteryzowało twórczość Dwurnika rozmawialiśmy przy okazji wystawy jego prac w Łodzi i Toruniu: https://audycjekulturalne.pl/prace-edwarda-dwurnika/

Prace Dwurnika w znakomitej większości dotyczy Polski i Polaków. Patrzył na siebie jako na artystę lokalnego, który nieustannie portretował ludzi wokół siebie. Punktując szarość PRL-u, ludzką słabość i nieudolność, przyznawał jednocześnie, że wszystko to dotyczy także jego samego. Wszystkie cykle którymi zasłynął: Podróże autostopem, Warszawa, Robotnicy i Sportowcy są tak naprawdę opowieścią o Polsce.

O cyklu „Robotnicy” można posłuchać tutaj: https://audycjekulturalne.pl/robotnicy-edwarda-dwurnika/
O książce „Edward Dwurnik. Robotnik sztuki” opowiedziała jej autorka, dziennikarka, pisarka i historyczka sztuki, Małgorzata Czyńska.

Zdjęcia: Wydawnictwo Marginesy, Fundacja Edwarda Dwurnika

Obraz: E. Dwurnik, Stare Miasto, cykl Warszawa, 1993

„Wymykał się wszelkim schematom” – Małgorzata Czyńska o Edwardzie Dwurniku – transkrypcja podcastu

 

Audycje Kulturalne są projektem realizowanym przez Narodowe Centrum Kultury.

Pozostałe audycje w tej kategorii

„Połączenie słów i obrazów”. Dzienniki Józefa Czapskiego

„Połączenie słów i obrazów”. Dzienniki Józefa Czapskiego

Przez 75 lat artysta łączył w nich swoje codzienne doświadczenia z bogatym życiem duchowym. Uzupełniał je o prace malarskie i szkice, wklejane bilety i zdjęcia. Wątek dzienników jest podejmowany także w najnowszej publikacji poświęconej artyście pt. „Czapski – rówieśnik XX wieku”. Józef Czapski był malarzem kapistą, rysownikiem, eseistą i komentatorem… Czytaj dalej

Irena Gombrowicz – nie tylko „Starsza siostra”

Irena Gombrowicz – nie tylko „Starsza siostra”

Pisała sztuki teatralne, recenzje, felietony. Występowała publicznie, wspierała potrzebujących, zarządzała instytucjami związanymi z literaturą. Mimo to, biografia Ireny Gombrowicz przez lata pozostawała nieznana. Może się to zmienić za sprawą poświęconej jej książki – choć, jak przekonuje autorka, Irena Gombrowicz ceniła „życie w ukryciu”. Irena Gombrowicz przyszła na świat jako trzecie… Czytaj dalej

„Światy sztuki” Howarda S. Beckera

„Światy sztuki” Howarda S. Beckera

Dwadzieścia pięć lat od pierwszego wydania, na polskim rynku wydawniczym pojawiło się pierwsze tłumaczenie jednej z najważniejszych teorii amerykańskiego socjologa, Howarda S. Beckera. „Światy sztuki” są próbą spojrzenia na proces powstawania dzieła, będącego wypadkową pracy wielu zaangażowanych osób. Sztuka w ujęciu Beckera staje się efektem zbiorowej pracy, a nie jedynie indywidualnego… Czytaj dalej

Do Wiedeńskiej czy do Schnapki? Kawiarnie 100 lat temu

Do Wiedeńskiej czy do Schnapki? Kawiarnie 100 lat temu

Choć kawiarnie kojarzą się przede wszystkim z gwarem rozmów i bujnym życiem towarzyskim, to nad filiżankami parującej kawy rodziły się idee a także kształtowały się środowiska twórcze. O sile lokalnej tożsamości może świadczyć fakt, że przedmioty z kawiarni zachowały się w prywatnych kolekcjach do dziś. Nowa wystawa w… Czytaj dalej

Rafał Malczewski – twórca innej epoki niż ojciec

Rafał Malczewski – twórca innej epoki niż ojciec

Wystawa „Rafał Malczewski. Narty, dansing, brydż” przybliża twórczość artysty, w szczególny sposób przyglądając się jego wielkiej miłości do Tatr, sportów zimowych, ale także kurortowych rozrywek, z których słynęło międzywojenne Zakopane. Zanim Rafał Malczewski zdecydował się związać swoje życie z malarstwem, studiował, ku radości rodziców, filozofię, architekturę i argonomię. Jednak lata… Czytaj dalej

„Południk 21. Czapski – Kozera”

„Południk 21. Czapski – Kozera”

Najnowsza wystawa w Kordegardzie, galerii Narodowego Centrum Kultury, to zestawienie ze sobą aż 70 prac – rysunków Józefa Czapskiego oraz kolaży Grzegorza Kozery, zafascynowanego twórczością wybitnego kapisty. Wystawa związana jest z przypadającą w tym roku 130. rocznicą urodzin malarza, pisarza, krytyka i współtwórcy „Kultury” paryskiej. Punktem wyjścia dla wystawy są… Czytaj dalej