Wybrany utwór: Marcin Masecki: „To nie tylko muzyka, to część podróży wewnętrznej”
Na swojej najnowszej płycie Marcin Masecki sięga po tradycyjną muzykę Ameryki Łacińskiej. Nie próbuje jednak naśladować jej wykonawców – z własną wrażliwością i stylem przetwarza tanga, bolera, chora czy walce. W Audycjach Kulturalnych opowiada, co doprowadziło go do nagrania albumu „Boleros y más”.
Wszystko zaczęło się od kilku „wolnych” minut, pozostałych na taśmie rejestrującej. Marcin Masecki nagrywał wówczas Wariacje Goldbergowskie J.S. Bacha. Pod koniec sesji poprosił o rejestrację jeszcze jednego utworu – zagrał i zaśpiewał wtedy „Aquellos ojos verdes”. Z czasem powstała z tego cała płyta, na której fortepianowe trio artysty wykonuje własne interpretacje tradycyjnej muzyki latynoamerykańskiej. W podcaście usłyszą Państwo o historii rodzinnej, która łączy Marcina Maseckiego z dźwiękami i kulturą Ameryki Południowej.
Zespół Masecki Trio wystąpi 30 sierpnia w Warszawie w ramach serii koncertów Dziedziniec Kultury. Szczegóły wydarzenia znajdą Państwo na stronie Narodowego Centrum Kultury.
Przy mikrofonie Martyna Matwiejuk. Słuchają Państwo podcastu Narodowego Centrum Kultury, a dziś w studiu audycji kulturalnych kompozytor, pianista, dyrygent, aranżer, jak się niedawno także okazało śpiewak, Marcin Masecki. Dzień dobry.
Dzień dobry.
30 sierpnia wystąpisz w Warszawie w swoim trio z materiałem z płyty Boleras i Mas. Będzie to koncert zamykający letnią serię koncertów dziedziniec kultury. Boleras i Mas, bolera i więcej, bolera i nie tylko.
Płyta, która ukazała się zeszłej jesieni, więc już chwilę temu od premiery, ale myślę, że też dobrze, że o niej teraz rozmawiamy, bo pewnie widzisz już, jak ona rezonuje z tobą, jak rezonuje z publicznością, jak też się ułożyła w twoim koncertowym repertuarze, bo myślę, że dla wielu była niemałą niespodzianką.
To muzyka z południowej Ameryki, która przepuszczona została przez taki środkowo-europejski filtr, przez wrażliwość twoją i innych muzyków, których zaprosiłeś na ten projekt, żyjących i tworzących w tej części świata.
W wywiadach na temat tej płyty wspominałeś, że nie wiesz tak do końca, jak to w zasadzie do ciebie przyszło. Wiemy, że tych punktów stycznych z Ameryką Południową u ciebie jest kilka.
Przez pierwsze siedem lat życia mieszkałeś w Kolumbii, w Buenos Aires poznali się twoi dziadkowie, którzy też wpłynęli na to, jakiej muzyki słuchałeś i jakiej muzyki uczyłeś się grać.
Twoja żona jest też Argentynką, więc jest ich całkiem sporo. No a jednak historia samego początku, nagrywania pierwszego utworu, pierwszej zarejestrowanej piosenki na tę płytę, wydaje się, że to dla ciebie też było dość niespodziewane.
Piękne pytanie.
Bardzo długie.
Tak jak powiedziałaś, to nie wiem skąd to do mnie przyszło, aczkolwiek też wiem, w sensie było to dla mnie, byłem zdziwiony.
Może byłem zdziwiony, w którym momencie to do mnie przyszło, ale w sumie wszystkie znaki na niebie pokazywały, że już od dawna powinienem coś takiego był zrobić.
Czyli zająć się muzyką Ameryki Łacińskiej.
Natomiast rzeczywiście szokiem było to, że zacząłem śpiewać, gdyż śpiewakiem nie jestem.
Śpiewałem ostatnio w szkole muzycznej za dzieciaka rozmaite dyktanda i ćwiczenia po prostu.
I śpiewanie w edukacji muzycznej jest używane do tego, żeby rozumieć teorię muzyki.
Jak jesteś w stanie zaśpiewać kwartę, to wiesz co to jest kwarta.
Jak jesteś w stanie zaśpiewać jakąś melodię, to wiesz jak ją zapisać.
Czyli charakter użytkowy.
Tak, dokładnie.
Więc szokiem było rzeczywiście, że nagle zacząłem po prostu śpiewać.
Natomiast też przyszło do mnie, oprócz wspomnianych przez ciebie elementów,
to też moja żona jest wokalistką, kształconą zresztą klasycznie.
Brałem udział w czterech jej płytach, akompaniując jej.
A wcześniej też mieliśmy wspólnie zespół Paris Tetris, w którym śpiewała i ja grałem.
A ostatnio, z kolei przez ostatnie siedem lat, jestem bardzo blisko Janka Munarskiego,
który stoi obok mnie na scenie i śpiewa i razem prowadzimy zespół.
Więc to śpiewanie jest blisko mnie, było blisko mnie
i to tylko właśnie kwestia czasu, wydaje mi się, żeby odpaliło się we mnie też.
Ale jednak język hiszpański.
No język hiszpański, tak.
Na jednym z pierwszych koncertów z tym programem, jeszcze przed wydaniem płyty,
zaśpiewałem jeden utwór na koniec po polsku.
I jak było?
I to było dziwne, wiesz?
To było dziwne właśnie jednak, nie wiem, jakoś ten hiszpański daje mi jakąś taką...
Troszkę się przykrytym jest wtedy.
Tak, troszkę daje mi maskę i troszkę daje mi możliwość schowania się za czymś troszeczkę.
Jednak jako pianista jestem przyzwyczajony do tego, że siedzę bokiem.
I wiesz, i to takie frontowe opowiadanie ludziom historii, całą twarzą, no to jest to duża zmiana była.
I też, ponieważ jest to muzyka, którą podejmuję ze zbliżonej epoki, co nasz jazz band młynarski-masecki.
I też ponieważ właśnie mój partner muzyczny inspiruje mnie wokalnie, to jak zaczynam śpiewać po polsku,
to jestem, czuję się zbyt blisko niego i zbyt blisko jego stylu i tego, co on robi.
Więc ta opowieść hiszpańska jest bardziej moja.
No, może jeszcze przyjdzie czas na utwory z polskim tekstem.
A wracając jeszcze do samej płyty i do jej początków, czy teraz tak patrząc już z perspektywy czasu,
myślisz, że to może było takim trochę podświadomym gdzieś procesem szukania siebie,
odkrywania swojej tożsamości, przetwarzania twojej historii?
Czy to są jednak trochę za duże słowa?
Nie, na pewno. Na pewno to jest to.
Sztuka może służyć na różny sposób.
Może być rozrywką, może być terapią też, może być właśnie narzędziem do szukania,
może być wszystkim. W tym przypadku też na pewno jest to jakaś podróż właśnie do dzieciństwa
i do zrozumienia i do połączenia się z dziadkami moimi,
z którymi nie połączyłem się tak, jak chciałem za życia.
Mówię o dziadku moim.
Więc jakieś duchy tutaj pracują.
Jest to nie tylko muzyka, jest to część jakiejś podróży wewnętrznej.
Opowiesz jeszcze raz o tym pierwszym, pierwszym nagraniu,
bo zdaje się, że tam też był ciekawy kontrast,
bo nagrywałeś wariacje goldbergowskie Bacha, więc klasyka.
Tak, tak. Próbuję od iluś lat już mierzę się z wariacjami goldbergowskimi
i nagrywałem je po raz któryś już w różnych studiach, w różnych konfiguracjach.
Grałem je na żywo kilka razy w różnych miejscach i to też jest oddzielna ciekawa historia.
W każdym razie nagrywałem ten utwór w studio w Warszawie tutaj u Piotra Zabrowskiego.
Fantastyczne, piękne studio.
Analogowe w pełni, stary fortepian,
Steinway Nowojorski,
o bardzo ciepłym brzmieniu i analogowe mikrofony, taśmy.
Wszystko takie, no wszystko stare i z dużą atencją i serduchem przygotowywane
i nagrywane, rejestrowane.
I pod koniec jakoś nie udała mi się ta sesja znowu.
Te wariacje goldbergowskie są pewnym, to jest trudna sprawa dla mnie.
Też, też szukam tam czegoś.
W każdym razie nie byłem zadowolony z tego.
No i nagrywa się na taśmę, które te taśmę trwają pół godziny.
Więc miałem jeszcze kilka minut na taśmie zostało.
Z rezeserki właśnie dostałem taką informację
i porozumiewałem się też z Piotrem, który rejestrował za pomocą mikrofonu starego bardzo.
I była lampka, która się świeciła na czerwono, jak mówiłem.
I byłem w jakimś filmie po prostu.
Te wszystkie artefakty i zapach tego studia powodował,
że gdzieś przenosiłem się trochę właśnie w ten czas, lat czterdziestych.
I poprosiłem go, to nagraj mi też ten mikrofon tutaj techniczny właśnie,
przez którym się porozumiewamy.
Nagram piosenkę.
I zaśpiewałem Akeios Ojos Verdes, czyli bolero, które znam od dzieciństwa.
To jest jak kolęda niemalże.
I tak to się zaczęło.
W którym momencie zrozumiałeś, że chcesz z tego stworzyć płytę?
To było kilka tygodni później.
Odsłuchiwałem te wariacje gott belgorskie, one się nie nadawały do niczego.
I ten fragment ostatni jakoś tak słuchałem go kilka razy.
Coś zaczynałem w nim słyszeć.
On coś do mnie mówił, właśnie coś we mnie wybudzał.
I pokazałem go paru bliskim osobom.
I dostałem też zwrotkę, że to jest wspaniałe i rób to.
I słyszymy ciebie jakoś inaczej w tym.
I nie bój się i poprosimy więcej.
To uruchomiło we mnie taki proces, że być może rzeczywiście.
I zacząłem szukać i głębiej.
I otworzyłem się i pozwoliłem sobie.
I stworzyłem taką opowieść.
Bo to jest też nie tylko śpiewanie.
I to jest nie tylko Argentyna i Kolumbia.
Ale to jest też różne inne elementy tej kultury południowoamerykańskiej.
Z którą się spotykałem w ostatnich latach.
Nie tylko w dzieciństwie.
Które też się wszystkie jakoś połączyły.
To bardzo ładne zjawisko było.
To opowiedz więcej o tych gatunkach, które też w niedawnym czasie odkrywałeś.
Jednym z nich jest szoro brazylijskie.
Szoro to jest klasyczna muzyka popularna brazylijska.
I to pokazał mi kilka lat temu, pięć lat temu,
jak i Mike Marshall, czyli mandolinista.
Zafascynowałem się instrumentem, mandoliną.
I zaprosiłem Mike'a, żeby zagrać koncert w duecie.
Chciałem z bliska podpatrzeć wirtuoza mandoliny.
W ogóle nie wiedziałem, nie myślałem o szoro.
Tylko o instrumencie myślałem.
Na szczęście Mike mieszka w Niemczech blisko stosunkowo,
więc udało się go zaprosić na festiwal jazzowy do Polski.
I spotkaliśmy się i zaczęliśmy sobie grać.
Ja mu pokazałem moją kompozycję, on swoje.
I też pokazał mi właśnie szoro,
którym się zajmuje od wielu dekad już.
Jest propagatorem tego gatunku.
I zakochałem się od razu w tym gatunku,
niezwiązanym zupełnie z fortepianem.
Właśnie mandolina jest tam jednym z głównych instrumentów.
Ale jest to muzyczka miejska, brazylijska,
w której jest bardzo dużo Europy.
Bardzo dużo czuć tam Chopina
i walców i różnych takich zwrotów harmonicznych,
melodycznych naszych.
I to jest połączone z rytmiczną wrażliwością południową.
Więc mieszanka, którą bardzo lubię.
I zacząłem zgłębiać to i poznawać,
i badać, i grać ten gatunek.
I zacząłem też przekazywać to dalej.
Zagraliśmy kilka razy całą taką serię koncertów
z Marcinem Markowiczem, klasycznym skrzypkiem.
Więc też jak gdyby przejęliśmy
brazylijską muzykę na grunt polski.
Też tutaj ona się staje nasza w jakiś sposób.
No to jeszcze w nawiązaniu właśnie do tej mieszanki
Z okazji 75-lecia Narodowego Centrum Kultury przedstawiamy kolejny, jubileuszowy wybór 75 audycji – tym razem poświęconych muzyce. To przekrój najciekawszych dyskusji i wywiadów z artystami, kompozytorami oraz badaczami, którzy odsłaniają kulisy powstawania utworów. Kolekcja stanowi podsumowanie dotychczasowych rozmów w Audycjach Kulturalnych i ukazuje bogactwo polskiej oraz światowej… Czytaj dalej o 75 audycji o muzyce
Na wystawie pt. „George Sand (1804-1876). W kalejdoskopie życia i sztuki” zgromadzono unikatowe pamiątki związane z Artystką, które przekonują, że była wszechstronną humanistką, w wielu kwestiach wyprzedzającą swoją epokę. Celem twórców ekspozycji było przedstawienie Sand, jako kobiety wielu zainteresowań, pasji i talentów, która niezasłużenie jest przedstawiana przede wszystkim jako „partnerka… Czytaj dalej o Idea, twórczyni, kobieta – wyjątkowy portret George Sand w Żelazowej Woli
Interaktywna, dwujęzyczna mapa pozwala poznać skomplikowaną biografię oraz twórczość Mieczysława Wajnberga, jednego z najwybitniejszych kompozytorów XX wieku. Uniwersum będzie rozwijane, w miarę dalszych ustaleń dotyczących jego życiorysu. Mieczysław Wajnberg był kompozytorem polsko-żydowskiego pochodzenia. Urodził się w Warszawie, gdzie wraz z rodzicami i siostrą mieszkał w kamienicy przy ul. Żelaznej 66. Czytaj dalej o „Wyciąganie historii z pamięci”: Uniwersum Wajnberga
Najnowsza wystawa w Muzeum Historii Polski przybliża muzykę rozrywkową lat 1944-1989, skupiając się nie tylko na najważniejszych wydarzeniach ze świata sztuki. Twórcy pokazują też, jakie funkcje muzyka pełniła w życiu Polaków i w jaki sposób próbowały ją wykorzystywać ówczesne władze. Ekspozycja „Za czym kolejka ta stoi? PRL w muzycznym zwierciadle”… Czytaj dalej o „Muzyka była sposobem reagowania na świat” – PRL w muzycznym zwierciadle
Muzycy zamiast na scenie filharmonii pojawiają się na placach zabaw, skwerach, przy piaskownicach. W ten sposób spotykają się z nowymi odbiorcami muzyki klasycznej „u nich”, w najbardziej naturalnym dla słuchaczy kontekście. I pokazują, że ten rodzaj sztuki nie musi onieśmielać. Ogólnopolski projekt „Bach w piach” – cykl muzyczno-edukacyjnych flashmobów w przestrzeniach… Czytaj dalej o „Bach w piach”: muzyka wychodzi z sal koncertowych
Tadeusz Miller – pieśniarz powojennego Szczecina Słuchacze mylili go z Mieczysławem Foggiem, on sam cenił twórczość Binga Crosby’ego. Choć płyty z wykonywanymi przez niego tangami sprzedawały się w tysiącach egzemplarzy, przedwczesna śmierć sprawiła, że Tadeusz Miller na całe dekady został zapomniany. Zmienia się to m.in. za sprawą poświęconej mu… Czytaj dalej o Król Tanga
