WEBVTT

1
00:00:06.320 --> 00:00:22.680
Szanowni Państwo, ponieważ jak wiecie to jest jedna z tych debat, w wypadku której dokonywaliśmy zmian, to jest taka możliwość, że pewnie niektórzy z Państwa będą jeszcze docierali, ale mam nadzieję, że w krótkim czasie i nie umknie im większość Waszej rozmowy.

2
00:00:22.680 --> 00:00:49.940
Ja się nazywam Agata Diduszko-Zyglewska i bardzo serdecznie witam wszystkich Państwa w imieniu Zespołu Programowego Współkongresu Kultury. Chcę też powiedzieć, że tak jak wszystkie inne debaty, ta debata także będzie nagrana i zaraz po kongresie znajdzie się w internecie, więc jeżeli padną tutaj bardzo istotne kwestie, a podejrzewam, że tak będzie, to oczywiście będziecie mogli Państwo później upowszechnić tę debatę,

3
00:00:49.940 --> 00:01:01.460
podzielić się z osobami, które nie mogą być z nami na miejscu, a powinny to wszystko usłyszeć, do czego bardzo zachęcam i życzę miłego dyskutowania. Oddaję głos prowadzącej.

4
00:01:02.660 --> 00:01:12.400
Dobry wieczór, witam Państwa serdecznie na debacie zatytułowanej Przyszłość Bibliotek z punktu widzenia osób piszących książki.

5
00:01:12.400 --> 00:01:25.140
Myślę, że na widowni mamy proporcjonalną ilość w stosunku do tego, ile osób pisaniem książek się w Polsce zajmuje, a zajmuje się nią, tą twórczością, zaledwie nieco ponad trzy tysiące,

6
00:01:25.280 --> 00:01:30.780
więc tym bardziej cieszę się, że Państwo zdecydowali się wybrać ten nasz tutaj blog, tę naszą debatę.

7
00:01:30.780 --> 00:01:37.960
Ten temat zgłosiła razem Unia Literacka i Stowarzyszenie Tłumaczy Literatury.

8
00:01:38.460 --> 00:01:52.100
Temat, jak się okazuje, to borek bez dna, bo w gruncie rzeczy dotyczy funkcjonowania pisarzy, pisarek, tłumaczy, tłumaczek na rynku literackim i wydawniczym.

9
00:01:52.100 --> 00:02:02.880
A w związku z tym, co się na tym rynku ostatnio dzieje, czyli ujawnieniem afery Legimi, która tak naprawdę jest symptomem choroby

10
00:02:02.880 --> 00:02:07.740
toczącej naszą rzeczywistość od dawna, to myślę, że jest o czym rozmawiać.

11
00:02:07.740 --> 00:02:19.140
Tym bardziej, że jak mi się wydaje, wszyscy jak tutaj jesteśmy, mamy poczucie wyjątkowości tego czasu, tego czasu przełomowego

12
00:02:19.140 --> 00:02:32.320
i okazji, która pewnie zbyt szybko się nie powtórzy, żeby dokonać pewnych zmian systemowych, żeby wypracować dobre praktyki, dobre rozwiązania

13
00:02:32.320 --> 00:02:41.400
i która to okazja, to już moja prywatna nadzieja, przywróci centralną pozycję osobom tworzącym literaturę,

14
00:02:42.160 --> 00:02:51.440
na których się przecież zasadza cały rynek książki, a o czym uczestnicy tego rynku tak naprawdę, jak mi się wydaje, zapomnieli.

15
00:02:51.800 --> 00:02:59.940
Złośliwi mówią, że polscy wydawcy spokojnie mogą się obyć bez polskiej literatury, bez polskich twórców, bez polskich twórczyń,

16
00:03:01.180 --> 00:03:09.820
że mogą właściwie skupić się na wydawaniu literatury zagranicznej, która z góry, nie wiadomo za bardzo na podstawie jakich kryteriów,

17
00:03:09.940 --> 00:03:16.860
jest oceniana jako ta ważniejsza, bardziej wartościowa, ciekawsza, a jeszcze bardziej złośliwi mówią,

18
00:03:17.100 --> 00:03:28.080
że wyjdą na swoje wydawcy polscy, jeśli będą handlować towarem książkopodobnym, tym generowanym przez sztuczną inteligencję,

19
00:03:28.080 --> 00:03:39.700
bo przecież dobra sprzedaż zależy od dobrej reklamy. No i tak to się stało, że właściwie układ, który powinien być scalający pisarzy i wydawców,

20
00:03:39.700 --> 00:03:49.560
jest układem absolutnie nas niezadowalającym, różniącym i powodującym, że chodzimy osobnymi ścieżkami,

21
00:03:49.560 --> 00:03:56.880
choć niby w obszarze tym samym. Podobna sytuacja dotyczy też bibliotek, które, tak są systemowo ustawione,

22
00:03:57.580 --> 00:04:05.000
że zasadnym zdaje się być pytanie, gdzie w nich miejsce jest dla polskiej literatury, dla polskich twórców,

23
00:04:05.120 --> 00:04:11.780
dla polskich twórczyń. A afera Legimi także biblioteki dotyka. Rozmawiać będziemy w gronie.

24
00:04:11.780 --> 00:04:18.040
Agnieszka Borkiewicz, prezeska Stowarzyszenia Dyrektorek i Dyrektorów Bibliotek Inicjatywy

25
00:04:18.040 --> 00:04:29.010
oraz dyrektorka Biblioteki Publicznej Miasta i Gminy Jarocin. Grzegorz Jankowicz, krytyk, eseista,

26
00:04:29.130 --> 00:04:38.480
tłumacz i przede wszystkim dyrektor Instytutu Książki. Zygmunt Miłoszewski, pisarz, scenarzysta filmowy

27
00:04:38.480 --> 00:04:46.520
i telewizyjny, członek Zarządu Unii Literackiej. Rafał Lisowski, tłumacz, prezes Stowarzyszenia

28
00:04:46.520 --> 00:04:54.670
tłumaczy literatury. A ja się nazywam Anna Kochnowicz-Kan. Jestem dziennikarką,

29
00:04:55.170 --> 00:05:00.590
reżyserką filmów dokumentalnych, pisarką i członkinią Zarządu Unii Literackiej.

30
00:05:03.840 --> 00:05:07.840
Oczywiście zachęcam Państwa do wzięcia udziału w tej naszej dyskusji.

31
00:05:07.960 --> 00:05:10.920
W każdej chwili możecie się Państwo włączyć do naszej rozmowy.

32
00:05:11.300 --> 00:05:15.840
Bez Państwa będzie ta rozmowa tutaj w takim wąskim gronie. Myślę, że Państwo mają

33
00:05:15.840 --> 00:05:21.460
swoje pytania już gdzieś tam przygotowane i jakieś tematy, które szczególnie będą Państwa

34
00:05:21.460 --> 00:05:26.400
zainteresować, więc ja będę reagowała na każde podniesienie ręki, zapewniam.

35
00:05:27.240 --> 00:05:34.140
No dobrze, to zacznijmy w takim razie od bibliotek. Gdzie tu miejsce w bibliotekach

36
00:05:34.140 --> 00:05:40.380
dla polskiej literatury, dla polskich pisarzy, pisarek? Nie chodzi mi o tych historycznych

37
00:05:40.380 --> 00:05:45.240
Prusa-Sienkiewicza-Naukowską, tylko o tych współczesnych, całkowicie współczesnych.

38
00:05:45.480 --> 00:05:49.400
Czy, Agnieszko, jest przestrzeń, czy jej nie ma? Jak to wygląda?

39
00:05:49.400 --> 00:06:00.980
Oczywiście, że jest przestrzeń. Biblioteki żyją, można powiedzieć, też z polskich pisarek

40
00:06:00.980 --> 00:06:08.320
i pisarzy. Gromadzimy książki polskich pisarek i pisarzy.

41
00:06:08.320 --> 00:06:13.160
Zapraszamy też naszych twórców na spotkania autorskie.

42
00:06:15.000 --> 00:06:18.100
Ilu? Ilu w tym roku było polskich pisarzy?

43
00:06:18.100 --> 00:06:20.540
W tym roku u mnie akurat sześciu.

44
00:06:20.940 --> 00:06:21.980
W całym roku?

45
00:06:22.120 --> 00:06:22.800
W całym roku.

46
00:06:22.940 --> 00:06:23.400
W sześciu?

47
00:06:23.560 --> 00:06:24.340
Tak, sześciu.

48
00:06:24.500 --> 00:06:27.860
To jest rzeczywiście imponująca liczba.

49
00:06:28.620 --> 00:06:34.720
Można to obśmiać, można to obśmiać, ale może to jest źle zadane pytanie.

50
00:06:35.160 --> 00:06:36.720
Na ilu nas stawia?

51
00:06:36.720 --> 00:06:40.380
A to ja doprecyzuję, przepraszam, doprecyzuję od razu to moje pytanie.

52
00:06:40.640 --> 00:06:43.900
A wśród tych osób zaproszonych byli tłumacze?

53
00:06:44.380 --> 00:06:44.680
Nie.

54
00:06:45.480 --> 00:06:46.740
A byli poeci?

55
00:06:47.080 --> 00:06:47.700
Też nie.

56
00:06:48.020 --> 00:06:49.520
A byli debiutanci?

57
00:06:50.040 --> 00:06:50.620
Też nie.

58
00:06:50.620 --> 00:06:55.500
A byli pisarze nagrodzeni na przykład w ostatnim czasie?

59
00:06:58.000 --> 00:06:58.700
Nie.

60
00:06:59.360 --> 00:07:03.160
To w takim razie jakieś nazwiska byś nam podała?

61
00:07:03.360 --> 00:07:06.240
Kto u was był na spotkaniu autorskim?

62
00:07:06.360 --> 00:07:12.700
Była u nas pani Sylwia Hutnik, z którą przeprowadziliśmy bardzo jedną, myślę, z ważniejszych spotkań

63
00:07:12.700 --> 00:07:20.280
i jeden z ważniejszych rozmów na temat w ogóle literatury, ale też na temat sytuacji bieżącej

64
00:07:20.280 --> 00:07:24.840
i też sytuacji kobiety, był pan Wojciech Cesarz, był pan Michał Rusinek,

65
00:07:25.280 --> 00:07:31.260
była pani Katarzyna Stoparczyk, był pan Sławomir Wierzcholski i był pan Wojciech Lis,

66
00:07:31.440 --> 00:07:33.120
więc byli naprawdę różni ludzie.

67
00:07:33.760 --> 00:07:42.580
I teraz ja muszę tutaj, chciałabym, żeby ta nasza dyskusja nie obróciła się przeciwko bibliotekom.

68
00:07:42.960 --> 00:07:43.760
Ale broń Boże.

69
00:07:43.840 --> 00:07:47.960
Tak, chciałabym też, żebyście państwo wiedzieli, że te sześć spotkań,

70
00:07:47.960 --> 00:07:51.880
i państwo zaczęliście się śmiać, ale te sześć spotkań to jest to,

71
00:07:52.020 --> 00:07:54.200
na co nas w tej chwili po prostu stać.

72
00:07:54.360 --> 00:07:58.680
Plus festiwal podróżniczy, na którym będzie następnych sześciu pisarzy.

73
00:07:59.220 --> 00:08:08.860
Dlatego my nie jesteśmy przeciwko polskim pisarkom, pisarzom, debiutantkom, poetkom, tylko...

74
00:08:08.860 --> 00:08:12.980
Nie, ja nie, nawet nie podejrzewam was o to, że ktoś jest przeciwko komuś.

75
00:08:13.060 --> 00:08:15.460
My także nie jesteśmy przeciwko bibliotekom, broń Boże.

76
00:08:15.960 --> 00:08:20.200
Chodzi o pewne ujawnienie jakiegoś systemu, w którym biblioteka funkcjonuje.

77
00:08:20.780 --> 00:08:25.820
Pewnej struktury, w której jest zanurzona i która pozwala lub nie pozwala na pewne czynności.

78
00:08:25.820 --> 00:08:32.520
Są programy rozwoju czytelnictwa, ale w tych programach nie ma na przykład nakazu jakiegoś

79
00:08:32.520 --> 00:08:39.600
dotyczącego pewnej ilości zakupu książek polskich autorów, nowości właśnie książek nagradzanych.

80
00:08:39.740 --> 00:08:46.920
Nie ma nakazu zapraszania literatów, autorów, autorek, tłumaczy, tłumaczek.

81
00:08:47.400 --> 00:08:52.840
Te dane są bardzo różne, oczywiście, w zależności od tego, jak biblioteka funkcjonuje,

82
00:08:52.840 --> 00:08:56.460
ale wszystkie biblioteki, bo to jest chyba istotne w tym momencie,

83
00:08:56.920 --> 00:09:01.680
wszystkie biblioteki są organizacjami samorządowymi, prawda?

84
00:09:01.900 --> 00:09:04.640
I to decyduje o bardzo wielu sprawach.

85
00:09:04.700 --> 00:09:09.900
To jest przede wszystkim najważniejsze, że rozmawiałyśmy tutaj dużo z moimi kolegami,

86
00:09:09.980 --> 00:09:15.880
koleżankami właśnie o tym, o tej debacie i o tym, co ma tutaj z niej wyniknąć.

87
00:09:16.320 --> 00:09:21.840
I proszę sobie wyobrazić, że jest tutaj też na sali, są tutaj dyrektorzy i dyrektorki

88
00:09:21.840 --> 00:09:29.880
takich bibliotek, które muszą pieniądze z rozdziału, przedziału z tego worka

89
00:09:29.880 --> 00:09:36.400
na spotkania autorskie przesunąć na zakup energii, bo taką mają dotację

90
00:09:36.400 --> 00:09:41.240
i nie dostają ją większej od samorządu. To są takie nasze wybory.

91
00:09:41.800 --> 00:09:46.560
To są też wybory takie, kiedy nasz organizator mówi,

92
00:09:46.560 --> 00:09:50.400
okej, zróbcie spotkanie, ale on na to spotkanie przychodzi

93
00:09:50.400 --> 00:09:54.740
i przepraszam, że to powiem, liczy ludzi, którzy są na tym spotkaniu

94
00:09:54.740 --> 00:09:59.620
i się zastanawia, czy warto tej bibliotece w przyszłym roku w budżecie

95
00:09:59.620 --> 00:10:01.620
pieniądze na te spotkania dać, czy nie.

96
00:10:01.820 --> 00:10:06.360
Jest taki, który mówi, po co wam więcej książek z nowości wydawniczych?

97
00:10:06.360 --> 00:10:09.660
Przecież macie już tam pięć tysięcy, to jeszcze chcecie?

98
00:10:09.920 --> 00:10:12.920
Tak, drodzy państwo, to tak wygląda z naszej perspektywy.

99
00:10:13.100 --> 00:10:15.600
I to nie jest to, że my tego nie chcemy.

100
00:10:15.700 --> 00:10:18.860
My naprawdę jako, ja sama jako dyrektorka biblioteki,

101
00:10:19.720 --> 00:10:24.220
po prostu muszę naprawdę liczyć co miesiąc, żeby tych pieniędzy starczyło

102
00:10:24.220 --> 00:10:27.700
przede wszystkim dla moich pracowników, których mam 38,

103
00:10:28.640 --> 00:10:32.740
żebym zapłaciła media i dopiero potem mogę się zastanowić,

104
00:10:32.740 --> 00:10:36.260
ile rzeczy, ile tych środków zostaje mi na działalność.

105
00:10:36.540 --> 00:10:41.720
Ja dostałam takie dane dzisiaj rano z Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu.

106
00:10:41.860 --> 00:10:46.860
Sama jestem z tamtego miasta, więc koszula bliska ciału.

107
00:10:46.860 --> 00:10:51.040
No i okazuje się, że Biblioteka Raczyńskich, czyli instytucja duża,

108
00:10:51.320 --> 00:10:54.980
znacząca, ikoniczna, jeśli chodzi o Wielkopolskę,

109
00:10:55.740 --> 00:11:00.580
miała w tym roku do końca października 33 spotkania autorskie.

110
00:11:00.580 --> 00:11:06.360
Nie ma stałego funduszu. Na szczęście ma dotacje,

111
00:11:06.540 --> 00:11:10.540
dotacje celowe z Funduszu Rozwoju Czytelnictwa.

112
00:11:11.320 --> 00:11:19.480
Ma też zewnętrznych oferentów, czyli na przykład wydawnictwa same się zgłaszają,

113
00:11:19.580 --> 00:11:23.020
że chętnie tam przeprowadzą jakieś spotkanie autorskie

114
00:11:23.020 --> 00:11:27.520
i oni, ci oferenci zewnętrzni za te spotkania płacą.

115
00:11:29.300 --> 00:11:33.200
I czasami są jeszcze mecenat prywatny się odzywa.

116
00:11:33.820 --> 00:11:36.140
Nie wiem jak często, bo to trudno powiedzieć.

117
00:11:36.540 --> 00:11:40.240
Oczywiście, kiedy mi przekazano te dane, no to w tych danych było ujęte,

118
00:11:40.260 --> 00:11:44.180
że byli pisarze, byli tłumacze, byli debiutanci, byli wszyscy.

119
00:11:44.180 --> 00:11:49.160
Ja śledząc strony na Facebooku, tak jakoś sobie tego nie przypominam,

120
00:11:49.260 --> 00:11:53.080
żeby to szczególnie było jakoś uderzające, to zróżnicowanie,

121
00:11:55.260 --> 00:11:57.580
jeśli chodzi o osoby zapraszane.

122
00:11:57.700 --> 00:11:59.080
No ale powiedzmy, że tak jest.

123
00:11:59.800 --> 00:12:06.200
I wiem, że w tym roku dział promocji i organizacji imprez

124
00:12:06.200 --> 00:12:11.020
na spotkania autorskie swoich funduszy miał 20 tysięcy.

125
00:12:11.260 --> 00:12:15.300
W przyszłym roku ma być 30 tysięcy, plus granty, tak jak powiedziałam,

126
00:12:15.440 --> 00:12:16.280
z dofinansowania.

127
00:12:17.900 --> 00:12:21.980
Honoraria wynoszą od zera do 3 tysięcy siedmiuset złotych brutto.

128
00:12:23.380 --> 00:12:24.680
Kryterium, które...

129
00:12:24.680 --> 00:12:26.100
Przepraszam, mogę sprostować?

130
00:12:26.380 --> 00:12:26.880
Proszę.

131
00:12:27.040 --> 00:12:32.700
Honoraria wynoszą od zera do 6, 10, 8 tysięcy brutto.

132
00:12:32.760 --> 00:12:34.280
Na pewno nie do 3, 700 tysięcy.

133
00:12:34.280 --> 00:12:36.280
W gminnej bibliotece, tak?

134
00:12:36.280 --> 00:12:38.720
Nie, w każdej bibliotece, w zależności od...

135
00:12:38.720 --> 00:12:42.060
Tutaj dostałam informację taką, że 3 tysiące siedemset złotych

136
00:12:42.060 --> 00:12:43.220
to była górna granica.

137
00:12:43.600 --> 00:12:46.300
No ale jakby to jest mniej istotne w tej chwili.

138
00:12:46.780 --> 00:12:50.480
Kryteria, jakimi się kieruje biblioteka, zapraszając gości,

139
00:12:50.720 --> 00:12:56.140
jeśli to robi sama, poczytność, popularność, aktualność tematu spotkania,

140
00:12:56.440 --> 00:13:01.660
regionalny charakter, chwała za to, publikacja lub związki autora z poznaniem,

141
00:13:01.820 --> 00:13:03.280
wskazania czytelników.

142
00:13:03.280 --> 00:13:08.940
Wiem, że wielką popularnością w Poznaniu cieszą się spotkania z podróżnikami,

143
00:13:09.060 --> 00:13:14.920
którzy wydali książki, że tutaj są zawsze komplety, jeśli chodzi o zaproszenia.

144
00:13:15.100 --> 00:13:16.940
No i oczywiście wymogi honoracyjne.

145
00:13:19.280 --> 00:13:22.700
Zygmuncie, ty może coś dopowiesz z własnego doświadczenia?

146
00:13:22.880 --> 00:13:23.000
Nie.

147
00:13:23.560 --> 00:13:28.760
A Rafale, czy ty masz jakieś dane dotyczące tego, jak często tłumaczy się, zaprasza?

148
00:13:31.240 --> 00:13:32.180
Danych konkretnych nie mam.

149
00:13:32.180 --> 00:13:37.540
Próbowałem się czegoś dowiedzieć od kolegów i koleżanek w sposób taki, powiedzmy,

150
00:13:37.600 --> 00:13:42.240
nieformalny właśnie rozmawiając, po prostu pytając się ostatnio i wynika z tego,

151
00:13:42.280 --> 00:13:45.280
oczywiście to jest bardzo jakby nienaukowa metoda badawcza,

152
00:13:45.500 --> 00:13:48.960
ale tych odpowiedzi, że no tak, zdarzyło mi się w ostatnim roku,

153
00:13:49.000 --> 00:13:49.940
była jakaś tam garstka.

154
00:13:49.940 --> 00:13:52.400
Rzeczywiście to nie zdarza się rzadko, nie zdarza się często.

155
00:13:52.940 --> 00:13:55.820
Notabene akurat w Bibliotece Raczyńskich Stowarzyszenie Tłumacz Literatury,

156
00:13:57.200 --> 00:14:03.100
znaczy cykl, który Stowarzyszenie w Poznaniu prowadzi z grantu miejskiego,

157
00:14:03.600 --> 00:14:06.280
odbywa się nie wiem czy w całości, czy w części Bibliotece Raczyńskich,

158
00:14:06.340 --> 00:14:09.160
ale to tak na marginesie, więc kilka osób powiedziało,

159
00:14:09.280 --> 00:14:10.600
tak było spotkanie właśnie tam.

160
00:14:11.060 --> 00:14:12.780
Natomiast rzeczywiście nie jest to częste,

161
00:14:13.060 --> 00:14:18.860
dlatego że też z tych rozmów z kolegami, koleżankami wynikało coś takiego,

162
00:14:18.860 --> 00:14:22.420
tego, że jeśli mieli okazję rozmawiać z bibliotekarzami,

163
00:14:23.240 --> 00:14:28.200
to często ta możliwość, czy ta atrakcyjność,

164
00:14:28.220 --> 00:14:31.560
czy ta okazja do zaproszenia tłumacza, czy tłumaczki,

165
00:14:31.580 --> 00:14:35.460
jako tej osoby będącej właśnie tym pomocnem,

166
00:14:35.540 --> 00:14:39.220
bo tutaj mówimy, że z jednej strony tak przeciwstawiamy sobie trochę tak

167
00:14:41.320 --> 00:14:44.120
konfrontacyjnie tę literaturę światową, literaturę zagraniczną

168
00:14:44.120 --> 00:14:46.880
i literaturę polską, więc wiadomo, że tłumacze i tłumaczki

169
00:14:46.880 --> 00:14:51.380
są tymi osobami, tymi pomostami między literaturą światową

170
00:14:51.380 --> 00:14:56.420
i kulturą polską, więc to nie zawsze jest albo często nie jest oczywiste

171
00:14:56.420 --> 00:15:01.840
dla osób właśnie organizujących spotkania w bibliotekach,

172
00:15:01.940 --> 00:15:06.120
wybierających tych autorów i autorki, których zaproszą,

173
00:15:06.120 --> 00:15:14.020
że tłumacz czy tłumaczka są atrakcyjnym rozmówcą,

174
00:15:14.200 --> 00:15:18.480
który może nie reprezentować tego autora zagranicznego,

175
00:15:18.620 --> 00:15:24.320
ale jest tym trochę ambasadorem, trochę wglądem w kulturę zagraniczną,

176
00:15:24.340 --> 00:15:27.580
czy w tematykę książki, o której mówimy,

177
00:15:27.600 --> 00:15:31.620
czy w przypadku autorów, czy autorek poczytnych,

178
00:15:31.620 --> 00:15:34.960
albo w inny sposób atrakcyjnych zagranicznych,

179
00:15:35.060 --> 00:15:36.260
którzy no nie przyjadą do Polski,

180
00:15:36.340 --> 00:15:39.740
ale mogą o tej książce i o kulisach tej książki

181
00:15:39.740 --> 00:15:42.480
i o rzeczywistości, której ta książka dotyka,

182
00:15:42.560 --> 00:15:45.280
opowiedzieć właśnie ci najuważniejsi czytelnicy

183
00:15:45.280 --> 00:15:47.700
i pośrednicy, jakimi są tłumacze i tłumaczki.

184
00:15:48.000 --> 00:15:50.140
Natomiast tak jak mówię, no nieczęsto to się zdarzyło.

185
00:15:50.140 --> 00:15:53.140
Jedna, tutaj dodam, koleżanka, która jest,

186
00:15:53.240 --> 00:15:54.480
bo oczywiście tak też się zdarza,

187
00:15:54.520 --> 00:15:57.400
że są osoby piszące i tłumaczące,

188
00:15:57.560 --> 00:15:59.640
powiedziała, że jako autorka miałam w zeszłym roku

189
00:15:59.640 --> 00:16:01.740
tych spotkań, tam ileś tam już nie pamiętam,

190
00:16:01.860 --> 00:16:03.460
no jako tłumaczka nie zdarzyło mi się nigdy.

191
00:16:03.900 --> 00:16:06.140
Więc to też, jak gdyby, no totalnie oczywiście

192
00:16:06.140 --> 00:16:07.100
anegdotyczny przykład,

193
00:16:07.400 --> 00:16:11.180
ale ewentualnie pokazuje jakoś tam tę proporcję.

194
00:16:13.000 --> 00:16:14.520
Wracamy do ciebie, Agnieszko, tak?

195
00:16:14.520 --> 00:16:18.500
No bo ten temat jakoś trzeba by było pociągnąć

196
00:16:18.500 --> 00:16:20.680
i może coś jeszcze dopowiedzieć.

197
00:16:22.480 --> 00:16:25.160
Czynnik frekwencyjny, jaki on ma właściwie znaczenie?

198
00:16:25.260 --> 00:16:26.960
Bo to trochę tak jak słupki oglądalności

199
00:16:26.960 --> 00:16:29.840
w telewizji publicznej, które kiedyś decydowały o tym,

200
00:16:29.840 --> 00:16:31.200
czy program jest, czy go nie ma,

201
00:16:31.360 --> 00:16:32.720
czy on schodzi, czy on nie schodzi,

202
00:16:32.800 --> 00:16:33.620
czy zmienia godzinę.

203
00:16:34.260 --> 00:16:37.060
W bibliotekach publicznych czynnik frekwencyjny

204
00:16:37.060 --> 00:16:41.360
jako znaczący dla przyszłych dotacji

205
00:16:41.360 --> 00:16:43.580
czy przyszłych pieniędzy kierowanych do was.

206
00:16:44.520 --> 00:16:47.700
Czy to znaczy, że jest jakiś nacisk wewnętrzny,

207
00:16:47.800 --> 00:16:50.460
czy taki niepisany, że należy, no nie wiem,

208
00:16:50.660 --> 00:16:52.620
sprowadzać Radka Majdana, przepraszam,

209
00:16:52.960 --> 00:16:54.080
jeżeli jest tu Radek Majdan,

210
00:16:54.180 --> 00:16:57.580
ale to jako przykład celebryty, a nie pisarza, tak?

211
00:16:57.780 --> 00:17:01.620
Który wypełnia tę potrzebę spotkań autorskich.

212
00:17:02.840 --> 00:17:04.060
Czy to jest właśnie to,

213
00:17:04.200 --> 00:17:06.180
że to tak jakoś gdzieś wewnętrznie działa

214
00:17:06.920 --> 00:17:09.540
podświadomie, że szukacie autorów?

215
00:17:10.340 --> 00:17:11.740
Pytam już ciebie jako osobę,

216
00:17:11.840 --> 00:17:13.900
która jest także prezeską stowarzyszenia.

217
00:17:15.020 --> 00:17:17.780
Dyrektorów i dyrektorek, 20 bibliotek, tak?

218
00:17:18.000 --> 00:17:19.840
W tym uczestniczy, w tym stowarzyszeniu?

219
00:17:20.080 --> 00:17:21.920
150 dyrektorów i dyrektorek.

220
00:17:21.920 --> 00:17:23.900
O Jezu, no to już w ogóle macie wgląd w całość

221
00:17:23.900 --> 00:17:26.320
i z jakiegoś powodu to stowarzyszenie powstało, prawda?

222
00:17:26.940 --> 00:17:28.920
Ale skupmy się na tym czynniku frekwencyjnym,

223
00:17:29.000 --> 00:17:30.760
bo mnie on bardzo intryguje.

224
00:17:31.100 --> 00:17:33.540
Nie jakość rozmowy, nie treść rozmowy,

225
00:17:33.600 --> 00:17:35.100
tylko co jest decydujące?

226
00:17:35.920 --> 00:17:37.340
Ile osób przyjdzie, tak?

227
00:17:37.340 --> 00:17:37.720
Czyli?

228
00:17:40.840 --> 00:17:43.660
Niekoniecznie frekwencja nie idzie w parze z jakością.

229
00:17:43.980 --> 00:17:44.700
No to wiadomo.

230
00:17:44.880 --> 00:17:45.900
Powiedzmy to sobie szczerze, tak?

231
00:17:46.420 --> 00:17:48.760
Bo jak wybieramy,

232
00:17:48.940 --> 00:17:50.300
może od tego by trzeba zacząć,

233
00:17:50.340 --> 00:17:54.360
jak wybieramy autorów, autorki na spotkania.

234
00:17:54.360 --> 00:17:57.680
Zazwyczaj dzieje się to na prośbę naszych czytelników.

235
00:17:58.200 --> 00:18:02.360
W różny sposób jest możliwość zgłoszenia przez stronę.

236
00:18:02.480 --> 00:18:05.640
W niektórych bibliotekach są wystawione takie tablice,

237
00:18:05.700 --> 00:18:07.620
na których można te prośby zapisać.

238
00:18:08.520 --> 00:18:11.200
W niektórych bibliotekach są ankiety i tak dalej.

239
00:18:11.280 --> 00:18:14.520
W ten sposób to są, to jest jeden sposób.

240
00:18:14.700 --> 00:18:16.720
Jest też taki sposób, że piszemy projekty

241
00:18:17.580 --> 00:18:19.380
na różne dofinansowania

242
00:18:19.380 --> 00:18:22.280
i wtedy jakby pod pomysł na projekt

243
00:18:22.280 --> 00:18:25.220
szukamy też autorów i autorki.

244
00:18:25.240 --> 00:18:27.400
Jakie są szanse, żeby w takim projekcie

245
00:18:27.400 --> 00:18:30.560
się znalazły pozycje debiutujące?

246
00:18:30.760 --> 00:18:32.440
Czy ludzie debiutujący?

247
00:18:32.980 --> 00:18:36.960
Albo ci, którzy są z jakiejś niszowej półki?

248
00:18:37.180 --> 00:18:39.900
Trzeba by zapytać oceniających też po trochu,

249
00:18:40.020 --> 00:18:42.300
ale no też trudno mi,

250
00:18:42.340 --> 00:18:44.900
o debiutantach jest mi trudno powiedzieć.

251
00:18:45.000 --> 00:18:48.480
Ja mogę powiedzieć, czym my się sugerujemy.

252
00:18:48.480 --> 00:18:50.480
Jeżeli ja w budżecie, który,

253
00:18:51.400 --> 00:18:53.480
budżet biblioteki, który mam,

254
00:18:53.660 --> 00:18:55.880
który wynosi 2 miliony 800

255
00:18:55.880 --> 00:18:58.520
i mam w tym budżecie 20 tysięcy

256
00:18:58.520 --> 00:18:59.780
na spotkania autorskie,

257
00:19:00.160 --> 00:19:03.260
których jeszcze nie zawsze mi się uda uratować

258
00:19:03.260 --> 00:19:05.640
do końca tego roku budżetowego,

259
00:19:06.100 --> 00:19:07.960
bo jak tu Państwu przed chwilą wspominałam,

260
00:19:07.960 --> 00:19:10.260
bywa tak, że te pieniądze trzeba przesunąć,

261
00:19:10.320 --> 00:19:11.220
bo ich brakuje na to,

262
00:19:11.280 --> 00:19:13.000
żeby zapłacić za prąd zwyczajnie.

263
00:19:13.640 --> 00:19:17.500
No to szukamy takich spotkań,

264
00:19:19.300 --> 00:19:22.000
z których będą zadowoleni nasi odbiorcy,

265
00:19:22.180 --> 00:19:22.960
czyli czytelnicy.

266
00:19:23.300 --> 00:19:24.980
No to jest proste przełożenie,

267
00:19:25.160 --> 00:19:26.580
ale bywa też tak,

268
00:19:26.700 --> 00:19:28.920
że nasi organizatorzy,

269
00:19:29.080 --> 00:19:31.880
którzy dają nam te pieniądze w budżecie,

270
00:19:32.040 --> 00:19:33.780
też na tą frekwencję patrzą.

271
00:19:33.880 --> 00:19:35.000
To, co powiedziałam wcześniej.

272
00:19:35.260 --> 00:19:37.160
Nie w każdym samorządzie oczywiście.

273
00:19:37.160 --> 00:19:40.360
Bo tu, słuchajcie, tu nie można jest...

274
00:19:40.360 --> 00:19:44.180
Tyle bibliotek nawet w naszym gronie tych 150 osób

275
00:19:44.180 --> 00:19:46.140
jest w każdej bibliotece jest inaczej.

276
00:19:46.220 --> 00:19:49.260
Są biblioteki, które mają bardzo dużą autonomię

277
00:19:49.260 --> 00:19:50.940
i samodzielność, ale są też takie,

278
00:19:51.080 --> 00:19:53.220
w których Pan Wójt czy Pan Burmistrz

279
00:19:53.220 --> 00:19:55.100
mówi, kogo można zaprosić, a kogo nie.

280
00:19:55.100 --> 00:19:56.220
Bywa i tak.

281
00:19:56.460 --> 00:19:58.580
I który naprawdę liczy tę frekwencję.

282
00:19:59.500 --> 00:20:01.900
Dlatego ja się cieszę, że ja tu jestem,

283
00:20:02.080 --> 00:20:04.400
bo my naprawdę bardzo chętnie

284
00:20:04.400 --> 00:20:06.340
zapraszalibyśmy debiutantów,

285
00:20:06.480 --> 00:20:08.140
zapraszalibyśmy tłumaczy,

286
00:20:08.260 --> 00:20:11.060
zapraszalibyśmy mniej znanych pisarzy,

287
00:20:11.380 --> 00:20:12.920
tylko nie mamy na to pieniędzy.

288
00:20:12.920 --> 00:20:15.460
To jest naprawdę takie przełożenie.

289
00:20:16.060 --> 00:20:18.200
I każda nasza decyzja,

290
00:20:18.360 --> 00:20:20.120
to nawet nie tylko o spotkanie autorskie,

291
00:20:20.200 --> 00:20:20.860
ale o wszystko.

292
00:20:20.940 --> 00:20:24.540
O to, czy kupić, wyposażyć kolejną filię

293
00:20:24.540 --> 00:20:26.300
w nowe meble, czy być może zrobić

294
00:20:26.300 --> 00:20:29.160
kolejny fajny projekt dla naszych czytelników.

295
00:20:29.360 --> 00:20:32.360
To jest cały czas walka z tym,

296
00:20:32.520 --> 00:20:35.760
gdzie te pieniądze jakby skierować.

297
00:20:36.100 --> 00:20:37.320
Piszemy projekty.

298
00:20:38.540 --> 00:20:40.040
To jest super w ogóle,

299
00:20:40.060 --> 00:20:41.260
że mamy taką możliwość,

300
00:20:41.320 --> 00:20:42.500
że partnerstwo dla książki,

301
00:20:42.500 --> 00:20:43.700
że promocja czytelnictwa.

302
00:20:43.860 --> 00:20:45.220
Ale pomyślmy przez chwilę,

303
00:20:45.220 --> 00:20:47.920
czy naprawdę biblioteki powinny

304
00:20:48.820 --> 00:20:50.820
swoją działalność opierać na tym,

305
00:20:50.900 --> 00:20:52.680
czy dostaną grant dodatkowy, czy nie.

306
00:20:52.820 --> 00:20:55.120
Ten dodatkowy grant powinien być właśnie

307
00:20:55.120 --> 00:20:57.180
na zaproszenie tych debiutantów,

308
00:20:57.300 --> 00:20:59.920
być może na zrobienie takiej imprezy

309
00:21:00.580 --> 00:21:03.360
ponad to, co robimy zazwyczaj.

310
00:21:03.760 --> 00:21:06.360
A dla nas to czasami jest być albo nie być.

311
00:21:06.500 --> 00:21:09.320
To czasami jest tylko to jedyne spotkanie,

312
00:21:09.380 --> 00:21:10.400
czy tych pięć spotkań,

313
00:21:10.400 --> 00:21:12.080
jeżeli nam się uda pozyskać

314
00:21:12.080 --> 00:21:12.800
te środki.

315
00:21:12.860 --> 00:21:15.460
A pewnie pan dyrektor tu może potwierdzić,

316
00:21:15.460 --> 00:21:16.920
ile bibliotek aplikuje,

317
00:21:17.040 --> 00:21:18.900
a ile pieniędzy jest

318
00:21:18.900 --> 00:21:21.400
i jak trudno pewnie te środki podzielić.

319
00:21:21.620 --> 00:21:23.360
To jest po prostu nasza rzeczywistość,

320
00:21:23.480 --> 00:21:24.120
taka codzienna.

321
00:21:24.700 --> 00:21:26.260
Właściwie to pytanie jest takie,

322
00:21:26.360 --> 00:21:28.380
czy system dotacyjny w takim wypadku

323
00:21:29.740 --> 00:21:32.300
jest systemem wystarczającym i właściwym.

324
00:21:32.920 --> 00:21:34.480
Jeżeli te projekty,

325
00:21:34.560 --> 00:21:36.540
trzeba składać te pomysły na projekty,

326
00:21:36.700 --> 00:21:38.140
składać trzeba z rocznym wyprzedzeniem,

327
00:21:38.140 --> 00:21:39.060
no to właściwie.

328
00:21:39.860 --> 00:21:41.100
I zresztą wydaje się,

329
00:21:41.260 --> 00:21:44.740
że priorytet w rozwoju czytelnictwa

330
00:21:44.740 --> 00:21:47.480
Narodowego Centrum Kultury Blisko

331
00:21:47.480 --> 00:21:49.700
to raczej wspiera czytelnictwo

332
00:21:49.700 --> 00:21:51.440
i taką funkcję czytelniczą

333
00:21:53.200 --> 00:21:55.980
wskazuje bibliotekom niż kulturotwórczą,

334
00:21:56.260 --> 00:21:59.700
w której by się mieściły spotkania z literaturą,

335
00:21:59.780 --> 00:22:01.520
takie, o które nam chodzi.

336
00:22:01.520 --> 00:22:05.300
Tak, tylko właśnie dzięki temu programowi Blisko

337
00:22:05.300 --> 00:22:08.940
wiele bibliotek w Polsce mogło sobie pozwolić na to,

338
00:22:09.080 --> 00:22:12.320
żeby zaprosić do siebie pisarzy, pisarzy, pisarki.

339
00:22:12.440 --> 00:22:15.600
To naprawdę Blisko zrobiło bardzo dobrą robotę też teraz.

340
00:22:15.840 --> 00:22:17.780
No, ale tak nie do końca,

341
00:22:17.820 --> 00:22:19.420
bo pewien obszar jest wyłączony.

342
00:22:20.140 --> 00:22:22.980
Z tego naszego researchu wynika,

343
00:22:23.100 --> 00:22:25.000
że no właśnie poetów nie ma,

344
00:22:26.640 --> 00:22:28.400
pisarzy niszowych nie ma.

345
00:22:28.400 --> 00:22:31.800
Na regionalistów także jest niewiele właściwie miejsca,

346
00:22:31.960 --> 00:22:33.820
bo czynnik frekwencyjny

347
00:22:33.820 --> 00:22:35.660
i to, co się czytelnikom podoba, tak?

348
00:22:35.660 --> 00:22:36.320
To jeszcze powiem.

349
00:22:36.320 --> 00:22:40.440
Funkcja kulturotwórcza jest jakby na drugim miejscu.

350
00:22:40.440 --> 00:22:43.620
Czynnik regionalistów w każdej bibliotece,

351
00:22:43.780 --> 00:22:46.040
przynajmniej tego szczebla gminnego, jest bardzo dużo.

352
00:22:46.540 --> 00:22:47.900
To jest po prostu...

353
00:22:47.900 --> 00:22:49.160
No ale sześć spotkań jest, tak?

354
00:22:49.200 --> 00:22:51.780
Ale ja tutaj mówiłam o spotkaniach,

355
00:22:52.600 --> 00:22:54.720
na które wydaliśmy pieniądze,

356
00:22:54.840 --> 00:22:56.380
bo tu nie mówią regionalista,

357
00:22:56.380 --> 00:22:59.220
którzy przychodzą do nas, my im organizujemy spotkanie,

358
00:22:59.320 --> 00:23:01.740
oni nie są dla nas kosztem,

359
00:23:01.800 --> 00:23:03.780
bo my sprzedajemy im książki wtedy

360
00:23:03.780 --> 00:23:05.380
i w ten sposób ich wynagradzamy.

361
00:23:05.760 --> 00:23:07.280
Jak mamy w projekcie pieniądze,

362
00:23:07.680 --> 00:23:10.140
na przykład z Instytutu Książki czy z Blisko,

363
00:23:10.340 --> 00:23:11.880
to płacimy im honorarium.

364
00:23:12.020 --> 00:23:14.200
Jeżeli nie ma, to ich zapraszamy na spotkanie

365
00:23:14.200 --> 00:23:16.700
i w jakiś inny sposób właśnie sprzedając ich książki.

366
00:23:18.960 --> 00:23:24.280
I to mnie burzy, że właśnie się traktuje twórców literatury,

367
00:23:24.400 --> 00:23:26.100
niezależnie od tego, czy to są regionaliści,

368
00:23:26.180 --> 00:23:27.380
czy są nieregionalistami,

369
00:23:27.800 --> 00:23:29.800
czy są młodymi, czy nie są młodymi,

370
00:23:29.960 --> 00:23:31.460
traktuje się często na zasadzie,

371
00:23:31.560 --> 00:23:33.420
wy pełnicie misję, przyjdźcie,

372
00:23:33.520 --> 00:23:34.680
będziecie mieli popularność,

373
00:23:34.820 --> 00:23:37.020
wypijecie kawę i jest super za waszą pracę.

374
00:23:37.020 --> 00:23:38.660
Ale wydajemy też im książki,

375
00:23:38.840 --> 00:23:40.300
współwydajemy ich książki

376
00:23:40.300 --> 00:23:42.440
i sprzedajemy im ich książki

377
00:23:42.440 --> 00:23:43.260
i w ten sposób...

378
00:23:43.260 --> 00:23:46.500
I dostają 4 złote, 10% od okładki.

379
00:23:46.600 --> 00:23:47.320
Zgadzam, że system...

380
00:23:47.320 --> 00:23:48.520
To są oczywiście wielkie pieniądze.

381
00:23:48.580 --> 00:23:50.760
Tak, ja się zgadzam, że system jest niewydolny,

382
00:23:51.040 --> 00:23:52.900
tylko to nie jest wina bibliotek.

383
00:23:53.260 --> 00:23:55.380
To jest wina systemu, tak?

384
00:23:55.760 --> 00:23:58.220
Agnieszko, nie rozmawiamy o winach, nie winach,

385
00:23:58.300 --> 00:23:59.340
tylko o systemie, tak?

386
00:23:59.680 --> 00:24:02.360
Więc nie bierzmy tego zupełnie dosłownie do siebie,

387
00:24:02.600 --> 00:24:05.640
bo to jest kwestia systemu, który działa.

388
00:24:05.640 --> 00:24:08.460
Że pisarz dostaje za swoją pracę,

389
00:24:08.620 --> 00:24:09.420
którą...

390
00:24:09.420 --> 00:24:12.360
Nie wiem, ilu tu jest pisarzy na tej sali,

391
00:24:12.520 --> 00:24:14.620
ale może warto to przypomnieć,

392
00:24:14.620 --> 00:24:17.640
że nawet powstanie książki obyczajowej

393
00:24:17.640 --> 00:24:19.820
wymaga researchu, wymaga pracy,

394
00:24:20.060 --> 00:24:22.040
bo pisać należy o tym, co się zna,

395
00:24:22.160 --> 00:24:23.160
o czym się wie,

396
00:24:23.320 --> 00:24:25.600
a nie fantasmagorie jakieś,

397
00:24:26.000 --> 00:24:27.680
jak sobie Jasiu wyobraża coś tam.

398
00:24:28.900 --> 00:24:30.980
W związku z tym każda książka,

399
00:24:31.120 --> 00:24:33.740
czy to jest romans, czy to jest non-fiction,

400
00:24:33.740 --> 00:24:36.180
wymaga pewnych przygotowań.

401
00:24:36.260 --> 00:24:38.280
Roku, dwóch, trzech, różnie to bywa,

402
00:24:38.360 --> 00:24:40.560
w zależności od tego, jaki sobie temat kto wymyśli.

403
00:24:40.920 --> 00:24:42.580
Ja musiałam jeździć do Barcelony,

404
00:24:42.660 --> 00:24:43.760
żeby poznać Barcelonę,

405
00:24:43.840 --> 00:24:45.660
pisząc swoje książki.

406
00:24:45.960 --> 00:24:48.100
Anna Bekan, tak się podpisywałam.

407
00:24:48.720 --> 00:24:50.200
Musiałam się nauczyć flamenko,

408
00:24:50.280 --> 00:24:52.160
żeby pisać o tym flamenko

409
00:24:52.160 --> 00:24:53.460
i nie napisać bzdur, tak?

410
00:24:53.800 --> 00:24:55.880
Więc ileś lat włożonej pracy

411
00:24:55.880 --> 00:24:57.840
po to, żeby potem dostać

412
00:24:57.840 --> 00:25:00.040
jakąś nędzną zaliczkę od wydawnictwa,

413
00:25:00.040 --> 00:25:01.260
bo tak to jest ustawione,

414
00:25:01.440 --> 00:25:05.540
a potem dostać te 7, 10, 13%

415
00:25:05.540 --> 00:25:06.620
w zależności od umowy.

416
00:25:06.800 --> 00:25:08.100
Umówmy się na 10%.

417
00:25:08.100 --> 00:25:09.460
Ceny okładkowej

418
00:25:09.460 --> 00:25:11.240
i od wypożyczenia,

419
00:25:11.560 --> 00:25:13.820
od każdego wypożyczenia bibliotecznego

420
00:25:15.440 --> 00:25:16.760
4 grosze, tak?

421
00:25:16.860 --> 00:25:18.280
Żeśmy tak obliczali Zygmuncie,

422
00:25:18.400 --> 00:25:19.400
że to tak wychodzi.

423
00:25:19.540 --> 00:25:20.340
4 grosze.

424
00:25:22.520 --> 00:25:23.800
Mediana wypożyczeń,

425
00:25:24.980 --> 00:25:27.040
rekompensat za wypożyczenia biblioteczne,

426
00:25:27.040 --> 00:25:28.820
nie wiem, czy wiedzą państwo,

427
00:25:28.860 --> 00:25:29.600
ile wynosi.

428
00:25:30.040 --> 00:25:32.780
To są rozliczenia roczne.

429
00:25:33.020 --> 00:25:34.140
360 zł.

430
00:25:35.220 --> 00:25:36.560
Ogromny pieniądz, prawda?

431
00:25:36.620 --> 00:25:37.380
Za tyle pracy.

432
00:25:37.900 --> 00:25:39.540
Więc w sytuacji takiej,

433
00:25:39.680 --> 00:25:40.720
kiedy to tyle kosztuje,

434
00:25:40.940 --> 00:25:43.180
tyle wysiłku kosztuje literatów,

435
00:25:43.400 --> 00:25:45.200
piszące osoby, tłumaczące osoby,

436
00:25:45.320 --> 00:25:47.200
tłumacze są jeszcze w gorszej pozycji.

437
00:25:49.260 --> 00:25:50.280
Proponowanie komuś,

438
00:25:50.800 --> 00:25:54.720
że przyjedzie i zrobi sobie publicity

439
00:25:55.820 --> 00:25:57.360
za filiżankę kawy,

440
00:25:57.980 --> 00:25:59.540
no dla mnie jako osoby piszącej

441
00:25:59.540 --> 00:26:02.000
jest po prostu nie do przyjęcia, tak?

442
00:26:03.320 --> 00:26:05.480
Albo za zwrot kosztów podróży.

443
00:26:05.760 --> 00:26:06.880
Nie mówię tego do ciebie.

444
00:26:06.960 --> 00:26:07.480
Mówię o tym,

445
00:26:07.560 --> 00:26:09.640
że system jest po prostu źle ustawiony,

446
00:26:09.860 --> 00:26:12.820
że być może kwestia tych właśnie

447
00:26:12.820 --> 00:26:13.840
wszystkich umów,

448
00:26:13.960 --> 00:26:15.240
tych wszystkich dotacji celowych

449
00:26:15.240 --> 00:26:17.220
powinna być przemyślana od początku,

450
00:26:17.500 --> 00:26:19.440
bo założenie było fajne,

451
00:26:19.540 --> 00:26:21.160
tyle tylko, że wiemy o tym,

452
00:26:21.580 --> 00:26:22.240
dużo gadam,

453
00:26:22.320 --> 00:26:23.400
a zaraz oddam tobie głos,

454
00:26:25.020 --> 00:26:26.320
założenie było fajne,

455
00:26:26.460 --> 00:26:28.020
miało być transparentnie i fajnie

456
00:26:28.020 --> 00:26:29.360
i wszystko miało się zgadzać,

457
00:26:29.400 --> 00:26:30.940
tylko, że doskonale wiemy,

458
00:26:31.060 --> 00:26:33.580
że w tych komisjach oceniających wnioski,

459
00:26:33.720 --> 00:26:34.660
które wpływają

460
00:26:34.660 --> 00:26:36.120
i te wnioski w ogóle

461
00:26:36.120 --> 00:26:38.920
muszą mieć tak dziwne umotywowanie

462
00:26:38.920 --> 00:26:41.160
dla swoich potrzeb,

463
00:26:42.440 --> 00:26:43.480
wymyślanie jakieś,

464
00:26:44.280 --> 00:26:45.360
no naprawdę prawa ręka,

465
00:26:45.480 --> 00:26:45.840
lewe ucho,

466
00:26:45.900 --> 00:26:46.940
pisałam takie wnioski,

467
00:26:47.060 --> 00:26:48.340
więc cokolwiek o tym wiem,

468
00:26:49.300 --> 00:26:51.400
plus komisje, które to oceniają,

469
00:26:51.400 --> 00:26:53.920
na ogół zbiór dość przypadkowych osób

470
00:26:53.920 --> 00:26:55.360
luźno związanych z tematem,

471
00:26:55.660 --> 00:26:56.840
a pani jest od kultury,

472
00:26:56.920 --> 00:26:58.100
to pani się zajmie teatrem,

473
00:26:58.220 --> 00:26:59.440
muzyką, operą, baletem

474
00:26:59.440 --> 00:27:00.500
i jeszcze kilka książek,

475
00:27:00.580 --> 00:27:01.780
jakieś imprezy plenerowe,

476
00:27:01.940 --> 00:27:04.000
proszę to ocenić i przyznać punkty,

477
00:27:04.160 --> 00:27:06.820
a my na tej podstawie przyznamy dotację lub nie.

478
00:27:08.520 --> 00:27:11.280
To wszystko jakoś, no nie styka,

479
00:27:11.440 --> 00:27:13.160
nie idzie, nie czyni dobrze,

480
00:27:13.440 --> 00:27:14.940
choć założenia były okej.

481
00:27:15.380 --> 00:27:17.840
Czy coś Instytut Książki ma zamiar z tym zrobić?

482
00:27:17.960 --> 00:27:19.540
Czy coś Instytut Książki uważa,

483
00:27:19.560 --> 00:27:21.420
że wymaga przereformowania,

484
00:27:21.620 --> 00:27:23.280
zbudowania tego systemu od nowa?

485
00:27:23.320 --> 00:27:25.820
Po to, żeby znowu nastąpiło połączenie

486
00:27:25.820 --> 00:27:27.930
między literaturą współczesną,

487
00:27:28.720 --> 00:27:29.780
polską, polską.

488
00:27:30.140 --> 00:27:31.860
Może potrzebny jest nakaz jakiś.

489
00:27:31.940 --> 00:27:32.640
Wiemy już dobrze,

490
00:27:32.760 --> 00:27:34.700
że bez wsparcia Mecenatu Państwowego

491
00:27:34.700 --> 00:27:37.180
w ogóle ze sztuką i kulturą nic nie będzie.

492
00:27:37.560 --> 00:27:39.440
Ma takie wsparcie teatr,

493
00:27:39.540 --> 00:27:40.680
ma takie wsparcie balet,

494
00:27:40.800 --> 00:27:43.160
mają takie wsparcie muzycy, filmowcy,

495
00:27:43.620 --> 00:27:45.880
literatura, 4 miliony wsparcia

496
00:27:45.880 --> 00:27:47.580
za wypożyczenia biblioteczne.

497
00:27:47.760 --> 00:27:49.280
Czy coś z tym się zdarzy?

498
00:27:49.420 --> 00:27:50.220
Czy coś z tym będzie,

499
00:27:50.260 --> 00:27:52.220
żeby nam się wszystkim po prostu

500
00:27:52.220 --> 00:27:53.280
lepiej trochę żyło

501
00:27:53.280 --> 00:27:55.180
i lepiej funkcjonowało

502
00:27:55.180 --> 00:27:56.340
to połączenie, ta relacja,

503
00:27:56.400 --> 00:27:58.540
żeby była dobrze odbudowana między nami

504
00:27:58.540 --> 00:28:01.120
a bibliotekarzami, bibliotekarkami?

505
00:28:02.860 --> 00:28:05.380
Trudno odpowiedzieć na pytanie,

506
00:28:05.660 --> 00:28:06.540
dobry wieczór Państwu,

507
00:28:07.000 --> 00:28:08.980
na pytanie tak biblijne.

508
00:28:09.440 --> 00:28:10.940
No, co zrobić?

509
00:28:11.860 --> 00:28:12.600
Spróbujmy.

510
00:28:12.720 --> 00:28:14.420
Bo to jest pytanie o,

511
00:28:14.900 --> 00:28:16.320
raczej prośba o zbawienie.

512
00:28:16.620 --> 00:28:17.140
Tak?

513
00:28:18.520 --> 00:28:19.640
Myślę, żeby tak.

514
00:28:19.720 --> 00:28:22.140
Po pierwsze, to nie jest jeden system,

515
00:28:22.960 --> 00:28:29.280
tylko to jest zestaw różnych systemów wsparcia,

516
00:28:29.280 --> 00:28:31.600
które działają w różnych obszarach,

517
00:28:32.160 --> 00:28:35.080
w związku z czym ukierunkowane są

518
00:28:35.080 --> 00:28:38.160
na wsparcie różnych grup,

519
00:28:38.420 --> 00:28:40.280
zarówno twórczyni, twórców,

520
00:28:40.500 --> 00:28:43.740
jak i innych podmiotów indywidualnych

521
00:28:43.740 --> 00:28:44.600
i zbiorowych,

522
00:28:44.980 --> 00:28:46.720
które w przestrzeni literackiej funkcjonują.

523
00:28:46.980 --> 00:28:49.220
I o tym nie powinniśmy zapominać,

524
00:28:49.340 --> 00:28:53.220
ponieważ ujednolicenie całego systemu

525
00:28:53.220 --> 00:28:56.620
może się okazać niefunkcjonalne

526
00:28:56.620 --> 00:28:58.300
i nieefektywne.

527
00:28:58.420 --> 00:29:01.280
Ale to także się okazało nieefektywne.

528
00:29:01.400 --> 00:29:05.960
Nie polemizuję z oceną tych systemów,

529
00:29:06.020 --> 00:29:06.900
tylko zwracam uwagę

530
00:29:06.900 --> 00:29:09.520
na sposób funkcjonowania całości,

531
00:29:09.780 --> 00:29:14.380
dlatego, że żeby te zmiany były pozytywne,

532
00:29:14.520 --> 00:29:18.780
żeby one doprowadziły do powstania narzędzi,

533
00:29:18.900 --> 00:29:19.680
mechanizmów,

534
00:29:20.460 --> 00:29:23.000
które rzeczywiście będą wspierać

535
00:29:23.000 --> 00:29:25.460
tłumaczki, tłumaczy, pisarki, pisarzy,

536
00:29:25.460 --> 00:29:27.000
bibliotekarki, bibliotekarzy,

537
00:29:27.120 --> 00:29:28.760
to po prostu musimy też dobrze

538
00:29:28.760 --> 00:29:30.420
rozpoznać te grupy

539
00:29:30.420 --> 00:29:31.860
i uświadomić sobie także

540
00:29:31.860 --> 00:29:33.680
jedną bardzo fundamentalną rzecz,

541
00:29:33.860 --> 00:29:34.940
że mianowicie jest to

542
00:29:34.940 --> 00:29:36.540
zestaw naczyń połączonych,

543
00:29:36.720 --> 00:29:38.580
ale nie funkcjonujących

544
00:29:38.580 --> 00:29:39.600
w obrębie jednego na pewno.

545
00:29:39.600 --> 00:29:40.900
Grzegorzu, przerwę ci.

546
00:29:41.020 --> 00:29:42.520
Ten system nie jest połączony.

547
00:29:42.680 --> 00:29:44.900
Właśnie na tym ten cały problem polega.

548
00:29:44.920 --> 00:29:45.800
Nie mówię o systemie teraz.

549
00:29:46.080 --> 00:29:47.600
O tych środowiskach.

550
00:29:47.600 --> 00:29:48.980
Mówię teraz o tym,

551
00:29:49.140 --> 00:29:51.080
że przestrzeń literacka,

552
00:29:51.460 --> 00:29:52.240
pole literackie,

553
00:29:52.240 --> 00:29:54.900
składa się z różnych podmiotów,

554
00:29:55.060 --> 00:29:57.380
które na siebie pozostają ze sobą

555
00:29:57.380 --> 00:29:58.360
w różnych relacjach.

556
00:29:58.460 --> 00:29:59.200
Nie pozostają.

557
00:30:00.160 --> 00:30:01.660
Pozostają ze sobą w relacjach,

558
00:30:01.720 --> 00:30:03.800
nawet jeśli te relacje są oparte na antagonizmie,

559
00:30:03.900 --> 00:30:04.900
bądź też negatywnym,

560
00:30:05.580 --> 00:30:07.680
destrukcyjnym sposobie ich współdziałania.

561
00:30:07.720 --> 00:30:09.960
To dalej wpływają na siebie.

562
00:30:10.160 --> 00:30:12.040
Dlatego na to warto zwrócić uwagę,

563
00:30:12.520 --> 00:30:16.020
że nie uwzględniając na przykład

564
00:30:16.020 --> 00:30:17.180
interesów jednej grupy,

565
00:30:17.340 --> 00:30:20.240
takich interesów, o jakich mówi tutaj Zygmunt,

566
00:30:20.240 --> 00:30:22.920
o jakich mówią tłumaczki i tłumacze.

567
00:30:23.000 --> 00:30:25.420
Dzisiaj rozmawiałem z Justyną Czechowską.

568
00:30:26.600 --> 00:30:29.220
To oczywiście spowoduje

569
00:30:30.020 --> 00:30:32.900
tąpnięcie w innym miejscu tego pola.

570
00:30:33.000 --> 00:30:34.500
Więc ja zgadzam się, że...

571
00:30:34.500 --> 00:30:36.240
Ale tutaj wszystko tąpnęło.

572
00:30:36.360 --> 00:30:37.480
Tu systemu nie ma.

573
00:30:37.540 --> 00:30:39.040
Tu nie ma naczyń połączonych.

574
00:30:39.160 --> 00:30:40.400
Żadnych naczyń połączonych.

575
00:30:40.460 --> 00:30:43.080
Literatura polska jest w stanie katastrofalnym.

576
00:30:43.500 --> 00:30:46.060
Wsparcie instytucjonalne,

577
00:30:46.180 --> 00:30:46.960
tak jak powiedziałem,

578
00:30:47.080 --> 00:30:49.100
mają wszystkie inne dziedziny kultury

579
00:30:49.100 --> 00:30:50.280
poza literaturą.

580
00:30:50.660 --> 00:30:52.380
Nie ma nakazu na przykład,

581
00:30:52.740 --> 00:30:55.680
że biblioteki mają dostać jakąś pulę pieniędzy

582
00:30:55.680 --> 00:30:57.320
specjalnie na zakup nowości.

583
00:30:57.910 --> 00:30:59.020
Nie ma nakazu,

584
00:30:59.160 --> 00:31:00.540
że wśród osób,

585
00:31:00.700 --> 00:31:03.060
które są zapraszane na spotkania autorskie,

586
00:31:03.220 --> 00:31:06.380
jakiś procent mają to być debiutanci

587
00:31:06.380 --> 00:31:08.700
albo autorzy książek nagradzanych.

588
00:31:08.960 --> 00:31:09.160
Nie.

589
00:31:09.320 --> 00:31:10.680
Tu jest wolna amerykanka.

590
00:31:10.780 --> 00:31:11.460
Absolutnie.

591
00:31:11.460 --> 00:31:13.900
W związku z czym samorząd decyduje.

592
00:31:14.040 --> 00:31:17.980
Pan burmistrz, pan doradca z Rady Gminy

593
00:31:17.980 --> 00:31:20.940
mówi właśnie tak, jak Agnieszka powiedziała.

594
00:31:21.220 --> 00:31:22.440
Macie tyle tych książek,

595
00:31:22.500 --> 00:31:23.700
że po co wam jakieś nowości?

596
00:31:23.760 --> 00:31:24.780
Niech czytają to, co jest.

597
00:31:24.940 --> 00:31:26.080
A najlepiej Sienkiewicza.

598
00:31:26.160 --> 00:31:27.280
I będzie super, wspaniale.

599
00:31:27.540 --> 00:31:28.920
Zaprośmy także Sienkiewicza

600
00:31:28.920 --> 00:31:30.760
na spotkania z nami autorskie.

601
00:31:30.840 --> 00:31:31.620
Będzie super, ekstra.

602
00:31:31.620 --> 00:31:33.060
Posługujemy się tą samą metaforą

603
00:31:33.060 --> 00:31:34.100
w dwóch różnych znaczeniach.

604
00:31:34.320 --> 00:31:36.160
Ale rozumiem, o co ci chodzi.

605
00:31:36.380 --> 00:31:38.460
Słuchaj, bo ty reprezentujesz

606
00:31:38.460 --> 00:31:39.880
instytucję ministerialną,

607
00:31:39.960 --> 00:31:40.960
a ja się pytam o to,

608
00:31:41.080 --> 00:31:42.420
jaka jest przyszłość dla nas?

609
00:31:42.600 --> 00:31:43.440
Jaka jest wizja?

610
00:31:43.540 --> 00:31:47.540
Czy my doczekamy się tak naprawdę ochrony?

611
00:31:50.640 --> 00:31:51.000
Mogę?

612
00:31:51.120 --> 00:31:51.560
Możesz.

613
00:31:52.460 --> 00:31:53.280
Dziękuję bardzo.

614
00:31:54.960 --> 00:31:57.420
Po pierwsze, albo już po drugie,

615
00:31:57.480 --> 00:31:59.680
bo wspomniałem o systemie

616
00:31:59.680 --> 00:32:01.640
i o tym, że ta odpowiedzialność

617
00:32:01.640 --> 00:32:03.860
musi dotyczyć różnych podmiotów

618
00:32:03.860 --> 00:32:05.180
działających w tej przestrzeni.

619
00:32:05.340 --> 00:32:08.560
Dlatego uważam, że antagonizowanie

620
00:32:08.560 --> 00:32:10.660
tych podmiotów, środowisk

621
00:32:10.660 --> 00:32:12.060
nie jest dobrym pomysłem,

622
00:32:12.520 --> 00:32:16.240
bo to obniży szansę na zmianę

623
00:32:16.240 --> 00:32:18.680
potrzebną i w jednym, i w drugim miejscu.

624
00:32:18.980 --> 00:32:20.800
Żeby odnieść się do tego przykładu,

625
00:32:20.820 --> 00:32:22.700
o którym tutaj rozmawiacie od samego początku,

626
00:32:22.960 --> 00:32:25.980
żeby biblioteki mogły zapraszać

627
00:32:25.980 --> 00:32:28.220
większą liczbę autorek i autorów

628
00:32:28.220 --> 00:32:32.580
i żeby ta lista była naprawdę zróżnicowana.

629
00:32:32.900 --> 00:32:34.880
Co więcej, żeby była podporządkowana

630
00:32:34.880 --> 00:32:36.800
pewnym standardom i pewnym kryteriom,

631
00:32:36.960 --> 00:32:38.340
myślę, że o to ci chodziło,

632
00:32:38.840 --> 00:32:41.320
które to kryteria, standardy będą

633
00:32:43.540 --> 00:32:45.940
niejako automatycznie skłaniały

634
00:32:45.940 --> 00:32:47.760
bibliotekarki i bibliotekarzy do tego,

635
00:32:47.980 --> 00:32:50.520
ażeby uwzględnić na tej liście

636
00:32:50.520 --> 00:32:52.580
osoby, które nie są popularne,

637
00:32:52.660 --> 00:32:54.180
ale tworzą abitną literaturę.

638
00:32:54.320 --> 00:32:55.700
Osoby, które debiutują

639
00:32:55.700 --> 00:32:57.280
i ze względu na to nie tylko

640
00:32:58.100 --> 00:33:00.920
potrzebują wsparcia instytucjonalnego,

641
00:33:01.160 --> 00:33:02.920
ale także dzięki temu,

642
00:33:02.960 --> 00:33:04.520
że pojawią się w takiej bibliotece

643
00:33:05.320 --> 00:33:06.680
na takim spotkaniu,

644
00:33:06.780 --> 00:33:08.980
będą w stanie budować swoją komunikację

645
00:33:08.980 --> 00:33:09.840
z grupą odbiorczą.

646
00:33:10.080 --> 00:33:11.740
Tych kryteriów, tych powodów,

647
00:33:11.860 --> 00:33:14.440
tych narzędzi byłoby bardzo dużo.

648
00:33:14.560 --> 00:33:17.220
Te standardy powinny być wprowadzane.

649
00:33:17.660 --> 00:33:19.020
Biblioteki będą mówić wtedy,

650
00:33:19.020 --> 00:33:21.740
potrzebujemy więcej pieniędzy od samorządu

651
00:33:21.740 --> 00:33:23.440
albo potrzebujemy więcej pieniędzy

652
00:33:23.440 --> 00:33:25.600
z budżetu centralnego.

653
00:33:25.700 --> 00:33:27.560
Uwzględnienie jednego i drugiego

654
00:33:27.560 --> 00:33:30.920
musi być naszym celem,

655
00:33:30.940 --> 00:33:32.200
po to, żebyśmy po prostu

656
00:33:32.840 --> 00:33:34.260
uzdrowili jedno i drugie.

657
00:33:34.440 --> 00:33:35.920
To nie jest tak, że jak powiemy,

658
00:33:36.260 --> 00:33:37.720
zrzucimy winę na biblioteki,

659
00:33:37.800 --> 00:33:38.580
na bibliotekarki,

660
00:33:39.280 --> 00:33:40.800
to wtedy biblioteki i bibliotekarki

661
00:33:40.800 --> 00:33:42.040
zaczną działać inaczej.

662
00:33:42.100 --> 00:33:43.420
Powiem Państwu dlaczego,

663
00:33:43.900 --> 00:33:44.980
ale przytoczę kilka danych,

664
00:33:45.020 --> 00:33:45.800
jeśli pozwolicie.

665
00:33:46.420 --> 00:33:49.580
To, co przed chwilką usłyszeliśmy

666
00:33:49.580 --> 00:33:50.560
na temat liczby

667
00:33:51.940 --> 00:33:53.700
zaproszonych gościń i gości,

668
00:33:53.900 --> 00:33:55.260
wydaje się być

669
00:33:57.600 --> 00:34:01.140
bardzo miarodajną liczbą.

670
00:34:01.200 --> 00:34:02.540
To są dane, które chyba są,

671
00:34:03.620 --> 00:34:05.960
nie dotyczą tylko tej jednej jednostki.

672
00:34:07.640 --> 00:34:08.960
Poprosiłem o to,

673
00:34:09.060 --> 00:34:10.300
żeby nasz zespół

674
00:34:11.680 --> 00:34:13.940
zgromadził dane od beneficjentów

675
00:34:13.940 --> 00:34:14.880
różnych programów,

676
00:34:14.880 --> 00:34:16.760
w których uczestniczą biblioteki

677
00:34:16.760 --> 00:34:18.840
beneficjentów Instytutu Książki.

678
00:34:19.440 --> 00:34:20.520
Instytut Książki jest

679
00:34:20.520 --> 00:34:21.940
między innymi operatorem

680
00:34:23.400 --> 00:34:23.980
programu,

681
00:34:24.120 --> 00:34:24.940
jednego z programów,

682
00:34:25.080 --> 00:34:26.880
Narodowego Programu Rozwoju Czytelnictwa.

683
00:34:27.040 --> 00:34:28.320
To jest Priorytet 2.0,

684
00:34:28.600 --> 00:34:30.360
w ramach którego asygnowane są pieniądze

685
00:34:30.360 --> 00:34:31.200
na infrastrukturę.

686
00:34:31.260 --> 00:34:31.980
Więc poprosiliśmy

687
00:34:31.980 --> 00:34:33.380
z tymi beneficjentami,

688
00:34:33.460 --> 00:34:34.600
z którymi jesteśmy cały czas

689
00:34:34.600 --> 00:34:35.800
w kontakcie,

690
00:34:36.240 --> 00:34:37.400
żeby poinformowali nas,

691
00:34:38.030 --> 00:34:40.360
myślę, że to też bardzo Cię interesuje,

692
00:34:40.740 --> 00:34:41.740
żeby nas poinformowali,

693
00:34:41.740 --> 00:34:44.700
ile spotkań autorskich

694
00:34:44.700 --> 00:34:46.280
z pisarzami, pisarkami

695
00:34:46.280 --> 00:34:49.300
zorganizowali w ostatnich latach.

696
00:34:49.870 --> 00:34:53.200
I wychodzi, że to są dane

697
00:34:53.200 --> 00:34:54.760
od 50 beneficjentów.

698
00:34:55.060 --> 00:34:58.840
Wychodzi, że w 2023 roku

699
00:34:58.840 --> 00:35:00.520
takich spotkań zostało,

700
00:35:00.600 --> 00:35:02.820
50 bibliotek zorganizowało,

701
00:35:02.900 --> 00:35:06.040
370 spotkań w ciągu jednego roku.

702
00:35:06.340 --> 00:35:09.720
W 2024 tych spotkań

703
00:35:09.720 --> 00:35:11.060
jest jeszcze mniej,

704
00:35:12.240 --> 00:35:12.800
326,

705
00:35:12.800 --> 00:35:14.760
może w listopadzie

706
00:35:14.760 --> 00:35:15.540
i w grudniu jeszcze

707
00:35:15.540 --> 00:35:16.920
coś się wydarzy.

708
00:35:17.340 --> 00:35:19.840
50 bibliotek w 2023 roku

709
00:35:19.840 --> 00:35:20.840
wydało na ten cel

710
00:35:21.860 --> 00:35:22.980
414 tysięcy,

711
00:35:23.200 --> 00:35:26.600
a w tym roku 471 tysięcy.

712
00:35:26.760 --> 00:35:28.380
Jak to wszystko podzieliłem,

713
00:35:28.460 --> 00:35:29.360
to wychodzi mniej więcej

714
00:35:29.360 --> 00:35:31.200
około 7-8 spotkań

715
00:35:31.200 --> 00:35:31.820
w jednej,

716
00:35:31.880 --> 00:35:33.960
średnio w jednej bibliotece.

717
00:35:34.480 --> 00:35:35.420
Więc wydaje się,

718
00:35:35.520 --> 00:35:36.580
że te dane są po prostu

719
00:35:36.580 --> 00:35:37.380
wiarygodne,

720
00:35:37.420 --> 00:35:38.060
że to nie jest tylko

721
00:35:38.060 --> 00:35:40.380
przypadek jednej jednostki.

722
00:35:40.380 --> 00:35:41.880
Oczywiście dobór próby

723
00:35:41.880 --> 00:35:42.680
powinien być większy,

724
00:35:42.720 --> 00:35:43.680
żebyśmy uzyskali

725
00:35:43.680 --> 00:35:46.480
tych informacji więcej.

726
00:35:46.800 --> 00:35:47.640
Z jakich środków

727
00:35:47.640 --> 00:35:49.360
były wypłacane te pieniądze

728
00:35:49.360 --> 00:35:51.140
na spotkania autorskie?

729
00:35:51.320 --> 00:35:52.080
Ze środków

730
00:35:52.080 --> 00:35:53.660
Ministerstwa Kultury

731
00:35:53.660 --> 00:35:54.840
i Dziedzictwa Narodowego,

732
00:35:55.320 --> 00:35:56.440
ze środków

733
00:35:56.440 --> 00:35:57.400
programu Blisko,

734
00:35:57.600 --> 00:35:58.620
NCEK-u.

735
00:36:00.840 --> 00:36:02.740
Niektóre środki były pozyskiwane

736
00:36:02.740 --> 00:36:03.440
dzięki współpracy

737
00:36:03.440 --> 00:36:04.220
z partnerami

738
00:36:04.220 --> 00:36:06.820
na przykład powiatowymi

739
00:36:06.820 --> 00:36:08.360
z programu

740
00:36:08.360 --> 00:36:09.720
dyskusyjnego klubu,

741
00:36:09.840 --> 00:36:10.660
dyskusyjnych klubów

742
00:36:10.660 --> 00:36:11.200
książki

743
00:36:11.200 --> 00:36:12.320
Instytutu,

744
00:36:12.480 --> 00:36:13.380
ze środków

745
00:36:13.380 --> 00:36:15.160
własnych bibliotek,

746
00:36:15.300 --> 00:36:17.380
od sponsorów,

747
00:36:17.440 --> 00:36:18.680
z budżetu obywatelskiego

748
00:36:18.680 --> 00:36:20.520
albo były organizowane

749
00:36:20.520 --> 00:36:22.200
bezkosztowo

750
00:36:22.200 --> 00:36:23.620
z Urzędu Gminy,

751
00:36:24.020 --> 00:36:24.600
z programu,

752
00:36:25.200 --> 00:36:26.300
jeszcze jakiegoś innego

753
00:36:26.300 --> 00:36:27.300
programu dotacyjnego.

754
00:36:27.300 --> 00:36:28.340
Widać tutaj,

755
00:36:28.760 --> 00:36:31.100
że tych źródeł,

756
00:36:31.320 --> 00:36:32.860
z których biblioteki

757
00:36:32.860 --> 00:36:34.140
próbują pozyskać

758
00:36:34.140 --> 00:36:34.660
pieniądze

759
00:36:34.660 --> 00:36:35.860
na organizację spotkań

760
00:36:35.860 --> 00:36:36.340
jest bardzo,

761
00:36:36.340 --> 00:36:37.380
bardzo dużo.

762
00:36:37.860 --> 00:36:39.680
Zintegrowanie tego systemu,

763
00:36:39.820 --> 00:36:41.300
zintegrowanie tych systemów

764
00:36:41.300 --> 00:36:42.300
i uczynienie

765
00:36:42.300 --> 00:36:44.080
takiego jednego

766
00:36:44.080 --> 00:36:45.320
rezerwuaru środków

767
00:36:45.320 --> 00:36:45.940
na ten cel

768
00:36:45.940 --> 00:36:48.240
myślę, że mogłoby być

769
00:36:48.240 --> 00:36:49.560
bardzo trudne

770
00:36:49.560 --> 00:36:51.300
i paradoksalnie

771
00:36:51.860 --> 00:36:52.660
ograniczyłoby

772
00:36:52.660 --> 00:36:54.020
tę potencjalną różnorodność.

773
00:36:54.120 --> 00:36:54.840
Pytanie tylko,

774
00:36:55.120 --> 00:36:55.920
dlaczego

775
00:36:55.920 --> 00:36:57.180
tej różnorodności

776
00:36:57.180 --> 00:36:58.280
biblioteki

777
00:36:59.960 --> 00:37:01.080
nie chcą

778
00:37:01.080 --> 00:37:01.860
wprowadzić

779
00:37:01.860 --> 00:37:03.060
jako złotego

780
00:37:04.800 --> 00:37:05.360
standardu

781
00:37:05.360 --> 00:37:06.000
w swoich

782
00:37:06.760 --> 00:37:07.860
instytucjach kultury.

783
00:37:08.100 --> 00:37:08.820
To jest pytanie,

784
00:37:08.920 --> 00:37:10.220
na które ja nie znam odpowiedzi.

785
00:37:10.580 --> 00:37:11.340
Być może

786
00:37:11.340 --> 00:37:12.740
te motywacje są różne,

787
00:37:12.860 --> 00:37:13.680
to nie jest jedna tylko,

788
00:37:14.100 --> 00:37:15.060
nawet może

789
00:37:15.060 --> 00:37:16.120
tych odpowiedzi

790
00:37:16.120 --> 00:37:16.740
byłoby kilka,

791
00:37:16.860 --> 00:37:17.400
kilkanaście.

792
00:37:17.800 --> 00:37:18.960
Ale wydaje mi się,

793
00:37:19.080 --> 00:37:20.260
że w takich rozmowach

794
00:37:20.260 --> 00:37:20.680
jak te

795
00:37:20.680 --> 00:37:21.440
i w ogóle

796
00:37:21.440 --> 00:37:22.640
we wszystkich rozmowach,

797
00:37:22.760 --> 00:37:24.320
które toczą się teraz

798
00:37:24.320 --> 00:37:25.660
i będą się toczyć niebawem

799
00:37:25.660 --> 00:37:27.160
w przestrzeni publicznej

800
00:37:27.160 --> 00:37:28.400
na temat sytuacji

801
00:37:28.400 --> 00:37:29.440
pisarek i pisarzy

802
00:37:29.440 --> 00:37:31.140
w polu literackim

803
00:37:31.140 --> 00:37:32.080
należy

804
00:37:33.040 --> 00:37:33.940
proponować

805
00:37:33.940 --> 00:37:36.080
te złote standardy

806
00:37:36.080 --> 00:37:37.200
jako standardy

807
00:37:37.200 --> 00:37:37.820
obowiązujące.

808
00:37:37.920 --> 00:37:38.980
Potrafię sobie wyobrazić,

809
00:37:38.980 --> 00:37:39.640
przez wiele lat,

810
00:37:39.640 --> 00:37:40.260
zanim zacząłem

811
00:37:40.260 --> 00:37:42.020
pracować jako dyrektor

812
00:37:42.020 --> 00:37:43.220
instytutu książki,

813
00:37:43.340 --> 00:37:44.420
organizowałem wydarzenia

814
00:37:44.420 --> 00:37:46.040
w przestrzeni publicznej.

815
00:37:46.200 --> 00:37:46.920
I nie jest tak,

816
00:37:47.060 --> 00:37:48.760
że za każdym razem

817
00:37:48.760 --> 00:37:49.960
na te wydarzenia,

818
00:37:50.140 --> 00:37:51.660
wiecie Państwo pewnie o tym dobrze,

819
00:37:51.900 --> 00:37:53.740
organizowałem przez 15 lat

820
00:37:53.740 --> 00:37:55.060
festiwal Konrada

821
00:37:55.060 --> 00:37:56.380
i to nie było wydarzenie,

822
00:37:56.480 --> 00:37:57.860
na które zapraszaliśmy

823
00:37:57.860 --> 00:37:59.720
wyłącznie wielkie gwiazdy

824
00:37:59.720 --> 00:38:00.960
światowej literatury.

825
00:38:01.060 --> 00:38:02.720
Zapraszaliśmy bardzo różnorodną

826
00:38:04.000 --> 00:38:05.720
grupę pisarek i pisarzy,

827
00:38:05.860 --> 00:38:06.820
osób piszących.

828
00:38:07.560 --> 00:38:09.440
Mnóstwo miejsca poświęcaliśmy

829
00:38:09.440 --> 00:38:11.560
na debiutantki i debiutantów.

830
00:38:12.100 --> 00:38:13.660
I to nie było tak,

831
00:38:13.780 --> 00:38:14.880
że na spotkania

832
00:38:14.880 --> 00:38:16.060
z wielkimi pisarzami

833
00:38:16.060 --> 00:38:17.120
przychodziło mnóstwo ludzi,

834
00:38:17.340 --> 00:38:19.340
a garstka tylko na spotkania

835
00:38:19.340 --> 00:38:20.320
z debiutantami.

836
00:38:20.520 --> 00:38:21.680
Tak pracowaliśmy

837
00:38:21.680 --> 00:38:23.220
z naszą publicznością,

838
00:38:23.560 --> 00:38:25.240
tak komunikowaliśmy się

839
00:38:25.240 --> 00:38:25.840
z tą publicznością,

840
00:38:27.200 --> 00:38:28.400
obudowywaliśmy to tak

841
00:38:28.400 --> 00:38:29.840
wieloma narracjami,

842
00:38:30.960 --> 00:38:32.540
stosowaliśmy takie narzędzia,

843
00:38:32.880 --> 00:38:34.340
żeby dzięki tej komunikacji

844
00:38:34.340 --> 00:38:36.760
osiągnąć zamierzony efekt,

845
00:38:36.940 --> 00:38:37.920
to znaczy przyciągnąć

846
00:38:37.920 --> 00:38:39.220
jak największą publiczność.

847
00:38:39.500 --> 00:38:40.280
Być może tutaj

848
00:38:40.280 --> 00:38:43.260
na poziomie takiego też działania

849
00:38:43.260 --> 00:38:44.840
o charakterze warsztatowym,

850
00:38:45.840 --> 00:38:46.240
instytucjonalnym

851
00:38:46.640 --> 00:38:47.960
jest wiele do zrobienia

852
00:38:47.960 --> 00:38:50.280
w przestrzeni bibliotecznej.

853
00:38:50.660 --> 00:38:53.240
Pytanie, czy można przenieść

854
00:38:53.240 --> 00:38:55.140
te doświadczenia festiwalowe

855
00:38:55.140 --> 00:38:57.320
w przestrzeń na przykład

856
00:38:57.320 --> 00:38:58.600
biblioteki gminnej,

857
00:38:58.700 --> 00:39:00.840
bo to są kompletnie inne żywioły,

858
00:39:01.020 --> 00:39:01.600
inne światy,

859
00:39:01.740 --> 00:39:02.720
inne rzeczywistości.

860
00:39:03.430 --> 00:39:05.760
I jeżeli biblioteka gminna

861
00:39:05.760 --> 00:39:07.540
jest rozliczana z frekwencji,

862
00:39:08.080 --> 00:39:09.500
no to wiadoma sprawa,

863
00:39:09.660 --> 00:39:11.120
że większą część pieniędzy

864
00:39:11.120 --> 00:39:13.900
poświęci zamiast pięciu spotkań,

865
00:39:13.960 --> 00:39:15.100
zrobi jedno spotkanie,

866
00:39:15.220 --> 00:39:18.320
ale z celebrytą literackim.

867
00:39:18.460 --> 00:39:21.240
To będzie gwiazda różnego kalibru,

868
00:39:21.280 --> 00:39:22.620
nie tylko przywołany przeze mnie

869
00:39:22.620 --> 00:39:24.160
Radosław Majdan,

870
00:39:24.160 --> 00:39:25.560
tylko może to być zupełnie ktoś inny,

871
00:39:25.680 --> 00:39:26.940
może to być wartościowy pisarz.

872
00:39:27.160 --> 00:39:28.420
Tyle tylko, że ponieważ...

873
00:39:30.960 --> 00:39:32.800
Zabrzmi to idiotycznie może trochę,

874
00:39:32.900 --> 00:39:34.100
przepraszam Państwa bardzo,

875
00:39:34.700 --> 00:39:36.640
trochę tak jakbym tęskniła

876
00:39:36.640 --> 00:39:38.740
za dawno minionym czasem,

877
00:39:39.320 --> 00:39:41.160
ale może, nie wiem,

878
00:39:41.360 --> 00:39:42.280
jakieś ograniczenie,

879
00:39:42.380 --> 00:39:43.140
jakieś widełki,

880
00:39:43.280 --> 00:39:45.100
można było wprowadzić,

881
00:39:45.100 --> 00:39:47.320
że na przykład górna granica,

882
00:39:48.940 --> 00:39:50.680
honorarium za spotkanie autorskie

883
00:39:50.680 --> 00:39:52.100
wynosi tyle, dol na tyle

884
00:39:52.100 --> 00:39:53.160
i w związku z tym,

885
00:39:53.180 --> 00:39:55.660
jeśli gwiazda literacka sobie życzy

886
00:39:55.660 --> 00:39:56.980
większych pieniędzy,

887
00:39:57.040 --> 00:39:58.060
no to się jej nie zaprosi.

888
00:39:58.200 --> 00:39:58.640
Nie wiem.

889
00:39:58.780 --> 00:39:59.800
Ale wydaje mi się,

890
00:39:59.880 --> 00:40:01.380
że jakiś rodzaj wsparcia,

891
00:40:01.460 --> 00:40:02.100
wspomagania,

892
00:40:02.220 --> 00:40:03.960
czy pokazywania tych kierunków

893
00:40:03.960 --> 00:40:06.020
za pomocą zachęt tylko słownych

894
00:40:06.020 --> 00:40:07.180
i pokazywania,

895
00:40:07.260 --> 00:40:08.880
że takie praktyki

896
00:40:08.880 --> 00:40:10.200
nawet w festiwalu Konrada

897
00:40:10.200 --> 00:40:11.660
zdały egzamin,

898
00:40:12.460 --> 00:40:14.120
to jest niewystarczające.

899
00:40:14.220 --> 00:40:15.940
To chyba musi być takie rozwiązanie,

900
00:40:16.060 --> 00:40:17.160
jak na przykład się stało,

901
00:40:17.280 --> 00:40:18.840
przy czym się wszyscy burzyli,

902
00:40:18.920 --> 00:40:20.120
z piosenką polską,

903
00:40:20.180 --> 00:40:21.800
z muzyką polską rozrywkową.

904
00:40:22.200 --> 00:40:24.080
Po prostu stacje radiowe

905
00:40:24.080 --> 00:40:25.200
dostały prikaz,

906
00:40:25.540 --> 00:40:27.400
przepraszam, rusycyzm, straszny,

907
00:40:27.620 --> 00:40:28.360
dostały nakaz,

908
00:40:28.460 --> 00:40:31.540
że muszą ileś procent czasu antenowego

909
00:40:31.540 --> 00:40:33.000
poświęcić na tę muzykę

910
00:40:33.000 --> 00:40:34.800
i nie ma od tego odejścia, prawda?

911
00:40:35.080 --> 00:40:37.100
To się przełożyło na tantiemy,

912
00:40:37.180 --> 00:40:38.660
to się przełożyło na inne rzeczy

913
00:40:38.660 --> 00:40:40.380
i wszyscy byli zadowoleni.

914
00:40:40.560 --> 00:40:43.440
Być może, być może to jest jakiś kierunek,

915
00:40:43.620 --> 00:40:45.300
który należałoby zaadoptować

916
00:40:45.300 --> 00:40:46.580
dla potrzeb literackich

917
00:40:46.580 --> 00:40:48.120
i potrzeb bibliotekarskich,

918
00:40:48.640 --> 00:40:49.780
potrzeb naszych pisarzy.

919
00:40:49.900 --> 00:40:51.180
Ja przypomnę Państwu,

920
00:40:51.300 --> 00:40:53.780
że pisarz to jego pensja,

921
00:40:53.980 --> 00:40:55.540
jego praca jest wyceniana

922
00:40:55.540 --> 00:40:57.240
za pomocą kilku czynników.

923
00:40:57.660 --> 00:40:58.480
Pierwszy to jest,

924
00:40:58.660 --> 00:40:59.820
tak jak już wspomnieliśmy,

925
00:40:59.880 --> 00:41:01.120
zaliczka od wydawcy.

926
00:41:01.340 --> 00:41:02.760
Druga to są tantiemy

927
00:41:02.760 --> 00:41:04.040
za sprzedaż książki,

928
00:41:04.160 --> 00:41:06.900
czyli te średnio 10% od ceny okładkowej,

929
00:41:06.900 --> 00:41:08.760
ale nie wiem, jak to wygląda

930
00:41:08.760 --> 00:41:10.960
w przypadku obniżek, rabatów

931
00:41:10.960 --> 00:41:12.400
i innych przecen,

932
00:41:12.560 --> 00:41:13.440
które się odbywają,

933
00:41:13.520 --> 00:41:15.020
jaka wtedy cena obowiązuje,

934
00:41:15.700 --> 00:41:18.460
jak wysokie są tantiemy.

935
00:41:19.340 --> 00:41:22.320
LPR-y, czyli tantiemy

936
00:41:22.320 --> 00:41:24.220
za wypożyczenia biblioteczne,

937
00:41:24.840 --> 00:41:26.620
które wynoszą 4 grosze

938
00:41:26.620 --> 00:41:28.620
od wypożyczenia,

939
00:41:28.760 --> 00:41:29.720
od jednej książki.

940
00:41:29.920 --> 00:41:31.220
I spotkania autorskie.

941
00:41:31.300 --> 00:41:32.780
To jest także jeden z czynników

942
00:41:32.780 --> 00:41:35.760
naszego finansowego bytu.

943
00:41:37.560 --> 00:41:38.500
Umówmy się,

944
00:41:38.820 --> 00:41:41.260
że jednak nie można ciągle literatury

945
00:41:41.260 --> 00:41:42.640
traktować jako hobby,

946
00:41:43.120 --> 00:41:44.120
jako misji,

947
00:41:44.680 --> 00:41:45.920
za którą jest tylko dziękuję.

948
00:41:46.440 --> 00:41:47.920
To nie jest coś,

949
00:41:48.020 --> 00:41:49.300
coś, co można porównać

950
00:41:49.300 --> 00:41:50.120
do, nie wiem,

951
00:41:52.000 --> 00:41:53.440
hobbystycznego sklejania

952
00:41:53.440 --> 00:41:55.260
modelu statku z zapałek,

953
00:41:55.560 --> 00:41:56.660
który można wykonywać

954
00:41:56.660 --> 00:41:57.520
w weekendy

955
00:41:57.520 --> 00:41:59.980
i wieczorami po pracy.

956
00:42:00.600 --> 00:42:02.300
Tylko to jest normalna praca.

957
00:42:02.300 --> 00:42:03.400
Normalna praca,

958
00:42:03.540 --> 00:42:05.440
która nie ma normalnej płacy.

959
00:42:06.100 --> 00:42:08.120
Więc być może nie tylko

960
00:42:08.120 --> 00:42:09.140
opowieści o tym,

961
00:42:09.200 --> 00:42:11.420
jak fajnie działał i działa

962
00:42:11.420 --> 00:42:12.640
Festiwal Konrada,

963
00:42:12.880 --> 00:42:15.460
zachęci do złotego środka szukania,

964
00:42:15.540 --> 00:42:17.280
tylko jakieś konkretne,

965
00:42:17.280 --> 00:42:20.020
konkretne wskazania,

966
00:42:20.120 --> 00:42:21.300
nawet i finansowe,

967
00:42:21.440 --> 00:42:22.420
jakaś pula ustanowiona.

968
00:42:22.440 --> 00:42:23.340
Czy mogę jeszcze

969
00:42:24.020 --> 00:42:25.200
przejść do drugiej części,

970
00:42:25.240 --> 00:42:25.440
pojaścia?

971
00:42:26.420 --> 00:42:27.020
Tak?

972
00:42:27.240 --> 00:42:27.640
Tak, tak.

973
00:42:28.180 --> 00:42:29.920
Bo to, co powiedziałem przed sekundką,

974
00:42:30.040 --> 00:42:31.260
jest uwagą bardziej ogólną

975
00:42:31.260 --> 00:42:33.560
dotyczącą sposobu funkcjonowania

976
00:42:33.560 --> 00:42:35.300
całej przestrzeni,

977
00:42:35.960 --> 00:42:37.300
na którą jako

978
00:42:37.300 --> 00:42:38.660
Instytut Książki

979
00:42:38.660 --> 00:42:39.260
patrzymy

980
00:42:39.260 --> 00:42:40.820
z perspektywy,

981
00:42:40.960 --> 00:42:41.820
tak, żeby uchwycić

982
00:42:41.820 --> 00:42:43.020
dynamikę całości.

983
00:42:43.280 --> 00:42:44.720
Natomiast jeśli chodzi o konkrety,

984
00:42:45.980 --> 00:42:47.980
bo one są pewnie

985
00:42:47.980 --> 00:42:48.500
najciekawsze,

986
00:42:48.500 --> 00:42:50.600
co się dzieje na tę chwilę,

987
00:42:50.680 --> 00:42:52.800
w jaki sposób działamy teraz.

988
00:42:53.380 --> 00:42:55.000
Pierwsza rzecz dotyczy

989
00:42:55.000 --> 00:42:56.220
programów rządowych.

990
00:42:56.420 --> 00:42:57.280
Instytut Książki

991
00:42:57.280 --> 00:42:58.120
jest operatorem

992
00:42:58.120 --> 00:42:59.800
czterech takich programów.

993
00:43:00.080 --> 00:43:00.740
To są,

994
00:43:00.840 --> 00:43:02.180
to jest Partnerstwo dla Książki,

995
00:43:02.240 --> 00:43:03.240
Promocja Czytelnictwa,

996
00:43:04.740 --> 00:43:06.960
Czasopisma i Literatura,

997
00:43:08.380 --> 00:43:09.680
Promocja Czytelnictwa.

998
00:43:09.840 --> 00:43:11.660
I we wszystkich

999
00:43:11.660 --> 00:43:13.800
tych czterech programach

1000
00:43:13.800 --> 00:43:16.040
zaproponowane zostały zmiany.

1001
00:43:16.140 --> 00:43:17.060
Ty wspomniałaś o tym

1002
00:43:17.060 --> 00:43:18.700
problemie z komunikacją,

1003
00:43:19.140 --> 00:43:20.300
samym regulaminem,

1004
00:43:20.400 --> 00:43:21.320
czy też opisami w ogóle

1005
00:43:21.320 --> 00:43:21.960
tych programów.

1006
00:43:22.380 --> 00:43:23.040
Wszystkie te,

1007
00:43:23.220 --> 00:43:24.460
do wszystkich tych programów

1008
00:43:24.460 --> 00:43:25.920
zaproponowane zostały

1009
00:43:25.920 --> 00:43:26.960
zmiany,

1010
00:43:27.100 --> 00:43:28.320
zarówno regulaminowe,

1011
00:43:28.400 --> 00:43:28.800
jak i

1012
00:43:28.800 --> 00:43:29.940
merytoryczne.

1013
00:43:29.940 --> 00:43:33.300
i Ministerstwo te zmiany

1014
00:43:33.300 --> 00:43:34.800
ogłosi niebawem.

1015
00:43:36.220 --> 00:43:37.060
Myślę, że to będzie

1016
00:43:37.060 --> 00:43:37.900
po prostu kwestia

1017
00:43:37.900 --> 00:43:39.860
dosłownie tygodnia, dwóch.

1018
00:43:40.540 --> 00:43:41.960
Też zostanie uruchomiony

1019
00:43:41.960 --> 00:43:44.200
kolejny, kolejny nabór.

1020
00:43:44.500 --> 00:43:45.540
Druga rzecz,

1021
00:43:45.640 --> 00:43:46.780
od kilku miesięcy

1022
00:43:46.780 --> 00:43:48.600
trwają prace

1023
00:43:48.600 --> 00:43:50.740
nad zmianami

1024
00:43:50.740 --> 00:43:52.760
w Funduszu Bibliotecznym.

1025
00:43:53.200 --> 00:43:54.180
Po raz pierwszy

1026
00:43:54.180 --> 00:43:55.800
ta sprawa została poruszona

1027
00:43:55.800 --> 00:43:57.220
przez Grzegorza Piątka

1028
00:43:57.220 --> 00:43:58.720
podczas takiego spotkania,

1029
00:43:58.800 --> 00:43:59.440
które odbyło się

1030
00:43:59.440 --> 00:44:01.020
w Ministerstwie Kultury

1031
00:44:01.020 --> 00:44:02.840
w związku

1032
00:44:02.840 --> 00:44:06.320
z proponowanymi

1033
00:44:06.320 --> 00:44:09.040
możliwymi regulacjami

1034
00:44:09.040 --> 00:44:10.260
rynku książki.

1035
00:44:10.640 --> 00:44:12.020
Grzegorz o tym

1036
00:44:12.020 --> 00:44:13.440
wówczas wspomniał

1037
00:44:13.440 --> 00:44:14.900
i sprawa została

1038
00:44:14.900 --> 00:44:16.820
podchwycona,

1039
00:44:17.040 --> 00:44:17.720
sprawa została

1040
00:44:17.720 --> 00:44:18.940
zaadresowana.

1041
00:44:20.090 --> 00:44:21.540
Na chwilę obecną

1042
00:44:21.540 --> 00:44:22.820
wygląda to w ten sposób,

1043
00:44:22.940 --> 00:44:24.240
że zaproponowane zostały

1044
00:44:24.240 --> 00:44:25.720
pierwsze zmiany

1045
00:44:25.720 --> 00:44:26.600
systemowe,

1046
00:44:26.780 --> 00:44:27.880
które dotyczyły

1047
00:44:27.880 --> 00:44:28.680
przede wszystkim

1048
00:44:28.680 --> 00:44:29.780
doboru próby.

1049
00:44:30.000 --> 00:44:30.940
Przez 10 lat

1050
00:44:30.940 --> 00:44:32.140
ten system

1051
00:44:32.140 --> 00:44:32.780
PLR

1052
00:44:32.780 --> 00:44:34.180
funkcjonował

1053
00:44:34.180 --> 00:44:35.180
w oparciu

1054
00:44:35.180 --> 00:44:35.780
o próbę

1055
00:44:35.780 --> 00:44:37.540
60 bibliotek.

1056
00:44:39.140 --> 00:44:40.240
Z rozpoznania,

1057
00:44:40.260 --> 00:44:41.120
zresztą z inicjatywy

1058
00:44:41.120 --> 00:44:41.980
strony społecznej,

1059
00:44:43.000 --> 00:44:43.840
wynikało,

1060
00:44:43.940 --> 00:44:45.160
z rozpoznania wynikało,

1061
00:44:45.180 --> 00:44:46.640
że istnieją

1062
00:44:46.640 --> 00:44:47.460
na mapie

1063
00:44:47.460 --> 00:44:49.040
tych raportujących

1064
00:44:49.040 --> 00:44:49.780
bibliotek

1065
00:44:49.780 --> 00:44:51.040
białe plamy,

1066
00:44:51.300 --> 00:44:52.620
co miało znaczenie

1067
00:44:52.620 --> 00:44:53.760
bardzo duże.

1068
00:44:54.000 --> 00:44:54.720
Przede wszystkim

1069
00:44:54.720 --> 00:44:55.820
reprezentatywność

1070
00:44:55.820 --> 00:44:56.760
jest takim kryterium,

1071
00:44:56.900 --> 00:44:57.680
które zawsze

1072
00:44:57.680 --> 00:44:58.840
powinniśmy

1073
00:44:58.840 --> 00:44:59.540
stawiać

1074
00:44:59.540 --> 00:45:01.260
na szczycie

1075
00:45:01.260 --> 00:45:02.780
listy naszych żądań.

1076
00:45:02.920 --> 00:45:04.400
Ale po drugie,

1077
00:45:05.040 --> 00:45:05.800
zdarzało się tak,

1078
00:45:05.880 --> 00:45:06.340
że na przykład

1079
00:45:06.340 --> 00:45:07.420
twórcy regionalni

1080
00:45:07.420 --> 00:45:08.060
wypożyczani

1081
00:45:08.060 --> 00:45:09.440
w poszczególnych

1082
00:45:09.440 --> 00:45:10.120
bibliotekach,

1083
00:45:10.220 --> 00:45:11.180
no nie wiem,

1084
00:45:11.260 --> 00:45:12.060
na Śląsku

1085
00:45:12.060 --> 00:45:13.960
czy na Opolszczyźnie,

1086
00:45:15.620 --> 00:45:16.860
mają dzięki,

1087
00:45:17.120 --> 00:45:18.460
mieliby dzięki temu

1088
00:45:18.460 --> 00:45:19.420
szansę

1089
00:45:19.420 --> 00:45:20.280
otrzymać więcej

1090
00:45:20.280 --> 00:45:20.700
pieniędzy

1091
00:45:20.700 --> 00:45:21.440
z tego funduszu.

1092
00:45:21.520 --> 00:45:21.880
Jeśli tam

1093
00:45:21.880 --> 00:45:23.180
nie ma wystarczającej

1094
00:45:23.180 --> 00:45:23.920
liczby bibliotek

1095
00:45:23.920 --> 00:45:24.600
raportujących,

1096
00:45:24.680 --> 00:45:25.340
no to rzecz jasna

1097
00:45:25.340 --> 00:45:26.520
oni są wtedy,

1098
00:45:27.300 --> 00:45:28.440
mogą być wtedy

1099
00:45:28.440 --> 00:45:29.120
poszkodowani.

1100
00:45:29.180 --> 00:45:29.740
Nie mówię tego

1101
00:45:29.740 --> 00:45:30.740
ultymatywnie,

1102
00:45:30.960 --> 00:45:31.800
mówię ostrożnie,

1103
00:45:32.080 --> 00:45:32.920
probabilistycznie.

1104
00:45:33.300 --> 00:45:33.920
Więc

1105
00:45:33.920 --> 00:45:35.820
ten dobór próby

1106
00:45:35.820 --> 00:45:37.420
najpierw został,

1107
00:45:38.140 --> 00:45:39.580
zmiana tego doboru próby

1108
00:45:39.580 --> 00:45:40.480
najpierw była

1109
00:45:41.200 --> 00:45:41.820
nieznaczna.

1110
00:45:41.920 --> 00:45:43.000
Chodziło o kilkanaście

1111
00:45:43.000 --> 00:45:44.120
bibliotek.

1112
00:45:44.540 --> 00:45:45.860
Na tę chwilę

1113
00:45:45.860 --> 00:45:47.720
z wcześniejszych

1114
00:45:47.720 --> 00:45:48.100
60

1115
00:45:48.100 --> 00:45:50.640
mamy docelowo

1116
00:45:50.640 --> 00:45:51.840
mieć 140

1117
00:45:51.840 --> 00:45:52.540
takich

1118
00:45:52.540 --> 00:45:53.560
jednostek

1119
00:45:53.560 --> 00:45:54.440
raportujących

1120
00:45:54.440 --> 00:45:56.000
w tym,

1121
00:45:56.460 --> 00:45:57.380
w tej

1122
00:45:57.380 --> 00:45:57.960
zmienionej

1123
00:45:57.960 --> 00:45:58.740
formule.

1124
00:46:00.820 --> 00:46:02.020
Pułap

1125
00:46:02.020 --> 00:46:03.660
tych pieniędzy

1126
00:46:03.660 --> 00:46:04.540
przeznaczonych

1127
00:46:04.540 --> 00:46:05.000
w ramach

1128
00:46:05.000 --> 00:46:05.640
funduszu

1129
00:46:05.640 --> 00:46:06.940
w przyszłym roku

1130
00:46:06.940 --> 00:46:08.040
będzie wynosił

1131
00:46:08.040 --> 00:46:08.440
mniej więcej

1132
00:46:08.440 --> 00:46:09.360
5 milionów

1133
00:46:09.360 --> 00:46:09.900
400

1134
00:46:09.900 --> 00:46:11.300
tysięcy

1135
00:46:11.300 --> 00:46:12.300
złotych.

1136
00:46:12.300 --> 00:46:13.180
Mogę Państwu

1137
00:46:13.180 --> 00:46:13.800
przedstawić,

1138
00:46:13.940 --> 00:46:14.620
jak on będzie

1139
00:46:14.620 --> 00:46:15.160
ruszył

1140
00:46:15.160 --> 00:46:16.560
przez następne lata,

1141
00:46:16.640 --> 00:46:17.260
jeśli to jest

1142
00:46:18.080 --> 00:46:18.640
interesujące

1143
00:46:18.640 --> 00:46:19.420
w tej chwili,

1144
00:46:19.500 --> 00:46:19.620
tak?

1145
00:46:19.640 --> 00:46:20.100
Tak, jest

1146
00:46:20.100 --> 00:46:20.940
interesujące.

1147
00:46:21.840 --> 00:46:22.680
Pozwólcie Państwo,

1148
00:46:22.780 --> 00:46:23.780
że sięgnę

1149
00:46:23.780 --> 00:46:25.240
po te dane.

1150
00:46:31.940 --> 00:46:32.800
Wygląda to tak,

1151
00:46:32.900 --> 00:46:33.720
że w roku

1152
00:46:33.720 --> 00:46:34.520
przyszłym,

1153
00:46:34.540 --> 00:46:34.740
w roku

1154
00:46:34.740 --> 00:46:35.440
2025

1155
00:46:36.380 --> 00:46:37.400
ten pułap

1156
00:46:37.400 --> 00:46:38.120
będzie wynosił

1157
00:46:38.120 --> 00:46:38.720
5 milionów

1158
00:46:39.680 --> 00:46:40.800
463 tysiące

1159
00:46:40.800 --> 00:46:42.640
i będzie

1160
00:46:42.640 --> 00:46:43.420
ruszył

1161
00:46:43.420 --> 00:46:44.660
także w roku

1162
00:46:44.660 --> 00:46:45.580
2030,

1163
00:46:46.180 --> 00:46:46.740
czyli po kolejnych

1164
00:46:46.740 --> 00:46:47.360
pięciu latach

1165
00:46:47.360 --> 00:46:48.240
osiągnie

1166
00:46:48.240 --> 00:46:48.520
pułap

1167
00:46:48.520 --> 00:46:49.400
6 milionów

1168
00:46:49.400 --> 00:46:51.340
230 tysięcy

1169
00:46:51.340 --> 00:46:51.920
złotych.

1170
00:46:51.940 --> 00:46:52.400
O la la.

1171
00:46:53.340 --> 00:46:54.540
Ja tylko

1172
00:46:54.540 --> 00:46:55.280
chciałam się zapytać

1173
00:46:55.280 --> 00:46:55.700
o jedno.

1174
00:46:55.760 --> 00:46:56.560
Czy to w dalszym ciągu

1175
00:46:56.560 --> 00:46:57.620
będzie skorelowane

1176
00:46:57.620 --> 00:46:58.060
z tym

1177
00:46:58.060 --> 00:46:59.140
fantastycznym

1178
00:46:59.140 --> 00:46:59.920
określeniem

1179
00:46:59.920 --> 00:47:01.160
maksymalnie

1180
00:47:01.160 --> 00:47:01.840
5%

1181
00:47:01.840 --> 00:47:02.520
od

1182
00:47:03.480 --> 00:47:04.160
ilości

1183
00:47:04.160 --> 00:47:04.780
pieniędzy

1184
00:47:04.780 --> 00:47:05.440
przeznaczonych

1185
00:47:05.440 --> 00:47:06.040
na zakupy?

1186
00:47:06.040 --> 00:47:07.100
To jest

1187
00:47:08.020 --> 00:47:08.700
fundusz,

1188
00:47:08.840 --> 00:47:09.120
którego

1189
00:47:11.120 --> 00:47:11.800
źródłem

1190
00:47:11.800 --> 00:47:12.820
jest

1191
00:47:12.820 --> 00:47:13.420
FPK,

1192
00:47:13.520 --> 00:47:14.320
Fundusz Promocji

1193
00:47:14.320 --> 00:47:15.140
Kultury.

1194
00:47:16.720 --> 00:47:17.540
No wiem to.

1195
00:47:18.200 --> 00:47:18.760
Trwają

1196
00:47:18.760 --> 00:47:19.180
i to,

1197
00:47:19.260 --> 00:47:19.900
co teraz Państwu

1198
00:47:19.900 --> 00:47:20.180
mówię,

1199
00:47:20.280 --> 00:47:20.940
to są kwoty,

1200
00:47:21.360 --> 00:47:22.160
które

1201
00:47:23.340 --> 00:47:24.020
zostały,

1202
00:47:24.520 --> 00:47:24.900
będą

1203
00:47:24.900 --> 00:47:25.640
asygnowane

1204
00:47:25.640 --> 00:47:26.420
z tego źródła.

1205
00:47:26.840 --> 00:47:27.860
Trwają rozmowy

1206
00:47:27.860 --> 00:47:29.160
na temat tego.

1207
00:47:29.700 --> 00:47:30.300
Nie mogę Państwu

1208
00:47:30.300 --> 00:47:30.980
podać wszystkich

1209
00:47:30.980 --> 00:47:31.480
szczegółów,

1210
00:47:31.580 --> 00:47:31.900
ponieważ

1211
00:47:31.900 --> 00:47:32.920
nie zostały,

1212
00:47:33.200 --> 00:47:34.180
ta sprawa nie została

1213
00:47:34.180 --> 00:47:34.960
przekonsultowana

1214
00:47:34.960 --> 00:47:35.460
we wszystkich

1215
00:47:35.460 --> 00:47:36.160
instytucjach,

1216
00:47:36.280 --> 00:47:37.060
które będą

1217
00:47:37.060 --> 00:47:37.380
o tym

1218
00:47:37.380 --> 00:47:38.380
współdecydować.

1219
00:47:38.640 --> 00:47:39.820
Trwają rozmowy

1220
00:47:39.820 --> 00:47:40.260
o tym,

1221
00:47:40.440 --> 00:47:41.500
żeby oprócz

1222
00:47:41.500 --> 00:47:42.340
tego źródła,

1223
00:47:42.380 --> 00:47:42.880
o którym teraz

1224
00:47:42.880 --> 00:47:43.340
mówię,

1225
00:47:43.520 --> 00:47:44.320
pojawiło się

1226
00:47:44.320 --> 00:47:45.640
jeszcze jedno

1227
00:47:45.640 --> 00:47:46.680
dodatkowe źródło,

1228
00:47:46.680 --> 00:47:47.140
tak żeby

1229
00:47:47.140 --> 00:47:49.260
te kwoty

1230
00:47:49.260 --> 00:47:50.100
całościowe

1231
00:47:51.240 --> 00:47:51.780
zwiększyć

1232
00:47:52.340 --> 00:47:52.880
substancjalnie.

1233
00:47:54.200 --> 00:47:54.740
Rozumiem,

1234
00:47:54.940 --> 00:47:55.120
że

1235
00:47:55.940 --> 00:47:56.980
teraz Zygmunt

1236
00:47:56.980 --> 00:47:57.820
chce coś powiedzieć.

1237
00:47:58.800 --> 00:47:59.160
A tak,

1238
00:47:59.320 --> 00:47:59.720
znaczy ja tak

1239
00:47:59.720 --> 00:48:00.500
chciałem tak w ogóle,

1240
00:48:00.660 --> 00:48:01.340
ale to mogę

1241
00:48:01.340 --> 00:48:02.480
akurat teraz.

1242
00:48:03.580 --> 00:48:04.220
Zobrzej takie

1243
00:48:04.220 --> 00:48:05.380
małe zastrzeżenie,

1244
00:48:06.640 --> 00:48:07.880
jak się mówi,

1245
00:48:08.000 --> 00:48:08.940
że są mężczyźni

1246
00:48:08.940 --> 00:48:09.700
wychowywani przez

1247
00:48:09.700 --> 00:48:10.120
wilki.

1248
00:48:10.880 --> 00:48:12.200
Ja jestem mężczyzną

1249
00:48:12.200 --> 00:48:12.940
wychowanym przez

1250
00:48:12.940 --> 00:48:13.740
bibliotekarki

1251
00:48:14.480 --> 00:48:15.860
i faktycznie całe moje

1252
00:48:15.860 --> 00:48:16.460
życie zostało

1253
00:48:16.460 --> 00:48:17.140
ukształtowane przez

1254
00:48:17.140 --> 00:48:17.660
biblioteki,

1255
00:48:17.700 --> 00:48:18.520
więc chciałem powiedzieć,

1256
00:48:18.700 --> 00:48:20.060
że wszystko to,

1257
00:48:20.060 --> 00:48:20.820
co się tutaj dzieje,

1258
00:48:20.900 --> 00:48:21.900
to są jakby różnice

1259
00:48:21.900 --> 00:48:22.700
w ogóle w bardzo

1260
00:48:22.700 --> 00:48:23.580
kochającym się,

1261
00:48:23.580 --> 00:48:24.620
kochającym się,

1262
00:48:24.620 --> 00:48:25.440
kochającym się

1263
00:48:25.440 --> 00:48:26.020
małżeństwie.

1264
00:48:29.040 --> 00:48:30.420
i zanim przejdę do

1265
00:48:30.420 --> 00:48:30.880
bibliotek,

1266
00:48:30.960 --> 00:48:31.320
to takie

1267
00:48:33.580 --> 00:48:34.060
krótkie,

1268
00:48:34.440 --> 00:48:35.080
większy po prostu

1269
00:48:35.080 --> 00:48:36.060
obraz z lotu ptaka,

1270
00:48:36.100 --> 00:48:37.180
że mamy teraz

1271
00:48:37.180 --> 00:48:38.160
w naszym środowisku

1272
00:48:38.160 --> 00:48:38.960
takie przeświadczenie,

1273
00:48:39.020 --> 00:48:39.400
że trochę jesteśmy

1274
00:48:39.400 --> 00:48:40.300
w tej sytuacji,

1275
00:48:40.420 --> 00:48:41.080
w której było

1276
00:48:41.080 --> 00:48:41.940
dwadzieścia

1277
00:48:41.940 --> 00:48:42.520
pora lat temu

1278
00:48:42.520 --> 00:48:43.220
polskie kino,

1279
00:48:43.500 --> 00:48:44.360
że w momencie

1280
00:48:44.360 --> 00:48:44.940
po prostu jakiegoś

1281
00:48:44.940 --> 00:48:45.600
niesłychanego

1282
00:48:45.600 --> 00:48:46.760
boomu kinowego

1283
00:48:46.760 --> 00:48:47.560
i na wielkie

1284
00:48:47.560 --> 00:48:48.340
blockbustery,

1285
00:48:48.420 --> 00:48:49.360
i na kino niszowe,

1286
00:48:49.420 --> 00:48:50.440
na festiwalowe,

1287
00:48:50.660 --> 00:48:51.620
na narodowe,

1288
00:48:52.500 --> 00:48:53.840
gdzieś po prostu

1289
00:48:53.840 --> 00:48:54.560
polskie kino

1290
00:48:54.560 --> 00:48:55.120
było naprawdę

1291
00:48:55.120 --> 00:48:55.860
w ciemnym,

1292
00:48:55.980 --> 00:48:56.440
mrocznym,

1293
00:48:56.540 --> 00:48:57.000
biednym,

1294
00:48:57.040 --> 00:48:57.620
zaściankowym,

1295
00:48:57.640 --> 00:48:58.640
zaściankowym miejscu.

1296
00:48:59.400 --> 00:49:00.420
I wtedy

1297
00:49:00.420 --> 00:49:01.400
minister Dąbrowski

1298
00:49:01.400 --> 00:49:02.660
z Agnieszką Odorowicz

1299
00:49:02.660 --> 00:49:03.520
wymyślili PiS,

1300
00:49:03.620 --> 00:49:04.120
w którym gdzieś

1301
00:49:04.120 --> 00:49:05.060
jakoś wymyślił

1302
00:49:05.060 --> 00:49:06.760
sposób na ogarnięcie

1303
00:49:06.760 --> 00:49:07.720
tego polskiego kina

1304
00:49:07.720 --> 00:49:08.980
i co zresztą

1305
00:49:08.980 --> 00:49:10.320
działa całkiem nieźle

1306
00:49:10.320 --> 00:49:10.960
po prostu do dziś

1307
00:49:10.960 --> 00:49:11.360
jako taka

1308
00:49:11.360 --> 00:49:13.660
maszyna organizacyjno-finansowa

1309
00:49:13.660 --> 00:49:15.540
i ja nie postuluję

1310
00:49:15.540 --> 00:49:16.120
tutaj stworzenia

1311
00:49:16.120 --> 00:49:17.240
PiS-u dla literatury,

1312
00:49:17.420 --> 00:49:18.040
tylko mówię

1313
00:49:18.040 --> 00:49:18.860
jako analogię

1314
00:49:18.860 --> 00:49:19.620
do tego,

1315
00:49:19.660 --> 00:49:20.620
że polska literatura

1316
00:49:20.620 --> 00:49:21.580
jest w tym samym momencie.

1317
00:49:22.060 --> 00:49:22.860
Znaczy to nie jest tak,

1318
00:49:22.900 --> 00:49:23.840
że literatura na świecie

1319
00:49:23.840 --> 00:49:24.760
jest w jakimś odwrocie,

1320
00:49:25.060 --> 00:49:26.080
że wszędzie po prostu

1321
00:49:26.080 --> 00:49:27.320
zamykają księgarnie,

1322
00:49:27.540 --> 00:49:28.680
biblioteki są zabijane

1323
00:49:28.680 --> 00:49:29.320
dyskami,

1324
00:49:29.640 --> 00:49:30.320
a ludzie tylko

1325
00:49:30.320 --> 00:49:31.400
oglądają Netflixa.

1326
00:49:31.640 --> 00:49:32.600
Literatura na świecie

1327
00:49:32.600 --> 00:49:33.580
jest w wielkim uderzeniu,

1328
00:49:33.740 --> 00:49:34.640
co widzimy też u nas,

1329
00:49:35.040 --> 00:49:36.020
co widzimy po wynikach

1330
00:49:36.020 --> 00:49:37.080
sprzedawców książek,

1331
00:49:37.240 --> 00:49:38.200
wydawców książek

1332
00:49:38.860 --> 00:49:40.280
i to różna literatura.

1333
00:49:40.580 --> 00:49:41.640
To była ostatnia

1334
00:49:41.640 --> 00:49:42.340
wielka fala

1335
00:49:42.340 --> 00:49:43.640
literatury młodzieżowej.

1336
00:49:43.740 --> 00:49:44.340
To są oczywiście

1337
00:49:44.340 --> 00:49:45.100
rzeczy właśnie

1338
00:49:45.100 --> 00:49:46.240
bardzo popularne,

1339
00:49:46.320 --> 00:49:47.000
bestsellerowe.

1340
00:49:47.080 --> 00:49:47.820
To jest literatura

1341
00:49:48.360 --> 00:49:48.880
niszowa,

1342
00:49:49.120 --> 00:49:49.860
narodowa,

1343
00:49:50.080 --> 00:49:50.300
po prostu

1344
00:49:50.300 --> 00:49:51.820
z najdłużniejszych

1345
00:49:51.820 --> 00:49:52.760
zakątków świata

1346
00:49:52.760 --> 00:49:54.000
i na tym tle

1347
00:49:54.000 --> 00:49:55.380
polska literatura

1348
00:49:55.380 --> 00:49:56.500
jest w mizerii.

1349
00:49:56.880 --> 00:49:57.620
Ale nawet Państwo

1350
00:49:57.620 --> 00:49:58.640
nie macie pojęcia jakiej.

1351
00:49:59.160 --> 00:50:00.300
Nawet jest to,

1352
00:50:00.320 --> 00:50:01.520
że jest to

1353
00:50:01.520 --> 00:50:02.380
narodowy program

1354
00:50:02.380 --> 00:50:03.660
rozwoju czytelnictwa.

1355
00:50:03.860 --> 00:50:04.440
Nie ma

1356
00:50:04.440 --> 00:50:05.480
praktycznie żadnego

1357
00:50:05.480 --> 00:50:06.400
programu rozwoju

1358
00:50:06.400 --> 00:50:07.240
piśmiennictwa.

1359
00:50:07.240 --> 00:50:09.040
To, co my zawsze powtarzamy.

1360
00:50:09.640 --> 00:50:10.780
Targ jest w stu procentach

1361
00:50:10.780 --> 00:50:12.200
finansowany z budżetu państwa.

1362
00:50:13.820 --> 00:50:14.700
Firma PIS,

1363
00:50:14.840 --> 00:50:15.920
który jest też wspierany

1364
00:50:15.920 --> 00:50:16.440
z budżetu,

1365
00:50:16.500 --> 00:50:16.740
poza tym,

1366
00:50:16.820 --> 00:50:17.400
że zbiera kasę

1367
00:50:17.400 --> 00:50:18.040
od nadawców.

1368
00:50:18.460 --> 00:50:19.680
Muzycy mają potężny

1369
00:50:19.680 --> 00:50:20.880
zaiks i rozwiązania

1370
00:50:20.880 --> 00:50:21.820
po prostu dedykowane,

1371
00:50:21.960 --> 00:50:22.640
tak jak właśnie

1372
00:50:23.200 --> 00:50:23.640
konieczność

1373
00:50:23.640 --> 00:50:24.260
puszczania muzyki

1374
00:50:24.260 --> 00:50:25.120
w radiu i tak dalej.

1375
00:50:25.480 --> 00:50:26.220
My naprawdę

1376
00:50:26.220 --> 00:50:26.820
nic nie mamy.

1377
00:50:27.860 --> 00:50:28.300
Wiem,

1378
00:50:28.380 --> 00:50:29.480
że można dyskutować,

1379
00:50:29.540 --> 00:50:29.940
że gdzieś tam

1380
00:50:29.940 --> 00:50:30.900
są jakieś stypendium,

1381
00:50:31.140 --> 00:50:31.820
można dostać,

1382
00:50:31.880 --> 00:50:32.480
gdzieś się ubiega

1383
00:50:32.480 --> 00:50:33.220
jakiś grant,

1384
00:50:33.500 --> 00:50:34.860
nie ma żadnego

1385
00:50:34.860 --> 00:50:36.100
systemowego

1386
00:50:36.100 --> 00:50:37.120
wsparcia

1387
00:50:37.120 --> 00:50:38.540
literatury w Polsce.

1388
00:50:38.760 --> 00:50:40.380
Żeby to było jasne.

1389
00:50:40.600 --> 00:50:42.300
I my mówimy to,

1390
00:50:42.320 --> 00:50:42.960
co powiedzieli

1391
00:50:42.960 --> 00:50:44.040
25 lat temu

1392
00:50:44.040 --> 00:50:44.960
ponad filmowcy,

1393
00:50:45.440 --> 00:50:46.260
teraz albo nigdy.

1394
00:50:47.000 --> 00:50:48.240
Tak, że to jest moment

1395
00:50:48.240 --> 00:50:48.880
na stworzenie

1396
00:50:48.880 --> 00:50:50.400
systemowego rozwiązania

1397
00:50:50.400 --> 00:50:51.520
wspierania

1398
00:50:51.520 --> 00:50:53.100
polskiej literatury

1399
00:50:53.100 --> 00:50:54.380
rozumianej jako ludzi

1400
00:50:54.380 --> 00:50:56.060
tworzących literatury

1401
00:50:56.060 --> 00:50:56.700
po polsku.

1402
00:50:56.940 --> 00:50:58.060
Pisarek i pisarzy.

1403
00:50:58.220 --> 00:50:59.580
Nie infrastruktury

1404
00:50:59.580 --> 00:51:00.500
dla bibliotek,

1405
00:51:00.800 --> 00:51:01.540
nie wspierania

1406
00:51:01.540 --> 00:51:02.080
po prostu

1407
00:51:02.080 --> 00:51:03.880
połączenia biblioteki

1408
00:51:03.880 --> 00:51:04.920
z Aquaparkiem,

1409
00:51:05.040 --> 00:51:06.140
bo widziałem takie rzeczy

1410
00:51:06.140 --> 00:51:06.860
i spoko.

1411
00:51:07.720 --> 00:51:09.180
Narodowy Program Rozwoju

1412
00:51:09.180 --> 00:51:09.920
Czytelnictwa

1413
00:51:09.920 --> 00:51:10.900
to jest

1414
00:51:10.900 --> 00:51:12.660
przez ostatnich kilka lat

1415
00:51:12.660 --> 00:51:13.680
miliard dwieście

1416
00:51:13.680 --> 00:51:14.620
milionów złotych,

1417
00:51:14.680 --> 00:51:14.820
tak,

1418
00:51:15.060 --> 00:51:15.860
żeby było jasne.

1419
00:51:16.040 --> 00:51:16.540
To nie jest

1420
00:51:16.540 --> 00:51:17.600
pięć bańek.

1421
00:51:18.660 --> 00:51:19.980
Ile jest w tym programie

1422
00:51:19.980 --> 00:51:20.520
zapisanych

1423
00:51:20.520 --> 00:51:21.240
na rozwój

1424
00:51:21.240 --> 00:51:22.240
polskiej literatury,

1425
00:51:22.440 --> 00:51:23.600
na wsparcie ludzi

1426
00:51:23.600 --> 00:51:24.640
tworzących literaturę

1427
00:51:24.640 --> 00:51:25.220
po polsku?

1428
00:51:25.360 --> 00:51:25.740
Nic.

1429
00:51:27.300 --> 00:51:28.140
I teraz

1430
00:51:28.140 --> 00:51:29.240
schodzę trochę niżej,

1431
00:51:29.480 --> 00:51:30.200
ponieważ ten,

1432
00:51:31.340 --> 00:51:32.920
tam jest kilka nóg,

1433
00:51:32.980 --> 00:51:34.260
jest oczywiście rynek wydawców,

1434
00:51:34.380 --> 00:51:35.740
jest rynek sprzedawców książek

1435
00:51:35.740 --> 00:51:36.560
i jedną,

1436
00:51:36.620 --> 00:51:37.800
nazwijmy to trzecią nogą,

1437
00:51:37.880 --> 00:51:39.260
albo jedną z bardzo wielu ważnych

1438
00:51:39.260 --> 00:51:40.660
jest system bibliotek,

1439
00:51:40.960 --> 00:51:41.860
który kochamy

1440
00:51:41.860 --> 00:51:42.880
i z którego jesteśmy

1441
00:51:42.880 --> 00:51:43.660
bardzo dumni.

1442
00:51:44.200 --> 00:51:45.300
Prawie 8 tysięcy

1443
00:51:45.300 --> 00:51:46.720
tylko bibliotek publicznych.

1444
00:51:46.960 --> 00:51:47.960
Do tego biblioteki

1445
00:51:47.960 --> 00:51:48.700
szkolne,

1446
00:51:48.860 --> 00:51:49.560
zakładowe,

1447
00:51:49.780 --> 00:51:50.540
szpitalne,

1448
00:51:50.780 --> 00:51:51.520
więzienne,

1449
00:51:51.900 --> 00:51:52.560
uczelniane,

1450
00:51:53.020 --> 00:51:53.920
tego jest mnóstwo.

1451
00:51:53.920 --> 00:51:54.880
I teraz,

1452
00:51:55.740 --> 00:51:56.760
mówiąc o bibliotekach

1453
00:51:56.760 --> 00:51:57.600
tylko publicznych,

1454
00:51:59.200 --> 00:52:00.500
czy państwo możecie

1455
00:52:00.500 --> 00:52:01.900
iść do teatru,

1456
00:52:03.240 --> 00:52:04.860
tutaj do teatru dramatycznego

1457
00:52:04.860 --> 00:52:05.900
i wejść po prostu tutaj,

1458
00:52:06.020 --> 00:52:06.560
do tej sali,

1459
00:52:06.660 --> 00:52:07.700
tak na rympał,

1460
00:52:07.920 --> 00:52:08.760
wejść i powiedzieć

1461
00:52:08.760 --> 00:52:09.180
dzień dobry,

1462
00:52:09.300 --> 00:52:09.880
jestem podatnikiem,

1463
00:52:09.880 --> 00:52:10.600
wchodzę do teatru.

1464
00:52:11.100 --> 00:52:12.000
Nie, nie możecie,

1465
00:52:12.200 --> 00:52:13.020
musicie kupić bilet.

1466
00:52:13.440 --> 00:52:14.580
Czy możecie wejść do,

1467
00:52:14.940 --> 00:52:15.840
nie może zapłaciliście

1468
00:52:15.840 --> 00:52:16.940
ze swoich podatków za to,

1469
00:52:17.180 --> 00:52:18.400
czy możecie wejść do

1470
00:52:19.120 --> 00:52:20.440
kinoteki w złotych tarasach,

1471
00:52:20.520 --> 00:52:20.720
przepraszam,

1472
00:52:20.800 --> 00:52:21.420
do multikina,

1473
00:52:21.420 --> 00:52:22.640
200 metrów dalej

1474
00:52:22.640 --> 00:52:23.380
albo do kinoteki

1475
00:52:23.380 --> 00:52:24.240
w tym samym budynku

1476
00:52:24.240 --> 00:52:24.680
i powiedzieć,

1477
00:52:24.820 --> 00:52:25.880
to jest polski film

1478
00:52:25.880 --> 00:52:27.140
dofinansowany przez PiS.

1479
00:52:27.320 --> 00:52:28.360
Ja wchodzę na rympa,

1480
00:52:28.360 --> 00:52:29.840
bo jestem polską podatniczką.

1481
00:52:30.140 --> 00:52:30.820
Nie, nie możecie.

1482
00:52:31.900 --> 00:52:32.840
Efekty z kolei

1483
00:52:32.840 --> 00:52:33.560
naszej pracy

1484
00:52:33.560 --> 00:52:34.080
w żaden sposób

1485
00:52:34.080 --> 00:52:35.060
niewspieranej

1486
00:52:35.060 --> 00:52:36.160
są od dnia zero,

1487
00:52:36.280 --> 00:52:37.360
od dnia premiery

1488
00:52:37.360 --> 00:52:39.120
dostępne za darmo

1489
00:52:39.120 --> 00:52:40.440
w sieci bibliotek.

1490
00:52:40.600 --> 00:52:41.420
I to jest spoko.

1491
00:52:41.640 --> 00:52:42.360
My to kochamy.

1492
00:52:42.620 --> 00:52:43.680
My też z tego korzystamy.

1493
00:52:44.040 --> 00:52:45.060
Tylko mówimy,

1494
00:52:45.580 --> 00:52:47.060
że mówimy biblioteki

1495
00:52:47.060 --> 00:52:48.440
tak, wypaczenia nie.

1496
00:52:48.740 --> 00:52:49.340
Ten system

1497
00:52:49.340 --> 00:52:50.440
wymaga reformy.

1498
00:52:50.440 --> 00:52:51.180
Ten system

1499
00:52:51.180 --> 00:52:52.040
wymaga reformy.

1500
00:52:52.100 --> 00:52:52.500
Przede wszystkim,

1501
00:52:52.520 --> 00:52:54.260
jeśli państwo chce,

1502
00:52:54.380 --> 00:52:55.640
żeby efekty naszej pracy

1503
00:52:55.640 --> 00:52:56.440
były dostępne

1504
00:52:56.440 --> 00:52:56.940
od dnia zero

1505
00:52:56.940 --> 00:52:57.580
w bibliotekach

1506
00:52:57.580 --> 00:52:58.040
i w ogóle,

1507
00:52:58.220 --> 00:52:59.540
musi nam za to zapłacić.

1508
00:53:00.200 --> 00:53:00.500
Znaczy,

1509
00:53:00.640 --> 00:53:01.740
system PLR-u

1510
00:53:01.740 --> 00:53:03.320
wymuszony przez Unię Europejską

1511
00:53:03.320 --> 00:53:04.200
obecnie nie działa.

1512
00:53:04.720 --> 00:53:04.920
Znaczy,

1513
00:53:04.980 --> 00:53:05.740
bardzo się cieszymy,

1514
00:53:05.800 --> 00:53:07.120
że po latach

1515
00:53:07.120 --> 00:53:07.500
po prostu

1516
00:53:07.500 --> 00:53:08.380
naszych monitów

1517
00:53:08.380 --> 00:53:09.920
ilość badanych bibliotek

1518
00:53:09.920 --> 00:53:11.320
wzrosła z 60 do 140,

1519
00:53:11.920 --> 00:53:12.620
ale jak mówię,

1520
00:53:12.780 --> 00:53:13.980
jest ich prawie 8 tysięcy.

1521
00:53:15.420 --> 00:53:15.900
Znaczy,

1522
00:53:16.180 --> 00:53:16.320
to,

1523
00:53:16.320 --> 00:53:17.600
że to wzrośnie

1524
00:53:17.600 --> 00:53:18.540
od 4 milionów

1525
00:53:18.540 --> 00:53:19.640
do 6 milionów

1526
00:53:19.640 --> 00:53:21.260
w 2030 roku,

1527
00:53:21.440 --> 00:53:22.320
to oczywiście

1528
00:53:22.320 --> 00:53:23.060
nie zależy od,

1529
00:53:23.060 --> 00:53:24.200
nie zależy od ciebie,

1530
00:53:24.320 --> 00:53:24.420
tak,

1531
00:53:24.780 --> 00:53:25.320
ale w ogóle,

1532
00:53:26.240 --> 00:53:26.640
znaczy,

1533
00:53:26.780 --> 00:53:27.920
to ja wolę tego nie brać.

1534
00:53:28.120 --> 00:53:28.260
Znaczy,

1535
00:53:28.340 --> 00:53:28.940
umawialiśmy się,

1536
00:53:29.020 --> 00:53:29.880
że państwo za to,

1537
00:53:29.980 --> 00:53:30.300
co robi,

1538
00:53:30.660 --> 00:53:31.720
kupi nam obiad.

1539
00:53:32.140 --> 00:53:33.480
Państwo dało nam frytkę

1540
00:53:33.480 --> 00:53:34.280
i to zimną,

1541
00:53:34.500 --> 00:53:35.380
a teraz mówi,

1542
00:53:35.760 --> 00:53:35.900
ha,

1543
00:53:36.260 --> 00:53:37.240
dorzucimy wam jeszcze

1544
00:53:37.240 --> 00:53:38.680
jedną trzecią frytki.

1545
00:53:38.940 --> 00:53:39.080
Nie,

1546
00:53:39.200 --> 00:53:39.680
dziękujemy.

1547
00:53:40.060 --> 00:53:41.420
Byliśmy umówieni na obiad.

1548
00:53:42.740 --> 00:53:44.440
I jedna rzecz to jest to,

1549
00:53:45.380 --> 00:53:46.340
że ten system musi

1550
00:53:46.340 --> 00:53:47.040
nie tyle zostać

1551
00:53:47.040 --> 00:53:47.840
zdeformowany,

1552
00:53:47.940 --> 00:53:48.980
czy dorzucona tam bańka,

1553
00:53:49.080 --> 00:53:49.860
a on musi zostać

1554
00:53:49.860 --> 00:53:50.740
wymyślony od nowa.

1555
00:53:50.960 --> 00:53:52.560
Jest 2024 rok.

1556
00:53:52.860 --> 00:53:54.300
Jeśli każda stacja radiowa

1557
00:53:54.300 --> 00:53:55.180
może co do minuty

1558
00:53:55.180 --> 00:53:55.500
powiedzieć,

1559
00:53:55.560 --> 00:53:56.580
jaką muzykę puszczała,

1560
00:53:56.800 --> 00:53:58.820
jeśli każda stacja telewizyjna

1561
00:53:58.820 --> 00:53:59.660
może co do minuty

1562
00:53:59.660 --> 00:54:00.120
powiedzieć,

1563
00:54:00.300 --> 00:54:01.280
jaka audycja

1564
00:54:01.280 --> 00:54:02.180
została emitowana,

1565
00:54:02.560 --> 00:54:03.360
to każda biblioteka

1566
00:54:03.360 --> 00:54:03.860
w Polsce

1567
00:54:03.860 --> 00:54:05.120
może powiedzieć dokładnie,

1568
00:54:05.440 --> 00:54:06.360
ile egzemplarzy,

1569
00:54:06.460 --> 00:54:07.040
jakiej książki

1570
00:54:07.040 --> 00:54:07.620
wypożyczyła.

1571
00:54:07.940 --> 00:54:09.440
I my musimy dostać

1572
00:54:09.440 --> 00:54:10.740
za każdy ten egzemplarz

1573
00:54:11.340 --> 00:54:11.780
rekompensatę.

1574
00:54:11.980 --> 00:54:12.700
To oczywiście

1575
00:54:12.700 --> 00:54:13.620
nie musi być tyle,

1576
00:54:13.840 --> 00:54:14.680
ile dostajemy

1577
00:54:14.680 --> 00:54:15.640
za sprzedaż książki,

1578
00:54:15.720 --> 00:54:16.240
czyli powiedzmy

1579
00:54:16.240 --> 00:54:17.120
4-5 zł,

1580
00:54:17.260 --> 00:54:18.420
ale to też nie może być

1581
00:54:18.420 --> 00:54:19.320
na boga 3 grosze.

1582
00:54:19.860 --> 00:54:20.860
Albo niech Państwu

1583
00:54:20.860 --> 00:54:21.520
mówi poważnie,

1584
00:54:21.660 --> 00:54:22.220
da nam opcji

1585
00:54:22.220 --> 00:54:22.940
nieuczestniczenia

1586
00:54:22.940 --> 00:54:23.600
w tym systemie.

1587
00:54:24.000 --> 00:54:25.000
Ponieważ dzisiaj,

1588
00:54:25.180 --> 00:54:25.840
kiedy ludzie się

1589
00:54:25.840 --> 00:54:26.760
przyzwyczaili do tego,

1590
00:54:26.840 --> 00:54:28.020
żeby literaturę konsumować

1591
00:54:28.020 --> 00:54:29.320
w sposób abonamentowy,

1592
00:54:29.620 --> 00:54:30.880
nasze kochane biblioteki,

1593
00:54:31.400 --> 00:54:32.080
darmowy styl

1594
00:54:32.080 --> 00:54:33.360
imien fizycznej literatury

1595
00:54:33.360 --> 00:54:34.900
są po prostu gwoździem

1596
00:54:34.900 --> 00:54:36.120
do naszej biznesowej trumny.

1597
00:54:36.860 --> 00:54:37.840
Kiedy mówię o

1598
00:54:38.420 --> 00:54:39.620
reformie tego systemu,

1599
00:54:39.700 --> 00:54:40.480
to nie chodzi mi tylko

1600
00:54:40.480 --> 00:54:41.260
o wynagrodzenie,

1601
00:54:41.300 --> 00:54:41.640
tylko to,

1602
00:54:41.680 --> 00:54:42.600
o czym mówiliśmy wcześniej.

1603
00:54:43.420 --> 00:54:44.160
Czyli na przykład

1604
00:54:44.160 --> 00:54:45.260
wprowadzenie odgórnie

1605
00:54:45.860 --> 00:54:47.740
widełek za spotkania autorskie.

1606
00:54:47.980 --> 00:54:48.860
Nie może być tak,

1607
00:54:48.920 --> 00:54:49.780
że ktoś przyjeżdża,

1608
00:54:49.880 --> 00:54:50.240
jakiś po prostu

1609
00:54:50.240 --> 00:54:50.940
biedny pisarz,

1610
00:54:51.040 --> 00:54:51.900
który marzy o tym,

1611
00:54:52.180 --> 00:54:52.940
bo debiutuje,

1612
00:54:53.000 --> 00:54:53.540
żeby spotkać

1613
00:54:53.540 --> 00:54:54.900
chociaż dwóch czytelników

1614
00:54:54.900 --> 00:54:55.760
za darmo.

1615
00:54:56.180 --> 00:54:56.760
Niech to będzie

1616
00:54:56.760 --> 00:54:57.760
minimum dwa

1617
00:54:57.760 --> 00:54:58.720
i niech to będzie

1618
00:54:58.720 --> 00:55:00.400
maksimum powiedzmy pięć,

1619
00:55:00.540 --> 00:55:01.300
żeby nie można było

1620
00:55:01.300 --> 00:55:01.820
zapłacić

1621
00:55:01.820 --> 00:55:02.820
celowrycie literatury

1622
00:55:02.820 --> 00:55:03.720
20 tysięcy.

1623
00:55:03.720 --> 00:55:04.460
Znaczy spoko.

1624
00:55:04.460 --> 00:55:05.500
Ale my się zgadzamy.

1625
00:55:05.720 --> 00:55:07.180
To jest super rozwiązanie.

1626
00:55:07.260 --> 00:55:08.100
Mówię spoko,

1627
00:55:08.300 --> 00:55:09.280
jeśli znajdziecie na to

1628
00:55:09.280 --> 00:55:09.960
sponsora,

1629
00:55:10.060 --> 00:55:11.300
albo jeśli wójt

1630
00:55:11.300 --> 00:55:12.120
znajdzie sponsora,

1631
00:55:12.160 --> 00:55:12.620
bo to będzie

1632
00:55:13.260 --> 00:55:13.720
uatrakcyjnie

1633
00:55:13.720 --> 00:55:15.000
dni gminy.

1634
00:55:16.840 --> 00:55:18.140
Ja w tym sensie mówię,

1635
00:55:18.160 --> 00:55:19.640
że ja też chcę tych widełek.

1636
00:55:20.340 --> 00:55:20.920
Poproszę o mnie.

1637
00:55:20.920 --> 00:55:21.100
To mówię,

1638
00:55:21.100 --> 00:55:21.760
to są widełki.

1639
00:55:21.980 --> 00:55:22.660
Ja wiem,

1640
00:55:22.720 --> 00:55:23.080
że może

1641
00:55:23.580 --> 00:55:24.480
nie jest łatwo

1642
00:55:24.480 --> 00:55:25.600
znaleźć publiczność

1643
00:55:25.600 --> 00:55:26.340
na debiutanta,

1644
00:55:26.440 --> 00:55:27.480
ale jeśli byłby program

1645
00:55:27.480 --> 00:55:28.040
powiedzmy,

1646
00:55:28.220 --> 00:55:28.400
który

1647
00:55:29.460 --> 00:55:30.380
niemalże wymusza

1648
00:55:30.380 --> 00:55:32.020
za pomocą sposobu

1649
00:55:32.020 --> 00:55:32.740
finansowania,

1650
00:55:33.060 --> 00:55:34.600
zaproszenie debiutanta

1651
00:55:34.600 --> 00:55:36.160
i osoby już znanej,

1652
00:55:36.660 --> 00:55:37.340
to czemu nie?

1653
00:55:37.580 --> 00:55:37.820
Ja,

1654
00:55:37.880 --> 00:55:39.020
jak to robię 20 lat,

1655
00:55:39.220 --> 00:55:39.760
nigdy nie byłem

1656
00:55:39.760 --> 00:55:40.880
na spotkaniu w bibliotece,

1657
00:55:40.920 --> 00:55:41.780
gdzie byłaby więcej

1658
00:55:41.780 --> 00:55:42.540
niż jedna osoba.

1659
00:55:43.640 --> 00:55:44.460
Jakby to było

1660
00:55:44.460 --> 00:55:44.960
absolutnie

1661
00:55:46.300 --> 00:55:46.780
niewyobrażalne.

1662
00:55:46.860 --> 00:55:47.300
I tutaj myślę,

1663
00:55:47.400 --> 00:55:48.060
że w ogóle Grzegorzu

1664
00:55:48.060 --> 00:55:48.940
twoje doświadczenie,

1665
00:55:49.140 --> 00:55:49.620
które,

1666
00:55:50.320 --> 00:55:51.260
ja się z tego nie śmieję,

1667
00:55:51.320 --> 00:55:52.120
bo to jest bezcenne.

1668
00:55:52.300 --> 00:55:53.740
To, że ty masz 15 lat

1669
00:55:53.740 --> 00:55:54.880
Konrada za sobą,

1670
00:55:54.940 --> 00:55:55.360
czyli w ogóle

1671
00:55:55.360 --> 00:55:55.720
jakichś

1672
00:55:55.720 --> 00:55:57.580
niezwykłych umiejętności

1673
00:55:57.580 --> 00:55:58.420
w Polsce,

1674
00:55:58.600 --> 00:55:59.300
kojarzenia ze sobą

1675
00:55:59.300 --> 00:56:00.160
publiczności,

1676
00:56:00.380 --> 00:56:01.220
i literatury

1677
00:56:01.220 --> 00:56:05.760
różnych typów.

1678
00:56:05.940 --> 00:56:06.640
Czyli mówię,

1679
00:56:06.700 --> 00:56:08.080
to jest wynagrodzenie

1680
00:56:08.080 --> 00:56:08.980
i to jest jakieś jakby

1681
00:56:10.160 --> 00:56:11.120
parasolowa instytucja,

1682
00:56:11.360 --> 00:56:11.820
która by też

1683
00:56:11.820 --> 00:56:12.580
zreformowała

1684
00:56:12.580 --> 00:56:13.100
system,

1685
00:56:14.120 --> 00:56:15.080
system bibliotek.

1686
00:56:15.240 --> 00:56:16.280
Bo system bibliotek

1687
00:56:16.280 --> 00:56:17.220
wspiera czytelnictwo.

1688
00:56:17.880 --> 00:56:18.380
Ale znowu,

1689
00:56:18.540 --> 00:56:19.440
ja jestem czytelnikiem,

1690
00:56:19.520 --> 00:56:20.380
ale jestem też pisarzem.

1691
00:56:21.040 --> 00:56:21.760
Ten system

1692
00:56:21.760 --> 00:56:23.280
nie wspiera piśmiennictwa

1693
00:56:23.280 --> 00:56:24.900
rozumianego jako wsparcie

1694
00:56:24.900 --> 00:56:25.740
ludzi,

1695
00:56:26.020 --> 00:56:26.900
którzy tworzą

1696
00:56:27.580 --> 00:56:28.640
literaturę po polsku.

1697
00:56:28.840 --> 00:56:29.400
I ja mówię,

1698
00:56:29.460 --> 00:56:30.140
nie chcę tutaj uderzać

1699
00:56:30.140 --> 00:56:31.180
w jakieś grube tony,

1700
00:56:31.280 --> 00:56:32.280
ale my,

1701
00:56:32.460 --> 00:56:34.200
nasze po prostu plemionko,

1702
00:56:34.460 --> 00:56:35.360
naszą wspólnotę

1703
00:56:35.360 --> 00:56:36.080
identyfikujemy

1704
00:56:36.080 --> 00:56:36.860
przez język.

1705
00:56:36.860 --> 00:56:37.940
głównie.

1706
00:56:38.600 --> 00:56:40.080
Nasza wspólnota narodowa

1707
00:56:40.080 --> 00:56:41.420
nie jest wspólnotą granic,

1708
00:56:41.460 --> 00:56:42.680
tylko jest wspólnotą języka.

1709
00:56:43.100 --> 00:56:44.400
My, jak tutaj siedzimy,

1710
00:56:44.840 --> 00:56:45.820
koleżanki i koledzy,

1711
00:56:45.980 --> 00:56:46.360
piszący,

1712
00:56:46.880 --> 00:56:48.560
jesteśmy spadkobiercami

1713
00:56:48.560 --> 00:56:49.300
po prostu ludzi,

1714
00:56:49.440 --> 00:56:50.520
którzy tę kulturę tworzyli.

1715
00:56:50.640 --> 00:56:52.040
My tworzymy dziedzictwo narodowe

1716
00:56:52.040 --> 00:56:53.100
dla przyszłych pokoleń.

1717
00:56:53.280 --> 00:56:53.600
Znaczy,

1718
00:56:53.640 --> 00:56:54.580
i my naprawdę nie chcemy

1719
00:56:54.580 --> 00:56:55.300
jakiegoś,

1720
00:56:55.660 --> 00:56:57.080
żeby nagle nam nasypać,

1721
00:56:57.080 --> 00:56:58.000
zsypać nam na głowę

1722
00:56:58.000 --> 00:56:58.800
złote monety,

1723
00:56:59.000 --> 00:57:00.540
tylko żeby stworzyć system,

1724
00:57:01.240 --> 00:57:02.980
który obejmie nas opieką

1725
00:57:02.980 --> 00:57:03.680
i sprawi,

1726
00:57:03.700 --> 00:57:04.260
że na rynku,

1727
00:57:04.360 --> 00:57:05.700
który staje się kompletnie dziki,

1728
00:57:05.700 --> 00:57:06.580
który w żaden sposób

1729
00:57:06.580 --> 00:57:07.740
jest nieuregulowany,

1730
00:57:08.020 --> 00:57:09.820
biblioteki nie będą po prostu

1731
00:57:09.820 --> 00:57:12.840
kolejnym strzałem zza rogu,

1732
00:57:13.080 --> 00:57:15.000
tylko będą autentycznym wsparciem.

1733
00:57:15.140 --> 00:57:16.760
Bo być może ciężko jest

1734
00:57:16.760 --> 00:57:19.740
znaleźć publiczność dla poetki,

1735
00:57:20.080 --> 00:57:21.500
ale jeśli z poetką

1736
00:57:21.500 --> 00:57:22.830
będzie występowała też aktorka

1737
00:57:23.680 --> 00:57:24.680
lokalnego teatru,

1738
00:57:24.760 --> 00:57:26.120
która przeczyta tę poezję,

1739
00:57:26.280 --> 00:57:27.560
to już będzie prościej

1740
00:57:27.560 --> 00:57:28.520
i tak dalej, i tak dalej.

1741
00:57:28.740 --> 00:57:30.240
Może ciężko jest dla tłumacza,

1742
00:57:30.640 --> 00:57:32.760
ale jeśli w programie będzie 500 euro,

1743
00:57:33.080 --> 00:57:34.480
żeby na ścianie, na Zoomie

1744
00:57:34.480 --> 00:57:35.380
wystąpił pisarz

1745
00:57:35.380 --> 00:57:37.040
albo pisarka tłumaczona,

1746
00:57:37.220 --> 00:57:38.960
to już to będzie bardziej atrakcyjne.

1747
00:57:39.180 --> 00:57:40.520
Znaczy, ja to mogę robić tak,

1748
00:57:40.800 --> 00:57:42.420
czyli rozumiem, że komisje,

1749
00:57:42.520 --> 00:57:43.660
które mogą się tym zajmować

1750
00:57:43.660 --> 00:57:45.680
i które mogą dysponować

1751
00:57:45.680 --> 00:57:46.480
tymi pieniędzmi,

1752
00:57:46.840 --> 00:57:47.400
które są.

1753
00:57:47.820 --> 00:57:49.420
Mówię, Narodowy Program Rozwoju

1754
00:57:49.420 --> 00:57:50.100
Czytelnictwa,

1755
00:57:50.820 --> 00:57:52.320
miliard dwieście milionów.

1756
00:57:53.060 --> 00:57:54.260
PLR-y, to nie może być

1757
00:57:54.260 --> 00:57:55.040
sześć milionów.

1758
00:57:55.400 --> 00:57:55.600
Tak?

1759
00:57:55.700 --> 00:57:56.960
To ma być sto pięćdziesiąt milionów.

1760
00:57:57.220 --> 00:57:58.260
Znaczy, w ogóle każda kwota

1761
00:57:58.260 --> 00:57:59.420
poniżej stu milionów

1762
00:57:59.420 --> 00:58:00.760
jest w ogóle serio.

1763
00:58:01.200 --> 00:58:01.860
Zlikwidujcie to

1764
00:58:01.860 --> 00:58:03.340
i nie zawracajcie nam kłody,

1765
00:58:03.460 --> 00:58:04.220
nie udawać się,

1766
00:58:04.320 --> 00:58:04.980
że coś dostajemy.

1767
00:58:06.360 --> 00:58:07.740
I dlatego mówię,

1768
00:58:07.780 --> 00:58:08.400
że teraz

1769
00:58:08.400 --> 00:58:10.180
Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa

1770
00:58:10.180 --> 00:58:11.380
jest, o ile dobrze pamiętam,

1771
00:58:11.460 --> 00:58:13.140
do 2025, tak?

1772
00:58:13.540 --> 00:58:14.620
Czyli teraz się tworzy,

1773
00:58:14.660 --> 00:58:16.000
teraz się tworzy następny.

1774
00:58:16.120 --> 00:58:17.460
I to nie jest po prostu

1775
00:58:17.460 --> 00:58:18.160
jakiś termin.

1776
00:58:18.840 --> 00:58:19.360
Proszę,

1777
00:58:19.680 --> 00:58:20.740
usłyszcie, jak mówimy,

1778
00:58:21.080 --> 00:58:22.160
że to jest ten moment,

1779
00:58:22.500 --> 00:58:23.340
że to jest teraz

1780
00:58:23.340 --> 00:58:23.980
albo nigdy.

1781
00:58:24.280 --> 00:58:25.220
Że my nie przesadzamy,

1782
00:58:25.300 --> 00:58:25.820
kiedy mówimy,

1783
00:58:25.840 --> 00:58:26.480
jak zła

1784
00:58:26.480 --> 00:58:28.040
jest sytuacja

1785
00:58:28.040 --> 00:58:29.260
polskiej literatury.

1786
00:58:29.480 --> 00:58:30.440
Ostatnia afera Legimi

1787
00:58:30.440 --> 00:58:31.120
to pokazała,

1788
00:58:31.440 --> 00:58:31.920
jak łatwo jest

1789
00:58:31.920 --> 00:58:32.860
nadużyć ten system.

1790
00:58:33.320 --> 00:58:34.540
Przecież co zrobiło Legimi?

1791
00:58:34.660 --> 00:58:36.540
Nadużyło system biblioteczny,

1792
00:58:36.900 --> 00:58:37.000
tak?

1793
00:58:37.500 --> 00:58:38.400
Udawali, że

1794
00:58:39.180 --> 00:58:40.380
robią biblioteki,

1795
00:58:40.540 --> 00:58:41.460
gdzie książki

1796
00:58:41.460 --> 00:58:42.500
są dostępne za darmo,

1797
00:58:42.580 --> 00:58:43.160
mimo, że to były

1798
00:58:43.160 --> 00:58:44.500
komercyjne produkty.

1799
00:58:44.820 --> 00:58:45.580
Znaczy, ktoś musi

1800
00:58:45.580 --> 00:58:46.500
nad tym zapanować

1801
00:58:46.500 --> 00:58:47.420
i to my nie będziemy

1802
00:58:47.420 --> 00:58:48.020
my,

1803
00:58:48.520 --> 00:58:49.600
małe stowarzyszenie

1804
00:58:49.600 --> 00:58:50.920
działające amatorsko

1805
00:58:50.920 --> 00:58:51.540
i społecznie,

1806
00:58:51.700 --> 00:58:52.760
tylko to musi być

1807
00:58:52.760 --> 00:58:54.100
Rzeczpospolita Polska.

1808
00:58:54.400 --> 00:58:55.140
Zwłaszcza, że

1809
00:58:55.140 --> 00:58:56.600
wydaje mnóstwo

1810
00:58:56.600 --> 00:58:57.420
milionów

1811
00:58:57.420 --> 00:58:58.160
i miliardów

1812
00:58:58.160 --> 00:58:58.800
na utrzymanie

1813
00:58:59.920 --> 00:59:00.680
systemu

1814
00:59:00.680 --> 00:59:01.480
dostępu

1815
00:59:01.480 --> 00:59:02.180
do naszej pracy.

1816
00:59:03.500 --> 00:59:04.040
Tak.

1817
00:59:04.400 --> 00:59:05.100
Trzecia część

1818
00:59:05.100 --> 00:59:05.840
mojej odpowiedzi.

1819
00:59:07.260 --> 00:59:08.020
Konsekwentnie.

1820
00:59:08.600 --> 00:59:09.420
No tak,

1821
00:59:09.500 --> 00:59:09.980
dlatego, że

1822
00:59:09.980 --> 00:59:10.920
ta odpowiedź

1823
00:59:10.920 --> 00:59:11.380
po prostu

1824
00:59:11.380 --> 00:59:13.200
jest częścią

1825
00:59:13.200 --> 00:59:13.680
pewnych

1826
00:59:13.680 --> 00:59:14.240
systemowych

1827
00:59:14.240 --> 00:59:15.000
rozwiązań.

1828
00:59:15.800 --> 00:59:17.340
Jeśli chodzi o mnie

1829
00:59:17.340 --> 00:59:18.380
jako dyrektora

1830
00:59:18.380 --> 00:59:19.360
Instytutu Książki,

1831
00:59:19.440 --> 00:59:20.240
jeśli chodzi o mnie

1832
00:59:20.240 --> 00:59:21.060
jako osobę,

1833
00:59:21.200 --> 00:59:22.140
która cały czas

1834
00:59:22.140 --> 00:59:22.780
uczestniczy

1835
00:59:22.780 --> 00:59:24.280
w rozmaitych rozmowach,

1836
00:59:24.320 --> 00:59:24.980
to rzecz jasna

1837
00:59:24.980 --> 00:59:25.860
moje uszy

1838
00:59:25.860 --> 00:59:27.140
są cały czas

1839
00:59:27.140 --> 00:59:28.420
dla Was.

1840
00:59:30.620 --> 00:59:31.500
Z tego,

1841
00:59:31.500 --> 00:59:32.220
co wiem,

1842
00:59:32.420 --> 00:59:33.520
a to są

1843
00:59:33.520 --> 00:59:34.700
informacje

1844
00:59:34.700 --> 00:59:36.100
z przestrzeni

1845
00:59:36.100 --> 00:59:37.220
instytucjonalnej,

1846
00:59:37.880 --> 00:59:38.580
to nie jest

1847
00:59:38.580 --> 00:59:39.160
żadna krytyka,

1848
00:59:39.260 --> 00:59:39.640
Zygmuncie.

1849
00:59:40.120 --> 00:59:40.920
Jak mówisz,

1850
00:59:41.020 --> 00:59:41.740
usłyszcie nas,

1851
00:59:41.900 --> 00:59:42.800
to jest to dla mnie

1852
00:59:42.800 --> 00:59:43.360
zrozumiałe,

1853
00:59:43.420 --> 00:59:44.540
że to są postulaty

1854
00:59:44.540 --> 00:59:46.060
ważne dla środowiska.

1855
00:59:46.260 --> 00:59:46.840
Tylko, że

1856
00:59:46.840 --> 00:59:47.680
w tym samym czasie

1857
00:59:47.680 --> 00:59:48.220
toczą się

1858
00:59:48.220 --> 00:59:49.240
konsultacje społeczne

1859
00:59:49.240 --> 00:59:49.820
dotyczące

1860
00:59:49.820 --> 00:59:50.900
funkcjonowania PLN

1861
00:59:50.900 --> 00:59:52.700
i strona społeczna,

1862
00:59:52.740 --> 00:59:53.940
której Wy jesteście częścią,

1863
00:59:54.060 --> 00:59:54.700
przedstawiła

1864
00:59:54.700 --> 00:59:57.700
zestaw postulatów,

1865
00:59:58.040 --> 00:59:59.600
które to postulaty

1866
00:59:59.600 --> 01:00:01.480
są na stole

1867
01:00:01.480 --> 01:00:03.140
jako podstawa

1868
01:00:03.140 --> 01:00:04.140
do zmiany,

1869
01:00:04.680 --> 01:00:05.680
która nastąpi

1870
01:00:05.680 --> 01:00:07.060
w przyszłości.

1871
01:00:07.060 --> 01:00:09.100
Jeśli chodzi o kwestię

1872
01:00:10.120 --> 01:00:11.320
czystej sprawczości,

1873
01:00:11.780 --> 01:00:12.680
w tym roku

1874
01:00:12.680 --> 01:00:13.880
wprowadzona została,

1875
01:00:13.940 --> 01:00:14.720
teraz referuję,

1876
01:00:15.620 --> 01:00:15.940
nie jest,

1877
01:00:16.360 --> 01:00:17.060
tym nie zajmuje się

1878
01:00:17.060 --> 01:00:17.680
Instytut Książki,

1879
01:00:17.720 --> 01:00:18.240
ale referuję to,

1880
01:00:18.300 --> 01:00:19.160
co się dzieje,

1881
01:00:19.200 --> 01:00:19.940
tak żebyście Państwo

1882
01:00:19.940 --> 01:00:20.960
mieli też

1883
01:00:20.960 --> 01:00:22.380
wgląd w tę sprawę,

1884
01:00:22.460 --> 01:00:23.560
bo Zygmunt to powiedział

1885
01:00:23.560 --> 01:00:24.220
tak, jakby te

1886
01:00:24.220 --> 01:00:25.240
po prostu rozmowy

1887
01:00:25.240 --> 01:00:26.020
się nie toczyły

1888
01:00:26.020 --> 01:00:27.760
i jakby te postulaty

1889
01:00:27.760 --> 01:00:28.620
nie były słuchane,

1890
01:00:28.780 --> 01:00:29.760
a są słuchane

1891
01:00:29.760 --> 01:00:30.960
i są przyjmowane.

1892
01:00:31.320 --> 01:00:32.220
W tym roku

1893
01:00:32.220 --> 01:00:33.480
wprowadzona została

1894
01:00:34.100 --> 01:00:34.700
implementacja

1895
01:00:34.700 --> 01:00:35.980
dyrektywy unijnej

1896
01:00:35.980 --> 01:00:37.440
do prawa autorskiego.

1897
01:00:38.800 --> 01:00:39.780
Zamknięte są

1898
01:00:39.780 --> 01:00:40.720
w zasadzie już

1899
01:00:40.720 --> 01:00:41.980
prace nad

1900
01:00:42.940 --> 01:00:43.680
ustawą

1901
01:00:43.680 --> 01:00:44.820
o ubezpieczeniach

1902
01:00:44.820 --> 01:00:45.520
dla artystek,

1903
01:00:45.580 --> 01:00:46.140
artystów.

1904
01:00:46.460 --> 01:00:47.420
Ta ustawa będzie

1905
01:00:47.420 --> 01:00:48.320
procedowana w roku

1906
01:00:48.320 --> 01:00:48.860
przyszłym

1907
01:00:48.860 --> 01:00:50.160
i w przyszłym roku

1908
01:00:50.160 --> 01:00:52.340
będą prowadzone prace

1909
01:00:52.340 --> 01:00:53.600
nad nowelizacją

1910
01:00:53.600 --> 01:00:54.620
prawa autorskiego,

1911
01:00:54.980 --> 01:00:56.680
której to nowelizacji

1912
01:00:56.680 --> 01:00:57.300
częścią

1913
01:00:57.300 --> 01:00:58.260
może być

1914
01:00:58.260 --> 01:00:59.300
cały pakiet zmian

1915
01:00:59.300 --> 01:01:00.940
dotyczących PLR-u.

1916
01:01:01.060 --> 01:01:01.740
To jest konkret

1917
01:01:01.740 --> 01:01:03.320
informacja dla Państwa,

1918
01:01:03.340 --> 01:01:04.800
co się dzieje w tle.

1919
01:01:04.800 --> 01:01:06.000
Nie w tle,

1920
01:01:06.120 --> 01:01:06.660
co się dzieje

1921
01:01:06.660 --> 01:01:07.640
na backstage'u

1922
01:01:07.640 --> 01:01:09.360
w gabinetach

1923
01:01:09.360 --> 01:01:10.140
i instytucjach.

1924
01:01:11.160 --> 01:01:12.520
Jeśli chodzi o

1925
01:01:12.520 --> 01:01:13.320
NPR-cze,

1926
01:01:13.580 --> 01:01:14.040
tak jest,

1927
01:01:14.260 --> 01:01:14.800
obowiązuje,

1928
01:01:15.040 --> 01:01:15.140
ten,

1929
01:01:15.740 --> 01:01:16.880
ta druga edycja

1930
01:01:16.880 --> 01:01:18.200
NPR-cze 2.0

1931
01:01:18.200 --> 01:01:19.940
to są

1932
01:01:19.940 --> 01:01:21.180
pięcioletnie programy.

1933
01:01:21.940 --> 01:01:22.620
Jej finał

1934
01:01:22.620 --> 01:01:23.540
nastąpi w grudniu

1935
01:01:23.540 --> 01:01:25.320
2025 roku,

1936
01:01:25.500 --> 01:01:26.260
w związku z czym

1937
01:01:26.260 --> 01:01:27.040
w tym momencie

1938
01:01:27.740 --> 01:01:28.420
rozpoczynamy

1939
01:01:28.420 --> 01:01:29.700
konsultacje

1940
01:01:29.700 --> 01:01:31.040
również społeczne

1941
01:01:31.040 --> 01:01:31.940
dotyczące tego,

1942
01:01:32.100 --> 01:01:33.400
jak powinna wyglądać

1943
01:01:33.400 --> 01:01:34.620
edycja 3.0.

1944
01:01:35.600 --> 01:01:36.920
Jak powinny być

1945
01:01:36.920 --> 01:01:37.620
asygnowane,

1946
01:01:37.860 --> 01:01:38.520
jak i na,

1947
01:01:38.520 --> 01:01:39.340
na co i jak

1948
01:01:39.340 --> 01:01:40.140
powinny być

1949
01:01:40.140 --> 01:01:41.600
asygnowane środki

1950
01:01:41.600 --> 01:01:42.540
z tego,

1951
01:01:42.700 --> 01:01:43.740
z tego programu.

1952
01:01:43.760 --> 01:01:44.300
To nie jest tak,

1953
01:01:44.380 --> 01:01:45.780
że decyzje

1954
01:01:45.780 --> 01:01:46.880
dotyczące tej trójki

1955
01:01:46.880 --> 01:01:47.820
zostały podjęte.

1956
01:01:47.940 --> 01:01:48.360
Nie, dlatego,

1957
01:01:48.440 --> 01:01:49.440
że to strona społeczna

1958
01:01:49.440 --> 01:01:50.440
będzie miała tutaj

1959
01:01:51.200 --> 01:01:51.740
mnóstwo

1960
01:01:51.740 --> 01:01:52.700
do powiedzenia

1961
01:01:52.700 --> 01:01:53.720
na temat tego,

1962
01:01:53.740 --> 01:01:54.480
w jaki sposób

1963
01:01:54.480 --> 01:01:55.760
te pieniądze rozdzielać,

1964
01:01:56.040 --> 01:01:57.240
na co położyć nacisk,

1965
01:01:57.440 --> 01:01:58.520
jakie instytucje

1966
01:01:58.520 --> 01:02:00.920
powinny zostać

1967
01:02:00.920 --> 01:02:02.280
doproszone

1968
01:02:02.280 --> 01:02:03.140
do tego,

1969
01:02:03.360 --> 01:02:04.060
do tych czterech,

1970
01:02:04.200 --> 01:02:05.140
do tej struktury

1971
01:02:05.140 --> 01:02:05.900
czterech filarów,

1972
01:02:06.040 --> 01:02:07.320
czyli Narodowego Centrum

1973
01:02:07.320 --> 01:02:07.960
Kultury,

1974
01:02:08.040 --> 01:02:08.980
Biblioteki Narodowej,

1975
01:02:09.360 --> 01:02:10.980
Ministerstwa Edukacji

1976
01:02:10.980 --> 01:02:13.340
oraz Instytutu Książki.

1977
01:02:13.480 --> 01:02:14.260
Więc jesteśmy

1978
01:02:14.260 --> 01:02:15.100
w przededniu

1979
01:02:15.100 --> 01:02:15.740
rozpoczęcia

1980
01:02:15.740 --> 01:02:16.820
tych konsultacji

1981
01:02:16.820 --> 01:02:17.380
społecznych.

1982
01:02:17.540 --> 01:02:18.280
One będą miały

1983
01:02:18.280 --> 01:02:19.160
różny charakter,

1984
01:02:19.300 --> 01:02:20.060
będą organizowane

1985
01:02:20.060 --> 01:02:21.960
przez ministerstwo.

1986
01:02:22.340 --> 01:02:23.720
To jest koniec

1987
01:02:23.720 --> 01:02:24.360
mojej pierwszej

1988
01:02:24.360 --> 01:02:24.900
odpowiedzi

1989
01:02:24.900 --> 01:02:25.940
na twoje

1990
01:02:25.940 --> 01:02:26.560
wcześniejsze.

1991
01:02:26.560 --> 01:02:28.220
Aha, okej,

1992
01:02:28.300 --> 01:02:29.280
to teraz już nie pamiętam,

1993
01:02:29.340 --> 01:02:30.200
jakie to pytanie było.

1994
01:02:30.300 --> 01:02:31.360
Jest pytanie z sali?

1995
01:02:32.740 --> 01:02:34.100
Jak mam pytania,

1996
01:02:34.280 --> 01:02:34.660
ja mam

1997
01:02:35.580 --> 01:02:36.220
komentarz.

1998
01:02:36.940 --> 01:02:37.420
Nazywam się

1999
01:02:37.420 --> 01:02:38.200
Krzysztof Lewandowski,

2000
01:02:38.360 --> 01:02:39.540
jestem prawnikiem,

2001
01:02:39.680 --> 01:02:40.220
zajmuję się

2002
01:02:40.220 --> 01:02:41.720
od bardzo wielu lat

2003
01:02:41.720 --> 01:02:42.920
prawem autorskim

2004
01:02:42.920 --> 01:02:43.780
i prawem kultury.

2005
01:02:44.480 --> 01:02:45.420
Miałem przyjemność

2006
01:02:45.420 --> 01:02:46.300
kształcenia

2007
01:02:47.040 --> 01:02:47.680
bibliotekarzy,

2008
01:02:48.220 --> 01:02:48.820
między innymi

2009
01:02:49.860 --> 01:02:50.500
dzisiejszej

2010
01:02:52.140 --> 01:02:52.780
panelistki.

2011
01:02:53.580 --> 01:02:54.320
Proszę Państwa,

2012
01:02:55.180 --> 01:02:56.200
akurat bibliotekarze

2013
01:02:56.200 --> 01:02:57.500
są grupą

2014
01:02:57.500 --> 01:02:58.340
zawodową,

2015
01:02:58.540 --> 01:02:59.760
zawodowo pracującą

2016
01:02:59.760 --> 01:03:00.360
w kulturze

2017
01:03:00.360 --> 01:03:01.600
najlepiej wykształconą.

2018
01:03:02.340 --> 01:03:03.580
I mówię to

2019
01:03:03.580 --> 01:03:04.160
z pełną

2020
01:03:04.160 --> 01:03:05.260
odpowiedzialnością,

2021
01:03:05.380 --> 01:03:06.220
bo mam

2022
01:03:06.220 --> 01:03:07.100
kontakt

2023
01:03:07.100 --> 01:03:08.880
także z autorami,

2024
01:03:08.980 --> 01:03:09.660
z artystami,

2025
01:03:09.900 --> 01:03:11.000
z wykonawcami

2026
01:03:11.000 --> 01:03:12.300
i to jest grupa,

2027
01:03:12.400 --> 01:03:14.180
którą trzeba

2028
01:03:14.180 --> 01:03:15.400
wyposażyć

2029
01:03:15.400 --> 01:03:16.560
w określone

2030
01:03:16.560 --> 01:03:18.060
środki i możliwości.

2031
01:03:18.360 --> 01:03:19.220
Wydaje mi się,

2032
01:03:19.380 --> 01:03:20.380
że takie

2033
01:03:20.380 --> 01:03:21.400
zamykanie,

2034
01:03:22.200 --> 01:03:22.700
że

2035
01:03:22.700 --> 01:03:24.960
jak zaprosi autora

2036
01:03:24.960 --> 01:03:25.760
to może zapłacić

2037
01:03:25.760 --> 01:03:27.280
dwa tysiące ani grosza więcej

2038
01:03:27.280 --> 01:03:28.980
albo tworzenie

2039
01:03:28.980 --> 01:03:30.200
jakichkolwiek widełek

2040
01:03:30.200 --> 01:03:31.260
albo tworzenie,

2041
01:03:31.800 --> 01:03:32.740
że w ogóle

2042
01:03:32.740 --> 01:03:34.020
na spotkanie autorskie

2043
01:03:34.020 --> 01:03:35.460
to ma tylko tyle pieniędzy,

2044
01:03:35.700 --> 01:03:36.860
a na debiutantów

2045
01:03:36.860 --> 01:03:37.700
to musi wydać tyle.

2046
01:03:37.900 --> 01:03:38.440
Moim zdaniem

2047
01:03:38.440 --> 01:03:39.220
współcześnie

2048
01:03:39.220 --> 01:03:39.980
jest absurdem.

2049
01:03:42.160 --> 01:03:43.260
Tak dobrze

2050
01:03:43.260 --> 01:03:44.280
wykształcona grupa

2051
01:03:44.280 --> 01:03:44.680
wie,

2052
01:03:44.780 --> 01:03:45.580
wie,

2053
01:03:45.620 --> 01:03:46.160
co zrobić

2054
01:03:46.160 --> 01:03:47.040
z tymi pieniędzmi,

2055
01:03:47.220 --> 01:03:48.740
które się tej grupie da.

2056
01:03:48.740 --> 01:03:51.120
i powinno się określić

2057
01:03:51.120 --> 01:03:53.280
pewne stałe

2058
01:03:53.280 --> 01:03:53.740
być może

2059
01:03:55.200 --> 01:03:55.800
obciążenia,

2060
01:03:56.360 --> 01:03:57.460
gdzie one mają być

2061
01:03:59.480 --> 01:04:00.080
nałożone

2062
01:04:00.080 --> 01:04:01.160
może na budżet miasta,

2063
01:04:01.300 --> 01:04:02.340
może na budżet gminy,

2064
01:04:02.860 --> 01:04:04.620
może w innym miejscu.

2065
01:04:04.740 --> 01:04:05.740
Tego nie wiem.

2066
01:04:06.460 --> 01:04:06.920
Być może

2067
01:04:07.620 --> 01:04:08.220
budżety

2068
01:04:08.220 --> 01:04:09.300
w Ministerstwie Kultury,

2069
01:04:09.440 --> 01:04:09.880
ale to pewnie

2070
01:04:09.880 --> 01:04:11.120
bibliotekarze powiedzą,

2071
01:04:11.260 --> 01:04:12.260
gdzie to obciążenie

2072
01:04:12.260 --> 01:04:14.100
byłoby najlepiej usytuowane.

2073
01:04:14.380 --> 01:04:15.140
Oni powinni

2074
01:04:15.140 --> 01:04:16.240
dostać te pieniądze

2075
01:04:16.240 --> 01:04:18.600
i mieć pewną autonomię,

2076
01:04:18.760 --> 01:04:20.540
żeby w ramach biblioteki,

2077
01:04:20.580 --> 01:04:21.680
w której funkcjonują,

2078
01:04:21.960 --> 01:04:23.020
czy jest to biblioteka

2079
01:04:23.020 --> 01:04:23.840
Raczyńskich,

2080
01:04:23.880 --> 01:04:24.960
bo jestem z tego samego miasta,

2081
01:04:24.980 --> 01:04:25.380
co pani,

2082
01:04:25.520 --> 01:04:27.000
bardzo lubię tę bibliotekę,

2083
01:04:28.760 --> 01:04:31.860
czy jest to biblioteka gminna,

2084
01:04:32.100 --> 01:04:33.120
która moim zdaniem

2085
01:04:33.120 --> 01:04:34.900
ma kapitalną rolę

2086
01:04:34.900 --> 01:04:35.740
do odegrania

2087
01:04:35.740 --> 01:04:36.980
w społeczności

2088
01:04:36.980 --> 01:04:38.380
i odgrywa taką rolę.

2089
01:04:38.520 --> 01:04:39.930
Tylko jak jest zamknięta

2090
01:04:40.320 --> 01:04:42.220
w jakimś absurdalnym budżecie

2091
01:04:42.220 --> 01:04:43.900
albo w jakimś absurdalnym

2092
01:04:45.080 --> 01:04:46.520
zupełnie układzie

2093
01:04:46.520 --> 01:04:48.200
zarządu gminy

2094
01:04:48.200 --> 01:04:50.160
czy określonego człowieka

2095
01:04:50.160 --> 01:04:51.060
nawet w tej gminie

2096
01:04:51.060 --> 01:04:52.340
jest skrępowana,

2097
01:04:52.500 --> 01:04:54.280
a ma możliwości olbrzymie.

2098
01:04:54.440 --> 01:04:55.640
To jest po pierwsze.

2099
01:04:56.460 --> 01:04:57.540
Po drugie,

2100
01:04:57.680 --> 01:04:58.680
public lending, right?

2101
01:04:58.840 --> 01:05:00.160
Ja miałem akurat przyjemność

2102
01:05:00.160 --> 01:05:01.520
z Jackiem Bocheńskim,

2103
01:05:02.260 --> 01:05:03.760
wtedy przyrodniczącym

2104
01:05:03.760 --> 01:05:05.760
Rady Stowarzyszenia Autorów ZAIKS,

2105
01:05:05.900 --> 01:05:07.080
rozmawiać na ten temat

2106
01:05:07.080 --> 01:05:08.300
w roku 2012,

2107
01:05:09.000 --> 01:05:10.700
jak to powinno być ukształtowane.

2108
01:05:10.700 --> 01:05:14.480
I wtedy z premierem Tuskiem,

2109
01:05:14.680 --> 01:05:17.900
bo wizyta była u premiera Tuska,

2110
01:05:18.340 --> 01:05:19.300
ustaliliśmy,

2111
01:05:19.580 --> 01:05:21.200
to był 2012 rok,

2112
01:05:21.560 --> 01:05:22.300
że ta kwota

2113
01:05:22.300 --> 01:05:24.340
powinna być złotówką

2114
01:05:25.140 --> 01:05:26.560
od obywatela Polski.

2115
01:05:27.020 --> 01:05:28.680
Nie mniej niż złotówka

2116
01:05:28.680 --> 01:05:29.640
od obywatela Polski.

2117
01:05:29.900 --> 01:05:35.640
Wyszło nam wtedy 38 milionów złotych.

2118
01:05:36.040 --> 01:05:37.980
Jak one mają być dzielone,

2119
01:05:38.080 --> 01:05:39.700
to już jest oczywiście inna sprawa,

2120
01:05:39.700 --> 01:05:41.940
ale tak jak są w tej chwili

2121
01:05:41.940 --> 01:05:43.520
znakomicie rozwinięte

2122
01:05:43.520 --> 01:05:44.660
systemy biblioteczne.

2123
01:05:45.240 --> 01:05:47.860
To ta popularna sowa,

2124
01:05:48.080 --> 01:05:48.320
która,

2125
01:05:49.660 --> 01:05:51.340
no i mamy ich teraz wiele,

2126
01:05:51.520 --> 01:05:53.400
które mają kapitalną łączność

2127
01:05:53.400 --> 01:05:55.140
i mogą raportować

2128
01:05:55.140 --> 01:05:56.500
bardzo dokładnie.

2129
01:05:56.880 --> 01:05:58.080
Myślę, że nic nie stoi

2130
01:05:58.080 --> 01:05:58.800
na przeszkodzie,

2131
01:05:59.240 --> 01:06:00.740
aby nawet ta organizacja

2132
01:06:00.740 --> 01:06:01.680
zbiorowego zarządu,

2133
01:06:01.780 --> 01:06:02.880
która tym się w tej chwili

2134
01:06:02.880 --> 01:06:03.560
zajmuje,

2135
01:06:03.680 --> 01:06:04.560
copyright Polska,

2136
01:06:04.880 --> 01:06:05.560
nie wiem, czy ktoś

2137
01:06:05.560 --> 01:06:07.260
z tej organizacji jest na sali,

2138
01:06:07.880 --> 01:06:08.360
a moim zdaniem

2139
01:06:08.360 --> 01:06:09.180
powinien tu być,

2140
01:06:09.280 --> 01:06:11.260
albo powinien posłuchać tego.

2141
01:06:11.560 --> 01:06:12.980
Myślę, że byłaby w stanie

2142
01:06:12.980 --> 01:06:16.060
opanować elektronicznie

2143
01:06:16.060 --> 01:06:18.600
obsługę tego systemu,

2144
01:06:18.760 --> 01:06:19.540
tak jak na przykład

2145
01:06:19.540 --> 01:06:21.000
ZAIX jest w stanie

2146
01:06:21.000 --> 01:06:21.660
sprawdzić,

2147
01:06:21.720 --> 01:06:23.640
ile polskich utworów muzycznych

2148
01:06:23.640 --> 01:06:24.520
granych jest

2149
01:06:24.520 --> 01:06:26.140
procentowo na świecie,

2150
01:06:26.160 --> 01:06:27.480
albo ile tego sprzedają

2151
01:06:27.480 --> 01:06:29.280
platformy muzyczne na świecie

2152
01:06:29.280 --> 01:06:31.100
procentowo do trzeciego miejsca

2153
01:06:31.100 --> 01:06:33.280
po przecinku w określonych

2154
01:06:33.280 --> 01:06:35.100
regionach, regionach świata.

2155
01:06:35.280 --> 01:06:36.260
Jest w stanie,

2156
01:06:36.500 --> 01:06:37.860
jest w stanie ten system

2157
01:06:37.860 --> 01:06:38.420
to zrobić.

2158
01:06:39.390 --> 01:06:40.320
Czyli kwota

2159
01:06:40.320 --> 01:06:42.080
na pabbling,

2160
01:06:42.080 --> 01:06:42.420
lending,

2161
01:06:42.440 --> 01:06:43.360
graj powinna być

2162
01:06:43.360 --> 01:06:45.000
zdecydowanie większa

2163
01:06:45.000 --> 01:06:47.460
niż jest w tej chwili.

2164
01:06:47.640 --> 01:06:48.800
W 12 mówiliśmy

2165
01:06:48.800 --> 01:06:49.740
o 40 milionach,

2166
01:06:49.880 --> 01:06:52.040
a jesteśmy po pięknej inflacji

2167
01:06:52.040 --> 01:06:53.440
i po wielu innych zdarzeniach.

2168
01:06:54.510 --> 01:06:55.380
Po drugie,

2169
01:06:58.310 --> 01:06:59.480
samo środowisko

2170
01:06:59.480 --> 01:07:00.860
zredukowało coś,

2171
01:07:01.060 --> 01:07:03.280
co odgrywało pewną rolę

2172
01:07:03.280 --> 01:07:04.520
taką jak PiS.

2173
01:07:05.180 --> 01:07:06.060
Mianowicie,

2174
01:07:07.180 --> 01:07:08.060
to prawda,

2175
01:07:08.560 --> 01:07:09.320
to zdaje się,

2176
01:07:10.440 --> 01:07:12.780
może skrzywdzę tutaj

2177
01:07:12.780 --> 01:07:14.500
akurat tę grupę,

2178
01:07:14.580 --> 01:07:15.540
a jest mi też bardzo bliska,

2179
01:07:15.560 --> 01:07:16.460
grupę wydawców.

2180
01:07:17.400 --> 01:07:18.380
Zdaje się,

2181
01:07:18.460 --> 01:07:19.620
że to środowisko wydawców

2182
01:07:19.620 --> 01:07:20.880
spowodowało usunięcie

2183
01:07:20.880 --> 01:07:22.480
z ustawy o prawie autorskim

2184
01:07:22.480 --> 01:07:24.560
Funduszu Promocji Twórczości,

2185
01:07:25.060 --> 01:07:27.260
gdzie debiuty

2186
01:07:27.260 --> 01:07:28.820
były wskazane

2187
01:07:28.820 --> 01:07:30.980
jako jedną

2188
01:07:33.340 --> 01:07:34.680
z dziedzin,

2189
01:07:34.880 --> 01:07:35.880
nawet jako główną,

2190
01:07:35.940 --> 01:07:36.460
bo tam były

2191
01:07:36.460 --> 01:07:38.280
dwa tak tłumacze,

2192
01:07:38.540 --> 01:07:38.880
debiuty,

2193
01:07:39.660 --> 01:07:40.440
które mogą

2194
01:07:40.440 --> 01:07:41.480
z tego źródła

2195
01:07:41.480 --> 01:07:42.440
korzystać.

2196
01:07:42.780 --> 01:07:44.160
Były tam ustalone

2197
01:07:44.160 --> 01:07:45.120
pewne kryteria,

2198
01:07:45.220 --> 01:07:45.940
jak te pieniądze

2199
01:07:45.940 --> 01:07:47.120
mają być przydzielane.

2200
01:07:47.460 --> 01:07:49.500
Ale skąd pochodziły pieniądze

2201
01:07:49.500 --> 01:07:50.220
na ten Fundusz

2202
01:07:50.220 --> 01:07:52.220
Promocji Twórczości?

2203
01:07:52.220 --> 01:07:53.680
One pochodziły,

2204
01:07:54.480 --> 01:07:55.640
jeśli dobrze pamiętam,

2205
01:07:55.700 --> 01:07:56.540
to było 5%

2206
01:07:58.080 --> 01:08:00.540
od sprzedaży książek

2207
01:08:00.540 --> 01:08:02.060
autorów tak zwanej

2208
01:08:02.060 --> 01:08:03.140
martwej ręki,

2209
01:08:04.080 --> 01:08:04.200
tak?

2210
01:08:04.460 --> 01:08:05.460
Czyli tych,

2211
01:08:05.560 --> 01:08:06.540
do których wygasły

2212
01:08:06.540 --> 01:08:07.940
autorskie prawa majątkowe.

2213
01:08:07.940 --> 01:08:09.760
Wydawcy wpłacali

2214
01:08:09.760 --> 01:08:10.380
tę kwotę,

2215
01:08:10.680 --> 01:08:11.220
niektórzy nie,

2216
01:08:11.340 --> 01:08:11.600
bo wiem,

2217
01:08:11.660 --> 01:08:12.240
że ministerstwo

2218
01:08:12.240 --> 01:08:13.460
egzekwowało te pieniądze,

2219
01:08:13.620 --> 01:08:15.200
ale mogło je egzekwować

2220
01:08:15.200 --> 01:08:15.680
na drodze

2221
01:08:15.680 --> 01:08:17.780
administracyjno-prawnej,

2222
01:08:18.400 --> 01:08:19.860
czyli bez konieczności

2223
01:08:19.860 --> 01:08:21.260
chodzenia do sądu,

2224
01:08:21.640 --> 01:08:22.100
tylko tak,

2225
01:08:22.100 --> 01:08:22.960
jak się egzekwuje

2226
01:08:22.960 --> 01:08:24.600
zaległe podatki

2227
01:08:24.600 --> 01:08:25.820
i to była całkiem

2228
01:08:25.820 --> 01:08:26.780
spora kwota,

2229
01:08:27.120 --> 01:08:28.320
którą dostawali

2230
01:08:28.320 --> 01:08:30.260
polscy autorzy

2231
01:08:30.260 --> 01:08:31.860
i polscy tłumacze.

2232
01:08:33.000 --> 01:08:33.920
Czemu by tego nie,

2233
01:08:34.020 --> 01:08:34.960
do tego nie powrócić?

2234
01:08:35.220 --> 01:08:36.540
Będzie nowelizacja ustawy

2235
01:08:36.540 --> 01:08:38.560
o prawie autorskim

2236
01:08:38.560 --> 01:08:39.060
w tym,

2237
01:08:39.060 --> 01:08:40.360
w tym obszarze.

2238
01:08:40.580 --> 01:08:41.360
Może należy

2239
01:08:41.360 --> 01:08:42.400
do tego wrócić.

2240
01:08:42.920 --> 01:08:43.620
Zwłaszcza,

2241
01:08:43.640 --> 01:08:45.160
że usłyszałem ostatnio

2242
01:08:45.160 --> 01:08:47.320
na targach książki,

2243
01:08:47.600 --> 01:08:49.420
że w Polsce funkcjonuje,

2244
01:08:49.840 --> 01:08:50.740
w ubiegłym roku

2245
01:08:50.740 --> 01:08:51.640
było zarejestrowanych

2246
01:08:51.640 --> 01:08:53.600
40 tysięcy wydawców.

2247
01:08:53.600 --> 01:08:54.600
Oczywiście

2248
01:08:54.600 --> 01:08:56.440
z tych 40 tysięcy

2249
01:08:56.440 --> 01:08:57.480
17 bodaj

2250
01:08:57.480 --> 01:08:58.000
to są tych,

2251
01:08:58.080 --> 01:08:59.640
którzy są wiodący

2252
01:09:00.380 --> 01:09:01.660
i którzy mają

2253
01:09:01.660 --> 01:09:02.700
rozbudowaną strukturę,

2254
01:09:02.820 --> 01:09:04.120
wydają setki tytułów.

2255
01:09:04.480 --> 01:09:05.900
Są tam również tacy,

2256
01:09:06.020 --> 01:09:06.660
którzy wydają

2257
01:09:06.660 --> 01:09:07.660
dwie książki w roku

2258
01:09:07.660 --> 01:09:08.500
albo jedną.

2259
01:09:08.740 --> 01:09:10.400
I są firmy dwuosobowe

2260
01:09:10.400 --> 01:09:11.560
i są firmy większe

2261
01:09:11.560 --> 01:09:12.020
i mniejsze.

2262
01:09:12.380 --> 01:09:14.160
Ale jest to spora grupa.

2263
01:09:14.400 --> 01:09:15.800
I rynek książki

2264
01:09:15.800 --> 01:09:17.380
był pierwszym rynkiem

2265
01:09:17.380 --> 01:09:18.560
z prawdziwego zdarzenia,

2266
01:09:18.780 --> 01:09:20.100
pierwszym rynkiem kultury

2267
01:09:20.100 --> 01:09:21.120
z prawdziwego zdarzenia,

2268
01:09:21.340 --> 01:09:22.860
który w Polsce funkcjonował.

2269
01:09:23.600 --> 01:09:24.680
Bo sam nad przełomie

2270
01:09:24.680 --> 01:09:26.080
lat 80., 90.,

2271
01:09:26.080 --> 01:09:27.280
jako kompletny smarkacz

2272
01:09:27.280 --> 01:09:28.240
miałem okazję

2273
01:09:28.240 --> 01:09:29.180
zarządzać

2274
01:09:29.180 --> 01:09:30.820
jednym z wydawnictw

2275
01:09:30.820 --> 01:09:32.220
w Poznaniu.

2276
01:09:32.380 --> 01:09:33.560
To były tragiczne

2277
01:09:33.560 --> 01:09:34.480
czasy.

2278
01:09:34.780 --> 01:09:36.000
To były tragiczne czasy.

2279
01:09:36.000 --> 01:09:38.120
Ale można to było

2280
01:09:38.120 --> 01:09:40.260
można to było zrobić.

2281
01:09:40.520 --> 01:09:42.220
Może warto powrócić

2282
01:09:42.220 --> 01:09:43.920
do pewnych pomysłów,

2283
01:09:44.020 --> 01:09:45.420
które, czy pewnych rozwiązań,

2284
01:09:45.500 --> 01:09:47.120
które już były.

2285
01:09:47.980 --> 01:09:49.880
Może warto dogadać się

2286
01:09:50.700 --> 01:09:51.460
środowiskowo

2287
01:09:51.460 --> 01:09:52.980
co do tego,

2288
01:09:53.260 --> 01:09:54.920
że jednak może wydawcy

2289
01:09:54.920 --> 01:09:55.660
od tych książek,

2290
01:09:55.740 --> 01:09:57.040
których sporo jest wydawanych,

2291
01:09:57.500 --> 01:09:58.140
martwej ręki,

2292
01:09:58.300 --> 01:10:00.180
może odpaliliby te 5%,

2293
01:10:00.180 --> 01:10:01.900
to by ich bardzo nie zubożyło,

2294
01:10:02.060 --> 01:10:03.340
bo zwykle te pozycje

2295
01:10:03.340 --> 01:10:04.040
wydawane są

2296
01:10:04.040 --> 01:10:04.940
w wielkich,

2297
01:10:04.940 --> 01:10:06.540
w wielkich nakładach.

2298
01:10:07.500 --> 01:10:09.200
Oczywiście pojawią się jeszcze

2299
01:10:10.700 --> 01:10:12.320
i pojawia się

2300
01:10:14.460 --> 01:10:15.260
oczekiwanie

2301
01:10:15.260 --> 01:10:16.180
naukowców,

2302
01:10:17.380 --> 01:10:18.540
gdzie wypożyczenia

2303
01:10:18.540 --> 01:10:19.820
książek naukowych

2304
01:10:19.820 --> 01:10:21.040
są dość liczne,

2305
01:10:21.600 --> 01:10:23.300
nie tylko w bibliotekach

2306
01:10:24.620 --> 01:10:25.420
uczelnianych,

2307
01:10:25.580 --> 01:10:26.560
ale są dość liczne

2308
01:10:26.560 --> 01:10:28.640
także w bibliotekach gminnych.

2309
01:10:28.780 --> 01:10:29.640
One też zakupują

2310
01:10:29.640 --> 01:10:30.500
takie książki.

2311
01:10:31.240 --> 01:10:33.420
Być może należałoby rozszerzyć,

2312
01:10:33.560 --> 01:10:34.420
bo nie wiem,

2313
01:10:34.540 --> 01:10:35.960
czy bibliotekarze

2314
01:10:35.960 --> 01:10:37.520
się dokładnie orientują.

2315
01:10:38.660 --> 01:10:40.680
Naukowcy praktycznie rzecz biorąc

2316
01:10:40.680 --> 01:10:42.620
za swoje wydawnictwa

2317
01:10:45.160 --> 01:10:48.020
w przewadze nie dostają nic.

2318
01:10:48.440 --> 01:10:49.700
Budują w ten sposób

2319
01:10:49.700 --> 01:10:52.240
swoją tylko pozycję naukową

2320
01:10:52.240 --> 01:10:53.140
nic więcej.

2321
01:10:53.710 --> 01:10:54.960
A wiele z nich

2322
01:10:54.960 --> 01:10:57.740
jest kulturowo

2323
01:10:57.740 --> 01:10:59.520
niezwykle istotne

2324
01:10:59.520 --> 01:11:01.420
i czasami wywołują

2325
01:11:01.420 --> 01:11:02.680
nawet publiczne afery,

2326
01:11:02.700 --> 01:11:03.300
jak ostatnio.

2327
01:11:03.460 --> 01:11:05.080
Akurat też w naszym mieście

2328
01:11:06.220 --> 01:11:07.100
książka

2329
01:11:07.100 --> 01:11:09.100
o wielkiej,

2330
01:11:09.400 --> 01:11:10.800
cygańskiej poetce.

2331
01:11:11.160 --> 01:11:12.320
O papuszy.

2332
01:11:12.740 --> 01:11:14.000
O ficowskim.

2333
01:11:14.420 --> 01:11:16.120
O ficowskim i o pap...

2334
01:11:16.120 --> 01:11:17.060
No tak.

2335
01:11:17.540 --> 01:11:19.280
Więc myślę,

2336
01:11:19.360 --> 01:11:23.620
że warto zaufać bibliotekarzom.

2337
01:11:23.620 --> 01:11:25.980
Warto docenić ich wysokie kompetencje.

2338
01:11:26.900 --> 01:11:28.100
Warto uzmysłowić,

2339
01:11:28.200 --> 01:11:30.020
że mają kapitalne narzędzia

2340
01:11:30.020 --> 01:11:31.740
informatyczne do tego,

2341
01:11:32.000 --> 01:11:34.620
żeby to opanować.

2342
01:11:37.210 --> 01:11:39.490
Będą mieli jeszcze ostatnia uwaga.

2343
01:11:40.070 --> 01:11:41.670
Bibliotekarze oczywiście będą mieli

2344
01:11:41.670 --> 01:11:43.750
wielki problem z jedną sprawą.

2345
01:11:45.450 --> 01:11:46.730
z możliwością

2346
01:11:48.490 --> 01:11:49.750
posłuchania książki

2347
01:11:49.750 --> 01:11:50.950
i z możliwością

2348
01:11:50.950 --> 01:11:52.410
ściągnięcia tej książki

2349
01:11:52.410 --> 01:11:53.570
na czytnik,

2350
01:11:54.050 --> 01:11:54.710
na tablet,

2351
01:11:54.930 --> 01:11:55.210
dlatego,

2352
01:11:55.530 --> 01:11:57.070
że tu stworzył się też

2353
01:11:57.070 --> 01:11:59.110
kanał biznesowy,

2354
01:11:59.510 --> 01:12:01.050
który zaczyna zajmować

2355
01:12:01.050 --> 01:12:02.430
coraz poważniejsze

2356
01:12:02.430 --> 01:12:03.890
miejsce na rynku kultury.

2357
01:12:03.950 --> 01:12:04.130
Dziękuję.

2358
01:12:04.690 --> 01:12:05.570
Dziękuję bardzo.

2359
01:12:05.670 --> 01:12:06.170
Nie do końca,

2360
01:12:06.170 --> 01:12:07.270
jeszcze tylko dopowiem,

2361
01:12:07.450 --> 01:12:08.910
nie do końca tak jest,

2362
01:12:08.910 --> 01:12:09.770
jak Pan mówi,

2363
01:12:09.770 --> 01:12:13.410
bo poza kanałem e-booków,

2364
01:12:13.570 --> 01:12:14.890
które stworzyło Legimi,

2365
01:12:15.050 --> 01:12:16.130
nasze ukochane Legimi,

2366
01:12:16.510 --> 01:12:17.450
to mamy coś takiego,

2367
01:12:17.450 --> 01:12:19.230
co stworzyła Biblioteka Narodowa,

2368
01:12:19.350 --> 01:12:20.090
Akademika.

2369
01:12:20.870 --> 01:12:23.010
4 miliony publikacji

2370
01:12:23.010 --> 01:12:23.610
za free.

2371
01:12:23.950 --> 01:12:24.530
Tyle tylko,

2372
01:12:24.690 --> 01:12:26.510
że one nie są dostarczane

2373
01:12:26.510 --> 01:12:27.870
do czytników prywatnych.

2374
01:12:28.010 --> 01:12:29.010
Nie można tego wynieść

2375
01:12:29.010 --> 01:12:30.150
poza miejsce,

2376
01:12:30.230 --> 01:12:32.610
w którym ta Akademika działa.

2377
01:12:32.930 --> 01:12:34.010
Można w czytelni przeczytać,

2378
01:12:34.190 --> 01:12:34.610
bibliotecznej,

2379
01:12:34.710 --> 01:12:35.290
ale można.

2380
01:12:35.710 --> 01:12:37.650
4 miliony publikacji.

2381
01:12:38.450 --> 01:12:39.330
Ogromna ilość.

2382
01:12:39.450 --> 01:12:40.650
O tej Akademice

2383
01:12:40.650 --> 01:12:41.750
prawie nikt nie wie.

2384
01:12:41.950 --> 01:12:42.770
To jest już inna rzecz,

2385
01:12:42.770 --> 01:12:44.250
jak działa marketing,

2386
01:12:44.430 --> 01:12:45.210
jak działa reklama,

2387
01:12:45.270 --> 01:12:46.270
jak działa informacja

2388
01:12:46.270 --> 01:12:47.090
jako taka.

2389
01:12:47.510 --> 01:12:48.430
A żeby jeszcze tylko

2390
01:12:48.430 --> 01:12:49.150
dopełnić to,

2391
01:12:49.230 --> 01:12:50.030
co Pan powiedział

2392
01:12:50.030 --> 01:12:53.010
dotyczące kwot PLR-ów,

2393
01:12:53.110 --> 01:12:55.610
Pan mówił o 38 milionach

2394
01:12:55.610 --> 01:12:57.050
tych wiele lat temu,

2395
01:12:58.030 --> 01:12:58.930
no to ja tylko dodam

2396
01:12:58.930 --> 01:12:59.830
orientacyjnie,

2397
01:13:00.010 --> 01:13:00.990
żebyście Państwo mieli

2398
01:13:00.990 --> 01:13:01.710
wyobrażenie,

2399
01:13:01.890 --> 01:13:03.410
że te 5-6 milionów,

2400
01:13:03.430 --> 01:13:05.070
które się nam obiecuje,

2401
01:13:05.210 --> 01:13:05.830
to jest po prostu

2402
01:13:05.830 --> 01:13:07.270
rzeczywiście śmieszna kwota.

2403
01:13:07.650 --> 01:13:08.810
W Szwecji w tym roku

2404
01:13:08.810 --> 01:13:09.790
na PLR-y

2405
01:13:09.790 --> 01:13:10.490
jest przeznaczone

2406
01:13:10.490 --> 01:13:10.990
w przeliczeniu

2407
01:13:10.990 --> 01:13:11.530
na złotówki

2408
01:13:11.530 --> 01:13:12.870
95 milionów.

2409
01:13:13.470 --> 01:13:14.570
W innych krajach

2410
01:13:14.570 --> 01:13:15.030
to po prostu

2411
01:13:15.030 --> 01:13:15.850
inaczej wygląda.

2412
01:13:16.150 --> 01:13:17.370
U nas dano nam

2413
01:13:17.370 --> 01:13:19.030
resztki ze stołu pańskiego

2414
01:13:19.030 --> 01:13:19.830
z obliczeń

2415
01:13:19.830 --> 01:13:21.490
nie wiadomo skąd wziętych.

2416
01:13:21.690 --> 01:13:22.890
Maksimum 5%.

2417
01:13:22.890 --> 01:13:23.790
A co się stanie,

2418
01:13:23.910 --> 01:13:25.610
jeśli w którymś momencie

2419
01:13:25.610 --> 01:13:26.870
kryzys będzie tak wielki,

2420
01:13:27.030 --> 01:13:28.910
że zaprzestaniemy zakupów

2421
01:13:28.910 --> 01:13:30.190
książek do bibliotek,

2422
01:13:30.290 --> 01:13:30.790
to wtedy co?

2423
01:13:30.870 --> 01:13:32.270
Pisarze nie dostaną nic,

2424
01:13:32.410 --> 01:13:32.450
tak?

2425
01:13:32.550 --> 01:13:33.950
Bo od czego będzie to obliczane?

2426
01:13:34.730 --> 01:13:35.090
Oddaję głos.

2427
01:13:35.090 --> 01:13:36.170
Czy mogę coś powiedzieć?

2428
01:13:39.020 --> 01:13:39.940
Mogę coś powiedzieć?

2429
01:13:40.400 --> 01:13:40.760
Ja?

2430
01:13:40.960 --> 01:13:41.320
Lisowski?

2431
01:13:42.020 --> 01:13:42.440
Bo ja dzisiaj

2432
01:13:43.520 --> 01:13:44.860
w ogóle bardzo mało mówię

2433
01:13:44.860 --> 01:13:45.420
albo jeszcze mniej,

2434
01:13:45.540 --> 01:13:45.940
co jest dla mnie

2435
01:13:45.940 --> 01:13:46.880
bardzo krępujące

2436
01:13:46.880 --> 01:13:47.360
i rzadkie,

2437
01:13:47.540 --> 01:13:48.940
więc się czuję nieswojo.

2438
01:13:50.740 --> 01:13:51.460
Więc chciałem,

2439
01:13:51.640 --> 01:13:52.820
czy tak zbiorczo spróbuję,

2440
01:13:52.960 --> 01:13:53.740
bo prawda,

2441
01:13:53.900 --> 01:13:56.260
dużo tematów się pojawiło.

2442
01:13:56.340 --> 01:13:57.520
Może zaczynając właśnie,

2443
01:13:57.640 --> 01:13:57.900
bo to też

2444
01:13:58.660 --> 01:13:59.800
chciałem do tego nawiązać,

2445
01:13:59.980 --> 01:14:01.200
do tego wątku pierwszego,

2446
01:14:01.360 --> 01:14:01.900
który się tutaj

2447
01:14:03.460 --> 01:14:05.260
pojawił dotyczącej tego,

2448
01:14:05.400 --> 01:14:06.880
co Zygmunt zasugerował,

2449
01:14:06.980 --> 01:14:08.460
czyli jakiegoś formy

2450
01:14:08.460 --> 01:14:10.220
zachęt, wsparć,

2451
01:14:10.440 --> 01:14:10.680
prawda,

2452
01:14:10.880 --> 01:14:11.920
mecenatu i tak dalej.

2453
01:14:12.260 --> 01:14:12.860
Z drugiej strony

2454
01:14:12.860 --> 01:14:13.660
jest ten wątek

2455
01:14:15.060 --> 01:14:16.260
autonomii bibliotekarzy

2456
01:14:16.260 --> 01:14:16.900
i bibliotekarek.

2457
01:14:17.080 --> 01:14:17.600
Wydaje mi się,

2458
01:14:18.080 --> 01:14:20.440
jak ja to rozumiem,

2459
01:14:20.600 --> 01:14:21.820
że nie sądzę,

2460
01:14:21.840 --> 01:14:22.540
żeby ktokolwiek

2461
01:14:22.540 --> 01:14:24.140
był przeciwny

2462
01:14:25.520 --> 01:14:26.120
autonomii

2463
01:14:26.120 --> 01:14:28.380
i kwestionował

2464
01:14:28.380 --> 01:14:29.400
te kompetencje,

2465
01:14:29.520 --> 01:14:30.300
o których pan mówi.

2466
01:14:30.360 --> 01:14:30.820
Wydaje mi się,

2467
01:14:30.880 --> 01:14:32.520
że to jest super ważne.

2468
01:14:32.560 --> 01:14:32.900
Zresztą,

2469
01:14:34.040 --> 01:14:35.240
kongres się dopiero zaczyna,

2470
01:14:35.260 --> 01:14:38.240
ale na tym plenarnej debacie,

2471
01:14:38.540 --> 01:14:39.640
która była w dużej sali

2472
01:14:39.640 --> 01:14:40.120
przed chwilą,

2473
01:14:40.960 --> 01:14:41.840
wielokrotnie była właśnie

2474
01:14:41.840 --> 01:14:43.220
mowa o uspołecznieniu,

2475
01:14:44.220 --> 01:14:45.180
oddaniu decyzji

2476
01:14:45.180 --> 01:14:47.220
właśnie ekspertom lokalnym

2477
01:14:47.220 --> 01:14:47.800
i tak dalej.

2478
01:14:48.120 --> 01:14:49.520
I to jest oczywiście super.

2479
01:14:49.680 --> 01:14:50.660
Natomiast wydaje mi się,

2480
01:14:50.720 --> 01:14:51.300
że to, o czym

2481
01:14:52.460 --> 01:14:53.420
wspomniał Zygmunt,

2482
01:14:53.920 --> 01:14:55.160
czyli kwestia jakiegoś

2483
01:14:56.440 --> 01:14:57.320
mecenatu państwa

2484
01:14:58.880 --> 01:15:00.340
i wsparcia dla twórców,

2485
01:15:00.460 --> 01:15:01.700
twórczyń literatury

2486
01:15:01.700 --> 01:15:02.720
pisanej po polsku,

2487
01:15:02.880 --> 01:15:03.960
no trzeba to by jakoś

2488
01:15:03.960 --> 01:15:05.400
po prostu pogodzić, tak?

2489
01:15:05.560 --> 01:15:07.800
To znaczy nie w tym sensie,

2490
01:15:07.880 --> 01:15:09.260
żeby wytykać

2491
01:15:10.260 --> 01:15:11.140
bibliotekarzom, bibliotekarkom

2492
01:15:11.140 --> 01:15:11.560
palcami,

2493
01:15:11.640 --> 01:15:12.960
że macie robić to, to, to

2494
01:15:13.760 --> 01:15:15.440
i nie macie tutaj

2495
01:15:17.360 --> 01:15:18.680
żadnego marginesu, manewru,

2496
01:15:18.740 --> 01:15:19.760
bo absolutnie nie,

2497
01:15:20.500 --> 01:15:21.300
tylko no właśnie

2498
01:15:21.300 --> 01:15:22.340
jakimś systemem zachęty.

2499
01:15:22.360 --> 01:15:23.560
Ja nie wiem, czy one są absurdalne.

2500
01:15:23.620 --> 01:15:24.400
Wydaje mi się, że nie.

2501
01:15:24.400 --> 01:15:26.120
Wydaje mi się, że na tym polega,

2502
01:15:26.340 --> 01:15:27.480
jeżeli mówimy o wydawaniu

2503
01:15:27.480 --> 01:15:29.280
pieniędzy publicznych,

2504
01:15:30.020 --> 01:15:31.280
no to, to, to

2505
01:15:31.280 --> 01:15:32.380
mecenat państwa

2506
01:15:32.380 --> 01:15:33.360
poniekąd na tym

2507
01:15:33.960 --> 01:15:35.220
polega, że ktoś decyduje

2508
01:15:35.220 --> 01:15:35.960
w jaki sposób są,

2509
01:15:36.120 --> 01:15:37.220
przynajmniej na jakiejś,

2510
01:15:37.300 --> 01:15:38.040
w jakiej skali,

2511
01:15:38.120 --> 01:15:39.740
jak one są wydawane,

2512
01:15:39.820 --> 01:15:40.760
żeby właśnie bibliotekom

2513
01:15:41.720 --> 01:15:42.160
pomóc.

2514
01:15:42.300 --> 01:15:43.580
To, co pani powiedziała

2515
01:15:43.580 --> 01:15:44.260
na początku, prawda?

2516
01:15:44.360 --> 01:15:45.100
Odwyszliśmy od tych

2517
01:15:45.100 --> 01:15:46.200
sześciu spotkań

2518
01:15:46.200 --> 01:15:47.600
rocznie, dlatego, że

2519
01:15:47.600 --> 01:15:48.440
więcej się nie da

2520
01:15:48.440 --> 01:15:49.520
z tej puli,

2521
01:15:49.640 --> 01:15:50.620
która już jest, prawda?

2522
01:15:50.620 --> 01:15:51.900
I chyba nikt nie mówi,

2523
01:15:51.960 --> 01:15:53.440
żeby ją jakoś, nie wiem,

2524
01:15:53.540 --> 01:15:53.960
uszczupić,

2525
01:15:54.080 --> 01:15:54.560
powiedzieć, nie, nie,

2526
01:15:54.640 --> 01:15:55.480
to jak macie tamte,

2527
01:15:55.680 --> 01:15:56.120
nie pamiętam,

2528
01:15:56.240 --> 01:15:58.020
ile tysięcy rocznie,

2529
01:15:58.180 --> 01:15:58.820
ileś tam, prawda?

2530
01:15:58.920 --> 01:16:00.420
To teraz z tego musicie,

2531
01:16:00.500 --> 01:16:01.680
nie możecie sześciu

2532
01:16:02.480 --> 01:16:03.340
autorów i autorek,

2533
01:16:03.460 --> 01:16:04.540
których czytelnicy

2534
01:16:04.540 --> 01:16:06.160
by chcieli spotkać,

2535
01:16:06.380 --> 01:16:07.340
to teraz macie podzielić,

2536
01:16:07.800 --> 01:16:08.800
zaprosić jedną tłumaczkę,

2537
01:16:08.880 --> 01:16:09.520
jednego poetę,

2538
01:16:09.600 --> 01:16:10.040
jedno coś tam,

2539
01:16:10.340 --> 01:16:11.080
nikt nie przyjdzie

2540
01:16:11.080 --> 01:16:12.680
i sukcesu z tego

2541
01:16:12.680 --> 01:16:13.360
żadnego nie będzie,

2542
01:16:13.440 --> 01:16:14.120
tylko mówimy o

2543
01:16:14.700 --> 01:16:15.580
dodatkowym systemie.

2544
01:16:15.660 --> 01:16:16.780
Wiadomo, łatwo się mówi,

2545
01:16:17.300 --> 01:16:18.020
że potrzebne są

2546
01:16:18.020 --> 01:16:18.820
dodatkowe pieniądze,

2547
01:16:18.880 --> 01:16:19.860
no ale w jakiś sposób są,

2548
01:16:20.480 --> 01:16:21.260
wydaje mi się,

2549
01:16:21.400 --> 01:16:22.560
i jakiegoś wsparcia

2550
01:16:22.560 --> 01:16:24.660
po prostu dla bibliotek

2551
01:16:24.660 --> 01:16:25.480
w tym sensie,

2552
01:16:25.540 --> 01:16:26.460
żeby to było właśnie,

2553
01:16:27.040 --> 01:16:27.460
zresztą chyba

2554
01:16:27.460 --> 01:16:28.160
z jakiegoś to powiedziała,

2555
01:16:28.220 --> 01:16:29.000
żeby to było ekstra,

2556
01:16:29.180 --> 01:16:29.400
prawda?

2557
01:16:30.560 --> 01:16:31.780
I żeby to nie,

2558
01:16:32.780 --> 01:16:33.940
znaczy to jest rola

2559
01:16:33.940 --> 01:16:34.820
wtedy decydentów,

2560
01:16:34.920 --> 01:16:34.980
tak?

2561
01:16:35.780 --> 01:16:36.660
Żeby bibliotekarze,

2562
01:16:36.680 --> 01:16:37.720
bibliotekarki nie odczuły

2563
01:16:37.720 --> 01:16:39.180
tego jako żelaznej ręki,

2564
01:16:39.300 --> 01:16:40.720
która im ogranicza swobodę,

2565
01:16:41.380 --> 01:16:42.340
tylko jakiegoś

2566
01:16:42.340 --> 01:16:43.840
mechanizmu pośredniego,

2567
01:16:43.940 --> 01:16:44.780
jak często mówimy,

2568
01:16:44.860 --> 01:16:44.980
prawda?

2569
01:16:45.140 --> 01:16:46.340
Każda regulacja

2570
01:16:46.340 --> 01:16:47.140
gdzieś jest

2571
01:16:48.680 --> 01:16:49.160
kompromisem

2572
01:16:49.160 --> 01:16:51.060
między swobodą decyzyjną,

2573
01:16:51.240 --> 01:16:53.120
a wyborem jakichś priorytetów,

2574
01:16:53.240 --> 01:16:53.440
które

2575
01:16:54.860 --> 01:16:55.340
legislator,

2576
01:16:55.460 --> 01:16:56.560
czy ogólnie rzecz,

2577
01:16:57.000 --> 01:16:57.900
biorąc władza,

2578
01:16:58.060 --> 01:16:58.580
stwierdza,

2579
01:16:58.620 --> 01:16:59.760
że są ważne.

2580
01:16:59.860 --> 01:17:00.360
Więc wydaje mi się,

2581
01:17:00.380 --> 01:17:01.160
że tutaj jakieś takie

2582
01:17:01.800 --> 01:17:02.280
wypośrodkowanie

2583
01:17:02.280 --> 01:17:03.640
jak najbardziej by się dało

2584
01:17:03.640 --> 01:17:04.300
i to, żeby po prostu

2585
01:17:04.300 --> 01:17:05.640
dla bibliotekarzy

2586
01:17:05.640 --> 01:17:06.720
to nie było

2587
01:17:06.720 --> 01:17:07.980
w ogóle cały ten proces

2588
01:17:08.700 --> 01:17:09.180
zapraszania,

2589
01:17:09.380 --> 01:17:10.340
organizowania wydarzeń

2590
01:17:10.340 --> 01:17:11.920
nie był jakąś męczarnią,

2591
01:17:12.020 --> 01:17:12.500
że po prostu,

2592
01:17:12.500 --> 01:17:13.820
żeby zaprosić

2593
01:17:13.820 --> 01:17:15.960
tego debiutanta

2594
01:17:15.960 --> 01:17:17.640
albo tłumaczkę,

2595
01:17:17.800 --> 01:17:18.300
albo kogoś,

2596
01:17:18.360 --> 01:17:19.420
no to trzeba przejść

2597
01:17:19.420 --> 01:17:20.560
przez całą procedurę,

2598
01:17:20.640 --> 01:17:22.360
która jest pracochłonna,

2599
01:17:22.460 --> 01:17:23.540
która jest dodatkową pracą

2600
01:17:23.540 --> 01:17:24.280
dla bibliotekarek,

2601
01:17:24.860 --> 01:17:25.220
bibliotekarzy,

2602
01:17:25.260 --> 01:17:25.580
a rzeczywiście

2603
01:17:25.580 --> 01:17:26.740
potem nikt na to nie przyjdzie,

2604
01:17:27.100 --> 01:17:27.640
no to nie może,

2605
01:17:27.700 --> 01:17:28.300
nie może być tak,

2606
01:17:28.420 --> 01:17:29.740
muszą mieć jakieś wsparcie.

2607
01:17:29.740 --> 01:17:32.080
I od razu o tym drugim wątku,

2608
01:17:32.120 --> 01:17:32.520
bo to w zasadzie

2609
01:17:32.520 --> 01:17:33.160
te dwa wątki

2610
01:17:33.160 --> 01:17:34.380
nam się w tej rozmowie,

2611
01:17:34.460 --> 01:17:35.540
czyli to wsparcie

2612
01:17:35.540 --> 01:17:36.260
dla bibliotek

2613
01:17:36.260 --> 01:17:37.120
i mecenat,

2614
01:17:37.200 --> 01:17:38.480
jeśli chodzi o wydarzenia,

2615
01:17:38.600 --> 01:17:39.580
które też jakoś

2616
01:17:39.580 --> 01:17:41.140
kreują też czytelnictwo troszkę,

2617
01:17:41.260 --> 01:17:43.000
tak jak Sekund zasugerował tutaj,

2618
01:17:43.220 --> 01:17:43.580
nie wiem,

2619
01:17:43.860 --> 01:17:44.460
czy łączone,

2620
01:17:44.540 --> 01:17:45.500
czy jakiekolwiek wydarzenia,

2621
01:17:45.620 --> 01:17:46.060
które rzeczywiście

2622
01:17:49.700 --> 01:17:50.580
pokażą czytelnikowi,

2623
01:17:50.680 --> 01:17:51.400
czytelniczce

2624
01:17:51.400 --> 01:17:53.060
to pole gdzieś tam

2625
01:17:53.640 --> 01:17:54.080
literackie,

2626
01:17:54.120 --> 01:17:55.060
o którym być może

2627
01:17:55.060 --> 01:17:56.600
nie mieli świadomości,

2628
01:17:57.160 --> 01:17:57.880
jeśli na przykład

2629
01:17:57.880 --> 01:17:58.800
przyjdą na jakieś takie

2630
01:17:58.800 --> 01:17:59.840
włączone spotkanie,

2631
01:17:59.940 --> 01:18:01.480
to jest jedna kwestia,

2632
01:18:01.480 --> 01:18:02.600
a jeśli chodzi o te

2633
01:18:04.100 --> 01:18:04.940
wynagrodzenia biblioteczne,

2634
01:18:05.500 --> 01:18:07.640
no to, że wszyscy tutaj powiedzieli,

2635
01:18:07.740 --> 01:18:08.980
prawda, że no w zasadzie

2636
01:18:08.980 --> 01:18:10.180
trudno mówić o podwyższeniu,

2637
01:18:10.280 --> 01:18:10.940
no jest to jakaś tam

2638
01:18:10.940 --> 01:18:12.200
po prostu indeksacja,

2639
01:18:12.260 --> 01:18:14.260
no też niepełna pewnie

2640
01:18:14.260 --> 01:18:15.780
do inflacji,

2641
01:18:15.800 --> 01:18:17.120
te kwoty,

2642
01:18:17.280 --> 01:18:18.600
które mają się zwiększyć,

2643
01:18:19.620 --> 01:18:21.080
natomiast warto jest po prostu

2644
01:18:21.080 --> 01:18:21.540
spojrzeć,

2645
01:18:21.560 --> 01:18:22.400
jeżeli już mówimy o tym,

2646
01:18:22.500 --> 01:18:22.880
że okej,

2647
01:18:22.980 --> 01:18:23.740
nie w tym roku,

2648
01:18:23.800 --> 01:18:24.440
ale w następnym,

2649
01:18:24.540 --> 01:18:26.000
w którymś przy okazji

2650
01:18:27.640 --> 01:18:28.920
nowelizacji ustawy

2651
01:18:28.920 --> 01:18:29.720
o prawie autorskim,

2652
01:18:29.740 --> 01:18:30.720
rzeczywiście ten system

2653
01:18:30.720 --> 01:18:31.460
w jakiejś części

2654
01:18:31.460 --> 01:18:32.460
wymyślić na nowo.

2655
01:18:32.860 --> 01:18:33.220
Owszem,

2656
01:18:33.860 --> 01:18:34.880
najbardziej spektakularnym

2657
01:18:34.880 --> 01:18:35.580
takim przykładem

2658
01:18:35.580 --> 01:18:36.740
jest Skandynawia,

2659
01:18:37.040 --> 01:18:38.040
rzeczywiście to idzie

2660
01:18:38.040 --> 01:18:40.260
w dziesiątki milionów.

2661
01:18:40.760 --> 01:18:42.020
Wiadomo, że Skandynawia

2662
01:18:42.020 --> 01:18:42.480
w ogóle jest

2663
01:18:42.480 --> 01:18:43.800
pod różnymi względami

2664
01:18:43.800 --> 01:18:45.740
jakby jakimś takim wzorcowym,

2665
01:18:45.900 --> 01:18:47.580
idealnym środowiskiem,

2666
01:18:47.660 --> 01:18:48.600
ale ogólnie jest tak,

2667
01:18:49.500 --> 01:18:51.620
znaczy z raportu

2668
01:18:52.360 --> 01:18:53.000
międzynarodowej,

2669
01:18:56.460 --> 01:18:57.740
czy organizacji

2670
01:18:57.740 --> 01:18:59.680
własności intelektualnej

2671
01:18:59.680 --> 01:19:00.960
wynika, że

2672
01:19:00.960 --> 01:19:03.220
mediana wynagrodzeń

2673
01:19:03.220 --> 01:19:04.580
PLR na,

2674
01:19:04.900 --> 01:19:05.340
znaczy fund,

2675
01:19:05.440 --> 01:19:06.160
nie wynagrodzeń,

2676
01:19:06.360 --> 01:19:07.260
sum przeznaczonych

2677
01:19:07.260 --> 01:19:08.180
na PLR

2678
01:19:08.180 --> 01:19:09.020
w przeliczeniu

2679
01:19:09.020 --> 01:19:10.620
na głowę właśnie,

2680
01:19:10.700 --> 01:19:12.020
czy na obywatela

2681
01:19:12.020 --> 01:19:13.100
we wszystkich krajach,

2682
01:19:13.200 --> 01:19:14.080
które zostały zbadane,

2683
01:19:14.280 --> 01:19:15.000
to jest coś tam

2684
01:19:15.000 --> 01:19:18.000
koło 13 centów.

2685
01:19:18.920 --> 01:19:20.700
W 2021 roku

2686
01:19:20.700 --> 01:19:23.540
w Polsce to było 2,8 centa,

2687
01:19:23.680 --> 01:19:23.760
prawda?

2688
01:19:23.860 --> 01:19:24.480
Więc tak czy inaczej,

2689
01:19:24.640 --> 01:19:25.220
żeby doszlusować

2690
01:19:25.220 --> 01:19:26.640
do tej mediany,

2691
01:19:26.760 --> 01:19:27.160
do tej średniej,

2692
01:19:27.260 --> 01:19:28.440
nie nawet do tych najlepszych,

2693
01:19:28.560 --> 01:19:28.680
prawda?

2694
01:19:28.900 --> 01:19:29.460
Którzy rzeczywiście

2695
01:19:29.460 --> 01:19:31.000
tą średnią gdzieś tam

2696
01:19:31.000 --> 01:19:32.340
wyciągają bardzo w górę

2697
01:19:32.860 --> 01:19:33.760
krajów skandynawskich,

2698
01:19:34.000 --> 01:19:35.100
no to musielibyśmy przeznaczać,

2699
01:19:35.160 --> 01:19:35.360
nie wiem,

2700
01:19:35.440 --> 01:19:36.360
5-6 razy więcej

2701
01:19:36.360 --> 01:19:37.360
i oczywiście wiadomo,

2702
01:19:37.420 --> 01:19:38.300
że nie przeznaczymy tego,

2703
01:19:38.420 --> 01:19:39.580
bo z tego,

2704
01:19:39.800 --> 01:19:40.420
z tych środków,

2705
01:19:40.520 --> 01:19:41.060
z tych funduszy,

2706
01:19:41.200 --> 01:19:42.360
które już są.

2707
01:19:42.480 --> 01:19:43.020
Natomiast znów,

2708
01:19:43.640 --> 01:19:45.260
te systemy w wielu krajach

2709
01:19:45.260 --> 01:19:46.100
są bardzo różne.

2710
01:19:46.880 --> 01:19:48.180
Jak gdyby każdy kraj

2711
01:19:48.180 --> 01:19:49.140
to sobie wymyślał

2712
01:19:49.140 --> 01:19:50.780
na swój sposób

2713
01:19:50.780 --> 01:19:51.980
i jeśli chodzi o sposób

2714
01:19:51.980 --> 01:19:52.600
rozliczania

2715
01:19:52.600 --> 01:19:53.580
i jeśli chodzi o sposób

2716
01:19:53.580 --> 01:19:54.660
finansowania,

2717
01:19:54.660 --> 01:19:56.820
więc chyba warto

2718
01:19:56.820 --> 01:19:58.160
spojrzeć na,

2719
01:19:58.280 --> 01:19:59.000
być może jakoś

2720
01:19:59.000 --> 01:20:00.100
patchworkowo właśnie

2721
01:20:00.100 --> 01:20:01.560
na to,

2722
01:20:01.600 --> 01:20:01.900
że tak,

2723
01:20:02.000 --> 01:20:03.780
w niektórych krajach

2724
01:20:03.780 --> 01:20:06.320
jednym z źródeł

2725
01:20:07.000 --> 01:20:08.220
fundowania tego systemu

2726
01:20:08.220 --> 01:20:08.840
PLR

2727
01:20:08.840 --> 01:20:10.920
są podmioty

2728
01:20:12.180 --> 01:20:13.220
handlujące książkami,

2729
01:20:14.040 --> 01:20:14.740
które gdzieś tam

2730
01:20:14.740 --> 01:20:18.400
razem ze źródłami publicznymi

2731
01:20:19.040 --> 01:20:19.960
składają się na ten.

2732
01:20:20.200 --> 01:20:21.200
W niektórych to są,

2733
01:20:21.200 --> 01:20:21.940
to są źródła,

2734
01:20:22.060 --> 01:20:23.660
dodatkowo źródła samorządowe.

2735
01:20:23.800 --> 01:20:24.660
Ja nie mam pojęcia,

2736
01:20:24.780 --> 01:20:25.680
to są rzeczywiście

2737
01:20:25.680 --> 01:20:27.160
mądre, skomplikowane rzeczy,

2738
01:20:27.320 --> 01:20:28.640
którymi systemowo

2739
01:20:28.640 --> 01:20:30.100
należy się przyjrzeć,

2740
01:20:30.260 --> 01:20:31.000
ale rzeczywiście,

2741
01:20:31.160 --> 01:20:33.640
żeby ta kwota

2742
01:20:33.640 --> 01:20:34.640
mogła rekompensować

2743
01:20:34.640 --> 01:20:35.180
w jakiś sposób,

2744
01:20:35.260 --> 01:20:35.540
to o czym

2745
01:20:35.540 --> 01:20:36.700
już kilka osób

2746
01:20:36.700 --> 01:20:37.440
tutaj powiedziało,

2747
01:20:37.440 --> 01:20:39.360
prawda, że ten system

2748
01:20:39.360 --> 01:20:40.000
inaczej nie ma

2749
01:20:40.780 --> 01:20:41.680
racji bytu.

2750
01:20:42.900 --> 01:20:44.060
Pewnie wymaga

2751
01:20:44.060 --> 01:20:44.920
to współpracy

2752
01:20:44.920 --> 01:20:46.780
na poziomie władz,

2753
01:20:46.840 --> 01:20:47.900
czy to centralnych,

2754
01:20:48.000 --> 01:20:48.960
czy niżej

2755
01:20:48.960 --> 01:20:50.320
różnych środków

2756
01:20:50.320 --> 01:20:52.440
i jakiegoś takiego

2757
01:20:53.180 --> 01:20:53.760
łączonego

2758
01:20:54.600 --> 01:20:55.180
finansowania,

2759
01:20:55.200 --> 01:20:55.840
żeby rzeczywiście,

2760
01:20:56.340 --> 01:20:57.220
nie wiem, czy rzeczywiście

2761
01:20:57.220 --> 01:20:57.900
100 milionów,

2762
01:20:57.980 --> 01:20:59.440
bo to może będzie ciężko,

2763
01:20:59.540 --> 01:21:00.060
ale na pewno

2764
01:21:00.060 --> 01:21:01.120
kilkadziesiąt milionów

2765
01:21:01.120 --> 01:21:01.920
złotych,

2766
01:21:02.080 --> 01:21:03.620
które jakoś by

2767
01:21:05.240 --> 01:21:05.920
uzasadniały to,

2768
01:21:06.000 --> 01:21:07.060
bo jeżeli te 300 złotych

2769
01:21:07.060 --> 01:21:07.980
czy 300 ileś złotych

2770
01:21:07.980 --> 01:21:09.500
jest przeciętnym

2771
01:21:10.160 --> 01:21:11.080
wynagrodzeniem dla autora

2772
01:21:11.080 --> 01:21:11.780
czy autorki,

2773
01:21:11.980 --> 01:21:12.480
to to rzeczywiście

2774
01:21:12.480 --> 01:21:13.720
nie ma sensu nawet

2775
01:21:13.720 --> 01:21:14.400
jak gdyby

2776
01:21:14.900 --> 01:21:15.780
cały zachód,

2777
01:21:16.260 --> 01:21:17.000
cały wysiłek

2778
01:21:17.680 --> 01:21:19.000
wkładany w administrowanie,

2779
01:21:19.140 --> 01:21:19.760
przetwarzanie

2780
01:21:19.760 --> 01:21:20.280
i tak dalej

2781
01:21:20.280 --> 01:21:20.820
tych danych

2782
01:21:20.820 --> 01:21:21.560
jest w sumie

2783
01:21:21.560 --> 01:21:22.580
taką pracą po nic,

2784
01:21:22.780 --> 01:21:22.880
prawda,

2785
01:21:23.040 --> 01:21:23.940
ale rzeczywiście

2786
01:21:23.940 --> 01:21:24.900
to wymaga

2787
01:21:25.700 --> 01:21:26.520
wymyślenia na nowo

2788
01:21:26.520 --> 01:21:27.300
i nie stwierdzenia

2789
01:21:27.300 --> 01:21:27.880
tylko, no dobra,

2790
01:21:27.980 --> 01:21:29.320
no to troszkę podniesiemy,

2791
01:21:29.320 --> 01:21:30.340
tylko szukania tych środków.

2792
01:21:30.440 --> 01:21:30.560
Ja wiesz,

2793
01:21:30.780 --> 01:21:31.000
wiadomo,

2794
01:21:31.140 --> 01:21:31.900
my jesteśmy

2795
01:21:31.900 --> 01:21:33.080
roszczeniowi twórcy

2796
01:21:33.080 --> 01:21:33.500
i mówimy

2797
01:21:33.500 --> 01:21:34.640
dawajcie nam kasę,

2798
01:21:34.860 --> 01:21:35.180
wiadomo,

2799
01:21:35.180 --> 01:21:36.060
że szukanie tej kasy

2800
01:21:36.060 --> 01:21:36.660
jest trudniejsze,

2801
01:21:36.780 --> 01:21:37.080
natomiast,

2802
01:21:37.820 --> 01:21:38.700
natomiast jest to

2803
01:21:38.700 --> 01:21:39.540
jakieś wyzwanie,

2804
01:21:40.360 --> 01:21:42.060
które chyba warto podjąć

2805
01:21:42.060 --> 01:21:43.940
właśnie patrząc na to,

2806
01:21:44.040 --> 01:21:45.000
jak to robią inne kraje,

2807
01:21:45.120 --> 01:21:45.620
gdzie te sumy

2808
01:21:45.620 --> 01:21:46.060
rzeczywiście

2809
01:21:47.380 --> 01:21:48.340
są wyższe.

2810
01:21:48.420 --> 01:21:48.720
Niekoniecznie,

2811
01:21:48.740 --> 01:21:49.640
nie mówimy o krajach

2812
01:21:49.640 --> 01:21:50.600
tych właśnie

2813
01:21:51.440 --> 01:21:51.920
najbogatszych

2814
01:21:51.920 --> 01:21:52.500
w świecie

2815
01:21:52.500 --> 01:21:53.140
czy w Europie,

2816
01:21:53.260 --> 01:21:53.900
ale nawet w krajach

2817
01:21:53.900 --> 01:21:55.020
porównywalnych do nas,

2818
01:21:55.160 --> 01:21:55.240
tak,

2819
01:21:55.240 --> 01:21:57.660
także to jest wyzwanie,

2820
01:21:57.840 --> 01:21:59.400
w którym my możemy być

2821
01:21:59.400 --> 01:22:00.900
stroną doradczą,

2822
01:22:01.020 --> 01:22:01.520
ale na pewno.

2823
01:22:03.530 --> 01:22:04.350
Ja tylko chciałem

2824
01:22:04.350 --> 01:22:05.390
potem jedno zdanie do,

2825
01:22:05.570 --> 01:22:06.190
ale to spoko,

2826
01:22:06.250 --> 01:22:06.370
tak,

2827
01:22:06.530 --> 01:22:06.690
oczywiście.

2828
01:22:09.280 --> 01:22:10.440
Dzień dobry Państwu,

2829
01:22:10.540 --> 01:22:11.420
Katarzyna Nowicka,

2830
01:22:11.740 --> 01:22:11.920
jestem,

2831
01:22:12.980 --> 01:22:13.980
Katarzyna Nowicka,

2832
01:22:14.140 --> 01:22:15.920
jestem dyrektorką biblioteki

2833
01:22:15.920 --> 01:22:16.740
w małej gminie

2834
01:22:16.740 --> 01:22:17.620
miejsko-wiejskiej.

2835
01:22:17.960 --> 01:22:19.040
Pracujemy we cztery,

2836
01:22:19.180 --> 01:22:20.060
w tym jedna koleżanka

2837
01:22:20.060 --> 01:22:21.040
sama we Filii.

2838
01:22:21.480 --> 01:22:22.200
To tak,

2839
01:22:22.220 --> 01:22:22.720
żeby Państwu

2840
01:22:22.720 --> 01:22:23.980
zbudować kontekst,

2841
01:22:23.980 --> 01:22:25.860
bo ten kontekst

2842
01:22:25.860 --> 01:22:26.480
jest ważny.

2843
01:22:27.240 --> 01:22:28.440
Jesteśmy tutaj

2844
01:22:28.440 --> 01:22:29.720
z koleżanką,

2845
01:22:29.800 --> 01:22:30.200
z kolegą

2846
01:22:30.200 --> 01:22:30.880
w Stowarzyszeniu

2847
01:22:30.880 --> 01:22:31.840
Dyrektorek i Dyrektorów

2848
01:22:31.840 --> 01:22:32.840
Bibliotek Inicjatywy.

2849
01:22:32.960 --> 01:22:34.420
Wspieramy naszą prezeskę

2850
01:22:36.120 --> 01:22:37.740
i szanowni Państwo,

2851
01:22:37.880 --> 01:22:38.500
muszę powiedzieć,

2852
01:22:38.660 --> 01:22:39.600
że jesteśmy na tym

2853
01:22:39.600 --> 01:22:40.280
współkongresie,

2854
01:22:40.280 --> 01:22:40.520
dlatego,

2855
01:22:40.780 --> 01:22:41.800
że sytuacja bibliotek

2856
01:22:41.800 --> 01:22:42.600
publicznych w Polsce

2857
01:22:42.600 --> 01:22:43.780
jest już wystarczająco

2858
01:22:43.780 --> 01:22:44.860
surrealistyczna

2859
01:22:44.860 --> 01:22:46.700
i bardzo mocno

2860
01:22:46.700 --> 01:22:47.840
to odczuwamy

2861
01:22:49.120 --> 01:22:51.020
i właściwie to

2862
01:22:51.020 --> 01:22:52.600
doskonale rozumiem

2863
01:22:52.600 --> 01:22:53.160
Pani uwagę,

2864
01:22:53.240 --> 01:22:53.880
że rozmawiamy

2865
01:22:53.880 --> 01:22:54.540
o systemie

2866
01:22:54.540 --> 01:22:55.260
i że nie musimy

2867
01:22:55.260 --> 01:22:55.940
tego odnosić

2868
01:22:55.940 --> 01:22:56.900
jakoś personalnie,

2869
01:22:56.980 --> 01:22:57.600
ale trudno

2870
01:22:57.600 --> 01:22:59.660
nie mieć poczucia

2871
01:22:59.660 --> 01:23:00.300
przykrości,

2872
01:23:00.440 --> 01:23:01.100
kiedy słucha się

2873
01:23:01.100 --> 01:23:01.520
o tym,

2874
01:23:01.680 --> 01:23:02.600
jak jak gdyby

2875
01:23:02.600 --> 01:23:03.680
z Państwa perspektywy

2876
01:23:03.680 --> 01:23:04.300
znikoma jest

2877
01:23:04.300 --> 01:23:05.300
kulturotwórcza rola

2878
01:23:05.300 --> 01:23:05.960
biblioteki,

2879
01:23:06.460 --> 01:23:07.360
ale konfrontują

2880
01:23:07.360 --> 01:23:07.960
nas Państwo

2881
01:23:07.960 --> 01:23:08.360
z bardzo

2882
01:23:08.360 --> 01:23:09.140
idealistycznym

2883
01:23:09.140 --> 01:23:09.780
założeniem,

2884
01:23:09.940 --> 01:23:10.180
takim,

2885
01:23:10.320 --> 01:23:10.840
które byłoby

2886
01:23:10.840 --> 01:23:11.420
może naszym

2887
01:23:11.420 --> 01:23:12.480
marzeniem czytelniczym,

2888
01:23:12.580 --> 01:23:13.280
które moglibyśmy

2889
01:23:13.280 --> 01:23:14.300
realizować w swoich

2890
01:23:14.300 --> 01:23:15.080
bibliotekach,

2891
01:23:15.660 --> 01:23:16.820
a chcieliśmy

2892
01:23:16.820 --> 01:23:18.040
jakoś to urealnić

2893
01:23:18.040 --> 01:23:19.880
tutaj wspólnie,

2894
01:23:19.880 --> 01:23:20.360
dlatego,

2895
01:23:20.660 --> 01:23:21.560
że biblioteki,

2896
01:23:21.640 --> 01:23:22.440
tak jak Pani powiedziała,

2897
01:23:22.580 --> 01:23:23.480
są samorządowymi,

2898
01:23:23.480 --> 01:23:24.580
instytucjami kultury,

2899
01:23:24.660 --> 01:23:25.720
to jest niezwykle ważne,

2900
01:23:26.120 --> 01:23:27.400
mainstream tego nie widzi,

2901
01:23:27.640 --> 01:23:29.400
samorządowe instytucje kultury

2902
01:23:29.400 --> 01:23:30.160
to jest taki byt

2903
01:23:30.160 --> 01:23:30.920
nierozumiany

2904
01:23:30.920 --> 01:23:31.540
w Państwie

2905
01:23:31.540 --> 01:23:32.440
i przez Państwo,

2906
01:23:33.080 --> 01:23:34.540
to jest pewna specyfika,

2907
01:23:34.760 --> 01:23:35.660
nikt nie wie do końca,

2908
01:23:35.680 --> 01:23:36.580
czym my jesteśmy,

2909
01:23:36.800 --> 01:23:37.680
czyi jesteśmy

2910
01:23:37.680 --> 01:23:38.640
i jak to rozgryźć,

2911
01:23:38.700 --> 01:23:39.380
otóż jesteśmy

2912
01:23:39.380 --> 01:23:40.540
samorządowe,

2913
01:23:41.500 --> 01:23:42.220
pocieszę Państwa,

2914
01:23:42.260 --> 01:23:43.840
że od 2018 roku

2915
01:23:43.840 --> 01:23:44.840
do 2023

2916
01:23:44.840 --> 01:23:46.220
jest 350

2917
01:23:46.220 --> 01:23:47.560
bibliotek publicznych

2918
01:23:47.560 --> 01:23:47.900
mniej

2919
01:23:50.460 --> 01:23:52.600
i gdyby nie to,

2920
01:23:52.740 --> 01:23:53.500
że prowadzenie

2921
01:23:53.500 --> 01:23:54.280
bibliotek publicznych

2922
01:23:54.280 --> 01:23:54.800
jest zadaniem

2923
01:23:54.800 --> 01:23:55.740
własnym samorządu,

2924
01:23:55.800 --> 01:23:56.680
myślę, że byłoby ich

2925
01:23:56.680 --> 01:23:57.880
jeszcze więcej,

2926
01:23:58.060 --> 01:23:58.240
mniej

2927
01:24:02.580 --> 01:24:04.480
i sytuacja jest taka,

2928
01:24:04.520 --> 01:24:06.380
że biblioteki,

2929
01:24:07.220 --> 01:24:08.020
tak właśnie,

2930
01:24:08.200 --> 01:24:09.880
to co jest dla nas

2931
01:24:09.880 --> 01:24:11.220
tutaj też trudne

2932
01:24:11.220 --> 01:24:12.380
i właśnie jest tym

2933
01:24:13.660 --> 01:24:14.340
surrealistycznym,

2934
01:24:14.420 --> 01:24:15.140
groteskowym

2935
01:24:15.140 --> 01:24:16.980
naszym dniem codziennym,

2936
01:24:16.980 --> 01:24:18.400
to właśnie są

2937
01:24:18.400 --> 01:24:19.940
te instytucje

2938
01:24:19.940 --> 01:24:20.960
non-profit,

2939
01:24:21.440 --> 01:24:22.520
które właściwie

2940
01:24:22.520 --> 01:24:23.160
w dużej mierze

2941
01:24:23.160 --> 01:24:23.740
funkcjonują

2942
01:24:23.740 --> 01:24:24.960
dzięki trzeciemu sektorowi,

2943
01:24:25.060 --> 01:24:25.660
który widzi w nas

2944
01:24:25.660 --> 01:24:26.260
potencjał

2945
01:24:26.260 --> 01:24:26.960
i nas wspiera,

2946
01:24:27.980 --> 01:24:29.500
bo Państwo

2947
01:24:29.500 --> 01:24:30.180
raczej nie,

2948
01:24:31.130 --> 01:24:31.960
po drugie

2949
01:24:31.960 --> 01:24:33.120
biblioteka publiczna

2950
01:24:33.120 --> 01:24:34.040
w swojej gminie

2951
01:24:34.040 --> 01:24:34.680
konkuruje

2952
01:24:34.680 --> 01:24:35.760
z innymi jednostkami

2953
01:24:35.760 --> 01:24:36.660
organizacyjnymi

2954
01:24:36.660 --> 01:24:37.380
samorządu,

2955
01:24:37.580 --> 01:24:38.200
który po prostu

2956
01:24:38.200 --> 01:24:38.980
właśnie patrzy

2957
01:24:38.980 --> 01:24:40.240
na policzalność,

2958
01:24:40.760 --> 01:24:42.260
jesteśmy rozliczane

2959
01:24:42.260 --> 01:24:43.180
w liczbach

2960
01:24:43.180 --> 01:24:44.600
na tą nieszczęsną

2961
01:24:44.600 --> 01:24:45.600
frekwencyjność,

2962
01:24:45.800 --> 01:24:46.960
ja kocham określenie,

2963
01:24:46.980 --> 01:24:48.240
Krzysztofa Czyżewskiego,

2964
01:24:48.360 --> 01:24:48.700
dyrektora

2965
01:24:48.700 --> 01:24:49.780
Ośrodka Pogranicze,

2966
01:24:49.900 --> 01:24:51.100
Kultura Małych Liczb.

2967
01:24:51.960 --> 01:24:53.380
Mam odwagę,

2968
01:24:56.660 --> 01:24:57.920
pan Zygmunt Miłoszewski

2969
01:24:57.920 --> 01:24:58.900
podał gotowy pomysł,

2970
01:24:58.940 --> 01:25:00.160
to się naprawdę dzieje.

2971
01:25:01.800 --> 01:25:02.600
Członki

2972
01:25:02.600 --> 01:25:03.580
Niekoła Teatralnego

2973
01:25:03.580 --> 01:25:04.240
recytowały

2974
01:25:04.240 --> 01:25:05.060
w mojej bibliotece

2975
01:25:05.060 --> 01:25:05.520
poezję

2976
01:25:05.520 --> 01:25:06.580
Zuzanny Ginczanki.

2977
01:25:07.940 --> 01:25:08.340
Tak,

2978
01:25:08.620 --> 01:25:09.900
zaprosiłam tłumacza,

2979
01:25:10.060 --> 01:25:11.020
o którym pisał

2980
01:25:11.020 --> 01:25:12.060
pan Grzegorz Jankowicz

2981
01:25:12.060 --> 01:25:12.760
kilka lat temu

2982
01:25:12.760 --> 01:25:14.040
w Tygodniku Powszechnym.

2983
01:25:14.040 --> 01:25:14.760
Tak,

2984
01:25:15.000 --> 01:25:16.340
honorarium było symboliczne,

2985
01:25:16.460 --> 01:25:17.580
ponieważ mam to szczęście,

2986
01:25:17.660 --> 01:25:19.100
że ten wybitny tłumacz

2987
01:25:19.100 --> 01:25:20.840
pochodzi z mojej miejscowości

2988
01:25:20.840 --> 01:25:21.700
i on po prostu,

2989
01:25:21.940 --> 01:25:22.600
ja nalegałam,

2990
01:25:22.640 --> 01:25:24.000
żeby przyjął jakiekolwiek.

2991
01:25:24.800 --> 01:25:26.100
Dlaczego przyszły osoby

2992
01:25:26.100 --> 01:25:27.180
na spotkanie z nim?

2993
01:25:27.260 --> 01:25:27.480
Dlatego,

2994
01:25:27.720 --> 01:25:29.200
że to był dla nich człowiek,

2995
01:25:29.280 --> 01:25:30.060
którego pamiętali

2996
01:25:30.060 --> 01:25:30.520
z czasów,

2997
01:25:30.540 --> 01:25:32.080
kiedy dojeżdżali do liceum.

2998
01:25:33.360 --> 01:25:33.880
Tak,

2999
01:25:34.440 --> 01:25:35.420
publiczne pieniądze.

3000
01:25:35.460 --> 01:25:36.500
Na publiczne pieniądze

3001
01:25:36.500 --> 01:25:37.540
bibliotek w tej chwili

3002
01:25:37.540 --> 01:25:38.580
patrzą pisarze,

3003
01:25:38.680 --> 01:25:39.060
wydawcy,

3004
01:25:39.160 --> 01:25:39.760
samorządowcy,

3005
01:25:39.840 --> 01:25:40.440
czytelnicy

3006
01:25:40.440 --> 01:25:42.500
i to są te nasze budżety.

3007
01:25:42.720 --> 01:25:43.760
Budżet mojej biblioteki

3008
01:25:43.760 --> 01:25:45.960
wynosi 570 tysięcy na rok,

3009
01:25:46.380 --> 01:25:46.960
na wszystko.

3010
01:25:47.200 --> 01:25:48.820
To, o czym mówiła Agnieszka,

3011
01:25:49.550 --> 01:25:51.740
to jeżeli oczekuje się,

3012
01:25:51.820 --> 01:25:52.780
że właśnie promujemy

3013
01:25:52.780 --> 01:25:53.640
czytelnictwo,

3014
01:25:53.720 --> 01:25:54.720
nie piśmiennictwo,

3015
01:25:54.840 --> 01:25:55.760
zasadą biblioteki

3016
01:25:55.760 --> 01:25:56.820
jest dostępność,

3017
01:25:57.200 --> 01:25:58.360
dostajemy rykoszetem

3018
01:25:58.360 --> 01:25:59.660
obecnie za wszystko,

3019
01:25:59.660 --> 01:26:01.580
również Legimi Gate,

3020
01:26:02.540 --> 01:26:04.240
bo jeżeli biblioteki

3021
01:26:04.240 --> 01:26:05.540
zaangażowały się w to,

3022
01:26:05.580 --> 01:26:06.730
żeby pokazywać czytelnikom

3023
01:26:07.040 --> 01:26:08.300
nowy rodzaj czytania,

3024
01:26:08.300 --> 01:26:09.100
po prostu,

3025
01:26:09.880 --> 01:26:11.920
no to właśnie okazuje się,

3026
01:26:12.280 --> 01:26:14.740
że znów tak,

3027
01:26:15.460 --> 01:26:17.380
są sprawy nieczyste,

3028
01:26:17.520 --> 01:26:18.380
które rozgrywają się

3029
01:26:18.380 --> 01:26:19.100
poza nami,

3030
01:26:19.240 --> 01:26:20.520
ale wizerunkowo

3031
01:26:21.960 --> 01:26:23.060
dostaje się nam.

3032
01:26:23.240 --> 01:26:24.120
Proszę mi wierzyć,

3033
01:26:24.200 --> 01:26:25.220
że jeżeli organizator

3034
01:26:25.220 --> 01:26:26.520
patrzy na Facebooka

3035
01:26:26.520 --> 01:26:28.420
i mamy spotkanie,

3036
01:26:28.520 --> 01:26:29.820
na którym są trzy osoby,

3037
01:26:30.020 --> 01:26:30.940
a ośrodek kultury,

3038
01:26:31.080 --> 01:26:31.840
który w danej gminie

3039
01:26:31.840 --> 01:26:32.640
odpowiedzialny jest

3040
01:26:32.640 --> 01:26:34.020
za nazwijmy to propagandę,

3041
01:26:34.060 --> 01:26:34.260
tak,

3042
01:26:34.760 --> 01:26:35.560
władz miejskich,

3043
01:26:35.600 --> 01:26:36.500
no bo musi to robić,

3044
01:26:36.580 --> 01:26:37.620
robi coś dla stu osób,

3045
01:26:37.620 --> 01:26:38.920
no to oczywiście biblioteka

3046
01:26:38.920 --> 01:26:39.920
wypada słabo.

3047
01:26:40.360 --> 01:26:41.720
Jakkolwiek nasze rozumienie

3048
01:26:41.720 --> 01:26:42.740
kultury jest naprawdę

3049
01:26:42.740 --> 01:26:44.340
takie, jakim my wszyscy mówimy,

3050
01:26:44.500 --> 01:26:45.920
bo łączy nas miłość,

3051
01:26:46.140 --> 01:26:47.300
ale staje się ona

3052
01:26:47.300 --> 01:26:47.960
w tej sytuacji

3053
01:26:47.960 --> 01:26:49.460
coraz trudniejsza.

3054
01:26:50.460 --> 01:26:50.840
Także

3055
01:26:53.080 --> 01:26:53.600
naprawdę,

3056
01:26:53.880 --> 01:26:54.060
jeżeli

3057
01:26:55.140 --> 01:26:56.340
proszę też jak gdyby

3058
01:26:56.340 --> 01:26:57.520
zwrócić uwagę na to,

3059
01:26:57.560 --> 01:26:57.980
że my wszyscy,

3060
01:26:58.140 --> 01:26:59.720
nikt z nas nie żyje w próżni,

3061
01:26:59.940 --> 01:27:01.720
jesteśmy w jakimś kontekście

3062
01:27:01.720 --> 01:27:04.900
i biblioteki również

3063
01:27:04.900 --> 01:27:06.160
i naprawdę jesteśmy

3064
01:27:06.160 --> 01:27:07.560
silnie powiązani

3065
01:27:07.560 --> 01:27:08.560
z samorządami

3066
01:27:08.560 --> 01:27:11.000
i jest problem w Polsce,

3067
01:27:11.000 --> 01:27:12.420
myślę, że dużo głębszy,

3068
01:27:12.560 --> 01:27:14.360
bo niezamożne samorządy

3069
01:27:14.360 --> 01:27:16.280
to są słabe biblioteki

3070
01:27:16.280 --> 01:27:17.840
i to jest po prostu

3071
01:27:17.840 --> 01:27:20.940
w ogóle taka tendencja

3072
01:27:20.940 --> 01:27:21.760
bardzo zniżkowa,

3073
01:27:21.860 --> 01:27:22.760
jeśli chodzi o kapitał

3074
01:27:22.760 --> 01:27:24.060
kulturowy mieszkańców,

3075
01:27:24.440 --> 01:27:25.180
starzejącego się

3076
01:27:25.180 --> 01:27:26.480
społeczeństwa i tak dalej.

3077
01:27:26.480 --> 01:27:26.960
I my

3078
01:27:29.580 --> 01:27:30.100
naprawdę

3079
01:27:31.060 --> 01:27:32.220
jak gdyby czujemy,

3080
01:27:32.520 --> 01:27:33.480
że też,

3081
01:27:34.060 --> 01:27:34.660
jeżeli państwo

3082
01:27:34.660 --> 01:27:35.840
nie będzie zauważało

3083
01:27:35.840 --> 01:27:37.160
dłużej tego stanu rzeczy,

3084
01:27:37.660 --> 01:27:38.680
no to takie biblioteki

3085
01:27:38.680 --> 01:27:39.240
jak moja

3086
01:27:39.240 --> 01:27:39.940
za jakiś czas

3087
01:27:39.940 --> 01:27:40.940
nie mają przyszłości,

3088
01:27:40.980 --> 01:27:41.480
zwłaszcza jeśli

3089
01:27:41.480 --> 01:27:42.640
na mapie trendów

3090
01:27:43.620 --> 01:27:44.140
prowadzonej

3091
01:27:44.140 --> 01:27:45.540
przez Natalię Hatalską

3092
01:27:45.540 --> 01:27:46.500
wpisano w tym roku

3093
01:27:46.500 --> 01:27:47.320
analfabetyzm.

3094
01:27:47.320 --> 01:27:48.260
Co a propos debaty

3095
01:27:48.260 --> 01:27:49.520
otwarcia i sformułowania

3096
01:27:49.520 --> 01:27:50.400
Deloty Masłowskiej

3097
01:27:50.400 --> 01:27:51.080
na temat naszego

3098
01:27:51.080 --> 01:27:52.200
groteskowego języka,

3099
01:27:52.320 --> 01:27:53.120
że analfabetyzm

3100
01:27:53.120 --> 01:27:54.420
stał się trendem globalnym,

3101
01:27:54.560 --> 01:27:55.560
no to nie wiem właśnie,

3102
01:27:55.580 --> 01:27:56.240
czy mamy się mu

3103
01:27:56.240 --> 01:27:57.100
wszyscy poddać

3104
01:27:57.100 --> 01:27:58.120
i może po prostu

3105
01:27:58.120 --> 01:27:58.860
też, nie wiem,

3106
01:28:00.220 --> 01:28:00.760
będą potem

3107
01:28:00.760 --> 01:28:01.900
zamykane te biblioteki,

3108
01:28:02.020 --> 01:28:02.340
bo nie wiem

3109
01:28:02.340 --> 01:28:03.120
jakie będzie źródło

3110
01:28:03.120 --> 01:28:03.980
ich finansowania.

3111
01:28:04.180 --> 01:28:05.200
To są naprawdę

3112
01:28:05.780 --> 01:28:06.800
sytuacje bardzo

3113
01:28:08.580 --> 01:28:09.140
złożone

3114
01:28:09.140 --> 01:28:11.380
i trochę nas tylko

3115
01:28:11.380 --> 01:28:12.300
niepokoi ta

3116
01:28:12.300 --> 01:28:13.400
centralizacja,

3117
01:28:13.480 --> 01:28:14.140
bo wobec tego

3118
01:28:14.140 --> 01:28:14.620
po co była

3119
01:28:14.620 --> 01:28:15.880
ta decentralizacja.

3120
01:28:17.910 --> 01:28:18.930
Dziękuję bardzo.

3121
01:28:19.290 --> 01:28:20.990
Ja wolałabym,

3122
01:28:21.050 --> 01:28:21.910
żeby pani jednak

3123
01:28:21.910 --> 01:28:22.750
nie traktowała

3124
01:28:22.750 --> 01:28:23.770
tej naszej rozmowy

3125
01:28:23.770 --> 01:28:24.410
rzeczywiście jako

3126
01:28:24.410 --> 01:28:25.710
uderzenie personalne

3127
01:28:25.710 --> 01:28:26.950
i w konkretne biblioteki

3128
01:28:26.950 --> 01:28:27.910
i że my jesteśmy tutaj

3129
01:28:27.910 --> 01:28:28.650
jakoś przeciw.

3130
01:28:29.090 --> 01:28:30.590
Jeżeli o czymś mówimy,

3131
01:28:30.590 --> 01:28:31.570
to po to,

3132
01:28:31.590 --> 01:28:32.690
żeby pokazać,

3133
01:28:32.750 --> 01:28:34.290
że system właśnie działa źle,

3134
01:28:34.430 --> 01:28:35.630
że samorządy tak,

3135
01:28:35.910 --> 01:28:37.310
ale coś tu nie zadziałało,

3136
01:28:37.450 --> 01:28:37.630
prawda?

3137
01:28:37.990 --> 01:28:39.050
Samorządy nie mogą,

3138
01:28:39.270 --> 01:28:40.550
nie pozwalać wam

3139
01:28:40.550 --> 01:28:40.970
na samorządność,

3140
01:28:40.970 --> 01:28:42.430
jak to mi pan powiedział.

3141
01:28:42.830 --> 01:28:44.090
Nie może być tak,

3142
01:28:44.210 --> 01:28:45.970
że decyzje polityczne

3143
01:28:45.970 --> 01:28:47.470
mają przełożenie

3144
01:28:47.470 --> 01:28:48.750
na decyzje kulturalne.

3145
01:28:48.850 --> 01:28:49.710
Powiązanie u nas

3146
01:28:49.710 --> 01:28:50.630
jest oczywiście

3147
01:28:50.630 --> 01:28:52.590
związane z pewną tradycją

3148
01:28:52.590 --> 01:28:53.910
polityki i kultury

3149
01:28:53.910 --> 01:28:54.630
i od tego jakoś

3150
01:28:54.630 --> 01:28:55.670
się nie możemy oderwać

3151
01:28:55.670 --> 01:28:56.230
i o to chodzi.

3152
01:28:56.490 --> 01:28:57.450
I chodzi także pewnie

3153
01:28:57.450 --> 01:28:57.810
o to,

3154
01:28:57.850 --> 01:28:59.070
żeby nie pudrować

3155
01:28:59.070 --> 01:28:59.610
systemów,

3156
01:28:59.630 --> 01:29:00.710
które nie działają,

3157
01:29:00.790 --> 01:29:02.070
tylko stworzyć je od nowa.

3158
01:29:02.410 --> 01:29:03.050
Następny głos.

3159
01:29:03.910 --> 01:29:04.910
Dobry wieczór.

3160
01:29:05.050 --> 01:29:05.590
Tomasz Siniew,

3161
01:29:06.090 --> 01:29:06.930
dyrektor Wielskiej

3162
01:29:06.930 --> 01:29:08.290
z kolei biblioteki.

3163
01:29:09.390 --> 01:29:10.470
Drodzy Państwo,

3164
01:29:10.810 --> 01:29:12.330
no zagotowałem się

3165
01:29:12.330 --> 01:29:12.910
na początku.

3166
01:29:13.190 --> 01:29:14.030
Zagotowałem się

3167
01:29:14.030 --> 01:29:14.650
na początku

3168
01:29:14.650 --> 01:29:17.110
i teraz mam jeszcze

3169
01:29:17.110 --> 01:29:18.110
stan podgorączkowy,

3170
01:29:18.190 --> 01:29:21.110
więc jakby schodzi mi

3171
01:29:21.110 --> 01:29:22.650
temperatura tych emocji

3172
01:29:22.650 --> 01:29:25.410
i początku spotkania,

3173
01:29:25.610 --> 01:29:28.790
ponieważ bardzo mnie to zabolało,

3174
01:29:28.790 --> 01:29:30.430
to wyliczanie spotkań

3175
01:29:30.430 --> 01:29:31.910
autorskich w bibliotece.

3176
01:29:31.910 --> 01:29:34.950
Biblioteka Jarocińska,

3177
01:29:35.070 --> 01:29:37.410
Biblioteka Stopnia Powiatowego,

3178
01:29:37.470 --> 01:29:38.630
tak, w mieście powiatowym

3179
01:29:38.630 --> 01:29:39.890
organizuje sześć.

3180
01:29:40.110 --> 01:29:41.270
My jako wiejska

3181
01:29:42.790 --> 01:29:44.490
organizujemy również

3182
01:29:44.490 --> 01:29:46.050
podobną liczbę,

3183
01:29:46.750 --> 01:29:48.490
niemniej pozyskując na to

3184
01:29:48.490 --> 01:29:49.730
środki zewnętrzne.

3185
01:29:49.830 --> 01:29:52.010
Wspomniani Biblioteka Raczyńskich

3186
01:29:52.010 --> 01:29:54.830
20-30 tysięcy na książki,

3187
01:29:54.990 --> 01:29:56.350
na spotkania autorskie.

3188
01:29:56.870 --> 01:29:58.450
Na szybko znalazłem sobie

3189
01:29:58.450 --> 01:29:59.770
budżet tej instytucji,

3190
01:29:59.770 --> 01:30:03.450
przychody w 2020 roku

3191
01:30:03.450 --> 01:30:05.270
to jest 26 milionów złotych.

3192
01:30:05.890 --> 01:30:16.000
Promil, takie dane

3193
01:30:16.000 --> 01:30:17.540
po prostu znalazłem,

3194
01:30:17.700 --> 01:30:19.080
stąd promil

3195
01:30:19.080 --> 01:30:21.520
na spotkanie autorskie,

3196
01:30:22.000 --> 01:30:24.080
no tak,

3197
01:30:24.280 --> 01:30:25.740
ale też spotkałem,

3198
01:30:25.920 --> 01:30:27.080
zapytałem siebie,

3199
01:30:27.200 --> 01:30:28.460
dlaczego tak naprawdę

3200
01:30:28.460 --> 01:30:29.820
przecież mógł,

3201
01:30:29.840 --> 01:30:31.060
żeby więcej tych spotkań

3202
01:30:31.060 --> 01:30:32.020
autorskich organizować.

3203
01:30:32.020 --> 01:30:33.360
Wszedłem sobie

3204
01:30:33.360 --> 01:30:34.460
na Unię Literacką,

3205
01:30:34.460 --> 01:30:35.560
Państwa organizację,

3206
01:30:35.620 --> 01:30:36.060
zobaczyłem,

3207
01:30:36.060 --> 01:30:38.380
kto należy do Unii Literackiej.

3208
01:30:38.500 --> 01:30:39.920
I są tutaj autorzy,

3209
01:30:39.960 --> 01:30:40.420
owszem,

3210
01:30:40.580 --> 01:30:42.360
którzy gościli również

3211
01:30:42.360 --> 01:30:45.900
w naszych bibliotekach.

3212
01:30:46.080 --> 01:30:47.480
No i tak szybko

3213
01:30:47.480 --> 01:30:49.040
sobie postarałem

3214
01:30:49.040 --> 01:30:50.720
podliczyć ten budżet,

3215
01:30:50.880 --> 01:30:52.680
który mam na spotkania

3216
01:30:52.680 --> 01:30:55.240
i gdzieś na czwartym nazwisku

3217
01:30:55.240 --> 01:30:56.000
mi się skończył,

3218
01:30:57.280 --> 01:30:59.140
ponieważ Państwo mają

3219
01:30:59.140 --> 01:31:00.160
zacnych autorów

3220
01:31:00.160 --> 01:31:02.340
w środku u siebie,

3221
01:31:02.460 --> 01:31:04.100
w swojej organizacji,

3222
01:31:04.300 --> 01:31:06.180
no ale którzy też się liczą.

3223
01:31:07.280 --> 01:31:09.540
I nie tylko mówimy

3224
01:31:09.540 --> 01:31:11.680
o kosztach spotkania autorskiego,

3225
01:31:12.000 --> 01:31:12.800
nie tylko mówimy

3226
01:31:12.800 --> 01:31:13.920
o kosztach noclegu,

3227
01:31:14.020 --> 01:31:14.980
ale mówimy też czasem

3228
01:31:14.980 --> 01:31:16.540
o kosztach wyżywienia

3229
01:31:16.540 --> 01:31:18.260
również tych autorów,

3230
01:31:18.300 --> 01:31:20.380
a stawki są naprawdę duże.

3231
01:31:20.380 --> 01:31:21.460
Ja wysiadłem w momencie,

3232
01:31:21.640 --> 01:31:23.440
kiedy autor powiedział

3233
01:31:23.440 --> 01:31:25.000
cenę brutto

3234
01:31:26.340 --> 01:31:29.240
wynoszącą 25 tysięcy złotych

3235
01:31:29.240 --> 01:31:32.160
z dojazdem do niego

3236
01:31:32.160 --> 01:31:35.940
i odwiezieniem go do domu.

3237
01:31:37.420 --> 01:31:38.860
Tak, nieźle.

3238
01:31:39.080 --> 01:31:40.520
I niezła też byłaby frekwencja

3239
01:31:40.520 --> 01:31:41.900
na tym spotkaniu autorskim.

3240
01:31:42.160 --> 01:31:46.340
Ale oczywiście nie powiem kto,

3241
01:31:46.500 --> 01:31:47.840
bo zabrania mi tego ustawa

3242
01:31:47.840 --> 01:31:49.480
o organizowaniu i prowadzeniu działalności

3243
01:31:50.440 --> 01:31:51.020
kulturalnej.

3244
01:31:51.100 --> 01:31:52.840
Mamy 2024 rok,

3245
01:31:52.920 --> 01:31:53.320
to prawda,

3246
01:31:53.400 --> 01:31:54.580
ale są jeszcze biblioteki.

3247
01:31:54.680 --> 01:31:56.920
65% bibliotek w Polsce

3248
01:31:56.920 --> 01:31:58.140
to biblioteki wiejskie,

3249
01:31:59.600 --> 01:32:01.760
gdzie jest jedna osoba,

3250
01:32:02.060 --> 01:32:03.920
która są takie jeszcze sytuacji

3251
01:32:03.920 --> 01:32:05.540
mimo infrastruktury biblioteki,

3252
01:32:05.680 --> 01:32:06.520
mimo Kraszewskiego,

3253
01:32:06.700 --> 01:32:07.800
gdzie nie ma komputera.

3254
01:32:07.920 --> 01:32:08.360
Jeżeli ma,

3255
01:32:08.740 --> 01:32:10.720
to pracuje jeszcze na Windows 95,

3256
01:32:10.780 --> 01:32:12.480
więc z tym raportowaniem

3257
01:32:13.040 --> 01:32:15.640
nie byłbym taki hop do przodu.

3258
01:32:15.640 --> 01:32:17.740
i bardzo, bardzo mnie zaskoczyło

3259
01:32:18.540 --> 01:32:19.580
to naskoczenie

3260
01:32:19.580 --> 01:32:21.580
na Narodowy Program Rozwoju Czytelnictwa,

3261
01:32:21.660 --> 01:32:22.780
a szczególnie na Blisko,

3262
01:32:24.320 --> 01:32:26.900
ponieważ Blisko jakby jest,

3263
01:32:28.140 --> 01:32:29.480
składa się z kilku liter,

3264
01:32:29.600 --> 01:32:31.620
tak, B i L i tak dalej.

3265
01:32:31.780 --> 01:32:33.680
I to L to jest ta lokalność,

3266
01:32:33.800 --> 01:32:35.200
na którą stawia ten program

3267
01:32:35.200 --> 01:32:38.720
i bez którego postawienia na lokalność

3268
01:32:38.720 --> 01:32:40.580
nie ma dofinansowania dla bibliotek.

3269
01:32:40.580 --> 01:32:42.460
To jest ten moment

3270
01:32:42.460 --> 01:32:43.940
na inicjatywy oddolne

3271
01:32:43.940 --> 01:32:45.380
zgłaszane przez czytelników,

3272
01:32:45.460 --> 01:32:47.240
użytkowników tych bibliotek

3273
01:32:47.240 --> 01:32:49.420
i to jest ogromna szansa

3274
01:32:49.420 --> 01:32:51.700
na to, żeby właśnie lokalni artyści,

3275
01:32:51.840 --> 01:32:53.600
lokalni twórcy

3276
01:32:53.600 --> 01:32:55.920
mogli zaistnieć w bibliotece,

3277
01:32:56.020 --> 01:32:57.280
żeby wokół biblioteki

3278
01:32:57.280 --> 01:33:00.520
stworzył się właśnie taki ekosystem.

3279
01:33:00.760 --> 01:33:02.180
Ale też myślę sobie,

3280
01:33:03.380 --> 01:33:04.900
że przecież i z tym

3281
01:33:04.900 --> 01:33:07.100
chcę Państwa zostawić

3282
01:33:07.100 --> 01:33:08.620
jako Unię,

3283
01:33:08.620 --> 01:33:10.640
jako osoby poszukujące

3284
01:33:10.640 --> 01:33:13.000
dodatkowego dofinansowania

3285
01:33:13.000 --> 01:33:14.700
albo finansowania swojej działalności.

3286
01:33:14.900 --> 01:33:17.760
Bo przecież stworzyli Państwo

3287
01:33:17.760 --> 01:33:19.300
organizację pozarządową.

3288
01:33:20.360 --> 01:33:21.660
Na równych prawach

3289
01:33:21.660 --> 01:33:22.620
możecie aplikować

3290
01:33:22.620 --> 01:33:24.220
do programów ministerialnych,

3291
01:33:24.340 --> 01:33:27.400
o których również mówił Pan Dyrektor.

3292
01:33:28.980 --> 01:33:30.820
I czy Państwo aplikują

3293
01:33:30.820 --> 01:33:32.820
w tych projektach,

3294
01:33:32.980 --> 01:33:34.580
w promocji czytelnictwa,

3295
01:33:34.720 --> 01:33:36.820
w partnerstwie dla książki chociażby

3296
01:33:36.820 --> 01:33:39.560
i czy w tych projektach,

3297
01:33:39.660 --> 01:33:40.720
już tak daleko pójdę,

3298
01:33:40.940 --> 01:33:43.480
myślą Państwo na przykład o bibliotekach,

3299
01:33:43.980 --> 01:33:46.040
żeby ich, żeby te biblioteki

3300
01:33:46.040 --> 01:33:47.580
dla debiutantów,

3301
01:33:47.760 --> 01:33:51.320
dla grupy twórców, artystów,

3302
01:33:51.600 --> 01:33:53.280
pisarzy, tłumaczy

3303
01:33:53.280 --> 01:33:56.360
zapewnić powiedzmy 10 bibliotek,

3304
01:33:56.500 --> 01:33:59.120
które z tego programu

3305
01:33:59.120 --> 01:34:02.040
będą miały sfinansowane spotkania.

3306
01:34:03.900 --> 01:34:06.680
Jeśli, jeśli piszecie, super,

3307
01:34:06.840 --> 01:34:09.140
trzymam kciuki za najbliższe nabory.

3308
01:34:12.280 --> 01:34:14.360
Zygmuncie, czy coś ad vocem?

3309
01:34:14.680 --> 01:34:15.320
Słucham?

3310
01:34:15.580 --> 01:34:16.440
Ad vocem coś?

3311
01:34:17.540 --> 01:34:19.080
Znaczy, wie Pan,

3312
01:34:19.340 --> 01:34:21.480
nie musimy się zgadzać, tak?

3313
01:34:22.460 --> 01:34:24.440
Znaczy ja znam te argumenty.

3314
01:34:26.640 --> 01:34:28.060
Rozmawiamy tutaj o bibliotekach

3315
01:34:28.060 --> 01:34:30.300
z punktu widzenia osób piszących.

3316
01:34:30.980 --> 01:34:32.580
Wiem, że Państwo macie podgórkę

3317
01:34:32.580 --> 01:34:33.320
z samorządami.

3318
01:34:33.740 --> 01:34:36.480
Wiem, że to budżety nie są duże.

3319
01:34:36.920 --> 01:34:39.280
Ja nie jestem w Stowarzyszeniu

3320
01:34:39.280 --> 01:34:40.580
Zbawców Wszystkiego.

3321
01:34:40.980 --> 01:34:42.540
Ja reprezentuję grupę

3322
01:34:42.540 --> 01:34:44.980
polskich autorek i autorów

3323
01:34:44.980 --> 01:34:46.420
żyjących literatury.

3324
01:34:47.080 --> 01:34:49.060
A ja wymagam od Państwa,

3325
01:34:49.080 --> 01:34:50.560
że jeśli prowadzi bibliotekę,

3326
01:34:50.660 --> 01:34:51.780
wszystko jedno w jakiś sposób,

3327
01:34:51.980 --> 01:34:53.040
to ma tam być,

3328
01:34:53.560 --> 01:34:55.320
to chcę, żeby było raportowane,

3329
01:34:55.420 --> 01:34:56.560
co się w tej bibliotece wypożycza.

3330
01:34:56.800 --> 01:34:58.960
Jeśli biblioteka nie jest w stanie tego zrobić,

3331
01:34:59.800 --> 01:35:00.800
no to w takim razie

3332
01:35:00.800 --> 01:35:02.160
może niech się ograniczy po prostu

3333
01:35:02.160 --> 01:35:05.400
do autorów w domenie publicznej.

3334
01:35:05.600 --> 01:35:07.980
Znaczy to musi zostać ogarnięte.

3335
01:35:08.220 --> 01:35:09.720
Znaczy nie wyobrażam sobie tego.

3336
01:35:09.800 --> 01:35:11.070
My tak samo jako grupa społeczna,

3337
01:35:11.540 --> 01:35:13.600
Stowarzyszenie Po prostu Autorów i Autorek

3338
01:35:13.600 --> 01:35:14.920
nie będziemy po prostu

3339
01:35:14.920 --> 01:35:16.540
razem z bibliotekami

3340
01:35:16.540 --> 01:35:17.980
tworzyć po prostu programów

3341
01:35:17.980 --> 01:35:20.280
razem z Narodowym Funduszem Rozwoju Czytelnictwa.

3342
01:35:20.460 --> 01:35:21.340
Chodzi o to, że

3343
01:35:21.340 --> 01:35:24.000
moje duże serce mieści biblioteki,

3344
01:35:24.180 --> 01:35:25.660
ale też krwawi głównie,

3345
01:35:25.740 --> 01:35:27.400
jak widzę, jak cierpią po prostu

3346
01:35:27.400 --> 01:35:29.680
moje bardzo utalentowane koleżanki

3347
01:35:29.680 --> 01:35:31.500
i bardzo utalentowani koledzy.

3348
01:35:31.780 --> 01:35:33.160
Czy to się Państwu podoba, czy nie,

3349
01:35:34.000 --> 01:35:36.300
biblioteki w sposób, w jaki to działa teraz,

3350
01:35:36.320 --> 01:35:38.360
są miejscem, gdzie wyciekają nasze honoraria,

3351
01:35:38.940 --> 01:35:40.040
gdzie wyciekają pieniądze,

3352
01:35:40.080 --> 01:35:42.220
z których my płacimy rachunki

3353
01:35:42.220 --> 01:35:43.900
i które pozwalają nam

3354
01:35:44.680 --> 01:35:46.700
napisać kolejną fantastyczną książkę.

3355
01:35:47.020 --> 01:35:47.920
I ja wiem po prostu,

3356
01:35:48.060 --> 01:35:50.160
i ten argument o jakimś wielkim gwieździe,

3357
01:35:50.280 --> 01:35:52.360
który chce 25 tysięcy,

3358
01:35:52.500 --> 01:35:53.640
jest tak samo po prostu

3359
01:35:54.380 --> 01:35:55.300
beznadziejny i wstrętny,

3360
01:35:55.860 --> 01:35:56.820
jak argument o to,

3361
01:35:56.820 --> 01:35:58.560
że nic nie można zrobić dla artystów,

3362
01:35:58.680 --> 01:36:00.720
bo Zbigniew Hołdys jest bardzo bogaty

3363
01:36:00.720 --> 01:36:01.560
i Marila Rodowicz.

3364
01:36:01.680 --> 01:36:02.440
To nie jest prawda.

3365
01:36:02.520 --> 01:36:04.480
W ogóle proszę tego nie używać.

3366
01:36:06.320 --> 01:36:07.000
Poza tym,

3367
01:36:07.100 --> 01:36:08.540
ale tak naprawdę to było tylko

3368
01:36:08.540 --> 01:36:10.080
odnośnie pana wypowiedzi,

3369
01:36:10.160 --> 01:36:12.480
jak to źli artyści chcą 25 tysięcy,

3370
01:36:12.680 --> 01:36:14.620
a bierna biblioteka robi co może.

3371
01:36:14.800 --> 01:36:17.100
Ale tak jak mówiłem,

3372
01:36:17.500 --> 01:36:19.260
jakby nie ma co patrzeć na skrajności.

3373
01:36:19.400 --> 01:36:20.940
Chodzi o to, że w ogóle

3374
01:36:20.940 --> 01:36:22.780
system bibliotek

3375
01:36:23.380 --> 01:36:25.540
powinien być wielkim wsparciem

3376
01:36:25.540 --> 01:36:27.920
też polskiej literatury.

3377
01:36:28.080 --> 01:36:29.620
I tam jest miejsce na wyjątki.

3378
01:36:29.960 --> 01:36:32.300
Tam jest miejsce na dofinansowania,

3379
01:36:32.420 --> 01:36:33.440
na wymianę komputerów,

3380
01:36:33.460 --> 01:36:37.980
żeby nie był to Windows 95.

3381
01:36:38.520 --> 01:36:40.380
I jeszcze wrócę do tego,

3382
01:36:40.380 --> 01:36:42.940
co mówił pan Krzysztof.

3383
01:36:43.240 --> 01:36:44.920
Ponieważ wcześniej mówiłem,

3384
01:36:45.000 --> 01:36:46.800
że może nie chodzi nam dokładnie

3385
01:36:46.800 --> 01:36:48.740
o Polski Instytut Sztuki Filmowej

3386
01:36:48.740 --> 01:36:49.500
dla Literatury,

3387
01:36:49.700 --> 01:36:51.560
ale może właśnie chodzi.

3388
01:36:52.000 --> 01:36:53.240
Znaczy wspaniała jest anegdota

3389
01:36:53.240 --> 01:36:54.420
o tym, jak te wydawcy musieli

3390
01:36:54.420 --> 01:36:58.020
odprowadzać 5% od Prusa i Dickensa.

3391
01:36:59.020 --> 01:37:00.000
Nie anegdota.

3392
01:37:00.120 --> 01:37:00.980
Jak te wydawcy musieli

3393
01:37:00.980 --> 01:37:03.380
odprowadzać 5% od Prusa i Dickensa,

3394
01:37:03.560 --> 01:37:04.640
ale jakoś tam, gdzieś tam,

3395
01:37:04.800 --> 01:37:06.760
coś tam po drodze się wylobowało,

3396
01:37:06.780 --> 01:37:07.700
że już tego nie ma.

3397
01:37:09.380 --> 01:37:10.900
Ja sobie wyobrażam system,

3398
01:37:11.300 --> 01:37:12.400
zwłaszcza jak patrzę na,

3399
01:37:14.320 --> 01:37:15.920
jak patrzę na ciebie, tak?

3400
01:37:16.060 --> 01:37:19.120
I w ogóle patrzę teraz na Instytut Książki,

3401
01:37:19.340 --> 01:37:23.760
w którym właśnie gracze zarabiający

3402
01:37:23.760 --> 01:37:25.880
na wydawaniu, dystrybucji,

3403
01:37:26.120 --> 01:37:27.420
sprzedawaniu literatury,

3404
01:37:27.760 --> 01:37:29.720
podobnie jak nadawcy telewizyjni

3405
01:37:29.720 --> 01:37:31.440
czy operatorzy kablowi,

3406
01:37:31.520 --> 01:37:34.000
płacą jakiś łamęt swoich dochodów

3407
01:37:34.000 --> 01:37:35.940
i przychodów na fundusz,

3408
01:37:36.100 --> 01:37:37.080
którym zawiaduje na przykład

3409
01:37:37.080 --> 01:37:38.080
Instytut Książki

3410
01:37:38.080 --> 01:37:39.360
i który jest wydawany

3411
01:37:39.360 --> 01:37:41.020
na programy biblioteczne,

3412
01:37:41.240 --> 01:37:43.820
na upgrade Windowsa do Windowsa 98.

3413
01:37:44.040 --> 01:37:45.540
Myślę, że to już totalnie,

3414
01:37:45.540 --> 01:37:46.660
totalnie da radę.

3415
01:37:48.120 --> 01:37:50.060
Na stypendia autorskie,

3416
01:37:50.580 --> 01:37:52.080
na stypendia socjalne

3417
01:37:52.080 --> 01:37:54.780
dla autorek i autorów,

3418
01:37:54.960 --> 01:37:56.200
na właśnie jakieś fajne programy

3419
01:37:56.740 --> 01:37:57.780
spotkań autorskich.

3420
01:37:58.000 --> 01:37:59.380
Ja to sobie wyobrażam,

3421
01:37:59.640 --> 01:38:00.660
ponieważ to nie jest tak,

3422
01:38:00.680 --> 01:38:02.240
że my mówimy,

3423
01:38:02.340 --> 01:38:03.920
że biblioteki nie mają pieniędzy.

3424
01:38:04.160 --> 01:38:04.960
Spoko, to jest prawda.

3425
01:38:05.120 --> 01:38:06.800
Mówimy, że pisarze nie mają pieniędzy.

3426
01:38:06.800 --> 01:38:08.420
Znaczy jeden ma 25 koła.

3427
01:38:08.900 --> 01:38:10.220
Spoko, to jest prawda.

3428
01:38:10.420 --> 01:38:13.820
Ale gdzieś ten rynek po prostu kwitnie.

3429
01:38:14.340 --> 01:38:18.500
I myślę, że obracając też właśnie

3430
01:38:18.500 --> 01:38:21.220
czy autorami z Martwej Ręki

3431
01:38:21.220 --> 01:38:22.320
czy z domeny publicznej,

3432
01:38:22.460 --> 01:38:26.480
czy wydając już na prostu produkty książkowe,

3433
01:38:27.090 --> 01:38:29.360
moje sumienie pozwala naprawdę

3434
01:38:29.360 --> 01:38:31.080
na delikatne opodatkowanie

3435
01:38:31.080 --> 01:38:33.580
tego biznesu dla dobra polskiej literatury.

3436
01:38:34.060 --> 01:38:35.840
Tutaj pan się zgłaszał.

3437
01:38:35.840 --> 01:38:37.340
Nie, nie, w momencie,

3438
01:38:37.500 --> 01:38:38.520
bo mamy tu kilku już,

3439
01:38:38.740 --> 01:38:40.820
kilka osób do rozmowy,

3440
01:38:40.920 --> 01:38:42.500
a czas się nam pomału kończy.

3441
01:38:42.600 --> 01:38:42.980
Dziękuję.

3442
01:38:43.240 --> 01:38:43.740
Marcin Duda,

3443
01:38:43.840 --> 01:38:45.220
dyrektor Biblioteki Miejskiej w Opolu.

3444
01:38:46.360 --> 01:38:47.100
Drodzy Państwo,

3445
01:38:47.980 --> 01:38:49.200
zastanawiamy się nad tym hasłem,

3446
01:38:49.320 --> 01:38:51.380
które dzisiaj przyświeca naszej dyskusji

3447
01:38:51.380 --> 01:38:52.840
i tak sobie myślę,

3448
01:38:52.920 --> 01:38:53.780
przyszłość bibliotek

3449
01:38:53.780 --> 01:38:55.900
z punktu widzenia osób piszących książki.

3450
01:38:56.500 --> 01:38:58.120
I tutaj jeden z panów panelistów

3451
01:38:58.120 --> 01:38:59.040
słusznie powiedział o tym,

3452
01:38:59.100 --> 01:39:01.220
że jest to jedyna z instytucji w Polsce,

3453
01:39:01.340 --> 01:39:02.520
do której można wejść za darmo,

3454
01:39:02.620 --> 01:39:04.400
gdzie wszystko jest za darmo.

3455
01:39:04.400 --> 01:39:07.900
I my w zasadzie tam też niedługo będziemy za darmo pracować.

3456
01:39:08.060 --> 01:39:11.240
I to chciałbym podkreślić w tej krótkiej wypowiedzi,

3457
01:39:11.300 --> 01:39:12.960
że zarobki bibliotekarzy,

3458
01:39:13.060 --> 01:39:15.420
tak jak cały budżet w tym momencie biblioteki,

3459
01:39:15.480 --> 01:39:17.140
jest po prostu totalnie niedofinansowany.

3460
01:39:17.300 --> 01:39:18.880
I zgadzam się z panem Krzysztofem.

3461
01:39:18.960 --> 01:39:22.980
Na ten moment bibliotekarze mają znakomite umiejętności,

3462
01:39:23.080 --> 01:39:23.940
kompetencje do tego,

3463
01:39:24.020 --> 01:39:26.660
żeby wybierać, decydować, wspierać,

3464
01:39:27.040 --> 01:39:28.080
działać na rynku literatury,

3465
01:39:28.200 --> 01:39:30.260
popularyzacji polskich pisarzy książek.

3466
01:39:30.260 --> 01:39:31.340
I robią to znakomicie.

3467
01:39:31.620 --> 01:39:33.440
My mamy dużo spotkań autorskich,

3468
01:39:33.540 --> 01:39:34.880
chociaż za nie w większości nie płacimy.

3469
01:39:34.940 --> 01:39:36.380
W tym miesiącu 10, w czerwcu,

3470
01:39:36.400 --> 01:39:38.620
razem z festiwalem Książki 40 w Biotece, tak?

3471
01:39:38.980 --> 01:39:40.440
Sporo, nie zapłaciliśmy za nie,

3472
01:39:40.540 --> 01:39:42.060
więc jest fajnie.

3473
01:39:42.140 --> 01:39:43.260
Natomiast wspieramy jak możemy

3474
01:39:43.260 --> 01:39:44.460
i robimy to, co możemy,

3475
01:39:44.460 --> 01:39:45.520
naszymi kompetencjami,

3476
01:39:45.620 --> 01:39:46.880
ale jako dyrektor,

3477
01:39:46.920 --> 01:39:49.580
jak dostaję 46 CV teraz na wolne miejsce pracy

3478
01:39:49.580 --> 01:39:50.500
w jednej z naszych filii

3479
01:39:50.500 --> 01:39:53.340
i wiem, że stać mnie na dwie osoby z tych CV,

3480
01:39:53.520 --> 01:39:55.360
bo tutaj ta pani, no cóż,

3481
01:39:55.520 --> 01:39:57.820
ma w język francuski, angielski, biegle, tak?

3482
01:39:57.980 --> 01:40:00.080
Niestety najniższej krajowej nie przyjmie.

3483
01:40:00.320 --> 01:40:03.580
I procesuję zatrudnienie przez kilka miesięcy,

3484
01:40:03.640 --> 01:40:05.340
bo nie mogę zatrudnić kogoś na to stanowisko,

3485
01:40:05.420 --> 01:40:06.820
zastanawiam się, jak długo, nie?

3486
01:40:06.880 --> 01:40:07.320
Po prostu.

3487
01:40:07.540 --> 01:40:09.580
Jak długo jeszcze te kompetencje utrzymamy,

3488
01:40:09.840 --> 01:40:11.200
więc odwołuję się po prostu do tego,

3489
01:40:11.260 --> 01:40:13.380
że bioteki zwyczajnie są niedofinansowane,

3490
01:40:13.440 --> 01:40:14.840
tak jak pewnie większość samorządu.

3491
01:40:14.920 --> 01:40:15.060
Dziękuję.

3492
01:40:15.720 --> 01:40:17.780
Czyli wszyscy jesteśmy niedofinansowani.

3493
01:40:17.880 --> 01:40:18.160
Proszę.

3494
01:40:18.160 --> 01:40:20.680
Dzień dobry. Magda Hajduk-Dębowska,

3495
01:40:20.860 --> 01:40:22.380
prezeska Polskiej Izby Książki.

3496
01:40:25.120 --> 01:40:29.480
Ja chciałam powiedzieć, że faktycznie jest tak,

3497
01:40:29.480 --> 01:40:30.400
jak tutaj pan mówił,

3498
01:40:30.480 --> 01:40:33.020
że z tak zwanej martwej ręki

3499
01:40:33.020 --> 01:40:34.140
były odprowadzane pieniądze,

3500
01:40:34.240 --> 01:40:36.240
które były potem przeznaczane na dalsze cele

3501
01:40:36.240 --> 01:40:39.080
i to przez wiele lat tak wyglądało.

3502
01:40:39.640 --> 01:40:43.460
I jestem otwarta na takie pomysły

3503
01:40:45.520 --> 01:40:47.600
dotyczące jakiegoś rodzaju daniny

3504
01:40:47.600 --> 01:40:49.780
ze strony wydawców,

3505
01:40:49.780 --> 01:40:51.580
czy w ogóle branży wydawniczej.

3506
01:40:51.720 --> 01:40:53.160
Natomiast sugeruję jednak,

3507
01:40:53.360 --> 01:40:54.940
żebyśmy zanim do tego dojdzie,

3508
01:40:55.440 --> 01:40:56.820
uszczelnili system, który mamy.

3509
01:40:57.300 --> 01:40:59.620
Bo jest dokładnie tak, jak mówi Zygmunt,

3510
01:40:59.720 --> 01:41:00.740
czyli, że pieniądze,

3511
01:41:00.880 --> 01:41:02.560
i to nie tylko dla autorów,

3512
01:41:02.620 --> 01:41:03.740
ale również dla wydawców,

3513
01:41:03.760 --> 01:41:05.260
przez ten system wyciekają.

3514
01:41:06.220 --> 01:41:07.720
I mówię tutaj po pierwsze,

3515
01:41:07.740 --> 01:41:10.440
chociażby o liście bibliotek raportujących,

3516
01:41:10.540 --> 01:41:13.000
która nie tylko jest na razie zbyt skromna,

3517
01:41:13.000 --> 01:41:15.300
ale również dotyczy wyłącznie bibliotek publicznych.

3518
01:41:15.400 --> 01:41:17.300
Nie obejmuję bibliotek akademickich,

3519
01:41:17.740 --> 01:41:20.200
bibliotek pedagogicznych, szkolnych i tak dalej.

3520
01:41:20.300 --> 01:41:21.600
Całego szeregu podmiotów,

3521
01:41:21.640 --> 01:41:23.820
w których są wypożyczane książki

3522
01:41:23.820 --> 01:41:25.920
nie tylko specjalistyczne i eksperckie.

3523
01:41:26.780 --> 01:41:29.240
Nie obejmuję w ogóle e-landingu

3524
01:41:30.620 --> 01:41:32.660
a propos ostatnich wydarzeń.

3525
01:41:34.260 --> 01:41:35.640
I to są elementy,

3526
01:41:35.680 --> 01:41:37.300
na którymi należy się pilnie zająć

3527
01:41:37.300 --> 01:41:38.840
i na którymi już się też zajmujemy.

3528
01:41:39.060 --> 01:41:42.060
Bo przecież z Unią Literacką,

3529
01:41:42.140 --> 01:41:43.720
z STL-em, z Instytutem Książki

3530
01:41:43.720 --> 01:41:46.080
od kilku miesięcy co najmniej

3531
01:41:46.080 --> 01:41:47.880
rozmawiamy z Ministerstwem Kultury

3532
01:41:47.880 --> 01:41:49.840
o tym, żeby w tych miejscach

3533
01:41:49.840 --> 01:41:50.940
ten system uszczelnić.

3534
01:41:53.240 --> 01:41:54.920
Natomiast jedno jeszcze spostrzeżenie

3535
01:41:54.920 --> 01:41:56.540
i jedno pytanie na koniec krótkie.

3536
01:41:58.760 --> 01:42:00.340
Zasadniczo między nami wszystkimi

3537
01:42:00.340 --> 01:42:01.340
nie ma żadnego sporu.

3538
01:42:01.480 --> 01:42:02.960
To znaczy ta rozmowa pokazuje,

3539
01:42:03.040 --> 01:42:05.340
że jesteśmy wszyscy dramatycznie niedofinansowani.

3540
01:42:05.880 --> 01:42:07.300
To, o czym państwo mówią,

3541
01:42:07.440 --> 01:42:09.580
o tym, jakiej mizerii jest polska literatura,

3542
01:42:10.960 --> 01:42:12.840
niezależne wydawnictwa też to czują.

3543
01:42:13.020 --> 01:42:18.820
Czują tę mizerię literatury pięknej w ogóle.

3544
01:42:20.080 --> 01:42:21.800
I tak jak mówił Grzegorz,

3545
01:42:21.800 --> 01:42:23.480
to są wszystko naczynia połączone.

3546
01:42:23.480 --> 01:42:27.340
To znaczy biblioteki szyją jak mogą,

3547
01:42:27.580 --> 01:42:29.260
żeby swoimi skromnymi budżetami

3548
01:42:29.260 --> 01:42:31.420
zaspokoić potrzeby czytelnicze

3549
01:42:31.420 --> 01:42:33.160
i pełnić też rolę,

3550
01:42:33.260 --> 01:42:36.820
które mają w myśl ustawy.

3551
01:42:37.340 --> 01:42:39.340
Autorzy nie dojadają,

3552
01:42:40.200 --> 01:42:41.160
księgarze padają,

3553
01:42:41.260 --> 01:42:43.580
wydawnictwa zaczynają powoli też odczuwać

3554
01:42:43.580 --> 01:42:47.120
te konsekwencje różnych negatywnych trendów.

3555
01:42:49.000 --> 01:42:50.660
Natomiast ja mam jeszcze jedno pytanie.

3556
01:42:50.860 --> 01:42:52.720
Skoro tutaj parę osób,

3557
01:42:53.020 --> 01:42:54.600
paru przedstawicieli bibliotek

3558
01:42:54.600 --> 01:42:57.580
podkreślało, że problemem są pieniądze,

3559
01:42:57.640 --> 01:42:59.080
a pieniądze są głównie samorządowe,

3560
01:42:59.260 --> 01:43:00.540
mam do państwa pytanie,

3561
01:43:01.640 --> 01:43:03.980
czy obecnie wprowadzana reforma

3562
01:43:03.980 --> 01:43:05.020
finansów samorządowych

3563
01:43:05.640 --> 01:43:07.340
w jakikolwiek sposób odnosi się

3564
01:43:07.340 --> 01:43:08.240
do tej kwestii,

3565
01:43:08.420 --> 01:43:11.000
jak tam jest zaadresowana kwestia

3566
01:43:11.880 --> 01:43:13.520
pieniędzy na kulturę,

3567
01:43:13.700 --> 01:43:14.520
w tym na biblioteki.

3568
01:43:14.600 --> 01:43:15.220
Dziękuję bardzo.

3569
01:43:15.220 --> 01:43:16.340
Agnieszko, zechcesz?

3570
01:43:16.600 --> 01:43:17.540
Nie mam pojęcia.

3571
01:43:18.460 --> 01:43:19.920
Nikt z nami nie rozmawia.

3572
01:43:20.580 --> 01:43:22.960
I to jest też odpowiedź taka

3573
01:43:23.760 --> 01:43:24.680
troszkę do tego,

3574
01:43:24.720 --> 01:43:26.280
o czym my tu dzisiaj rozmawiamy

3575
01:43:26.280 --> 01:43:28.240
i też chciałam powiedzieć,

3576
01:43:28.300 --> 01:43:30.100
żeby to jasno wybrzmiało,

3577
01:43:30.200 --> 01:43:31.780
że my nie jesteśmy przeciwko.

3578
01:43:31.900 --> 01:43:33.200
To, co pan Zygmunt tu mówił.

3579
01:43:33.760 --> 01:43:36.120
Ja mu odezwałam się o tych widełkach,

3580
01:43:36.220 --> 01:43:37.640
bo one by nas też ucieszyły,

3581
01:43:37.760 --> 01:43:38.920
gdyby nikt nie żądał od nas

3582
01:43:38.920 --> 01:43:41.140
tych przysłowiowych 25 tysięcy.

3583
01:43:41.200 --> 01:43:42.180
Wiecie o co chodzi, tak?

3584
01:43:42.600 --> 01:43:45.120
My naprawdę byśmy chętnie płacili wam.

3585
01:43:45.220 --> 01:43:45.960
Nie trzy grosze,

3586
01:43:46.040 --> 01:43:47.860
bo to jest po prostu uwłaczające.

3587
01:43:48.060 --> 01:43:49.640
Tak jak uwłaczające jest to,

3588
01:43:49.700 --> 01:43:51.840
o czym mówił pan dyrektor z Opola,

3589
01:43:51.980 --> 01:43:52.860
tak? Przepraszam, tak?

3590
01:43:53.100 --> 01:43:54.640
Że zarabiamy,

3591
01:43:55.720 --> 01:43:56.900
wykształceni pracownicy moi,

3592
01:43:57.100 --> 01:44:00.220
po kilku podyplomówkach

3593
01:44:00.900 --> 01:44:02.280
zarabiają najniższą krajową

3594
01:44:02.280 --> 01:44:03.860
albo zarabiają 200 zł więcej

3595
01:44:03.860 --> 01:44:05.520
niż służby sprzątające,

3596
01:44:05.520 --> 01:44:08.380
z całym szacunkiem dla służby sprzątającej,

3597
01:44:08.560 --> 01:44:15.360
że rozmawia się o nowych rozwiązaniach samorządowych

3598
01:44:15.360 --> 01:44:17.540
w ogóle nie zapraszając do rozmowy bibliotek.

3599
01:44:18.180 --> 01:44:19.400
My się naprawdę cieszymy,

3600
01:44:19.460 --> 01:44:20.340
że tu dzisiaj jesteśmy,

3601
01:44:20.500 --> 01:44:22.180
bo to jest bodajże pierwszy raz,

3602
01:44:22.240 --> 01:44:23.880
kiedy zostaliśmy zaproszeni

3603
01:44:23.880 --> 01:44:25.900
do publicznej dyskusji,

3604
01:44:26.450 --> 01:44:28.400
kiedy państwo chcecie z nami rozmawiać

3605
01:44:28.400 --> 01:44:30.420
i za to też tu chcieliśmy podziękować

3606
01:44:30.420 --> 01:44:32.200
i jesteśmy po tej samej stronie

3607
01:44:32.200 --> 01:44:33.620
i niech to wyprzmi na koniec.

3608
01:44:33.700 --> 01:44:35.560
To ja państwu coś podpowiem jeszcze

3609
01:44:35.560 --> 01:44:37.760
jako członkini Unii Literackiej.

3610
01:44:38.060 --> 01:44:40.660
Macie państwo za chwilę do dyspozycji

3611
01:44:40.660 --> 01:44:41.840
wspaniałe narzędzie,

3612
01:44:42.020 --> 01:44:44.560
które pomoże organizować spotkania autorskie

3613
01:44:44.560 --> 01:44:48.340
z cenami, z danymi, z informacjami,

3614
01:44:48.340 --> 01:44:49.540
czym się autorzy zajmują.

3615
01:44:49.660 --> 01:44:50.960
Impresariat artystyczny,

3616
01:44:51.060 --> 01:44:52.060
który na naszej stronie

3617
01:44:52.060 --> 01:44:54.180
lada moment odpalimy, tak?

3618
01:44:54.880 --> 01:44:55.980
Literacki, przepraszam.

3619
01:44:56.100 --> 01:44:57.400
Impresariat literacki.

3620
01:44:59.280 --> 01:45:01.420
Informacje będziecie mogli państwo tam znaleźć.

3621
01:45:02.320 --> 01:45:03.340
Pomocne dla siebie.

3622
01:45:03.580 --> 01:45:05.220
Kontakty z autorami,

3623
01:45:05.260 --> 01:45:06.980
którzy należą do Unii.

3624
01:45:07.220 --> 01:45:08.780
160 osób na razie

3625
01:45:08.780 --> 01:45:10.520
i ciągle nam ta liczba się zwiększa.

3626
01:45:11.560 --> 01:45:12.440
Zachęcam do tego.

3627
01:45:12.580 --> 01:45:14.740
Jeszcze myślę, że niewiele o sobie wiemy.

3628
01:45:14.980 --> 01:45:17.460
To też jakby na podsumowanie tej dyskusji

3629
01:45:17.460 --> 01:45:19.220
to mnie się urodziło, że...

3630
01:45:19.220 --> 01:45:20.320
Dobrze, że zaczęliśmy.

3631
01:45:20.580 --> 01:45:21.760
Dobrze, że zaczęliśmy.

3632
01:45:21.860 --> 01:45:22.800
Grzegorzu, ty chciałeś?

3633
01:45:23.600 --> 01:45:26.360
Wrócę do tego, co powiedziałem na początku.

3634
01:45:26.360 --> 01:45:27.680
To wszystko.

3635
01:45:27.940 --> 01:45:28.860
Cieszę się, że państwo,

3636
01:45:29.080 --> 01:45:31.140
którzy reprezentujecie stronę biblioteczną,

3637
01:45:31.280 --> 01:45:32.540
zabraliście głos,

3638
01:45:32.760 --> 01:45:33.960
że powiedzieliście o tym,

3639
01:45:34.040 --> 01:45:35.360
co na co dzień,

3640
01:45:35.540 --> 01:45:37.280
w jaki sposób na co dzień funkcjonujecie.

3641
01:45:38.520 --> 01:45:39.460
Powiedziałem na początku,

3642
01:45:39.520 --> 01:45:40.700
że to nie jest jeden system

3643
01:45:40.700 --> 01:45:43.080
i jeden system nie będzie w stanie

3644
01:45:43.080 --> 01:45:44.500
tego rozwiązać.

3645
01:45:44.500 --> 01:45:46.500
zcentralizowanie takiego narzędzia

3646
01:45:46.500 --> 01:45:50.560
nie podoła tak zróżnicowanej strukturze,

3647
01:45:50.720 --> 01:45:52.700
przestrzeni, w jakiej się wszyscy poruszamy,

3648
01:45:52.940 --> 01:45:56.760
co więcej, tak wielu potrzebom i interesom.

3649
01:45:57.180 --> 01:45:58.940
Dlatego też z perspektywy na przykład

3650
01:45:58.940 --> 01:46:00.020
Instytutu Książki

3651
01:46:00.020 --> 01:46:02.560
my państwa nieustannie słuchamy,

3652
01:46:02.680 --> 01:46:05.020
bardzo uważnie i reagujemy natychmiast

3653
01:46:05.020 --> 01:46:06.840
na sygnały, które do nas docierają.

3654
01:46:06.840 --> 01:46:09.360
Ale złożoność tej struktury

3655
01:46:09.360 --> 01:46:11.020
wymaga z naszej strony

3656
01:46:11.020 --> 01:46:12.820
słuchania wszystkich tych stron

3657
01:46:12.820 --> 01:46:14.700
i dobierania narzędzi

3658
01:46:14.700 --> 01:46:17.080
do potrzeb i interesów każdej z grup

3659
01:46:17.080 --> 01:46:20.540
tak, żeby w tym systemie naczyń połączonych,

3660
01:46:20.600 --> 01:46:21.160
w tej relacji,

3661
01:46:21.260 --> 01:46:23.240
którą zawiązujecie państwo między sobą,

3662
01:46:23.260 --> 01:46:25.640
jako bibliotekarze, pisarze, pisarki,

3663
01:46:25.840 --> 01:46:27.360
księgarze, księgarki i tak dalej,

3664
01:46:27.760 --> 01:46:30.620
żeby nie doprowadzić do tąpnięcia

3665
01:46:30.620 --> 01:46:32.900
i rozszczelnienia

3666
01:46:32.900 --> 01:46:34.880
jeszcze większego niż ten,

3667
01:46:35.240 --> 01:46:36.620
to rozszczelnienie, o którym na przykład

3668
01:46:36.620 --> 01:46:37.880
mówiła tutaj Magda

3669
01:46:37.880 --> 01:46:39.620
i mówił wcześniej Zygmunt.

3670
01:46:40.000 --> 01:46:41.480
Żeby te zmiany

3671
01:46:41.480 --> 01:46:43.300
w tak wielu różnych systemach,

3672
01:46:43.560 --> 01:46:45.220
za pomocą tak wielu różnych narzędzi

3673
01:46:45.220 --> 01:46:47.080
implementowane być mogły,

3674
01:46:47.300 --> 01:46:51.200
potrzebna jest panśrodowiskowa lojalność

3675
01:46:51.200 --> 01:46:53.880
w rozmowach na temat tych rozwiązań.

3676
01:46:54.020 --> 01:46:55.340
Nie chodzi o to, żebyście państwo

3677
01:46:55.340 --> 01:46:57.420
rezygnowali ze swoich rozwiązań

3678
01:46:57.420 --> 01:46:58.580
czy pomysłów,

3679
01:46:58.760 --> 01:47:00.340
tylko żebyście państwo

3680
01:47:00.340 --> 01:47:01.660
zadbali o to,

3681
01:47:01.880 --> 01:47:03.220
aby one nie były prezentowane,

3682
01:47:03.220 --> 01:47:04.280
to jest moja prośba,

3683
01:47:05.200 --> 01:47:07.320
żeby one nie były prezentowane

3684
01:47:07.320 --> 01:47:09.520
na sposób antagonizujący,

3685
01:47:09.740 --> 01:47:10.640
bo zgadzam się,

3686
01:47:11.500 --> 01:47:13.220
my na przykład jako Instytut Książki

3687
01:47:13.220 --> 01:47:14.660
być może wiemy trochę więcej

3688
01:47:14.660 --> 01:47:17.320
o sytuacji różnych podmiotów

3689
01:47:17.320 --> 01:47:18.780
niż poszczególne podmioty

3690
01:47:18.780 --> 01:47:20.780
o sobie nawzajem.

3691
01:47:21.200 --> 01:47:22.460
Grzegorzu, przepraszam,

3692
01:47:22.560 --> 01:47:23.340
wejdę ci w słowo.

3693
01:47:23.640 --> 01:47:26.340
Powtarzasz ciągle takie słowo,

3694
01:47:26.480 --> 01:47:28.400
żebyśmy się nie antagonizowali.

3695
01:47:28.400 --> 01:47:31.980
Rozumiem, że to są słowa skierowane do nas pisarzy

3696
01:47:31.980 --> 01:47:33.760
i do bibliotekarzy,

3697
01:47:34.240 --> 01:47:35.560
a my tutaj nie jesteśmy

3698
01:47:37.700 --> 01:47:38.340
zantagonizowani,

3699
01:47:38.440 --> 01:47:39.280
wręcz przeciwnie.

3700
01:47:39.680 --> 01:47:40.580
Wbrew pozorom,

3701
01:47:40.620 --> 01:47:41.500
wbrew pozorom

3702
01:47:41.500 --> 01:47:43.200
mówimy o tym samym,

3703
01:47:43.460 --> 01:47:45.040
o niedofinansowaniu

3704
01:47:45.040 --> 01:47:46.800
i o programie wsparcia,

3705
01:47:47.000 --> 01:47:48.640
który jest niezbędny do tego,

3706
01:47:49.160 --> 01:47:52.400
może nazwanie książki

3707
01:47:53.420 --> 01:47:54.700
dobrem kultury,

3708
01:47:54.700 --> 01:47:57.020
a nie zostawieniem jej samej sobie,

3709
01:47:57.040 --> 01:47:58.160
coś tu pomoże,

3710
01:47:58.260 --> 01:47:59.100
coś tu rozwiąże.

3711
01:47:59.220 --> 01:48:00.780
Ustawa o książce jako taka.

3712
01:48:01.080 --> 01:48:03.920
Bo w tej chwili jest tak,

3713
01:48:04.080 --> 01:48:05.740
że zarówno bibliotekarze,

3714
01:48:05.840 --> 01:48:06.320
biblioteki,

3715
01:48:06.400 --> 01:48:07.740
jak i pisarze, pisarki,

3716
01:48:07.820 --> 01:48:08.820
tłumacze, tłumaczki

3717
01:48:08.820 --> 01:48:10.360
są po prostu grupą

3718
01:48:10.360 --> 01:48:12.560
najgorzej zaopiekowaną.

3719
01:48:13.120 --> 01:48:14.180
Ja bym bardzo chciała,

3720
01:48:14.260 --> 01:48:15.700
żeby na następnym kongresie,

3721
01:48:15.800 --> 01:48:17.180
żebyśmy mogli już w tej chwili

3722
01:48:17.180 --> 01:48:18.880
peany wtedy głosić

3723
01:48:18.880 --> 01:48:19.640
na temat tego,

3724
01:48:19.660 --> 01:48:20.920
co się zmieniło w systemie

3725
01:48:20.920 --> 01:48:22.100
i chciałabym bardzo,

3726
01:48:22.220 --> 01:48:24.040
żeby wreszcie inaczej się stało,

3727
01:48:24.080 --> 01:48:25.400
niż do tej pory się działo

3728
01:48:25.400 --> 01:48:26.940
w naszej pięknej ojczyźnie,

3729
01:48:27.100 --> 01:48:28.920
że systemy raz wymyślone

3730
01:48:28.920 --> 01:48:30.600
się pudruje, poprawia,

3731
01:48:30.760 --> 01:48:31.900
zamiast je zburzyć

3732
01:48:31.900 --> 01:48:33.020
i stworzyć od nowa.

3733
01:48:34.260 --> 01:48:35.820
Wiele mamy na to przykładów,

3734
01:48:35.820 --> 01:48:37.580
od siatek płacy zaczynając

3735
01:48:37.580 --> 01:48:39.160
poprzez funkcjonowanie mediów

3736
01:48:39.160 --> 01:48:40.180
i tak dalej, i tak dalej.

3737
01:48:40.640 --> 01:48:42.040
Nie da się pudrować tego,

3738
01:48:42.060 --> 01:48:42.800
co jest złe.

3739
01:48:43.000 --> 01:48:44.340
Nie da się poprawiać,

3740
01:48:44.900 --> 01:48:45.860
dotykając czegoś.

3741
01:48:46.020 --> 01:48:48.260
To nie jest kwestia wpuszczenia

3742
01:48:48.260 --> 01:48:50.520
małego strumyka do stawu,

3743
01:48:50.520 --> 01:48:52.340
tylko to jest kwestia przekopania.

3744
01:48:53.040 --> 01:48:54.740
Przekopania i stworzenia na nowo

3745
01:48:54.740 --> 01:48:55.700
całego systemu,

3746
01:48:56.600 --> 01:48:57.540
całej tej układanki,

3747
01:48:58.220 --> 01:48:59.580
tak, żeby wreszcie

3748
01:48:59.580 --> 01:49:00.600
to było normalnie,

3749
01:49:00.660 --> 01:49:01.980
bo na razie nie jest normalnie.

3750
01:49:02.060 --> 01:49:03.600
Ale urealnijmy też sytuację,

3751
01:49:03.760 --> 01:49:04.840
ponieważ wbrew temu,

3752
01:49:05.000 --> 01:49:05.920
ja dwukrotnie użyłem

3753
01:49:05.920 --> 01:49:07.720
tego słowa antagonizm,

3754
01:49:07.860 --> 01:49:08.660
wbrew temu,

3755
01:49:08.680 --> 01:49:09.760
co deklarujemy tu

3756
01:49:09.760 --> 01:49:10.800
i cieszę się,

3757
01:49:10.840 --> 01:49:12.240
że taka deklaracja pada,

3758
01:49:12.440 --> 01:49:13.300
w rozmowach,

3759
01:49:13.400 --> 01:49:14.240
które my prowadzimy

3760
01:49:14.240 --> 01:49:15.780
z różnymi stronami,

3761
01:49:15.940 --> 01:49:17.000
z różnymi podmiotami,

3762
01:49:17.100 --> 01:49:17.740
z różnymi instytucjami,

3763
01:49:18.460 --> 01:49:19.020
środowiskami,

3764
01:49:19.020 --> 01:49:20.920
tego rodzaju energia

3765
01:49:20.920 --> 01:49:23.230
nieustannie się pojawia

3766
01:49:23.700 --> 01:49:26.000
i pretensje do rozmaitych podmiotów

3767
01:49:26.000 --> 01:49:27.420
są permanentne.

3768
01:49:27.520 --> 01:49:28.440
Więc nie mówię tego dlatego,

3769
01:49:28.560 --> 01:49:30.820
że ta rozmowa w tę stronę poszła.

3770
01:49:31.000 --> 01:49:32.640
Mówię to jakby w odniesieniu

3771
01:49:32.640 --> 01:49:33.600
do realnej sytuacji,

3772
01:49:33.680 --> 01:49:34.580
w jakiej się znajdujemy

3773
01:49:34.580 --> 01:49:36.150
w tej przestrzeni.

3774
01:49:38.800 --> 01:49:41.700
Jeszcze jedna bardzo ważna rzecz

3775
01:49:41.700 --> 01:49:43.400
na koniec a propos ustawy,

3776
01:49:43.580 --> 01:49:45.350
bo to też powinno paść.

3777
01:49:46.170 --> 01:49:47.530
To spotkanie,

3778
01:49:47.570 --> 01:49:48.730
na którym Grzegorz Piątek

3779
01:49:48.730 --> 01:49:50.890
po raz pierwszy wspomniał

3780
01:49:50.890 --> 01:49:51.450
w tym roku

3781
01:49:51.450 --> 01:49:54.830
w naszym środowisku instytucjonalnym,

3782
01:49:54.950 --> 01:49:55.870
tych wszystkich osób,

3783
01:49:55.990 --> 01:49:56.810
które były zaproszone

3784
01:49:56.810 --> 01:49:57.630
przez ministerstwo

3785
01:49:57.630 --> 01:49:59.470
o problemie

3786
01:49:59.470 --> 01:50:01.350
z funduszem bibliotecznym,

3787
01:50:02.230 --> 01:50:03.350
było spotkaniem

3788
01:50:03.970 --> 01:50:05.750
inicjującym refleksję,

3789
01:50:06.010 --> 01:50:07.430
która docelowo ma

3790
01:50:07.430 --> 01:50:09.590
doprowadzić do regulacji.

3791
01:50:09.590 --> 01:50:11.910
Na jakim jesteśmy

3792
01:50:11.910 --> 01:50:12.990
w tej chwili etapie?

3793
01:50:13.410 --> 01:50:15.210
Otóż Instytut Książki

3794
01:50:15.950 --> 01:50:18.310
w tej chwili zlecił,

3795
01:50:18.350 --> 01:50:18.870
nie w tej chwili,

3796
01:50:18.950 --> 01:50:20.150
tylko jesteśmy w trakcie

3797
01:50:20.150 --> 01:50:21.730
badań realizowanych

3798
01:50:21.730 --> 01:50:23.350
na zlecenie Instytutu Książki

3799
01:50:23.350 --> 01:50:25.050
przez Polską Sieć Ekonomii,

3800
01:50:25.710 --> 01:50:27.570
których to badań

3801
01:50:27.570 --> 01:50:29.170
celem jest przebadanie

3802
01:50:29.170 --> 01:50:30.310
polskiego rynku książki

3803
01:50:30.310 --> 01:50:30.870
w taki sposób,

3804
01:50:30.970 --> 01:50:32.310
żeby sprawdzić relacje,

3805
01:50:32.470 --> 01:50:33.610
żebyśmy mieli to na papierze.

3806
01:50:33.730 --> 01:50:34.850
W jakiś sposób relacje

3807
01:50:34.850 --> 01:50:35.810
pomiędzy podmiotami

3808
01:50:35.810 --> 01:50:37.590
tego rynku się układają.

3809
01:50:38.690 --> 01:50:40.450
I badania te zostaną

3810
01:50:40.450 --> 01:50:42.170
przeprowadzone do końca tego roku.

3811
01:50:42.750 --> 01:50:43.910
Efekty tych badań

3812
01:50:43.910 --> 01:50:44.870
w postaci raportu

3813
01:50:44.870 --> 01:50:46.750
będą podstawą prac,

3814
01:50:47.030 --> 01:50:47.770
refleksji i prac,

3815
01:50:47.850 --> 01:50:48.870
które zostaną podjęte

3816
01:50:48.870 --> 01:50:49.690
w przyszłym roku

3817
01:50:49.690 --> 01:50:50.930
nad regulacją.

3818
01:50:51.190 --> 01:50:52.690
Ja mam jedną prośbę.

3819
01:50:52.870 --> 01:50:53.970
Róbcie dobrze,

3820
01:50:54.490 --> 01:50:56.090
nie spiesząc się za bardzo,

3821
01:50:56.410 --> 01:50:58.010
ale uważnie

3822
01:50:58.010 --> 01:50:58.830
przyglądajcie się

3823
01:50:58.830 --> 01:50:59.710
tej rzeczywistości,

3824
01:50:59.730 --> 01:51:01.150
żeby nie było takiej sytuacji,

3825
01:51:01.210 --> 01:51:03.030
jak przy poprawkach

3826
01:51:03.030 --> 01:51:04.290
do prawa autorskiego,

3827
01:51:04.510 --> 01:51:05.550
że nagle się okazało,

3828
01:51:05.610 --> 01:51:06.870
że autorzy nie dostaną

3829
01:51:06.870 --> 01:51:09.230
tantiem za audiobooki,

3830
01:51:09.390 --> 01:51:10.250
które ktoś przeczyta.

3831
01:51:10.350 --> 01:51:11.050
Dostanie aktor,

3832
01:51:11.150 --> 01:51:11.690
który przeczyta,

3833
01:51:11.770 --> 01:51:12.870
a autor, który napisał

3834
01:51:12.870 --> 01:51:14.410
tekst do audiobooka,

3835
01:51:14.450 --> 01:51:14.750
nie.

3836
01:51:15.010 --> 01:51:15.610
To trzeba było poprawiać.

3837
01:51:15.610 --> 01:51:16.450
Właśnie dlatego podjęliśmy się

3838
01:51:16.450 --> 01:51:18.050
najpierw przeprowadzenia badań,

3839
01:51:18.370 --> 01:51:19.790
ażeby na podstawie,

3840
01:51:19.850 --> 01:51:20.530
nie na podstawie

3841
01:51:20.530 --> 01:51:21.650
tylko rozmów

3842
01:51:21.650 --> 01:51:23.250
z uczestniczkami,

3843
01:51:23.310 --> 01:51:24.030
uczestnikami

3844
01:51:24.030 --> 01:51:24.650
przestrzeni,

3845
01:51:24.690 --> 01:51:25.730
o jakiej rozmawiamy,

3846
01:51:25.870 --> 01:51:27.090
tylko na podstawie

3847
01:51:27.090 --> 01:51:28.270
twardych danych,

3848
01:51:28.690 --> 01:51:29.870
przystąpić do refleksji,

3849
01:51:29.970 --> 01:51:30.970
a potem do pracy

3850
01:51:30.970 --> 01:51:32.470
nad rekomendacjami ustawowych.

3851
01:51:32.730 --> 01:51:33.330
No mam nadzieję,

3852
01:51:33.570 --> 01:51:35.370
że niebawem się spotkamy,

3853
01:51:35.430 --> 01:51:36.570
żeby sobie gratulować

3854
01:51:36.570 --> 01:51:37.150
poprawy,

3855
01:51:37.290 --> 01:51:38.130
znacznej poprawy

3856
01:51:38.130 --> 01:51:39.050
i wszystkim nam będzie

3857
01:51:39.050 --> 01:51:40.150
żyło się dobrze i pięknie.

3858
01:51:40.150 --> 01:51:40.650
Zwrócę uwagę,

3859
01:51:40.750 --> 01:51:41.690
że przed chwilką prosiłaś,

3860
01:51:41.730 --> 01:51:43.210
żebyśmy to robili powoli,

3861
01:51:43.270 --> 01:51:43.850
a teraz mówisz,

3862
01:51:43.890 --> 01:51:45.250
żebyśmy się spotkali niebawem.

3863
01:51:45.510 --> 01:51:45.990
Powiedziałeś,

3864
01:51:46.030 --> 01:51:46.770
że w przyszłym roku

3865
01:51:48.210 --> 01:51:49.170
będzie regulacja,

3866
01:51:49.290 --> 01:51:50.430
więc na to czekamy.

3867
01:51:50.470 --> 01:51:51.090
Nie powiedziałem,

3868
01:51:51.150 --> 01:51:51.770
że w przyszłym roku

3869
01:51:51.770 --> 01:51:52.750
będzie regulacja.

3870
01:51:52.750 --> 01:51:53.610
Ja powiedziałem,

3871
01:51:53.610 --> 01:51:54.290
że w tym roku

3872
01:51:54.290 --> 01:51:55.010
robimy badania.

3873
01:51:55.470 --> 01:51:56.070
W każdym razie

3874
01:51:56.070 --> 01:51:56.450
spieszmy się powoli.

3875
01:51:56.450 --> 01:51:56.910
W przyszłym roku

3876
01:51:56.910 --> 01:51:58.130
podejmiemy refleksję

3877
01:51:58.130 --> 01:51:59.910
i pracę nad rekomendacjami

3878
01:51:59.910 --> 01:52:00.710
do ustawy.

3879
01:52:00.730 --> 01:52:01.130
Przepraszam,

3880
01:52:01.270 --> 01:52:02.250
będę też uważniejsza.

3881
01:52:02.550 --> 01:52:03.290
To brzmi powoli.

3882
01:52:05.560 --> 01:52:06.520
No ja nie mówiłem

3883
01:52:06.520 --> 01:52:08.240
nic o szybkim tempie.

3884
01:52:08.580 --> 01:52:09.900
My nie jesteśmy za powoli.

3885
01:52:11.320 --> 01:52:12.700
Dobrze, proszę Państwa.

3886
01:52:12.780 --> 01:52:13.820
Myślę, że moglibyśmy

3887
01:52:13.820 --> 01:52:14.800
jeszcze tutaj długo

3888
01:52:14.800 --> 01:52:16.240
siedzieć i rozmawiać,

3889
01:52:16.260 --> 01:52:17.060
bo tych tematów

3890
01:52:17.060 --> 01:52:17.760
jest rzeczywiście

3891
01:52:17.760 --> 01:52:18.520
całą multą

3892
01:52:18.520 --> 01:52:19.680
i kiedy żeśmy się

3893
01:52:19.680 --> 01:52:20.520
tutaj spotykali,

3894
01:52:20.620 --> 01:52:21.760
mieliśmy świadomość tego,

3895
01:52:21.820 --> 01:52:22.360
że świata

3896
01:52:22.360 --> 01:52:23.320
w dwie godziny

3897
01:52:23.320 --> 01:52:24.060
nie naprawimy.

3898
01:52:24.060 --> 01:52:24.720
Nie o to chodzi.

3899
01:52:24.820 --> 01:52:25.340
Chodziło o to,

3900
01:52:25.360 --> 01:52:26.100
żeby się spotkać,

3901
01:52:26.200 --> 01:52:26.700
porozmawiać

3902
01:52:26.700 --> 01:52:27.760
i głośno powiedzieć

3903
01:52:27.760 --> 01:52:29.900
ten system jest do naprawy.

3904
01:52:30.500 --> 01:52:31.620
Wszystkim nam jest źle,

3905
01:52:31.940 --> 01:52:32.780
więc trzeba coś zrobić,

3906
01:52:32.860 --> 01:52:33.680
żeby było lepiej,

3907
01:52:34.360 --> 01:52:35.360
jeśli nie dobrze.

3908
01:52:35.880 --> 01:52:36.680
Dziękuję Państwu

3909
01:52:36.680 --> 01:52:37.440
bardzo serdecznie

3910
01:52:37.440 --> 01:52:38.320
za to spotkanie.

3911
01:52:38.400 --> 01:52:38.840
Mam nadzieję,

3912
01:52:38.980 --> 01:52:39.700
że wychodzimy

3913
01:52:39.700 --> 01:52:41.140
w atmosferze przyjaźni,

3914
01:52:41.260 --> 01:52:41.940
a nie żadnego

3915
01:52:41.940 --> 01:52:43.520
antagonizmu wzajemnego.

3916
01:52:43.780 --> 01:52:44.500
Dziękuję bardzo.

3917
01:52:47.690 --> 01:52:48.810
Audycje kulturalne

3918
01:52:48.810 --> 01:52:50.750
w dobrym tonie.