WEBVTT

1
00:00:01.390 --> 00:00:05.110
Audycje kulturalne. W dobrym tonie.

2
00:00:05.530 --> 00:00:09.910
Słuchają Państwo audycji kulturalnych podcastu Narodowego Centrum Kultury.

3
00:00:10.150 --> 00:00:14.750
Ja nazywam się Martyna Matwiejuk, a dziś w naszym studiu Marta Kowalewska,

4
00:00:15.410 --> 00:00:18.590
główny kurator Centralnego Muzeum Włókiennictwa w Łodzi,

5
00:00:18.690 --> 00:00:23.530
przewodnicząca Rady Fundacji Marty Magdaleny Abakanowicz-Kosmowskiej i Jana Kosmowskiego,

6
00:00:24.250 --> 00:00:27.890
a także współkuratorka wystawy, o której chciałybyśmy dziś Państwu opowiedzieć.

7
00:00:28.030 --> 00:00:28.470
Dzień dobry.

8
00:00:28.470 --> 00:00:34.030
Dzień dobry. Bardzo dziękuję za zaproszenie i właśnie możliwość porozmawiania o tym projekcie.

9
00:00:34.350 --> 00:00:40.670
Każda wystawa prac Magdaleny Abakanowicz to jest duże wydarzenie dla miłośników sztuki.

10
00:00:41.230 --> 00:00:46.550
W ostatnich latach takich okazji, by jej pracę oglądać w różnych zakątkach świata trochę było,

11
00:00:47.350 --> 00:00:52.390
ale wystawa aktualnie prezentowana w Kordegardzie Galerii Narodowego Centrum Kultury

12
00:00:52.390 --> 00:00:58.310
jest dość niezwykła, jest nietypowa, ponieważ przywołuje ona wystawienniczy debiut

13
00:00:58.310 --> 00:01:04.610
artystki. W pewnym stopniu jest rekonstrukcją jej pierwszej indywidualnej wystawy,

14
00:01:04.690 --> 00:01:09.450
jaka odbyła się w 1960 roku, dokładnie pod tym samym adresem,

15
00:01:09.530 --> 00:01:11.430
w Kordegardzie przy krakowskim Przedmieściu.

16
00:01:12.010 --> 00:01:15.810
Magdalena Abakanowicz-Prolog, taki tytuł nosi ta wystawa,

17
00:01:15.810 --> 00:01:20.130
znalazło się na niej czternaście dzieł, które powstały pod koniec lat pięćdziesiątych

18
00:01:20.690 --> 00:01:26.530
i na początku lat sześćdziesiątych w takim dość ciekawym momencie w życiu artystki,

19
00:01:26.690 --> 00:01:32.070
bo z jednej strony już trzydziestoletnia wówczas twórczyni, która dobrze wie,

20
00:01:32.090 --> 00:01:38.790
że to co proponuje edukacja artystyczna to zdecydowanie zawąskie ramy dla jej wyobraźni twórczej.

21
00:01:38.790 --> 00:01:47.570
Z drugiej strony chwilę przed bardzo ważnym wydarzeniem, czyli pierwszym Biennale Tkaniny w Lozannie z 1962 roku.

22
00:01:47.890 --> 00:01:53.870
Za chwilę ono się wydarzy, czyli to jest taki moment tuż przed tym przełomem, ten prolog z tytułu wystawy.

23
00:01:54.050 --> 00:02:01.510
Tak, rzeczywiście sytuacja niezwykła, że możemy przywołać tą wystawę w jej oryginalnym miejscu

24
00:02:01.510 --> 00:02:10.190
i oczywiście wpłynęło to na kształt wystawy, ale dzięki temu, że zachowało się co prawda jedno archiwalne zdjęcie,

25
00:02:10.590 --> 00:02:17.250
ale na podstawie którego można było, dołożyliśmy wszelki stary, żeby odtworzyć tą wystawę,

26
00:02:17.410 --> 00:02:25.950
to w trakcie nawet instalacji i podczas analizy tego zdjęcia urealniły się bardzo ważne problemy,

27
00:02:26.010 --> 00:02:28.550
które ta wystawa już wtedy poruszała.

28
00:02:28.550 --> 00:02:35.830
Także myślę, że gdyby te prace były nawet pokazane w podobnym zestawieniu, ale w innym wnętrzu,

29
00:02:36.310 --> 00:02:45.950
myślę, że nie byłoby to aż tak widoczna ta myśl, która wówczas przyświecała Magdalenie Abakanowicz te 65 lat temu.

30
00:02:46.090 --> 00:02:51.170
Na pewno do wystawy za chwilkę wrócimy. Ja jeszcze się zatrzymam przy tym momencie w jej twórczości

31
00:02:51.170 --> 00:02:58.790
i nawiążę do tego pierwszego Biennale, bo to były trzyletnie miesiące, 62 roku w Lozannie,

32
00:02:59.480 --> 00:03:06.070
które całkowicie zmieniły myślenie o tkaninie, które pozbawiły ją tego wymogu funkcji.

33
00:03:06.230 --> 00:03:10.760
Magdalena Abakanowicz jest jedną z siedmiorga twórców polskich, którzy mają okazję się tam zaprezentować.

34
00:03:11.920 --> 00:03:17.480
Pokazuję tkaninę jeszcze płaską, ale już z pewnymi elementami reliefowymi.

35
00:03:18.160 --> 00:03:22.520
Zastanawiam się, czy te prace, które możemy zobaczyć w Kordygardzie z początku lat 60.,

36
00:03:22.520 --> 00:03:25.480
już trochę tę trójwymiarowość w jakimś sensie zapowiadają.

37
00:03:25.660 --> 00:03:30.940
Są to prace, głównie pokazywane przez nią, to tkaniny malowane,

38
00:03:30.940 --> 00:03:38.660
które gdzieś w swojej formie jeszcze są dwuwymiarowe, ale zarówno w kompozycji,

39
00:03:38.900 --> 00:03:45.980
która już, kiedy na nią patrzymy, te wszystkie abstrakcyjne formy tworzą pewnego rodzaju plany

40
00:03:45.980 --> 00:03:50.340
i jest już ta gdzieś przestrzenność w kompozycji i w myśleniu.

41
00:03:50.520 --> 00:03:57.900
Ale co bardzo, bardzo istotne, tak naprawdę Magdalena Abakanowicz tą przestrzeń zaaranżowała.

42
00:03:57.900 --> 00:04:03.460
Ona rzeczywiście stworzyła taką instalację in situ, która była dość niezwykła,

43
00:04:03.820 --> 00:04:08.660
ponieważ bardzo krótko wcześniej Wojciech Fangor i Stanisław Zamecznik

44
00:04:08.660 --> 00:04:13.920
stworzyli pierwszy w polskiej sztuce, w polskiej historii sztuki, environment,

45
00:04:14.280 --> 00:04:16.280
właśnie taką instalację in situ.

46
00:04:16.560 --> 00:04:19.760
I tutaj mamy do czynienia właśnie z podobnym zabiegiem,

47
00:04:19.880 --> 00:04:27.200
czyli taką pracą z przestrzenią, stworzeniem pewnego typu relacji między tymi pracami.

48
00:04:27.200 --> 00:04:33.300
I co też, myślę, jest bardzo ciekawe, na wystawie znajduje się również praca,

49
00:04:33.540 --> 00:04:38.440
bym powiedziała, w technice olejnej, tutaj powtarzając za samą Magdaleną Abakanowicz,

50
00:04:38.620 --> 00:04:42.320
która na takim małym zaproszeniu, które się zachowało,

51
00:04:42.440 --> 00:04:47.860
nie nazywała ich malarskimi pracami, tylko właśnie projektami tkanin w technice olejnej.

52
00:04:47.860 --> 00:04:53.280
Już sugerując, że jest to po prostu pierwszy taki etap, pierwszy krok

53
00:04:53.280 --> 00:04:57.920
do realizacji tych właśnie wielkoformatowych tkanin malowanych.

54
00:04:58.060 --> 00:05:03.420
I myślę, że to jest o tyle też ciekawe, że te prace właśnie w technice olejnej,

55
00:05:03.540 --> 00:05:09.560
one gdzieś bardzo są zbliżone do tego, co wówczas w tym świecie malarstwa

56
00:05:09.560 --> 00:05:13.620
lat pięćdziesiątych się wydarzyło w polskiej sztuce.

57
00:05:13.840 --> 00:05:19.860
Ale rzeczywiście pokazują również te czasy, kiedy po prostu po wojnie

58
00:05:19.860 --> 00:05:25.120
ten brak materiałów, który zresztą, jak jeszcze wrócimy tutaj do tej pierwszej lozanny,

59
00:05:25.480 --> 00:05:32.360
będzie bardzo też istotnym elementem w ogóle zapoczątkowania nowego języka w tkaninie.

60
00:05:32.360 --> 00:05:38.600
Ale tutaj mówiąc o malarstwie, to nawet właśnie ten trudny dostęp do płócien,

61
00:05:39.080 --> 00:05:45.020
do blejtramów, do dobrej jakości farb, ale też determinowane to było,

62
00:05:45.040 --> 00:05:49.700
jeżeli chodzi też o same formaty malarskie, które wówczas powstawały.

63
00:05:50.280 --> 00:05:56.440
A Magdalena Bakanowicz była taką artystką, która zawsze dążyła do tej siły ekspresji

64
00:05:56.440 --> 00:05:59.820
właśnie w tym formacie dużym. Dla niej to było bardzo, bardzo istotne.

65
00:05:59.820 --> 00:06:05.300
Dlatego te kompozycje przełożyła właśnie na takie wolno wiszące płótna,

66
00:06:05.780 --> 00:06:10.800
czy to bawelniane, czy to lniane. Ale było dla niej też ważnym,

67
00:06:10.880 --> 00:06:15.720
żeby te płótna, oczywiście tak jak już wspomniałam, one zaistniały i w przestrzeni

68
00:06:15.720 --> 00:06:21.700
i były tą taką pracą z przestrzenią, ale były wolno po prostu wiszącymi

69
00:06:21.700 --> 00:06:27.240
tymi przestrzeniami. Tutaj na potrzeby ekspozycji każda z tych tkanin

70
00:06:27.240 --> 00:06:33.480
teraz ma tunel, żeby rzeczywiście tutaj na górze, żeby te prace mogły być

71
00:06:33.480 --> 00:06:37.300
wyeksponowane z zachowaniem wszelkich takich wymogów konserwatorskich.

72
00:06:37.460 --> 00:06:41.440
Natomiast pierwotnie Magdalena Bakanowicz używała takich bardzo małych,

73
00:06:41.600 --> 00:06:47.260
metalowych kółeczek, co sprawiało, że jeszcze właśnie ta tkanina dostawała

74
00:06:47.260 --> 00:06:53.140
gdzieś już, można powiedzieć, trzeciego wymiaru, ale była bardzo podatna na ruch powietrza,

75
00:06:53.140 --> 00:06:58.140
na pewną taką plastykę, w której inne materie nie mają.

76
00:06:58.520 --> 00:07:04.020
I na pewno było to również też takie pozbawienie ram tych kompozycji,

77
00:07:04.180 --> 00:07:08.180
które gdzieś tam w tej fazie projektu się pojawiały.

78
00:07:08.660 --> 00:07:13.980
Także myślę, że sama ta specyfika, że te płótna można było bardzo szybko,

79
00:07:14.120 --> 00:07:19.640
łatwo zwinąć, gdzieś przenieść, ale też łatwo było stworzyć pewnego właśnie

80
00:07:19.640 --> 00:07:22.800
rodzaju taki świat, w którym można było się zanurzyć.

81
00:07:23.120 --> 00:07:28.740
I to dla niej też było ważne właśnie kreowanie takich jej własnych przestrzeni,

82
00:07:29.040 --> 00:07:35.020
które później w swojej twórczości tą ideę rozwijała już za pomocą tych

83
00:07:35.020 --> 00:07:39.020
wielkoprzestrzennych prac abakanów, nazwanych od jej nazwiska.

84
00:07:39.220 --> 00:07:43.720
Ale też to każdą wystawę traktowała jako taką osobną opowieść.

85
00:07:43.900 --> 00:07:47.380
I myślę, że w tej wystawie w Kordegardzie to jest też bardzo ważne,

86
00:07:47.380 --> 00:07:52.720
że część z tych prac było prezentowane wcześniej chociażby na wystawie

87
00:07:52.720 --> 00:07:57.380
w Tate Modern czy innych wystawach poświęconych właśnie tej twórczości

88
00:07:57.380 --> 00:07:59.380
związanej z tkaniną.

89
00:07:59.520 --> 00:08:06.120
Natomiast one były eksponowane pojedynczo i były eksponowane na takiej zasadzie,

90
00:08:06.180 --> 00:08:11.080
żeby pokazać, że gdzieś wcześniej taki etap twórczości Magdaleny Abakanowicz był.

91
00:08:11.080 --> 00:08:17.940
Natomiast właśnie siłą tej wystawy jest to, że mogły z powrotem zaistnieć

92
00:08:17.940 --> 00:08:22.420
w tej samej przestrzeni i stanowić po prostu rzeczywiście, tak jak to było

93
00:08:22.420 --> 00:08:28.940
te 65 lat temu, bardzo spójną, przemyślaną narrację i opowieść.

94
00:08:29.120 --> 00:08:35.020
W jakim stopniu w pani ocenie tę wystawę udało się po tych 65 latach odtworzyć?

95
00:08:35.020 --> 00:08:38.860
No myślę, że w bardzo, bardzo, bardzo dużym stopniu.

96
00:08:39.080 --> 00:08:44.360
W tej głównej sali, którą możemy zobaczyć na tym jednym zachowanym zdjęciu,

97
00:08:44.680 --> 00:08:48.920
nieomal wszystkie prace zostały wyeksponowane oprócz jednej,

98
00:08:49.100 --> 00:08:52.680
która obecnie znajduje się w kolekcji Muzeum Narodowego w Warszawie

99
00:08:52.680 --> 00:08:58.440
i po prostu rzeczywiście też ze względów czasowych była niemożliwa do wypożyczenia.

100
00:08:58.660 --> 00:09:03.940
Natomiast w to miejsce została zaprezentowana praca, która znajduje się w fundacji.

101
00:09:03.940 --> 00:09:08.240
Natomiast właśnie z bardzo podobnym rodzajem kompozycji,

102
00:09:08.400 --> 00:09:13.560
podobnym rodzajem myślenia jest też praca, która widoczna jest na zdjęciu

103
00:09:13.560 --> 00:09:15.500
i była eksponowana w poziomie.

104
00:09:15.760 --> 00:09:21.000
Natomiast ze względu na to, że obecnie należy ona do kolekcji prywatnej

105
00:09:21.000 --> 00:09:24.560
i po prostu jest przygotowana do prezentacji w pionie,

106
00:09:24.720 --> 00:09:29.940
to w tym miejscu zastąpiliśmy ją projektem po prostu do tej tkaniny,

107
00:09:29.940 --> 00:09:33.940
którą rzeczywiście też również na wystawie można zobaczyć.

108
00:09:34.640 --> 00:09:38.320
Także myślę, że jest to bardzo, bardzo wierne odtworzenie.

109
00:09:38.540 --> 00:09:42.240
Natomiast domyślamy się i tutaj też analizując zaproszenie,

110
00:09:42.420 --> 00:09:45.780
że w drugiej sali były prezentowane głównie projekty.

111
00:09:46.000 --> 00:09:51.780
Natomiast zostały pokazane takie tkaniny, które są takim etapem

112
00:09:51.780 --> 00:09:57.520
tuż przed wystawą z 57 roku i tuż po, bo z 63.

113
00:09:58.320 --> 00:10:02.980
One weszły ze sobą w dialog, ponieważ zostały powieszone naprzeciwko siebie.

114
00:10:03.780 --> 00:10:09.600
Jedna to tkanina zatytułowana ryba i myślę, że to jest o tyle ciekawe,

115
00:10:09.680 --> 00:10:13.460
żeby pokazać, że tuż po skończeniu studiów,

116
00:10:13.460 --> 00:10:18.640
no właśnie te tkaniny malowane bardziej gdzieś były pokazywane, prezentowane

117
00:10:18.640 --> 00:10:22.780
i gdzieś wychodziły bardziej z takiego myślenia z obszaru rzemiosła,

118
00:10:22.820 --> 00:10:25.460
czy właśnie były bardziej związane z wnętrzami,

119
00:10:26.340 --> 00:10:30.480
prezentowane właśnie na wystawach zbiorowych organizowanych przez Cepelię

120
00:10:30.480 --> 00:10:34.280
czy przez Spółdzielnię Ład, ale też wystaw architektury wnętrz.

121
00:10:34.400 --> 00:10:38.420
I one właśnie pulsowały takimi bardzo intensywnymi kolorami,

122
00:10:38.520 --> 00:10:43.180
ale też miały swoje tytuły jak ryba i rys czy motyl.

123
00:10:43.460 --> 00:10:46.820
I czerpiąc z tego świata biologicznego,

124
00:10:46.820 --> 00:10:52.760
oczywiście były jakimś fantastycznym transpozycją tych obrazów

125
00:10:52.760 --> 00:10:56.340
i były oczywiście interpretacją Magdaleny Abakanowicz.

126
00:10:56.880 --> 00:11:02.620
Natomiast tutaj ta wystawa w Kortygardzie jest już z innego myślenia,

127
00:11:02.620 --> 00:11:03.820
że tak powiem, wyrosła.

128
00:11:04.020 --> 00:11:09.460
I myślę, że warto tutaj też powiedzieć o takim ważnym spotkaniu w życiu artystki,

129
00:11:09.460 --> 00:11:15.720
kiedy to w 1957 roku wyjechała na swoją pierwszą zagraniczną podróż.

130
00:11:15.800 --> 00:11:18.360
Organizowano przez Ministerstwo Kultury wtedy.

131
00:11:18.840 --> 00:11:21.460
Natomiast poznała tam Henryka Starzewskiego,

132
00:11:21.720 --> 00:11:24.580
artystę z obszaru awangardy,

133
00:11:24.640 --> 00:11:28.160
już bardzo o mocnej, silnej pozycji artystycznej,

134
00:11:28.640 --> 00:11:31.080
ale zupełnie z innego obszaru myślenia.

135
00:11:31.080 --> 00:11:37.480
I myślę, że ta wystawa jest takim dowodem właśnie na rozpoczęcie tej drogi,

136
00:11:37.480 --> 00:11:40.400
kiedy Magdalena Abakanowicz pracowała,

137
00:11:40.500 --> 00:11:44.980
myślała o medium tkaniny właśnie w kategoriach tych sztuk wizualnych,

138
00:11:45.080 --> 00:11:48.820
czyli właśnie bardziej są to kompozycje bardziej abstrakcyjne,

139
00:11:49.020 --> 00:11:52.920
ta praca z przestrzenią, szukanie właśnie pewnych relacji.

140
00:11:52.920 --> 00:12:01.280
I chciałabym tutaj wspomnieć, że instalacja tej wystawy była dla mnie też takim bardzo emocjonalnie ważnym momentem,

141
00:12:01.620 --> 00:12:07.840
ponieważ wieszaliśmy tą pracę razem z panią Stefanią Zgódką i Tomaszem Piątkowskim,

142
00:12:08.340 --> 00:12:11.840
najbliższymi asystentami Magdalena Abakanowicz.

143
00:12:12.240 --> 00:12:20.300
I pani Stefania, która już od 65 roku towarzyszyła gdzieś w tej drodze twórczej,

144
00:12:20.300 --> 00:12:25.440
Magdalena Abakanowicz i pan Tomek oczywiście też nieco później dołączył.

145
00:12:25.860 --> 00:12:33.100
Myślę, że jest to bardzo ciekawe takie w ogóle czucie jej sztuki w ogóle na poziomie gdzieś intuicji

146
00:12:33.100 --> 00:12:36.440
i w czasie wieszania właśnie bardzo sobie ceniłam tę chwilę,

147
00:12:36.580 --> 00:12:42.180
kiedy właśnie mówili, że no nie, nie, nie, tak tego pani profesor by na pewno nie powiesiła.

148
00:12:42.360 --> 00:12:49.160
I że gdzieś ta wystawa, tak jak kiedyś, tworzyła się właśnie w tej relacji z przestrzenią,

149
00:12:49.160 --> 00:12:54.460
w tym, że można było od razu gdzieś poczuć tą ideę i te relacje,

150
00:12:54.620 --> 00:12:59.600
które Magdalena Abakanowicz właśnie zbudowała te 65 lat temu.

151
00:12:59.800 --> 00:13:02.000
Być może za chwilę wyprowadzi mnie pani z błędu,

152
00:13:02.140 --> 00:13:05.260
ale wydaje się, że wcale nie tak często w świecie muzealnictwa,

153
00:13:05.860 --> 00:13:09.160
w świecie kuratorskim, po kilku solidnych dekadach,

154
00:13:10.040 --> 00:13:14.760
w tym samym miejscu powtarza się lub przynajmniej w jakimś stopniu odtwarza się wystawy.

155
00:13:14.900 --> 00:13:15.860
To dość niezwykłe.

156
00:13:15.860 --> 00:13:21.860
Tak, jest to sytuacja, która rzadko może mieć miejsce z różnych powodów,

157
00:13:22.560 --> 00:13:25.960
właśnie z tego, chociażby z takiego bardzo prozaicznego powodu,

158
00:13:26.560 --> 00:13:29.740
że prace gdzieś są rozproszone po świecie,

159
00:13:30.560 --> 00:13:35.080
trudno je zebrać, oczywiście ta sytuacja się zmienia.

160
00:13:35.680 --> 00:13:39.740
Natomiast tutaj, no dzięki temu, że w ogóle tutaj powiem,

161
00:13:39.740 --> 00:13:45.180
że Magdalena Abakanowicz była taką artystką, która rzadko patrzyła wstecz,

162
00:13:45.400 --> 00:13:50.460
zawsze patrzyła do przodu i była na kierowaniu, w ogóle jeżeli myślała,

163
00:13:50.580 --> 00:13:55.000
to myślała o tym rozwoju języka, sztuki, praktyki artystycznej.

164
00:13:55.500 --> 00:14:01.480
Dlatego też te tkaniny malowane w większości właśnie zachowały się w jej domu,

165
00:14:01.480 --> 00:14:07.780
nie pokazywane przez dziesiątki lat, no i stanowiły właśnie gdzieś taki zespół,

166
00:14:08.240 --> 00:14:11.620
który można było połączyć po tych 65 latach.

167
00:14:11.680 --> 00:14:15.620
Oczywiście jest też tkanina wypożyczona z Centralnego Muzeum Wukiennictwa,

168
00:14:15.700 --> 00:14:19.500
czy tak jak wspomniałam z kolekcji prywatnej Andrzeja Starmacha.

169
00:14:19.500 --> 00:14:22.800
Niemniej inne tkaniny pochodzą z fundacji.

170
00:14:22.980 --> 00:14:27.360
I co jest istotne, tkanina jest takim bardzo delikatnym medium,

171
00:14:27.980 --> 00:14:34.320
które jest, no poddaje się właśnie, jest narażonym na światło dzienne,

172
00:14:34.540 --> 00:14:42.040
które sprawia, że te farby bledną i wymaga specjalnych też warunków ekspozycji.

173
00:14:42.340 --> 00:14:47.020
Natomiast właśnie przez to, że one, mówię o tych tkaninach z fundacji,

174
00:14:47.020 --> 00:14:50.920
przez bardzo długi okres czasu, no nie były eksponowane.

175
00:14:51.080 --> 00:14:53.620
To te tkaniny, kiedy się wejdzie na wystawę,

176
00:14:54.080 --> 00:14:58.020
one naprawdę zachwycają właśnie tymi kolorami,

177
00:14:58.700 --> 00:15:02.600
które w ogóle nic nie straciły właśnie na swojej głębi.

178
00:15:03.520 --> 00:15:08.160
I myślę, że to rzeczywiście jest dość niezwykła sytuacja.

179
00:15:08.560 --> 00:15:14.240
Okazja, by je zobaczyć jeszcze do 30 marca w Warszawskiej Galerii Kordegarda.

180
00:15:14.240 --> 00:15:20.340
Chciałabym jeszcze zapytać, jak, wiedząc, jak potoczyła się kariera Magdaleny Abakanowicz,

181
00:15:20.340 --> 00:15:25.740
jakie formy obrała jej sztuka, jak patrzy pani na tę pracę sprzed 62 roku,

182
00:15:25.840 --> 00:15:26.740
jakie pani ocenia?

183
00:15:26.900 --> 00:15:32.280
Myślę, że ta wystawa powstała w bardzo dobrym momencie,

184
00:15:32.560 --> 00:15:37.240
kiedy możemy spojrzeć na nią już po tym festiwalu,

185
00:15:37.240 --> 00:15:42.480
można powiedzieć, wystaw poświęconych temu okresowi związanemu z tkaniną,

186
00:15:42.620 --> 00:15:46.600
no w bardzo ważnych instytucjach europejskich,

187
00:15:46.980 --> 00:15:49.400
w londyńskim Tate Modern,

188
00:15:49.540 --> 00:15:53.600
ale też w Norwegii, w Szwajcarii, w muzeach narodowych.

189
00:15:53.760 --> 00:15:58.300
I oczywiście znamy bardzo dobrze prace rzeźbiarskie,

190
00:15:58.520 --> 00:16:00.660
które są w przestrzeniach publicznych.

191
00:16:00.660 --> 00:16:06.840
Czyli gdzieś po tym, jak gdyby, odkryciu i reinterpretacji

192
00:16:06.840 --> 00:16:09.060
na nowo twórczaści Magdaleny Abakanowicz,

193
00:16:09.420 --> 00:16:12.280
która myślę, że przez bardzo długi okres czasu

194
00:16:12.280 --> 00:16:16.920
była nawet bardziej znana za granicą niż w Polsce.

195
00:16:17.400 --> 00:16:20.300
Więc myślę, że gdyby ta wystawa była 10 lat temu,

196
00:16:20.420 --> 00:16:22.080
czy nawet trochę wcześniej,

197
00:16:22.780 --> 00:16:25.900
mielibyśmy po prostu inną jej percepcję,

198
00:16:26.060 --> 00:16:27.160
inny odbiór.

199
00:16:27.160 --> 00:16:29.980
A dzięki temu, że właśnie były przypomniane

200
00:16:29.980 --> 00:16:33.360
te najbardziej rewolucyjne formy Abakanów,

201
00:16:33.400 --> 00:16:35.180
czy nawet właśnie te rzeźbiarskie,

202
00:16:35.630 --> 00:16:39.180
to przywołanie tych tkanin malowanych

203
00:16:39.180 --> 00:16:45.920
pokazuje ten rozwój drogi twórczej Magdalena Abakanowicz,

204
00:16:46.020 --> 00:16:46.920
ale już też to,

205
00:16:47.120 --> 00:16:51.260
że one były już bardzo takim pierwszym,

206
00:16:51.260 --> 00:16:54.120
świadomym okresem jej twórczości,

207
00:16:54.120 --> 00:16:57.720
kiedy wszystkie problemy, które ona będzie później rozwijała,

208
00:16:57.820 --> 00:16:59.640
czyli właśnie ta praca z przestrzenią,

209
00:16:59.780 --> 00:17:04.500
budowanie na każdej wystawie takiej bardzo spójnej narracji,

210
00:17:04.620 --> 00:17:07.000
tworzenie takiego właśnie osobnego świata,

211
00:17:07.180 --> 00:17:09.960
czy właśnie gdzieś ta materialność,

212
00:17:10.160 --> 00:17:13.940
która taką była rewolucją na Biennale w Lozannie

213
00:17:13.940 --> 00:17:16.120
w 62 roku,

214
00:17:16.220 --> 00:17:18.480
czyli ta właśnie praca z materią

215
00:17:18.480 --> 00:17:23.000
i też to wykorzystanie bardzo specyficznych cech tkaniny.

216
00:17:23.300 --> 00:17:25.180
Tutaj może nawiążę do tego,

217
00:17:25.220 --> 00:17:26.580
że w 65 roku,

218
00:17:26.660 --> 00:17:30.380
czyli bardzo niedługo też po tej wystawie w Kortegardzie,

219
00:17:30.520 --> 00:17:32.400
została artystka zaproszona

220
00:17:32.400 --> 00:17:35.080
na pierwsze Biennale Form Przestrzennych w Elblągu

221
00:17:35.080 --> 00:17:40.380
i tam stworzyła pracę przypominającą swoją formą drzewo,

222
00:17:40.440 --> 00:17:41.820
do którego można było wchodzić,

223
00:17:41.880 --> 00:17:43.280
też zresztą tak jak chciała,

224
00:17:43.340 --> 00:17:46.700
żeby wchodzić do środka Abakanów,

225
00:17:46.740 --> 00:17:49.800
doświadczać ich bardzo sensualnie, haptycznie.

226
00:17:50.240 --> 00:17:53.840
Natomiast ta forma była po prostu formą stateczną

227
00:17:53.840 --> 00:17:57.200
i właśnie w jednym z wywiadów Magdalena Abakanowicz powiedziała,

228
00:17:57.340 --> 00:17:59.380
że był to taki moment,

229
00:17:59.600 --> 00:18:01.080
kiedy stwierdziła,

230
00:18:01.080 --> 00:18:04.200
stwierdziła, że tak bardzo ważna jest jednak dla niej

231
00:18:04.200 --> 00:18:06.120
ta swoboda, ruch

232
00:18:06.120 --> 00:18:10.280
i ta elastyczność materii właśnie tkaniny.

233
00:18:10.460 --> 00:18:12.940
I myślę, że to właśnie też doskonale widać

234
00:18:12.940 --> 00:18:14.380
w tamtej wystawie w Kortegardzie,

235
00:18:14.840 --> 00:18:18.120
gdzie te prace są właśnie takie wolno puszczone,

236
00:18:18.900 --> 00:18:19.540
zwisające,

237
00:18:19.700 --> 00:18:21.680
kiedy również oczywiście też

238
00:18:21.680 --> 00:18:24.560
gdzieś nad tą ziemią się poruszają.

239
00:18:24.720 --> 00:18:28.540
Także myślę, że znając już tą jej drogę twórczą,

240
00:18:28.680 --> 00:18:30.920
patrzymy na wystawę w Kortegardzie

241
00:18:30.920 --> 00:18:32.640
właśnie poprzez wszystkie te problemy,

242
00:18:33.100 --> 00:18:37.040
które były rozwijane przez nią przez kolejne lata.

243
00:18:37.300 --> 00:18:39.740
I stąd właśnie też ten tytuł prolog,

244
00:18:39.960 --> 00:18:42.920
który już właśnie jest tą zapowiedzią

245
00:18:43.480 --> 00:18:45.200
tej późniejszej jej drogi twórczej.

246
00:18:45.580 --> 00:18:47.900
I myślę, że to jest znakomite zaproszenie,

247
00:18:47.900 --> 00:18:49.120
by Kortegardę odwiedzić.

248
00:18:49.900 --> 00:18:52.880
A o przestrzeni w twórczości Magdaleny Abakanowicz

249
00:18:52.880 --> 00:18:55.880
usłyszył państwo więcej podczas oprowadzania kuratorskiego.

250
00:18:56.620 --> 00:18:59.740
28 marca poprowadzi je Marta Kowalewska,

251
00:18:59.900 --> 00:19:02.540
która była dziś Państwa i moją gościnią.

252
00:19:02.800 --> 00:19:04.040
Bardzo dziękuję i zapraszamy.

253
00:19:04.300 --> 00:19:05.540
Serdecznie zapraszamy.

254
00:19:05.640 --> 00:19:06.540
Będzie mi bardzo miło.

255
00:19:06.540 --> 00:19:12.040
Audycje kulturalne w dobrym tonie.