WEBVTT

1
00:00:01.390 --> 00:00:05.070
Audycje kulturalne. W dobrym tonie.

2
00:00:05.650 --> 00:00:12.170
To są audycje kulturalne, podcast Narodowego Centrum Kultury przy mikrofonie Aleksandra Galant.

3
00:00:12.330 --> 00:00:18.190
Powstańcza opaska, kenkarta komendanta głównego AK generała Tadeusza Bora-Komorowskiego,

4
00:00:18.370 --> 00:00:20.870
czy skrzynka na listy poczty polowej.

5
00:00:20.930 --> 00:00:26.690
To wszystko są eksponaty, a tak naprawdę obiekty historyczne, które można zobaczyć w Japonii.

6
00:00:26.690 --> 00:00:33.990
Dokładnie w Hiroshima, tam w budynku Banku Japonii, można oglądać wystawę Warszawa, Feniks z popiołów.

7
00:00:34.070 --> 00:00:39.570
I chociaż oczywiście bardzo bym chciała, żebyśmy wszyscy mieli okazję oglądać świat w każdym jego zakątku,

8
00:00:39.650 --> 00:00:43.450
to mam takie podejrzenie, że wielu z nas nie będzie mogło tej wystawy obejrzeć,

9
00:00:43.550 --> 00:00:47.250
zwłaszcza, że tak naprawdę ona jest skierowana do mieszkańców Japonii,

10
00:00:47.350 --> 00:00:50.030
konkretnie pewnie najbardziej do mieszkańców Hiroshima,

11
00:00:50.230 --> 00:00:55.970
którzy dzielą z nami tragiczne i bardzo bolesne doświadczenia związane z II wojną światową.

12
00:00:55.970 --> 00:01:01.670
Wystawa Warszawa, Feniks z popiołów została przygotowana przez Muzeum Powstania Warszawskiego

13
00:01:01.670 --> 00:01:07.430
we współpracy z partnerami i wydaje mi się, że to jest dobry moment i dobry wątek,

14
00:01:07.430 --> 00:01:13.050
żeby zapytać o to, jak przygotowuje się wystawy, czy różnego rodzaju wydarzenia kulturalne,

15
00:01:13.170 --> 00:01:15.850
które kierowane są dla osób spoza Polski.

16
00:01:16.030 --> 00:01:21.070
Jak opowiadać naszą historię, bardzo wewnętrzną, bardzo trudną i bardzo lokalną,

17
00:01:21.230 --> 00:01:24.990
tak by zrozumieli je mieszkańcy nawet drugiego końca świata.

18
00:01:24.990 --> 00:01:29.050
Na te pytania, jak mam nadzieję, zgodzi się opowiedzieć pan dr Paweł Ukielski,

19
00:01:29.670 --> 00:01:32.950
historyk i wicedyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego.

20
00:01:32.950 --> 00:01:34.490
Witam w audycjach kulturalnych.

21
00:01:34.610 --> 00:01:35.050
Dzień dobry.

22
00:01:35.310 --> 00:01:38.810
Zanim zapytam szerzej o przygotowywanie takich wydarzeń,

23
00:01:39.190 --> 00:01:43.490
chciałam zapytać o samą ekspozycję Warszawa, Feniks z popiołów.

24
00:01:43.630 --> 00:01:49.010
Jak to się stało, że historia Warszawy, zwłaszcza ta powstańcza, trafiła do Japonii?

25
00:01:49.010 --> 00:01:53.650
Hiroshima jest miastem symbolem, rozpoznawanym na całym świecie.

26
00:01:54.270 --> 00:01:57.310
Sama używa takiego określenia miasto pokoju.

27
00:01:57.590 --> 00:02:04.210
I pierwszy kontakt nastąpił w 2019 roku, kiedy burmistrz Hiroshima odwiedził Polskę,

28
00:02:04.730 --> 00:02:05.710
zwiedzał muzeum.

29
00:02:06.370 --> 00:02:11.710
Wtedy zrozumiał, że jest pewna więź między Hiroshima i Warszawą,

30
00:02:12.130 --> 00:02:15.470
między dwoma miastami, które w pewnym momencie przestały istnieć.

31
00:02:15.470 --> 00:02:19.690
I to był pierwszy krok, żeby w ogóle nawiązać taki kontakt,

32
00:02:19.790 --> 00:02:23.210
żeby o historii Warszawy opowiedzieć właśnie w Hiroshima.

33
00:02:23.310 --> 00:02:26.670
Co więcej, miasto Hiroshima się tutaj zaangażowało na tyle,

34
00:02:26.750 --> 00:02:29.630
że udostępniło bardzo dobrą lokalizację.

35
00:02:29.730 --> 00:02:31.010
Ona jest niezwykle symboliczna.

36
00:02:31.130 --> 00:02:34.590
Ten Bank Japonii, oddział hiroshimski Banku Japonii,

37
00:02:34.710 --> 00:02:37.310
to jest jeden z kilku takich symbolicznych budynków,

38
00:02:37.490 --> 00:02:39.710
które przetrwały wybuch bomby atomowej.

39
00:02:40.170 --> 00:02:44.550
Tam większość zabudowy była drewniana z elementami papierowymi.

40
00:02:44.550 --> 00:02:48.610
Jak to w Japonii, a kilka budynków takich żelbetowych, silnych,

41
00:02:48.750 --> 00:02:49.690
przetrwało ten wybuch.

42
00:02:50.030 --> 00:02:54.970
No i właśnie takim miejscem, symbolem jest dawny oddział Banku Japonii w Hiroshima.

43
00:02:55.230 --> 00:03:00.770
I tam nasza wystawa dzięki tej współpracy z Urzędem Miasta Hiroshima

44
00:03:00.770 --> 00:03:01.990
mogła zaistnieć.

45
00:03:02.090 --> 00:03:04.230
Na tej wystawie, tak jak powiedziałam na początku,

46
00:03:04.430 --> 00:03:06.730
można obejrzeć bardzo cenne pamiątki.

47
00:03:06.870 --> 00:03:10.490
Myślę, że zobaczenie ich jest wielkim wydarzeniem także dla mieszkańców Polski.

48
00:03:10.490 --> 00:03:14.150
Jak odbywa się taki transport, czy też przekazywanie,

49
00:03:14.290 --> 00:03:16.110
wypożyczanie tego typu obiektów?

50
00:03:16.230 --> 00:03:20.510
Te obiekty, które są wypożyczane zwłaszcza w miejsca,

51
00:03:20.590 --> 00:03:23.270
które nie są formalnie placówkami muzealnymi,

52
00:03:23.730 --> 00:03:26.870
jest na tyle trudne, że w większości przypadków

53
00:03:26.870 --> 00:03:28.930
tworzymy doskonałe repliki.

54
00:03:29.110 --> 00:03:32.750
I te repliki wówczas przejeżdżają razem z całą wystawą.

55
00:03:32.950 --> 00:03:34.790
To też różnie jest organizowane.

56
00:03:34.790 --> 00:03:37.970
W tym przypadku z kalkulacji wyszło,

57
00:03:38.050 --> 00:03:41.950
że taniej będzie jednak wyprodukować całość na miejscu

58
00:03:41.950 --> 00:03:44.850
i przetransportować, niż produkować w drogiej

59
00:03:44.850 --> 00:03:47.090
akurat w tym zakresie Japonii.

60
00:03:47.290 --> 00:03:51.270
Możliwe są przypadki, w których tańsze będzie nie transportowanie,

61
00:03:51.270 --> 00:03:53.570
tylko wyprodukowanie wystawy na miejscu.

62
00:03:53.690 --> 00:03:59.010
Chociaż oczywiście te repliki i tak będziemy zawsze produkować w Polsce

63
00:03:59.010 --> 00:04:01.630
i transportować do naszych gospodarzy.

64
00:04:01.990 --> 00:04:03.250
I tak było w tym przypadku.

65
00:04:03.250 --> 00:04:08.510
To znaczy to był jeden duży transport, który do Japonii z Polski dotarł.

66
00:04:08.690 --> 00:04:12.890
No i później we współpracy znowu z naszym partnerem na miejscu,

67
00:04:12.990 --> 00:04:18.350
ale też nasi projektanci, którzy nie tylko samą wystawę w formie graficznej,

68
00:04:18.430 --> 00:04:24.230
ale także wszystkie nośniki, całą konstrukcję i system montażowy zaprojektowali,

69
00:04:24.490 --> 00:04:28.310
pojechali tam, żeby nadzorować i uczestniczyć w montażu wystawy.

70
00:04:28.350 --> 00:04:30.390
Wspomniał Pan o projektantach.

71
00:04:30.390 --> 00:04:34.330
I tu nasuwa mi się pytanie o to, w jaki sposób wystawa była projektowana.

72
00:04:34.510 --> 00:04:39.830
To znaczy, czy twórcy, artyści mieli pewną dowolność w założeniach dotyczących ekspozycji,

73
00:04:39.870 --> 00:04:43.810
czy też istniały, trwały jakieś konsultacje ze stroną japońską,

74
00:04:43.850 --> 00:04:46.610
tak, żeby ta wystawa, oprócz tego, że piękna i ważna,

75
00:04:46.710 --> 00:04:51.770
była przede wszystkim zrozumiała i swoją treścią miała szansę dotrzeć do odbiorców w Hiroshima.

76
00:04:51.770 --> 00:04:54.490
Ta wystawa była stworzona całkowicie w Polsce,

77
00:04:54.650 --> 00:04:59.070
natomiast oczywiście myśmy nawet bardziej tutaj merytorycznie,

78
00:04:59.190 --> 00:05:01.890
czyli ze strony muzeum, nie od strony graficznej,

79
00:05:01.970 --> 00:05:05.010
bo tu mieliśmy pełne zaufanie i zresztą podobna wystawa

80
00:05:05.010 --> 00:05:09.030
w podobnej wersji graficznej była prezentowana w Niemczech,

81
00:05:09.110 --> 00:05:11.370
więc nasi partnerzy z Japonii od razu wiedzieli,

82
00:05:11.490 --> 00:05:16.010
jak planujemy od strony estetycznej przygotować wystawę

83
00:05:16.010 --> 00:05:19.790
i z ich punktu widzenia to było jak najbardziej zrozumiałe

84
00:05:19.790 --> 00:05:22.150
i dostępne dla widza japońskiego.

85
00:05:22.350 --> 00:05:26.070
My oczywiście rozmawialiśmy ze stroną japońską,

86
00:05:26.170 --> 00:05:28.090
jeśli chodzi o przekaz.

87
00:05:28.250 --> 00:05:31.410
Sami wiedzieliśmy, że jeżeli na przykład porównujemy właśnie

88
00:05:31.410 --> 00:05:33.870
z innymi europejskimi wydarzeniami,

89
00:05:34.030 --> 00:05:38.710
że w przypadku Hiroshima zwłaszcza, ale całej Japonii właściwie,

90
00:05:38.970 --> 00:05:44.870
należy większy nacisk położyć na te kwestie totalnej destrukcji miasta

91
00:05:44.870 --> 00:05:46.770
i późniejszej jego odbudowy,

92
00:05:46.890 --> 00:05:49.730
bo zarówno Warszawa, jak i Hiroshima

93
00:05:49.730 --> 00:05:54.630
dzisiaj są pełnymi życia, nowoczesnymi, tętniącymi życiem miastami,

94
00:05:54.790 --> 00:05:57.890
które mogą też stanowić pewien symbol nadziei

95
00:05:57.890 --> 00:06:00.450
dla tych, którzy dzisiaj stracili swoje miasta.

96
00:06:00.670 --> 00:06:03.630
Jeżeli spojrzymy na zrujnowane Aleppo w Syrii

97
00:06:03.630 --> 00:06:05.170
czy Mariupol na Ukrainie,

98
00:06:05.470 --> 00:06:08.930
no to widzimy, że ta historia się nie skończyła.

99
00:06:09.070 --> 00:06:12.010
Cały czas mamy do czynienia z podobnymi sytuacjami.

100
00:06:12.010 --> 00:06:15.550
No i właśnie, i ta Warszawa, i ta Hiroshima to są takie miasta,

101
00:06:15.690 --> 00:06:19.010
które mogą dawać nadzieję tym, którzy dzisiaj przeżywają

102
00:06:19.590 --> 00:06:20.450
najokropniejsze chwile.

103
00:06:20.550 --> 00:06:22.950
Państwo losy Warszawy kreślą tak linearnie,

104
00:06:23.050 --> 00:06:25.930
pokazując, jakim ona była miastem przed wybuchem wojny

105
00:06:25.930 --> 00:06:27.430
i przed powstaniem warszawskim,

106
00:06:27.450 --> 00:06:29.910
a jak odbudowało się to miasto dzisiaj.

107
00:06:30.130 --> 00:06:31.530
Wydaje mi się, że to jest dużą wartością,

108
00:06:31.590 --> 00:06:34.150
że można zobaczyć ten kawałek przedwojennej Polski.

109
00:06:34.330 --> 00:06:37.010
Chodziło nam, żeby cała narracja tej wystawy

110
00:06:37.010 --> 00:06:38.030
była taką klamrą.

111
00:06:38.030 --> 00:06:42.450
Pokazujemy, że Warszawa międzywojenna była pięknym,

112
00:06:42.590 --> 00:06:45.490
nowoczesnym, dynamicznie się rozwijającym miastem.

113
00:06:45.590 --> 00:06:48.350
Tu był drugi i najwyższy budynek w Europie.

114
00:06:48.570 --> 00:06:52.490
Tu były wielkie, piękne plany prezydenta Starzyńskiego

115
00:06:52.490 --> 00:06:54.310
częściowo zrealizowane.

116
00:06:54.490 --> 00:06:58.330
I później zło totalne, które spowodowało,

117
00:06:58.370 --> 00:07:00.070
że ta Warszawa przestała istnieć.

118
00:07:00.170 --> 00:07:03.370
I cały mozolny proces odbudowy

119
00:07:03.370 --> 00:07:06.410
tej niezwykłej energii społecznej,

120
00:07:06.550 --> 00:07:08.350
która do tej odbudowy doprowadziła,

121
00:07:08.510 --> 00:07:12.170
mimo wciąż bardzo niesprzyjających warunków

122
00:07:12.170 --> 00:07:14.750
o losach Polski powojennej,

123
00:07:15.290 --> 00:07:17.450
ujarzmionej przez Związek Sowiecki,

124
00:07:17.550 --> 00:07:18.470
też opowiadamy.

125
00:07:18.650 --> 00:07:22.510
I kończymy piękną panorawą współczesnej Warszawy.

126
00:07:22.650 --> 00:07:24.190
To ma być taka klamra.

127
00:07:24.350 --> 00:07:26.230
Piękna, przedwojenna Warszawa

128
00:07:26.230 --> 00:07:28.210
i piękna, współczesna Warszawa.

129
00:07:28.210 --> 00:07:30.810
A między tym całe to zło,

130
00:07:30.990 --> 00:07:32.990
które Warszawę spotkało

131
00:07:32.990 --> 00:07:35.270
za jej pragnienie wolności.

132
00:07:35.430 --> 00:07:38.350
Wystawa jest dostępna w Banku Japonii w Hiroshima

133
00:07:38.350 --> 00:07:39.390
już od kilku tygodni.

134
00:07:39.570 --> 00:07:40.610
Pan był na jej otwarciu.

135
00:07:40.690 --> 00:07:42.730
Oczywiście ona teraz żyje trochę swoim życiem,

136
00:07:42.730 --> 00:07:44.630
ale czy do pana, do państwa tutaj w muzeum

137
00:07:44.630 --> 00:07:47.030
docierają informacje na temat wrażeń,

138
00:07:47.030 --> 00:07:50.010
jakie ona wywołuje u mieszkańców Hiroshima,

139
00:07:50.150 --> 00:07:52.630
a później może i u mieszkańców innych japońskich miast,

140
00:07:52.670 --> 00:07:53.730
którzy ją oglądają?

141
00:07:53.850 --> 00:07:57.210
Dla nas, ale też dla naszych partnerów z Hiroshima

142
00:07:57.210 --> 00:07:58.490
bardzo istotne było,

143
00:07:58.630 --> 00:08:01.830
żeby ta wystawa była częścią

144
00:08:01.830 --> 00:08:04.510
pewnego projektu też edukacyjnego,

145
00:08:04.610 --> 00:08:07.050
żeby do tej wystawy przychodzili uczniowie

146
00:08:07.050 --> 00:08:09.710
późniejszych klas szkół, studenci

147
00:08:09.710 --> 00:08:12.870
i wiemy, że takie wycieczki są organizowane.

148
00:08:13.170 --> 00:08:15.990
Ta wystawa była dla przedstawicieli miasta

149
00:08:15.990 --> 00:08:17.570
również bardzo istotna,

150
00:08:17.570 --> 00:08:20.010
co było widać chociażby na otwarciu,

151
00:08:20.130 --> 00:08:21.990
gdzie wiceburmistrz Hiroshima

152
00:08:21.990 --> 00:08:24.770
uczestniczył nie tylko w samym wernisażu,

153
00:08:24.790 --> 00:08:26.670
ale także w wydarzeniach towarzyszących.

154
00:08:26.670 --> 00:08:30.430
Był bardzo zaangażowany osobiście w jej powstanie.

155
00:08:30.670 --> 00:08:33.290
Byli tam też przedstawiciele naszych partnerów,

156
00:08:33.370 --> 00:08:34.790
o których warto tutaj wspomnieć,

157
00:08:34.830 --> 00:08:35.910
bo to bardzo istotne,

158
00:08:35.970 --> 00:08:38.130
że mieliśmy partnerów w postaci

159
00:08:38.130 --> 00:08:39.730
Instytutu Adama Mickiewicza,

160
00:08:39.830 --> 00:08:43.330
bardzo zaangażowanego w tworzenie tej wystawy.

161
00:08:43.450 --> 00:08:44.670
Instytutu Polskiego,

162
00:08:44.830 --> 00:08:46.950
pani dyrektor Instytutu Polskiego w Tokio,

163
00:08:47.170 --> 00:08:49.530
bez której wiedzy i znajomości,

164
00:08:50.090 --> 00:08:52.270
realiów lokalnych z całą pewnością

165
00:08:52.270 --> 00:08:54.010
byłoby nam niezwykle trudno.

166
00:08:54.010 --> 00:08:57.170
Pan ambasador, który także bardzo wiele wysiłku

167
00:08:57.170 --> 00:08:59.370
włożył w to, żeby ta wystawa zaistniała.

168
00:08:59.790 --> 00:09:02.670
No i faktycznie, tam przyszło na wernisaż wiele osób

169
00:09:02.670 --> 00:09:04.130
i od tego czasu wiemy,

170
00:09:04.170 --> 00:09:08.450
że pojawiają się grupy zorganizowane, szkolne.

171
00:09:08.690 --> 00:09:10.570
Udało nam się nawiązać kontakt

172
00:09:10.570 --> 00:09:13.430
z dwiema paniami od wielu lat

173
00:09:13.430 --> 00:09:14.910
mieszkającymi w Hiroshima,

174
00:09:15.050 --> 00:09:17.490
które bardzo chętnie zgodziły się

175
00:09:17.490 --> 00:09:21.350
zostać takimi przewodniczkami po tej wystawie

176
00:09:21.350 --> 00:09:23.950
i one oprowadzają te grupy szkolne,

177
00:09:24.070 --> 00:09:26.870
więc ten projekt działa, myślę, bardzo dobrze.

178
00:09:27.250 --> 00:09:30.290
Wiemy już, że kolejnym przystankiem

179
00:09:30.290 --> 00:09:32.530
dla naszej wystawy będzie Osaka.

180
00:09:32.850 --> 00:09:34.250
Później, mamy nadzieję,

181
00:09:34.550 --> 00:09:36.210
jesteśmy w trakcie rozmów

182
00:09:36.210 --> 00:09:37.950
z kolejnymi lokalizacjami,

183
00:09:38.090 --> 00:09:40.570
takimi jak Sapporo czy Tsuruga,

184
00:09:40.770 --> 00:09:42.570
która jest może mniej znanym miastem,

185
00:09:42.570 --> 00:09:45.290
ale to tam przypływały polskie dzieci z Syberii

186
00:09:45.290 --> 00:09:48.190
i tam miejscowi mieszkańcy im pomagali.

187
00:09:48.310 --> 00:09:50.910
Także chcemy, żeby te nasze wystawy żyły,

188
00:09:51.090 --> 00:09:54.050
gdy już powstaną sporym wysiłkiem

189
00:09:54.050 --> 00:09:55.330
kilku instytucji,

190
00:09:55.530 --> 00:09:58.170
żeby one żyły i żeby nie kończyły się

191
00:09:58.170 --> 00:09:59.990
wraz z zamknięciem w jednym miejscu,

192
00:10:00.070 --> 00:10:03.070
tylko żeby później mogły opowiadać te historie

193
00:10:03.070 --> 00:10:04.810
mieszkańcom innych miast.

194
00:10:10.710 --> 00:10:12.390
Cieszę się, że pan wspomniał

195
00:10:12.390 --> 00:10:13.950
o tych instytucjach partnerskich,

196
00:10:13.970 --> 00:10:15.710
również dlatego, że mam wrażenie,

197
00:10:15.710 --> 00:10:18.250
że to nie jest powszechnie wiadome,

198
00:10:18.470 --> 00:10:21.190
że na całym świecie istnieje wiele instytucji,

199
00:10:21.330 --> 00:10:22.870
które o to, żeby polska kultura

200
00:10:22.870 --> 00:10:24.310
się tam pojawiała, dbają.

201
00:10:24.410 --> 00:10:26.070
No to są na przykład instytuty polskie.

202
00:10:26.150 --> 00:10:28.130
Pan wspomniał o Instytucie Polskim w Tokio,

203
00:10:28.310 --> 00:10:30.550
ale takie instytuty w wielu innych miastach

204
00:10:30.550 --> 00:10:31.310
się znajdują

205
00:10:31.310 --> 00:10:33.970
i to chyba często może być takie pierwsze miejsce,

206
00:10:34.050 --> 00:10:35.510
z którym warto się kontaktować,

207
00:10:35.630 --> 00:10:37.550
chcąc gdzieś coś za granicą robić,

208
00:10:37.630 --> 00:10:39.490
no bo kto lepiej zna to miasto,

209
00:10:39.590 --> 00:10:40.470
ten świat tych ludzi,

210
00:10:40.610 --> 00:10:42.510
którzy mogą być tym zainteresowani.

211
00:10:42.670 --> 00:10:44.950
Instytuty polskie na całym świecie

212
00:10:44.950 --> 00:10:47.930
są placówkami, które w połączeniu

213
00:10:47.930 --> 00:10:49.830
oczywiście z wysiłkami ambasad,

214
00:10:49.930 --> 00:10:52.270
ale ambasady mają bardzo wiele różnych zadań,

215
00:10:52.390 --> 00:10:54.790
a Instytuty Polskie są właśnie skupione

216
00:10:54.790 --> 00:10:56.850
na promowaniu polskiej kultury,

217
00:10:57.030 --> 00:10:57.910
polskiej historii,

218
00:10:58.430 --> 00:11:00.770
więc oczywiście, że zawsze warto

219
00:11:00.770 --> 00:11:02.130
z nimi współpracować.

220
00:11:02.570 --> 00:11:05.050
Warto współpracować z Instytutem Adama Mickiewicza,

221
00:11:05.190 --> 00:11:08.550
który z kolei jest taką centralą w Polsce,

222
00:11:08.790 --> 00:11:11.690
która ma dbać o promocję polskiej kultury

223
00:11:11.690 --> 00:11:12.410
za granicą.

224
00:11:12.550 --> 00:11:14.710
Oczywiście warto zawsze się zastanowić,

225
00:11:14.750 --> 00:11:16.550
do kogo chcemy dotrzeć,

226
00:11:16.650 --> 00:11:17.510
w jaki sposób,

227
00:11:17.750 --> 00:11:19.590
z całą pewnością warto znaleźć

228
00:11:19.590 --> 00:11:22.050
i tutaj też bardzo pomocne mogą być

229
00:11:22.050 --> 00:11:23.610
polskie placówki na miejscu.

230
00:11:23.950 --> 00:11:25.390
Warto dotrzeć do silnych,

231
00:11:25.810 --> 00:11:27.670
poważnych partnerów tam na miejscu,

232
00:11:27.830 --> 00:11:29.680
żeby uniknąć mówienia

233
00:11:30.210 --> 00:11:32.690
tylko do wąskiego grona osób,

234
00:11:32.790 --> 00:11:35.090
które już są zainteresowane polską kulturą.

235
00:11:35.370 --> 00:11:37.490
Oczywiście z nimi należy ten kontakt

236
00:11:37.490 --> 00:11:38.310
trzymać cały czas,

237
00:11:38.310 --> 00:11:40.890
ale te bazy zawsze warto poszerzać,

238
00:11:40.970 --> 00:11:43.030
więc warto docierać do instytucji,

239
00:11:43.150 --> 00:11:45.330
które w danych miejscach są,

240
00:11:45.510 --> 00:11:46.270
są silne,

241
00:11:46.530 --> 00:11:48.350
opowiadają o kulturze,

242
00:11:48.450 --> 00:11:49.630
prezentują kulturę,

243
00:11:49.930 --> 00:11:51.310
nie wiem, placówki muzealne,

244
00:11:51.550 --> 00:11:53.710
rozmaite inne instytucje kultury,

245
00:11:53.730 --> 00:11:56.390
po to, żeby do jak najszerszego grona odbiorców

246
00:11:56.390 --> 00:11:57.590
docierać z tym przekazem.

247
00:11:57.670 --> 00:11:59.010
Wystawa, o której rozmawiamy,

248
00:11:59.050 --> 00:12:00.630
to nie jest pierwsza wystawa,

249
00:12:00.710 --> 00:12:03.210
którą przygotowało Muzeum Powstania Warszawskiego

250
00:12:03.210 --> 00:12:05.630
dla odbiorców zagranicznych.

251
00:12:05.630 --> 00:12:07.070
Mam tu na myśli wystawę,

252
00:12:07.170 --> 00:12:08.950
która była pokazywana w Berlinie

253
00:12:08.950 --> 00:12:11.090
przy okazji 75. rocznicy

254
00:12:11.090 --> 00:12:12.750
Powstania Warszawskiego.

255
00:12:12.910 --> 00:12:14.230
I tak jak w przypadku Hiroshima

256
00:12:14.230 --> 00:12:15.510
mówiliśmy o tym,

257
00:12:15.550 --> 00:12:18.330
że te miasta i mieszkańców tych miast

258
00:12:18.330 --> 00:12:21.450
łączy doświadczenie ogromnej straty tego,

259
00:12:21.510 --> 00:12:22.610
że te miasta w pewnym momencie

260
00:12:22.610 --> 00:12:24.130
zniknęły z powierzchni ziemi

261
00:12:24.130 --> 00:12:26.930
i zostały odbudowane siłą i wiarą

262
00:12:26.930 --> 00:12:28.030
i zaangażowaniem tych ludzi,

263
00:12:28.410 --> 00:12:31.050
tak w przypadku wystawy pokazywanej w Niemczech

264
00:12:31.050 --> 00:12:32.770
sytuacja jest zgoła inna.

265
00:12:32.770 --> 00:12:35.150
Te związki polsko-niemieckie

266
00:12:35.150 --> 00:12:38.750
na dobre i na złe są znacznie silniejsze

267
00:12:38.750 --> 00:12:41.250
i nasze dwa państwa i narody

268
00:12:41.250 --> 00:12:44.070
są na siebie skazane od ponad tysiąca lat.

269
00:12:44.250 --> 00:12:46.470
I oczywiście w przypadku II wojny światowej

270
00:12:46.470 --> 00:12:49.450
to jest to najbardziej tragiczny fragment

271
00:12:49.450 --> 00:12:50.770
wspólnej historii,

272
00:12:50.970 --> 00:12:53.430
gdzie Polska została przez Niemcy napadnięta

273
00:12:53.430 --> 00:12:56.030
i Niemcy popełniali tutaj straszliwe zbrodnie.

274
00:12:56.190 --> 00:12:59.490
Ta wystawa została zaprezentowana

275
00:12:59.490 --> 00:13:01.870
pierwszy raz na 70. rocznicę

276
00:13:01.870 --> 00:13:03.610
w topografii terroru.

277
00:13:03.670 --> 00:13:05.820
To jest miejsce niezwykle symboliczne.

278
00:13:06.170 --> 00:13:07.520
To jest miejsce, w którym urzędowały

279
00:13:08.030 --> 00:13:10.090
centralę tych najokrutniejszych służb,

280
00:13:10.250 --> 00:13:13.530
które za eksterminacją Polaków, Żydów

281
00:13:13.530 --> 00:13:16.370
oraz wielu innych narodów stały.

282
00:13:16.510 --> 00:13:17.870
I właśnie w tym miejscu

283
00:13:17.870 --> 00:13:20.690
o powstaniu warszawskim,

284
00:13:20.790 --> 00:13:22.050
o polskim państwie podziemnym,

285
00:13:22.170 --> 00:13:24.610
ale też o niemieckiej polityce terroru

286
00:13:24.610 --> 00:13:25.870
i o zbrodniach niemieckich

287
00:13:25.870 --> 00:13:27.550
w czasie powstania opowiedzieliśmy.

288
00:13:27.750 --> 00:13:29.230
I tu jesteśmy bardzo wdzięczni

289
00:13:29.230 --> 00:13:31.470
ówczesnemu szefowi tej placówki,

290
00:13:31.790 --> 00:13:33.850
profesorowi Andreasowi Nahamie,

291
00:13:33.970 --> 00:13:36.270
że sam bardzo mocno dążył do tego,

292
00:13:36.390 --> 00:13:38.470
żeby ta wystawa mogła zaistnieć

293
00:13:38.470 --> 00:13:39.430
w tej przestrzeni.

294
00:13:39.650 --> 00:13:41.470
Co więcej, nawet naciskał na to,

295
00:13:41.550 --> 00:13:43.650
żeby o tych zbrodniach,

296
00:13:43.890 --> 00:13:45.610
które zostały w Warszawie popełnione,

297
00:13:45.990 --> 00:13:47.330
było wprost powiedziane

298
00:13:47.330 --> 00:13:49.850
łącznie z imionami i nazwiskami

299
00:13:49.850 --> 00:13:51.370
największych zbrodniarzy,

300
00:13:51.490 --> 00:13:53.090
takich jak Heinz Reinefart

301
00:13:53.090 --> 00:13:55.210
czy dowódca Erich von den Bach.

302
00:13:55.410 --> 00:13:58.430
Ta wystawa, i to jest właśnie ten przykład,

303
00:13:58.550 --> 00:14:00.870
z którego chcemy korzystać w Japonii,

304
00:14:01.330 --> 00:14:03.930
po tej prezentacji na 70. rocznicę,

305
00:14:04.050 --> 00:14:05.650
jeździła później po Niemczech,

306
00:14:05.750 --> 00:14:07.130
była prezentowana w Monachium,

307
00:14:07.270 --> 00:14:09.050
w Kolonii, w Heidelbergu,

308
00:14:09.150 --> 00:14:09.890
czy w Peneminde.

309
00:14:10.110 --> 00:14:12.250
I ona wróciła w miejsce,

310
00:14:12.290 --> 00:14:13.910
z którego wyruszyła w podróż,

311
00:14:14.010 --> 00:14:15.850
na 75. rocznicę.

312
00:14:15.950 --> 00:14:19.130
Znowu była prezentowana w topografii terroru.

313
00:14:19.310 --> 00:14:20.810
No więc właśnie, mamy doświadczenie,

314
00:14:20.810 --> 00:14:22.890
że ta nasza technologia

315
00:14:22.890 --> 00:14:25.650
wytrzymała pięć lat podróży,

316
00:14:26.710 --> 00:14:27.910
montażu, demontażu.

317
00:14:28.410 --> 00:14:30.110
Liczymy na to, że podobnie będzie

318
00:14:30.110 --> 00:14:31.310
w przypadku Japonii,

319
00:14:31.390 --> 00:14:33.390
że ta wystawa przez kilka lat

320
00:14:33.390 --> 00:14:35.130
będzie mogła tam być prezentowana

321
00:14:35.130 --> 00:14:36.150
w różnych miejscach

322
00:14:36.150 --> 00:14:40.150
i wielu odbiorców będzie w stanie ją obejrzeć.

323
00:14:40.230 --> 00:14:42.410
Na koniec chciałabym zadać pytanie,

324
00:14:42.550 --> 00:14:43.110
które wydaje mi się,

325
00:14:43.170 --> 00:14:44.470
że niejako będzie podsumowaniem

326
00:14:44.470 --> 00:14:46.330
i nawiązaniem tego, o czym Pan mówił.

327
00:14:46.410 --> 00:14:48.250
Dość szeroko omawialiśmy miejsca,

328
00:14:48.250 --> 00:14:50.170
w którym wystawy przygotowywane

329
00:14:50.170 --> 00:14:51.850
przez Muzeum Powstania Warszawskiego

330
00:14:51.850 --> 00:14:52.830
są eksponowane.

331
00:14:52.970 --> 00:14:54.010
Z drugiej strony,

332
00:14:54.330 --> 00:14:55.950
muzeum tutaj w Warszawie

333
00:14:55.950 --> 00:14:57.890
odwiedza bardzo wielu widzów,

334
00:14:58.010 --> 00:14:59.150
gości z zagranicy.

335
00:14:59.310 --> 00:15:00.230
I jestem ciekawa,

336
00:15:00.370 --> 00:15:02.010
jak Pana zdaniem ten odbiór

337
00:15:02.010 --> 00:15:03.970
różni się, kiedy polskie historie

338
00:15:03.970 --> 00:15:05.550
opowiadamy za granicą

339
00:15:05.550 --> 00:15:07.270
do osób z tamtego kraju,

340
00:15:07.350 --> 00:15:08.750
od tego, kiedy oni tutaj

341
00:15:08.750 --> 00:15:10.090
te historie oglądają

342
00:15:10.090 --> 00:15:11.270
w miejscu, w którym ona się działa.

343
00:15:11.370 --> 00:15:14.330
Oczywiście siła oddziaływania

344
00:15:15.210 --> 00:15:16.410
wystawy w miejscu,

345
00:15:16.410 --> 00:15:18.590
gdzie ta historia się odbywała,

346
00:15:18.730 --> 00:15:21.370
gdzie po wyjściu z naszej ekspozycji

347
00:15:21.370 --> 00:15:23.610
ludzie na własne oczy widzą.

348
00:15:23.890 --> 00:15:26.210
Dookoła muzeum przez te 20 lat

349
00:15:26.210 --> 00:15:27.790
funkcjonowania wyrosło wiele

350
00:15:27.790 --> 00:15:30.050
nowoczesnych biurowców.

351
00:15:30.330 --> 00:15:32.190
Stworzył się taki, powiedziałbym nawet,

352
00:15:32.350 --> 00:15:35.150
urzędniczy, korporacyjny downtown.

353
00:15:36.040 --> 00:15:37.650
I oni widzą, że ta Warszawa

354
00:15:37.650 --> 00:15:38.530
tętni życiem.

355
00:15:38.610 --> 00:15:40.090
Przed chwilą widzieli miasto ruin,

356
00:15:40.330 --> 00:15:41.650
animację pokazującą

357
00:15:41.650 --> 00:15:43.310
całkowicie zburzoną Warszawę.

358
00:15:43.310 --> 00:15:44.890
Wychodzą na światło dzienne

359
00:15:44.890 --> 00:15:46.950
i widzą piękne miasto.

360
00:15:47.090 --> 00:15:49.410
Więc to jest niezwykle mocny przekaz,

361
00:15:49.550 --> 00:15:51.290
którego nie jesteśmy w stanie

362
00:15:51.290 --> 00:15:52.710
w tej aż formie

363
00:15:52.710 --> 00:15:54.070
zaprezentować gdzie indziej.

364
00:15:54.270 --> 00:15:55.550
Oczywiście tam pokazujemy

365
00:15:55.550 --> 00:15:56.170
miasto ruin,

366
00:15:56.370 --> 00:15:57.950
a potem zdjęcie panoramy

367
00:15:57.950 --> 00:15:59.030
współczesnej Warszawy.

368
00:15:59.190 --> 00:16:01.210
Tutaj ta Warszawa ich otacza.

369
00:16:01.410 --> 00:16:02.770
Oni widzą, a jednocześnie

370
00:16:02.770 --> 00:16:03.570
na każdym kroku

371
00:16:03.570 --> 00:16:05.150
widzą te tablice pamiątkowe,

372
00:16:05.350 --> 00:16:07.190
które przypominają im,

373
00:16:07.350 --> 00:16:09.410
jeżeli już wcześniej byli w muzeum,

374
00:16:09.670 --> 00:16:10.690
przypominają im to,

375
00:16:10.690 --> 00:16:12.730
co widzieli na temat Warszawy

376
00:16:12.730 --> 00:16:13.970
na naszej ekspozycji.

377
00:16:14.130 --> 00:16:15.590
Więc jestem przekonany,

378
00:16:15.690 --> 00:16:17.930
że to działanie muzeum

379
00:16:17.930 --> 00:16:19.210
tutaj w Warszawie

380
00:16:19.210 --> 00:16:20.510
jest jeszcze mocniejsze,

381
00:16:20.770 --> 00:16:21.710
ale mam nadzieję,

382
00:16:22.050 --> 00:16:24.130
że to co udaje nam się opowiedzieć

383
00:16:24.130 --> 00:16:25.990
za pomocą naszych wystaw

384
00:16:25.990 --> 00:16:28.290
prezentowanych poza Polską,

385
00:16:28.450 --> 00:16:30.310
zachęci tych,

386
00:16:30.470 --> 00:16:32.410
którzy kiedykolwiek do Warszawy

387
00:16:32.410 --> 00:16:32.750
przyjadą,

388
00:16:33.530 --> 00:16:34.770
żeby na podstawie tego,

389
00:16:34.890 --> 00:16:35.950
co widzieli na tych wystawach,

390
00:16:36.370 --> 00:16:38.150
odwiedzili później nasze muzeum

391
00:16:38.150 --> 00:16:39.690
i tę swoją wiedzę,

392
00:16:39.890 --> 00:16:41.730
czy też emocje, wrażenia

393
00:16:41.730 --> 00:16:43.310
pogłębili na bazie

394
00:16:43.310 --> 00:16:44.750
naszej ekspozycji stałej.

395
00:16:44.810 --> 00:16:45.870
O wystawie Warszawa

396
00:16:45.870 --> 00:16:46.990
Feniks z popiołów

397
00:16:46.990 --> 00:16:48.510
pokazywanej w Banku Japonii

398
00:16:48.510 --> 00:16:49.090
w Hiroshima

399
00:16:49.090 --> 00:16:51.350
opowiadał dr Paweł Ukielski,

400
00:16:51.490 --> 00:16:53.910
wicedyrektor Muzeum Powstania Warszawskiego,

401
00:16:54.070 --> 00:16:54.830
które to muzeum,

402
00:16:54.910 --> 00:16:55.730
tę wystawę

403
00:16:55.730 --> 00:16:57.390
wraz z partnerami przygotowało.

404
00:16:57.510 --> 00:16:58.970
Bardzo panu dziękuję za rozmowę.

405
00:16:59.090 --> 00:16:59.710
Dziękuję bardzo.