Wybrany utwór: „To historia blizn” – wspólny projekt Renaty Przemyk i duetu Dagadana
Album „Vera to ja” jest spojrzeniem artystek w stronę ludowej mądrości i tradycyjnych dźwięków. To opisana przez Renatę Przemyk historia kobiet: ich dojrzewania, trudnych doświadczeń i emocjonalnych wyzwań. W tle elektroniczne sample przenikają się z instrumentami etnicznymi, tworząc poruszającą i zapadającą w pamięć całość.
VERA TO JA jest autorskim projektem etnicznym, składającym z trzynastu utworów inspirowanych naturą kobiety. Wszystkie teksty na płycie napisała inicjatorka projektu, Renata Przemyk. Zawarte w piosenkach słowa opisują życie zgodne z naturą, a trudne tematy opowiedziane w zwyczajny sposób odczarowują wielopokoleniowe tabu. Brzmią one także w przyśpiewkach ludowych, których wydźwięk bywa gorzki.
Instrumenty etniczne współgrają z elektroniką. W ten sposób dokonuje się połączenie „starego” z „nowym”. Za tradycyjne brzmienia odpowiada Tomasz Drozdek, uznany kolekcjoner rzadkich instrumentów, pochodzących z różnych stron świata. Mieszankę różnorodnych dźwięków uzupełnia biały śpiew, który swą siłą podkreśla teksty napisane przez Renatę Przemyk.
Gościem specjalnym projektu jest polsko-ukraiński duet Dagadana, obecny na scenie muzycznej już od ponad 15 lat. O jednej z płyt duetu można posłuchać w Audycjach Kulturalnych.
„Vera to ja” jest dwunastym solowym albumem Renaty Przemyk – artystki, która debiutowała w 1989 r. z awangardowym zespołem „Ya Honza”. W czasie swojej kariery sięgała po bardzo zróżnicowany repertuar: zarówno romantyczne ballady i poezję śpiewaną, jak i po ostrzejsze rockowe brzmienia.
O projekcie i albumie „Vera to ja” opowiada Renata Przemyk.
To są audycje kulturalne, podcast Narodowego Centrum Kultury przy mikrofonie Aleksandra Galant.
Sprzedała ponad pół miliona płyt. Trafiła na listę stu najwybitniejszych artystów XX wieku.
Koncertowała i nagrywała razem z najważniejszymi polskimi artystami.
Również była przez nich do ich projektów zapraszana.
Mowa o Renacie Przemek, która proponuje nam swój kolejny projekt.
Kolejny raz zaskakuje, myślę, że mogę tak powiedzieć.
Chociaż jej twórczość towarzyszy nam już od kilku ładnych lat, to cały czas dowiadujemy się, że ma coś jeszcze do powiedzenia.
Coś innego, coś ciekawego, coś co nas zatrzymuje, coś co sprawia, że zatrzymujemy się.
Dokładnie to mi się przydarzyło. Słuchałam tych piosenek w słuchawkach idąc ulicą i po prostu się zatrzymałam i sobie z tą muzyką chwilę pobyłam.
W tym przypadku także nie mówi sama, bo w projekcie, o którym mowa, biorą także udział dwie panie, czyli duet Dagadana.
Dagadana towarzyszy nam już od ponad chyba, tak, od ponad piętnastu lat.
Panie połączyły siły i proponują nam płytę Vera, to ja.
Co to jest za płyta? Co na niej słyszymy?
O tym zgodziła się powiedzieć sprawczyni, można powiedzieć, całego zamieszania, czyli Renata Przemek, która jest razem ze mną w studiu i zgodziła się o Verze.
Jak ja zwykłam myśleć o płycie, trochę opowiedzieć. Witam w audycjach kulturalnych.
Dzień dobry. Dzień dobry. Witam gorąco.
Zacznę od pytania, które nasunął mi tytuł płyty, mianowicie Vera. To pani?
To ja, ale też chyba każda z nas, każda z kobiet, zwłaszcza te, które są w stanie wsłuchać się w swoją prawdziwą naturę,
zatrzymać się w biegu właśnie, nie walczyć z tą własną naturą i czerpać z niej właśnie to, co najlepsze.
W momencie, kiedy jesteśmy świadome tej własnej siły, kiedy się w nią wsłuchamy, posłuchamy organizmu,
posłuchamy gdzieś tam czy na spacerze, czy na zewnątrz, w każdym razie nie w biegu, nie w pośpiechu.
Tego, co ona do nas mówi, kiedy pogodzimy się właśnie z tą swoją cyklicznością i zobaczymy, że w tym jest wiele zalet,
wynika z tego bardzo, bardzo, bardzo wiele korzyści.
Przede wszystkim uświadamianie sobie swoich mocnych stron, a dodatkowo jeszcze, jak się trzymamy razem.
Kobiety, jak wymieniamy się wiadomościami, wspieramy się, jak te starsze, czy matki, babki, siostry, czy przyjaciółki
i pomagają tym młodym wchodzić w życie, w kobiece życie, jak im opowiadają właśnie o tym,
jak to jest być tą kobietą, jak sobie radzić się z tymi wszystkimi problemami i być otwartą i silną.
Stąd się bierze właśnie bardzo, bardzo, bardzo dużo korzyści i będę do tego namawiać,
a dodatkowo jeszcze właśnie taki wielogłos kobiecy i dosłownie i w przenośni jest w stanie posłać w świat
bardzo mocny, mądry komunikat o tej kobiecości i wynikającej z niej siły.
Poruszyła Pani bardzo wiele wątków, o których chciałabym rozmawiać, o których poszerzenie chciałabym prosić.
Zacznę chyba jednak od tej natury, bo mam wrażenie, że przyszedł taki moment po wielu dekadach zwiększania tempa,
nastawiania się na rozwój technologiczny, nastawiania się na karierę.
Przyszedł moment chyba refleksji, kiedy zaczynamy myśleć o tym, że faktycznie warto się zatrzymać
i warto patrzeć nie tylko w ekran, ale też na to, co za oknem.
I o tych siłach natury, jej prawach, jej rytmiczności sobie przypominamy.
To także jest na tej płycie przypomnienie, że ten świat wokół to jest nie tylko to, co robi człowiek,
ale przede wszystkim ten świat przyrody, natury.
Bardzo dobrze robi nam takie zatrzymanie, ale najczęściej bywa tak, że to świat nas zatrzymuje.
Nie każdego stać na to, żeby zdystansować się do swojego zabieganego na ogół życia,
gdzie w pośpiechu stara się zarobić na otrzymanie siebie, rodziny,
spełnić jakieś oczekiwania swoje, cudze.
Nadążyć za tym rytmem właśnie cywilizacyjnym, który narzuca nam życie w biegu na ogół.
Technologie są cudownym ułatwieniem z tego życia, ale też, jak to mówią, każdy kij ma dwa końce.
Też potrafi odwrócić naszą uwagę od tych rzeczy najistotniejszych,
a najważniejsze w życiu są proporcje.
Technologicznie dzieje się bardzo wiele dobrego i jesteśmy w stanie połączyć się z ludźmi
nam na krańcach świata, ale ważne, żebyśmy nie stracili z oczu tego, co najistotniejsze,
czyli więzi, więzi, relacji, żywych ludzi.
To wszystko się gdzieś tam odbywa, te skoki na cywilizację,
czy z kolei upajanie się związkami z naturą, tak sinusoidalnie.
Ja też już na tyle długo żyję, że obserwowałam właśnie, jak to się działo
po tym 89 roku, kiedy otworzyły się granice, żelazna kurtyna opadła.
I nagle po prostu zachłystywaliśmy się tym wszystkim, czego nie mieliśmy wcześniej.
I to jest naturalne, że zawsze ciągnie nas do tego, czego mamy mniej.
Rekompensujemy sobie jakieś deficyty, żeby potem właśnie przy jakimś przesycie
nastąpiła refleksja, że warto wrócić znowu do korzeni.
Myślę, że przeżywamy coś w rodzaju nawet przesytu w tym momencie.
Informacje atakują nas tak bardzo i ze wszystkich stron, że ciężko się od nich uwolnić.
Zwłaszcza, że jak widzimy, czytamy, na świecie się bardzo dużo dzieje.
I niestety zdecydowana większość to nie są dobre rzeczy.
Jeżeli będziemy w dobrej relacji z sobą, z tym swoim najbliższym otoczeniem,
to już produkujemy na tyle dobrą energię, że mamy szansę zataczać tą dobrą energią coraz szerszy krąg.
Każdy na tym swoim podwórku, jak gdzieś zacznie te prace nad sobą
i przede wszystkim uspokoi swój stres, to jest choroba XXI wieku.
Najgorsza to, że pozwalamy się zżerać nerwom i bardzo wielu sytuacjom konfliktowym i naciskom
i poddajemy się presji.
Nie mamy czasu naprawdę zastanowić się czasem, gdzie to nasze właściwe życie jest.
Ja od ponad 20 lat mieszkam na wsi.
Celowo podjęłam tę decyzję, żeby nie dać się zapędzić właśnie w ten szalony bieg.
Tak, że po trasach wracam na wieś, bywa, że i wyłączam telefon, umawiając się wcześniej,
że po prostu mnie nie ma przez chwilę.
Mam swój mały lasek, a za płotem większy staw.
Przez dziury w płocie przychodzą sarny.
Jest mnóstwo gatunków ptaków.
Wiewiórki zamieszkały u mnie pod dachem.
Bywają też uciążliwe.
Chyba sobie lubią pohałasować.
I tak, tak, tak.
Dzięcioły próbują mi przepiękny skądinąd czerwonogłowę.
Wystukać dziuple w elewacji, więc mam dziury w domu.
I jak patrzę się z tej strony, to się trochę inaczej widzi ten świat.
Zaczęłam na wsi robić przetwory, zbieram zioła.
I wtedy się łatwiej zatrzymać.
Mam kiedy się zatrzymać.
I zachęcam właśnie, jeżeli ktoś mieszka w centrum miasta,
chociaż po prostu od czasu do czasu gdzieś za miasto pojechać.
Choćby po to, żeby posiedzieć gdzieś tam na łące,
czy wejść na jakąś górę.
I po prostu popatrzeć z perspektywy, czy na pewno żyjemy tak, jak chcemy.
Piękny jest ten świat, o którym pani opowiada.
Rzeczywiście tak sobie trochę reglamentujemy dostęp do niego.
Dlatego cieszę się, że opowiadamy o płycie, gdzie cząstka tego świata się zawarła.
Zawarła się również dzięki udziałowi dwóch wyjątkowych kobiet.
Kobiet, które tworzą duety Dagadana.
I pomyślałam sobie, że to może być przykład.
Ta współpraca, której się podjęłyście i której efekty możemy już usłyszeć.
Jest właśnie przykładem siostrzeństwa, które jest takim częstym wątkiem na płycie.
I o którym pani nawet wspomniała na samym początku naszej rozmowy.
To jest bardzo ważne, jakimi ludźmi się otaczamy.
Z kim przebywamy.
Żeby to była energia budująca.
Wielu ludzi nie zdaje sobie sprawy z tego, jak my chłoniemy energię ludzi,
z którymi jesteśmy blisko.
Daga i Dana to są mądre, cudowne, doświadczone przez życie kobiety.
Takie, które musiały przejść przez wiele często wyboistych dróg.
To słychać w śpiewaniu.
Słychać tę dojrzałość.
Ludzie, którzy więcej przeszli, bardzo często są bardziej wyrozumiali, życzliwsi, serdeczni, współczujący.
Ktoś taki będzie inaczej śpiewał.
I taki trójgłos kobiet, które się rozumieją, bo mają podobne doświadczenia, też będzie głębszy.
One obie są szalenie muzykalne i tak dokładnie od niedawno obchodziły piętnastolecie zespołu.
Tam jest jeszcze dwóch uroczych mężczyzn w zespole.
I śpiewają, korzystając z repertuaru etnicznego z wielu stron świata, ale w dużej mierze ukraińskiego.
Dana jest Ukrainką.
Mieszka już od kilkunastu lat w Polsce.
Śmiejmy się, że jest najbardziej z nas wykształcona.
Jest wybitną pianistką.
Grała z Leszkiem Możdżerem.
Jest po Akademii Lwowskiej i dziewczyny układały swoje głosy, aranżowały swoje głosy na płycie.
I też jakby pokazywały mi nowe rejony, jak to może zabrzmieć tak na etnicznie, na ludowo.
Każda rozmowa może wnieść coś nowego, ale też każda współpraca.
Czasem nam się wydaje, że w jakiejś dziedzinie wiemy już naprawdę dużo.
A tu się otwierają kolejne i kolejne drzwi.
One śpiewają o kobiecości, o dzieciach, o naturze, o tęsknocie.
To się czuje, że wiedzą, o czym śpiewają.
I to jest to, z czego szukałam, ten rodzaj porozumienia.
Czego zresztą szukam i w muzyce, i poza muzyką.
Żeby to było wypełnione tą treścią, taką głębią.
Żeby to było o czymś, żeby to było prawdziwe.
Zresztą i one, i ja całe życie śpiewamy o tym, co czujemy.
I wiemy, że tylko prawda się obroni.
Tylko to, co jest serca.
I stwierdziliśmy, że teraz opowiemy o tym życiu kobiety,
które takie archetypiczne, czerpiące głęboko z natury,
jest oparte właśnie na takim idealnym połączeniu
i radości, i bólu, i problemów, i miłości,
i bycia razem, i umiejętności bycia osobno.
Bo to są rzeczy, o których nie mówi się tak na co dzień.
Wydają nam się takie szalenie proste.
Ale to wcale nie jest łatwe polubić samego siebie.
Tak naprawdę polubić.
Jak zamykamy oczy do snu wieczorem i chcemy zasnąć, jesteśmy sami.
Nikt nie poczuje tego bólu, który nam się w życiu przytrafia,
fizyczny czy niefizyczny, tak jak my go czujemy.
Każdy ma inny próg, inny sposób odczuwania.
Tak samo radość, czy wszystko to, co zmysłowe.
Jesteśmy w tym bardzo indywidualni,
ale też, mówiąc okrutnie, czasem bardzo samotni.
Nie jesteśmy w stanie w pełni zrozumieć drugiego człowieka,
choćbyśmy mieli bardzo zbliżone doświadczenia,
bo jednak jesteśmy w tym własnym ciele,
własnej głowie, własnym umyśle i duszy.
I takie otwarcie, mimo że bardzo potrzebne,
wcale nie jest takie łatwe.
Tu istotnym progiem takim, który powinniśmy wszyscy przekroczyć,
jest akceptacja, że tak jest.
Czerpanie z tych możliwości, które są,
poznanie ich przede wszystkim.
Brakuje nam poznania.
My biegniemy przez to życie.
Spełniamy jakieś oczekiwania.
Na początku rodziców, potem gdzieś wymyślamy sobie,
czy otoczenia wymyślamy sobie swoje.
I mija naprawdę bardzo dużo czasu,
wiem po sobie,
zanim zorientujemy się,
jacy jesteśmy,
jaka jestem, jaki jestem
i co to znaczy być sobą.
Kolejne etapy tego mojego dojrzewania właśnie.
Zaczęłam gdzieś tak rozbierać na czynniki pierwsze,
Z okazji 75-lecia Narodowego Centrum Kultury przedstawiamy kolejny, jubileuszowy wybór 75 audycji – tym razem poświęconych muzyce. To przekrój najciekawszych dyskusji i wywiadów z artystami, kompozytorami oraz badaczami, którzy odsłaniają kulisy powstawania utworów. Kolekcja stanowi podsumowanie dotychczasowych rozmów w Audycjach Kulturalnych i ukazuje bogactwo polskiej oraz światowej… Czytaj dalej o 75 audycji o muzyce
Na wystawie pt. „George Sand (1804-1876). W kalejdoskopie życia i sztuki” zgromadzono unikatowe pamiątki związane z Artystką, które przekonują, że była wszechstronną humanistką, w wielu kwestiach wyprzedzającą swoją epokę. Celem twórców ekspozycji było przedstawienie Sand, jako kobiety wielu zainteresowań, pasji i talentów, która niezasłużenie jest przedstawiana przede wszystkim jako „partnerka… Czytaj dalej o Idea, twórczyni, kobieta – wyjątkowy portret George Sand w Żelazowej Woli
Interaktywna, dwujęzyczna mapa pozwala poznać skomplikowaną biografię oraz twórczość Mieczysława Wajnberga, jednego z najwybitniejszych kompozytorów XX wieku. Uniwersum będzie rozwijane, w miarę dalszych ustaleń dotyczących jego życiorysu. Mieczysław Wajnberg był kompozytorem polsko-żydowskiego pochodzenia. Urodził się w Warszawie, gdzie wraz z rodzicami i siostrą mieszkał w kamienicy przy ul. Żelaznej 66. Czytaj dalej o „Wyciąganie historii z pamięci”: Uniwersum Wajnberga
Najnowsza wystawa w Muzeum Historii Polski przybliża muzykę rozrywkową lat 1944-1989, skupiając się nie tylko na najważniejszych wydarzeniach ze świata sztuki. Twórcy pokazują też, jakie funkcje muzyka pełniła w życiu Polaków i w jaki sposób próbowały ją wykorzystywać ówczesne władze. Ekspozycja „Za czym kolejka ta stoi? PRL w muzycznym zwierciadle”… Czytaj dalej o „Muzyka była sposobem reagowania na świat” – PRL w muzycznym zwierciadle
Muzycy zamiast na scenie filharmonii pojawiają się na placach zabaw, skwerach, przy piaskownicach. W ten sposób spotykają się z nowymi odbiorcami muzyki klasycznej „u nich”, w najbardziej naturalnym dla słuchaczy kontekście. I pokazują, że ten rodzaj sztuki nie musi onieśmielać. Ogólnopolski projekt „Bach w piach” – cykl muzyczno-edukacyjnych flashmobów w przestrzeniach… Czytaj dalej o „Bach w piach”: muzyka wychodzi z sal koncertowych
Tadeusz Miller – pieśniarz powojennego Szczecina Słuchacze mylili go z Mieczysławem Foggiem, on sam cenił twórczość Binga Crosby’ego. Choć płyty z wykonywanymi przez niego tangami sprzedawały się w tysiącach egzemplarzy, przedwczesna śmierć sprawiła, że Tadeusz Miller na całe dekady został zapomniany. Zmienia się to m.in. za sprawą poświęconej mu… Czytaj dalej o Król Tanga
