Na plenerowej wystawie Domu Spotkań z Historią zobaczymy Warszawę w przededniu odzyskania niepodległości. Przyjrzymy się jej z lotu ptaka i sprawdzimy, jak widzieli ją niemieccy lotnicy wojskowi.
Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.
Tam, gdzie teraz znajdują się Żoliborz, Mokotów, Praga i Ursynów, przed pierwszą wojną światową rozciągały się pola. Carska Warszawa zamknięta była w granicach dzisiejszego Śródmieścia. Jak wyglądała, możemy się przekonać, odwiedzając plenerową wystawę Domu Spotkań z Historią – „Miasto z góry”. Składają się na nią zdjęcia z kolekcji Roberta Marcinkowskiego. „Pokazujemy miasto głównie na podstawie niemieckich zdjęć lotniczych. Są to zdjęcia rozpoznawczo-zwiadowcze. Pokazujemy miasto takim, jakim wtedy było. Są też zdjęcia z niższego pułapu, są zdjęcia dwa, trzy lata późniejsze. Są również zdjęcia o kilka lat starsze. Ale wszystko jest tak czasowo pomyślane, żeby była to pierwsza wojna światowa” – mówi kurator wystawy.
Niemieccy lotnicy fotografowali przede wszystkim obiekty o znaczeniu strategicznym – mosty, linie kolejowe, elektrownie i forty. „Te forty obecnie znajdują się na terenie miasta, natomiast wówczas były poza miastem. Opasywały miasto, były ułożone w jakimś tam porządku kilku stref. Stały na terenie, na którym nie wolno było budować nic murowanego. A jeśli już, ti jakieś prowizoryczne budowle, drewniane i parterowe najchętniej. Nie mogły rosnąć tam duże drzewa, wycinano krzaki raz na jakiś czas. (…) To był system, Warszawa była twierdzą – opowiada Robert Marcinkowski. Forty miały wpływ na militarny charakter ówczesnej Warszawy, ale też na wygląd rozrastającego się miasta. Wymuszały rozbudowywanie się do wewnątrz, a efektem zagęszczania zabudowy były niespotykane w innych europejskich miastach niebotyki, czyli siedmio- i ośmiopiętrowe kamienice.
Opowieść o Warszawie na wystawie „Miasto z góry” dopełniają pocztówki z tamtego okresu, na których utrwalono obraz wielu nieistniejących już budynków, takich jak pałac w Ogrodzie Saskim i Rotundę przy ulicy Karowej. Wystawę będzie można oglądać na skwerze im. Jana Twardowskiego przy Krakowskim Przedmieściu do 30. lipca.
O samej ekspozycji, ale też o Warszawie z lat I wojny światowej opowiada w Audycjach Kulturalnych Robert Marcinkowski. Zachęcamy do słuchania.
Miasto z góry w DSH – transkrypcja podcastu
Zdjęcie z kolekcji Roberta Marcinkowskiego.
Dwadzieścia pięć lat od pierwszego wydania, na polskim rynku wydawniczym pojawiło się pierwsze tłumaczenie jednej z najważniejszych teorii amerykańskiego socjologa, Howarda S. Beckera. „Światy sztuki” są próbą spojrzenia na proces powstawania dzieła, będącego wypadkową pracy wielu zaangażowanych osób. Sztuka w ujęciu Beckera staje się efektem zbiorowej pracy, a nie jedynie indywidualnego… Czytaj dalej
Choć kawiarnie kojarzą się przede wszystkim z gwarem rozmów i bujnym życiem towarzyskim, to nad filiżankami parującej kawy rodziły się idee a także kształtowały się środowiska twórcze. O sile lokalnej tożsamości może świadczyć fakt, że przedmioty z kawiarni zachowały się w prywatnych kolekcjach do dziś. Nowa wystawa w… Czytaj dalej
Wystawa „Rafał Malczewski. Narty, dansing, brydż” przybliża twórczość artysty, w szczególny sposób przyglądając się jego wielkiej miłości do Tatr, sportów zimowych, ale także kurortowych rozrywek, z których słynęło międzywojenne Zakopane. Zanim Rafał Malczewski zdecydował się związać swoje życie z malarstwem, studiował, ku radości rodziców, filozofię, architekturę i argonomię. Jednak lata… Czytaj dalej
Najnowsza wystawa w Kordegardzie, galerii Narodowego Centrum Kultury, to zestawienie ze sobą aż 70 prac – rysunków Józefa Czapskiego oraz kolaży Grzegorza Kozery, zafascynowanego twórczością wybitnego kapisty. Wystawa związana jest z przypadającą w tym roku 130. rocznicą urodzin malarza, pisarza, krytyka i współtwórcy „Kultury” paryskiej. Punktem wyjścia dla wystawy są… Czytaj dalej
Państwowe Muzeum Etnograficzne w Warszawie prezentuje pierwszą w historii tak szeroką prezentację dorobku artystycznego tej karpackiej społeczności. Obejmuje twórców uznanych, takich jak Andy Warhol, Epifaniusz Drowniak (Nikifor) czy Jerzy Nowosielski oraz artystki i artystów funkcjonujących dotąd poza głównym nurtem. Wystawa przywraca widzialność twórczości Łemków (nazywanych także Rusinami Karpackimi), która przez… Czytaj dalej
Nowa wystawa w Filharmonii Łódzkiej poświęcona jest niezwykłej relacji jej patrona z rodzinnym miastem. Przywołuje początki jego muzycznej drogi, prezentuje też artystyczną aktywność w mieście swojego urodzenia, w którym koncertował aż 34 razy. Nazywany królem pianistów i obywatelem świata, podziwiany i oklaskiwany na obu półkulach, wspominając lata artystycznej kariery, wydarzenia,… Czytaj dalej