Przejdź do treściPrzejdź do stopki strony
Strona główna Edukacja „Jego pomnik miałby wyraźne rysy” – Józef Sigalin, budowniczy Warszawy

„Jego pomnik miałby wyraźne rysy” – Józef Sigalin, budowniczy Warszawy

Aleksandra Galant 22 czerwca 2023
„Jego pomnik miałby wyraźne rysy” – Józef Sigalin, budowniczy Warszawy

Książka Andrzeja Skalimowskiego „Sigalin. Towarzysz odbudowy” przybliża postać architekta i urbanisty kierującego powojenną odbudową Starego Miasta, Trasy W-Z, Mostu Poniatowskiego, a także budową Pałacu Kultury i Nauki. Jego praca była możliwa dzięki komunistycznemu oddaniu, docenionemu przez władze PRL. Drugie wydanie książki, trafiło właśnie na półki księgarń.

Transkrypcja podcastu do pobrania pod tekstem poniżej.

Józef Sigalin pochodził z żydowskiej rodziny, której nestorka, Klaudia Sigalina zasłynęła w Warszawie prowadzeniem jednej z najsłynniejszej pijalni kefirów. W rodzinie silnie zaznaczone były tradycje związane z zawodem architekta: w tym kierunku poszedł także wnuk Klaudii, Józef. Obronę pracy dyplomowej uniemożliwił mu jednak wybuch wojny. Józef już wtedy był zapalonym komunistą i aktywnym działaczem. Należał do Armii Berlinga, w czasie powstania warszawskiego przebywał w Lublinie.

Nawiązywane przez lata kontakty sprawiły, że po zakończeniu wojny został jednym z twórców koncepcji odbudowy Warszawy. Dzięki wsparciu Bolesława Bieruta otrzymał stanowisko Naczelnego Architekta Warszawy. Reprezentowany przez niego kierunek odbudowy stawiał na nowoczesność, pozostając tym samym w opozycji do zwolenników odnowy i konserwacji zabytków. Wyjątek stanowiła wpisana na listę światowego dziedzictwa UNESCO Starówka, która miała oddawać hołd historii Polski. Sigalin, pracując w Biurze Odbudowy Stolicy dokończył studia architektoniczne, by uniknąć zarzutów o niekompetencję. Jego koncepcje i efekt odbudowy są do dziś obiektem kontrowersji wśród historyków architektury i varsavianistów.

Więcej o odbudowie Warszawy można dowiedzieć się na wystawie czasowej w Muzeum Warszawy.

Do największych osiągnięć zespołów kierowanych przez Józefa Sigalina należy zaliczyć także budowę Marszałkowskiej Dzielnicy Mieszkaniowej. Sigalin odpowiadał także za projekt i wykonanie Trasy Łazienkowskiej, choć zmiany w strukturach partii i odsunięcie go od prac, nie pozwoliły mu wziąć udziału w jej dokończeniu.

Jak wynika z książki Skalimowskiego „Sigalin. Towarzysz odbudowy”, Sigalin, przez 40 lat odbudowy Warszawy był nie tylko zadeklarowanym komunistą realizującym program partii, ale też fachowcem i świetnym organizatorem bez reszty oddanym kwestii odbudowy.

O Józefie Sigalinie oraz kontrowersjach wokół jego koncepcji architektonicznych opowiedział Audycjom Kulturalnym Andrzej Skalimowski.

Zdjęcia: Wydawnictwo Czarne / Narodowe Archiwum Cyfrowe

Zdjęcie główne: Odgruzowywanie Warszawy (Sigalin – drugi z prawej), fot. Narodowe Archwiwum Cyfrowe

„Jego pomnik miałby wyraźne rysy” – Józef Sigalin, budowniczy Warszawy – transkrypcja podcastu

Audycje Kulturalne są projektem realizowanym przez Narodowe Centrum Kultury.

Pozostałe audycje w tej kategorii

Irena Gombrowicz – nie tylko „Starsza siostra”

Irena Gombrowicz – nie tylko „Starsza siostra”

Pisała sztuki teatralne, recenzje, felietony. Występowała publicznie, wspierała potrzebujących, zarządzała instytucjami związanymi z literaturą. Mimo to, biografia Ireny Gombrowicz przez lata pozostawała nieznana. Może się to zmienić za sprawą poświęconej jej książki – choć, jak przekonuje autorka, Irena Gombrowicz ceniła „życie w ukryciu”. Irena Gombrowicz przyszła na świat jako trzecie… Czytaj dalej

„Światy sztuki” Howarda S. Beckera

„Światy sztuki” Howarda S. Beckera

Dwadzieścia pięć lat od pierwszego wydania, na polskim rynku wydawniczym pojawiło się pierwsze tłumaczenie jednej z najważniejszych teorii amerykańskiego socjologa, Howarda S. Beckera. „Światy sztuki” są próbą spojrzenia na proces powstawania dzieła, będącego wypadkową pracy wielu zaangażowanych osób. Sztuka w ujęciu Beckera staje się efektem zbiorowej pracy, a nie jedynie indywidualnego… Czytaj dalej

„Księżyc ma zapach Warszawy” – literackie spojrzenie w przeszłość i wyprawa w przyszłość.

„Księżyc ma zapach Warszawy” – literackie spojrzenie w przeszłość i wyprawa w przyszłość.

Powieść Wojciecha Chmielewskiego pozwala na odkrycie stolicy sprzed 30 lat a także na rozważania dotyczące jej kształtu i rzeczywistości za… niemal 300 lat. Jedno pozostaje niezmienne – wielka miłość do miasta. Wojciech Chmielewski, znany przede wszystkim z krótkich form, zaprasza Czytelniczki i Czytelników do lektury powieści „Księżyc ma zapach Warszawy”. Czytaj dalej

Kreacja i autentyczność – moda Tercetu Egzotycznego

Kreacja i autentyczność – moda Tercetu Egzotycznego

Charyzmatyczne trio inspirujące się muzyką latynoamerykańską, zapisało się w historii polskiej sceny muzycznej jako zespół, który nikogo nie pozostawiał obojętnym. Podobnie jak kreacje i dopracowany w każdym detalu sceniczny wizerunek, którego pieczołowitość, wyprzedzała swoją epokę. Tercet Egzotyczny powstał w 1963 r. – przez kilka dekad działalności artyści nie tylko podzielili… Czytaj dalej

Reymont. Perspektywy

Reymont. Perspektywy

5 grudnia minęło 100 lat od śmierci Noblisty Władysława Stanisława Reymonta. Narodowe Centrum Kultury wydało zbiór esejów, które ukazują twórczość pisarza z perspektywy całego stulecia. W rozmowie Katarzyny Sanockiej o Reymoncie mniej znanym, opowiada jeden z eseistów – prof. IBL PAN, dr hab. Marek Pąkciński. Jak postrzegamy dziś teksty i… Czytaj dalej

Małe Eufonie – wielkie przeżycia

Małe Eufonie – wielkie przeżycia

Muzyczne doświadczenia nastoletniego Fryderyka Chopina w wersji dla najmłodszych – w ramach tegorocznych Eufonii, w Łazienkach Królewskich odbyły się wyjątkowe koncerty dla dzieci. Dla najmłodszych, zaledwie kilkumiesięcznych Słuchaczy, był to początek ich przygody z muzyką. Małe Eufonie są kierowane do rodzin z dziećmi w dwóch przedziałach wiekowych: 0-3 oraz… Czytaj dalej