WEBVTT

1
00:00:01.390 --> 00:00:05.090
Audycje kulturalne. W dobrym tonie.

2
00:00:05.690 --> 00:00:12.010
To są audycje kulturalne, podcast Narodowego Centrum Kultury przy mikrofonie Aleksandra Galant.

3
00:00:12.190 --> 00:00:17.970
Fantazyjne kształty, niezwykłe kolory, największe skarby przechowywane w niektórych domach,

4
00:00:18.090 --> 00:00:21.130
wielu pewnie kojarzące się z sielskim czasem dzieciństwa.

5
00:00:21.250 --> 00:00:25.470
Mówię o wazonach, ale chyba też po prostu o wyrobach ze szkła Murano,

6
00:00:25.470 --> 00:00:32.030
szkła pochodzącego z niewielkiej wyspy leżącej około 30 minut od wybrzeży Wenecji.

7
00:00:32.170 --> 00:00:35.950
Szkło z ogromną historią, wielką tajemnicą, którą w sobie kryje,

8
00:00:36.010 --> 00:00:40.530
ale jak się okazuje też z tradycjami, które do dzisiaj są pielęgnowane,

9
00:00:40.650 --> 00:00:45.610
które do dzisiaj są kultywowane przez wielu artystów i właśnie prace niektórych z nich,

10
00:00:45.730 --> 00:00:50.490
konkretnie 26, możemy oglądać w Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie

11
00:00:50.490 --> 00:00:53.850
na wystawie Glastres, Odsłonięte Rzeczywistości.

12
00:00:53.850 --> 00:00:58.990
To jest ekspozycja, którą w Sopocie będzie można zobaczyć aż do 22 października,

13
00:00:59.130 --> 00:01:03.250
a ja mam tę wielką przyjemność, że o tym wydarzeniu zgodziła się opowiedzieć

14
00:01:03.250 --> 00:01:07.770
jedna z kuratorek wystawy, a także dyrektorka Państwowej Galerii Sztuki w Sopocie,

15
00:01:07.970 --> 00:01:11.770
historyczka sztuki, krytyczka, pani Eulalia Domanowska.

16
00:01:11.850 --> 00:01:13.250
Witam w audycjach kulturalnych.

17
00:01:13.330 --> 00:01:15.090
Dzień dobry pani, dzień dobry państwu.

18
00:01:15.210 --> 00:01:20.850
Bardzo się cieszę, że mogę opowiedzieć o tej wspaniałej sztuce z Murano,

19
00:01:20.850 --> 00:01:26.470
bo Murano jest niewątpliwie ciągle sercem światowej sztuki szkła.

20
00:01:26.610 --> 00:01:32.410
Rzeczywiście w naszej galerii teraz gości niezwykła wystawa, niezwykłej urody.

21
00:01:32.670 --> 00:01:37.170
Szkła z Murano pojawiło się w Polsce przede wszystkim to użytkowe,

22
00:01:37.270 --> 00:01:40.770
czyli właśnie ważony, kieliszki, biżuteria.

23
00:01:40.770 --> 00:01:46.110
Wtrącę się tylko, że z tego szkła Murano powstawały też takie dekoracyjne bibeloty.

24
00:01:46.230 --> 00:01:49.030
Pamiętam takie cukierki z tego kolorowego szkła.

25
00:01:49.150 --> 00:01:52.130
W Polsce nawet ukuła się nazwa durnostojki.

26
00:01:52.710 --> 00:01:57.170
W niektórych polskich domach można znaleźć przepiękne weneckie żyrandole,

27
00:01:57.290 --> 00:01:58.870
z których Murano słynie.

28
00:01:59.010 --> 00:02:00.210
Ale w ogóle jak to się zaczęło?

29
00:02:00.270 --> 00:02:02.030
W ogóle jak zaczęła się sztuka szkła?

30
00:02:02.290 --> 00:02:06.130
Prawdopodobnie zupełnie przypadkowo tutaj teoretycy, badacze

31
00:02:06.130 --> 00:02:08.930
nie mogą się zgodzić co do kraju pochodzenia,

32
00:02:09.150 --> 00:02:12.170
ale wiemy, że pochodzi z Bliskiego Wschodu, na pewno.

33
00:02:12.470 --> 00:02:17.270
Czy był to Egipt, czy Syria, tego pewnie się już nie rozstrzygnie.

34
00:02:17.550 --> 00:02:19.390
Niektórzy mówią nawet o Fenicjanach.

35
00:02:19.570 --> 00:02:24.410
Ponad 4 tysiące lat temu już ludzkość zaczęła używać szkła

36
00:02:24.410 --> 00:02:28.770
jako materiału do produkowania przede wszystkim wazoników

37
00:02:28.770 --> 00:02:31.250
i takich przedmiotów dekoracyjnych.

38
00:02:31.250 --> 00:02:37.350
A w Wenecji to szkło się pojawiło między IV a VIII wiekiem naszej ery.

39
00:02:37.490 --> 00:02:42.110
Może się wydać bardzo ciekawym, że pod koniec XIII wieku

40
00:02:42.110 --> 00:02:47.050
Doża Wenecki zdecydował, że wszystkie huty, które były w Wenecji

41
00:02:47.050 --> 00:02:48.690
przeniosą się na Murano.

42
00:02:49.050 --> 00:02:54.150
I w ten sposób powstał po prostu taki pierwszy przemysłowy park na świecie.

43
00:02:54.370 --> 00:02:56.170
Tak niektórzy to określają.

44
00:02:56.310 --> 00:02:57.130
Co było powodem?

45
00:02:57.230 --> 00:02:59.290
Oczywiście zagrożenie pożarami.

46
00:02:59.290 --> 00:03:03.070
Pałace częściowo były drewniane, więc to było istotne.

47
00:03:03.230 --> 00:03:10.110
Ale także Doża chciał mieć większą kontrolę nad tajemnicami produkcji szkła i technik.

48
00:03:10.230 --> 00:03:12.870
Chciał to utrzymać na jednej wyspie.

49
00:03:13.010 --> 00:03:17.590
To się oczywiście nie udało, bo dosyć szybko inne ośrodki szkła znakomite

50
00:03:17.590 --> 00:03:19.230
zaczęły na świecie powstawać.

51
00:03:19.270 --> 00:03:22.310
Przede wszystkim w Europie, w Czechach, we Francji, w Anglii.

52
00:03:22.490 --> 00:03:26.110
Ale ostatnio byłam na norweskich Lofotach w wyspach

53
00:03:26.110 --> 00:03:28.790
za kołem podbiegunowym w Arktyce.

54
00:03:28.790 --> 00:03:33.970
Okazuje się, że tam również w średniowieczu już produkowano szkło.

55
00:03:34.130 --> 00:03:36.570
Co się dzieje dalej w Wenecji na Murano?

56
00:03:37.110 --> 00:03:41.450
Mistrzowie stworzyli tam przede wszystkim technikę szkła dmuchanego.

57
00:03:41.590 --> 00:03:45.030
I to jest najważniejszy wenecki wynalazek.

58
00:03:45.030 --> 00:03:51.770
Największy rozkwit tych technik był w XV-XVI wieku, czyli już dość dawno temu.

59
00:03:52.070 --> 00:03:57.850
Później w XVIII wieku bardzo istotna historia Angelo Barovier,

60
00:03:58.190 --> 00:04:03.490
wybitny wenecki mistrz, odkrywa produkcję szkła przedroczystego.

61
00:04:03.490 --> 00:04:06.930
Od tamtej pory mamy w naszych domach przedroczyste szyby,

62
00:04:07.190 --> 00:04:10.330
bo wcześniej one były takie troszeczkę mleczne.

63
00:04:10.470 --> 00:04:16.770
Było to rzecz jasna bardzo ważne, odkrycie istotne dla weneckiej ekonomii,

64
00:04:16.930 --> 00:04:18.450
jej ekonomii Murano.

65
00:04:18.630 --> 00:04:22.390
Poza tym Wenecjanie wymyślili masę technik szklarskich,

66
00:04:22.690 --> 00:04:27.310
takich jak filigran czy murini, podobne troszeczkę do mozaiki.

67
00:04:27.310 --> 00:04:32.950
Kilkanaście różnych technik, które były przekazywane z ojca na syna zazwyczaj,

68
00:04:33.110 --> 00:04:38.190
chociaż niektóre z nich zapominane, później odkrywane na nowo, trwają do dzisiaj.

69
00:04:38.490 --> 00:04:43.970
Mówimy o kilkusetletnich tradycjach, które z niewielkiej wyspy Murano

70
00:04:43.970 --> 00:04:47.450
rozprzestrzeniły się, a właściwie podbiły niemal całą Europę.

71
00:04:47.630 --> 00:04:54.390
Wystawa Glastress, Odsłonięte rzeczywistości, pokazuje, że to nie jest tylko technika historyczna,

72
00:04:54.390 --> 00:04:57.530
to nie jest tylko kartka z podręcznika czy wspomnienie,

73
00:04:57.950 --> 00:05:03.250
bo ta wielka włoska historia, można powiedzieć, romansuje do dzisiaj ze współczesną sztuką,

74
00:05:03.270 --> 00:05:08.290
czego przykładem są projekty, dzieła sztuki, które w Sopocie możemy oglądać.

75
00:05:08.410 --> 00:05:13.450
Tak, zawdzięczamy właściwie tę sytuację przede wszystkim dwóm Wenecjanom.

76
00:05:13.630 --> 00:05:19.630
Już w latach 50. Edigio Konstantini zaczął współpracę z bogatą Peggy Guggenheim.

77
00:05:19.630 --> 00:05:25.630
On przedstawiał mistrzów weneckich dla artystów, z którymi Peggy współpracowała,

78
00:05:26.470 --> 00:05:29.980
tak słynnych jak Pablo Picasso, Juan Miró, Marc Chagall.

79
00:05:30.410 --> 00:05:34.940
I do tej pory w niewielkim, wspaniałym muzeum Peggy Guggenheim

80
00:05:35.150 --> 00:05:38.640
można zobaczyć granatowe wazoniki wyprodukowane,

81
00:05:39.470 --> 00:05:42.630
stworzone właściwie, niewyprodukowane przez Pablo Picasso.

82
00:05:43.010 --> 00:05:46.550
Tę tradycję kontynuuje dzisiaj Adriano Berengo.

83
00:05:46.550 --> 00:05:52.450
Wenecjanin, który do 30. roku życia nigdy nie był na Murano.

84
00:05:52.630 --> 00:05:58.830
Dopiero kiedy wpadł na pomysł, przeczytał właśnie o Edigio Konstantini i Peggy Guggenheim

85
00:05:58.830 --> 00:06:03.530
i pomyślał, że mógłby również zapraszać artystów z całego świata,

86
00:06:03.530 --> 00:06:09.410
którzy we współpracy z mistrzami, z maestro, z Murano,

87
00:06:09.570 --> 00:06:13.770
mogliby odnowić tę sztukę szkła i stworzyć coś wyjątkowego.

88
00:06:13.770 --> 00:06:18.610
I rzeczywiście tak się stało. W 1989 roku on założył fundację,

89
00:06:19.010 --> 00:06:22.830
której celem było właśnie odnowienie tej weneckiej sztuki szkła,

90
00:06:23.010 --> 00:06:26.670
czyli kreowanie nie tylko szkła użytkowego,

91
00:06:26.990 --> 00:06:30.670
bardzo pięknego, dekoracyjnego, lustra weneckie,

92
00:06:30.830 --> 00:06:34.130
te żerandole właśnie, biżuteria, piękne kielichy.

93
00:06:34.250 --> 00:06:36.970
To wszystko kojarzy nam się z Murano,

94
00:06:36.970 --> 00:06:39.970
ale on chciał pokazać, że również artyści,

95
00:06:40.710 --> 00:06:43.450
którzy nawet nie specjalizują się zupełnie w szkle,

96
00:06:43.570 --> 00:06:45.450
ani nigdy nie mieli z nim do czynienia,

97
00:06:45.630 --> 00:06:47.230
nie znają technik szklarskich.

98
00:06:47.350 --> 00:06:49.450
W połączeniu z mistrzami z Murano

99
00:06:49.450 --> 00:06:51.770
mogą stworzyć niezwykle ciekawe rzeczy,

100
00:06:52.050 --> 00:06:55.210
które mogą być nośnikami ich idei.

101
00:06:55.810 --> 00:06:59.910
I na wystawie w Sopocie przede wszystkim są piękne przedmioty,

102
00:06:59.910 --> 00:07:03.610
ale poza tym można tam znaleźć dzieła sztuki,

103
00:07:03.830 --> 00:07:06.030
które opowiadają o feminizmie,

104
00:07:06.450 --> 00:07:09.310
o przemijaniu, o życiu, o śmierci,

105
00:07:09.590 --> 00:07:12.350
o problemach rasowych, o problemach ekologii.

106
00:07:12.550 --> 00:07:14.930
Na naszej wystawie są tacy słynni artyści

107
00:07:14.930 --> 00:07:18.330
zajmujący się współpracą z Murano,

108
00:07:18.510 --> 00:07:19.670
jak Ai Weiwei.

109
00:07:20.990 --> 00:07:23.330
Stworzył olbrzymi żerandol,

110
00:07:23.850 --> 00:07:25.470
dziewięciometrowy żerandol

111
00:07:25.470 --> 00:07:27.370
wyprodukowany z czarnego szkła,

112
00:07:27.370 --> 00:07:29.730
które lśni, skrzy się.

113
00:07:30.410 --> 00:07:33.750
W ogóle dlaczego szkło się stało tak popularnym materiałem?

114
00:07:34.010 --> 00:07:37.090
Ponieważ umie naśladować różne inne materiały,

115
00:07:37.150 --> 00:07:38.790
takie jak marmur, alabaster,

116
00:07:39.350 --> 00:07:41.410
kamienie szlachetne albo półszlachetne

117
00:07:41.410 --> 00:07:43.370
i to właśnie wykorzystywano.

118
00:07:44.210 --> 00:07:46.650
Czarny szkło pochłania światło,

119
00:07:46.890 --> 00:07:50.330
więc jest takim przeciwieństwem troszeczkę

120
00:07:50.330 --> 00:07:53.330
potocznego myślenia o pięknie szkła.

121
00:07:58.990 --> 00:08:01.770
Kiedy Pani słucham, mam wrażenie,

122
00:08:01.770 --> 00:08:04.070
że to Murano, o którym mówiłyśmy na początku,

123
00:08:04.390 --> 00:08:07.090
dawno przestało być ładnym drobiazgiem,

124
00:08:07.190 --> 00:08:08.970
czy takim elementem czysto estetycznym,

125
00:08:09.070 --> 00:08:10.650
tylko stało się środkiem wyrazu,

126
00:08:10.670 --> 00:08:11.930
którego używają artyści.

127
00:08:12.090 --> 00:08:15.450
Na wystawie oglądamy dwie prace polskich artystów.

128
00:08:15.550 --> 00:08:18.430
To jest Maurycy Gomulicki i Ksawery Wolski.

129
00:08:18.870 --> 00:08:21.130
Zresztą to ich prace pojawiły się

130
00:08:21.130 --> 00:08:22.810
na okładce katalogu wystawy,

131
00:08:22.950 --> 00:08:24.210
który leży przede mną.

132
00:08:24.330 --> 00:08:26.270
Zastanawiam się, o który zapytać najpierw,

133
00:08:26.350 --> 00:08:28.650
ale też ten, który ja zobaczyłam jako pierwszy,

134
00:08:28.650 --> 00:08:31.070
to były szklane języki Ksawerego Wolskiego,

135
00:08:31.110 --> 00:08:33.690
więc o tych językach chciałam porozmawiać najpierw.

136
00:08:33.790 --> 00:08:35.970
Obaj artyści zostali zaproszeni w ogóle

137
00:08:35.970 --> 00:08:37.890
wiosną tego roku na Murano,

138
00:08:38.110 --> 00:08:39.170
przed Adriano Byrengo,

139
00:08:39.230 --> 00:08:42.250
żeby współpracować z tamtejszymi mistrzami.

140
00:08:42.470 --> 00:08:44.510
Co ciekawe, obaj, nie umawiając się,

141
00:08:44.610 --> 00:08:46.650
stworzyli prace animalistyczne.

142
00:08:46.810 --> 00:08:48.730
Języki wolskiego on stworzył właściwie

143
00:08:48.730 --> 00:08:52.270
taką syntetyczną dosyć ośmiornicę,

144
00:08:52.270 --> 00:08:56.750
chcąc zwrócić uwagę na te szalenie mądre,

145
00:08:56.830 --> 00:08:57.950
inteligentne zwierzęta,

146
00:08:58.190 --> 00:09:01.130
które w 60% składają się z mózgu.

147
00:09:01.370 --> 00:09:03.970
One myślą swoimi mackami.

148
00:09:04.170 --> 00:09:06.110
Są zupełnie niezwykłymi zwierzętami,

149
00:09:06.350 --> 00:09:09.650
a Ksawery Wolski przeczytał parę miesięcy temu,

150
00:09:09.730 --> 00:09:12.570
że powstał pomysł ich hodowli

151
00:09:12.570 --> 00:09:15.090
podobnej do łososi norweskich,

152
00:09:15.290 --> 00:09:16.170
czyli w klatkach.

153
00:09:16.490 --> 00:09:19.630
A ośmiornice są zwierzętami bardzo indywidualnymi

154
00:09:19.630 --> 00:09:21.210
i lubiącymi samotne życie,

155
00:09:21.310 --> 00:09:23.310
więc dla nich byłaby to tortura,

156
00:09:23.530 --> 00:09:24.430
życie w klatkach.

157
00:09:24.610 --> 00:09:28.430
Także tutaj artysta również chce zwrócić uwagę na ekologię.

158
00:09:28.530 --> 00:09:31.430
A ta ośmiornica jest takim niewielkim modelem

159
00:09:31.430 --> 00:09:34.510
innej wielkiej rzeźby, kilkunastometrowej,

160
00:09:35.110 --> 00:09:36.130
odlanej z brązu,

161
00:09:36.390 --> 00:09:38.690
którą Ksawery Wolski stworzył w Meksyku.

162
00:09:39.090 --> 00:09:41.030
Tak się składa, że i Maurycy Gomulicki,

163
00:09:41.070 --> 00:09:44.690
i Ksawery Wolski tworzyli między Meksykiem a Polską.

164
00:09:44.870 --> 00:09:47.510
I Ksawery Wolski w Meksyku właśnie stworzył

165
00:09:47.510 --> 00:09:50.430
taką olbrzymią z brązu odlaną ośmiornicę,

166
00:09:50.570 --> 00:09:53.390
która już została przetransportowana do Polski

167
00:09:53.390 --> 00:09:56.530
i mamy nadzieję, że gdzieś na jakiejś wystawie

168
00:09:56.530 --> 00:09:58.150
niedługo się pojawi.

169
00:09:58.270 --> 00:10:00.730
Obaj też artyści są związani z Sopotem,

170
00:10:00.870 --> 00:10:03.250
bo w Sopocie w przestrzeni publicznej

171
00:10:03.250 --> 00:10:05.130
jest jedna z rzeźb polskiego

172
00:10:05.130 --> 00:10:06.970
nazywająca się Echo.

173
00:10:07.190 --> 00:10:10.750
To rzeźba bardzo pięknej i smutnej miłości

174
00:10:10.750 --> 00:10:13.930
bogini Echo, czy też nimfy raczej Echo,

175
00:10:14.450 --> 00:10:17.010
która umarła z miłości dla narcyza.

176
00:10:17.010 --> 00:10:20.390
A Maurycy Gomulicki jest równie dobrze znany w Warszawie,

177
00:10:20.390 --> 00:10:22.910
jak i w Sopocie, bo tam też brał udział

178
00:10:22.910 --> 00:10:26.070
w takich projektach tymczasowych, wystawach.

179
00:10:26.170 --> 00:10:29.710
W Wenecji postanowił stworzyć żmiję.

180
00:10:29.870 --> 00:10:31.370
Niegroźne, szklane węże.

181
00:10:31.930 --> 00:10:35.610
Które z jednej strony otrzymamy stręt, strach,

182
00:10:35.990 --> 00:10:38.870
ale z drugiej strony te zwierzęta nas fascynują.

183
00:10:39.010 --> 00:10:41.710
Ta idea użycia samego kształtu żmij

184
00:10:41.710 --> 00:10:44.290
zbudowana jest na takiej zasadzie kontrastu

185
00:10:44.290 --> 00:10:47.510
właśnie między zachwytem a wstrętem.

186
00:10:47.890 --> 00:10:51.670
Żmije również są symbolicznymi zwierzętami

187
00:10:51.670 --> 00:10:53.630
i o tej symbolice można przeczytać

188
00:10:53.630 --> 00:10:55.270
na wystawie w Sopocie oczywiście.

189
00:10:55.710 --> 00:10:57.990
Także ci dwaj artyści po raz pierwszy

190
00:10:57.990 --> 00:11:00.890
w ogóle mieli okazję tworzyć w szkle.

191
00:11:00.890 --> 00:11:04.210
Są zachwyceni podobnie jak inni,

192
00:11:04.330 --> 00:11:07.930
którzy odkrywają niezwykłe możliwości

193
00:11:07.930 --> 00:11:11.410
płynnego szkła, które rozgrzane do gorąca,

194
00:11:11.530 --> 00:11:14.850
do temperatury między 700 a 1200 stopni

195
00:11:14.850 --> 00:11:16.230
w piecach na Murano.

196
00:11:16.390 --> 00:11:20.170
Pozwala formować różnorodne kształty, kolory

197
00:11:20.170 --> 00:11:23.030
i jak powiedziałam różnorodne techniki.

198
00:11:23.190 --> 00:11:25.090
Tu też wydaje się symboliczne,

199
00:11:25.170 --> 00:11:26.290
a przynajmniej warto odnotowania,

200
00:11:26.290 --> 00:11:28.850
że w jakiś sposób połączyły się

201
00:11:28.850 --> 00:11:31.270
dwie nadmorskie perły,

202
00:11:31.430 --> 00:11:32.870
Wenecja i Sopot.

203
00:11:33.030 --> 00:11:34.150
Dokładnie o tym myślałam,

204
00:11:35.010 --> 00:11:38.430
kiedy zaproponowałam tę wystawę w Sopocie,

205
00:11:38.570 --> 00:11:41.150
bo oba miasta są kurortami.

206
00:11:41.610 --> 00:11:43.630
Oczywiście to weneckie jest odwiedzane

207
00:11:43.630 --> 00:11:45.830
przez miliony, miliony turystów,

208
00:11:45.910 --> 00:11:47.930
ale Sopot również jest rzecz jasna

209
00:11:47.930 --> 00:11:50.010
tym najbardziej chyba popularnym

210
00:11:50.010 --> 00:11:52.930
i znanym polskim nadmorskim kurortem.

211
00:11:53.130 --> 00:11:55.950
Także oba miasta są pełne turystów,

212
00:11:55.950 --> 00:11:58.430
oba przeżywają rozkwit.

213
00:11:58.590 --> 00:11:59.890
Wenecja, mamy nadzieję,

214
00:12:00.390 --> 00:12:03.310
zostanie w jakiś sposób zachowana i uratowana.

215
00:12:03.790 --> 00:12:06.450
Mamy też nadzieję, że poziom morza,

216
00:12:06.610 --> 00:12:09.070
który się podwyższa poprzez stopnienie lodowców,

217
00:12:09.410 --> 00:12:10.950
nie zaleje sopockich plaż.

218
00:12:11.170 --> 00:12:13.690
Myślimy dosyć globalnie na te tematy.

219
00:12:13.850 --> 00:12:15.170
Na koniec naszego spotkania

220
00:12:15.170 --> 00:12:16.670
chciałam Panią zapytać

221
00:12:16.670 --> 00:12:19.910
o taki powrót szkła Murano,

222
00:12:20.130 --> 00:12:22.490
o to, czy sztuka z nim związana

223
00:12:22.490 --> 00:12:25.190
ma możliwość w Polsce się rozwinąć,

224
00:12:25.190 --> 00:12:26.830
bo, proszę mnie poprawić,

225
00:12:26.910 --> 00:12:27.710
ale mam wrażenie,

226
00:12:27.870 --> 00:12:29.810
że po takiej dekoracyjnej popularności

227
00:12:29.810 --> 00:12:31.570
sprzed lat pozostało niewiele.

228
00:12:31.670 --> 00:12:33.570
To szkło w Polsce odeszło do zapomnienia,

229
00:12:33.630 --> 00:12:34.770
a być może ta wystawa

230
00:12:34.770 --> 00:12:36.890
może być pewnym początkiem,

231
00:12:37.090 --> 00:12:39.190
żeby znowu temu kierunkowi

232
00:12:39.190 --> 00:12:40.690
nadać jakiegoś rozpędu.

233
00:12:40.750 --> 00:12:41.050
Tak.

234
00:12:41.270 --> 00:12:42.390
Ja się cieszę w ogóle,

235
00:12:42.590 --> 00:12:44.690
że od kilku lat

236
00:12:44.690 --> 00:12:46.190
obserwujemy powrót

237
00:12:46.190 --> 00:12:47.530
tradycyjnych technik

238
00:12:47.530 --> 00:12:49.070
do sztuki współczesnej.

239
00:12:49.350 --> 00:12:51.430
Takich jak właśnie ceramika,

240
00:12:51.790 --> 00:12:53.130
szkło, tkanina,

241
00:12:53.130 --> 00:12:55.150
których współcześni artyści używają,

242
00:12:55.230 --> 00:12:56.830
ażeby właśnie przekazać

243
00:12:56.830 --> 00:12:58.630
swoje idee,

244
00:12:59.370 --> 00:13:01.150
o których troszeczkę opowiadałam,

245
00:13:01.290 --> 00:13:02.910
które może są trudne

246
00:13:02.910 --> 00:13:04.890
i nie kojarzą się ze sztuką,

247
00:13:05.010 --> 00:13:06.450
z którą kojarzy nam się

248
00:13:06.450 --> 00:13:07.770
przede wszystkim piękno,

249
00:13:07.870 --> 00:13:09.290
piękno, estetyka,

250
00:13:09.370 --> 00:13:10.230
ale to jest coś,

251
00:13:10.230 --> 00:13:12.610
co od co najmniej stu lat

252
00:13:12.610 --> 00:13:13.730
artyści testują.

253
00:13:13.930 --> 00:13:14.870
I bardzo się cieszę,

254
00:13:14.910 --> 00:13:17.610
że to szkło również może powrócić,

255
00:13:17.610 --> 00:13:19.370
bo mamy w Polsce

256
00:13:19.370 --> 00:13:20.910
znakomite tradycje.

257
00:13:21.110 --> 00:13:22.110
Akademia Sztuk Pięknych

258
00:13:22.110 --> 00:13:22.730
we Wrocławiu

259
00:13:22.730 --> 00:13:24.370
przede wszystkim rozwija je.

260
00:13:24.570 --> 00:13:25.970
Jedną z jej najważniejszych

261
00:13:25.970 --> 00:13:27.330
specjalizacji jest właśnie

262
00:13:27.330 --> 00:13:28.830
sztuka szkła i ceramiki.

263
00:13:29.250 --> 00:13:30.690
Na południu Polski

264
00:13:30.690 --> 00:13:32.370
również mamy huty,

265
00:13:32.650 --> 00:13:34.450
które nie przeżywają

266
00:13:34.450 --> 00:13:35.570
może renesansu,

267
00:13:35.710 --> 00:13:37.890
ale być może się to zmieni.

268
00:13:38.050 --> 00:13:39.470
Huty w Szklarskiej Porębie,

269
00:13:39.710 --> 00:13:40.800
wcześniej w Wałbrzychu,

270
00:13:41.390 --> 00:13:42.710
mamy też hutę w Krośnie.

271
00:13:43.030 --> 00:13:44.170
Szkło w ogóle pojawiło się

272
00:13:44.170 --> 00:13:46.290
w Polsce już w średniowieczu

273
00:13:46.290 --> 00:13:48.310
i najpierw w Wielkopolsce.

274
00:13:48.490 --> 00:13:50.210
Poznań, który był ważnym

275
00:13:50.210 --> 00:13:52.290
ośrodkiem, prawda, miejskim,

276
00:13:52.490 --> 00:13:54.110
także wiemy, że istniało

277
00:13:54.110 --> 00:13:56.410
25 hut w tej średniowiecznej Polsce.

278
00:13:56.670 --> 00:13:58.510
Teraz podobno około 120.

279
00:13:59.130 --> 00:14:00.990
Oczywiście mówimy o hutach

280
00:14:00.990 --> 00:14:01.790
różnej wielkości,

281
00:14:01.850 --> 00:14:03.230
bo ta sztuka szkła

282
00:14:03.230 --> 00:14:06.730
przeżywała zaraz po roku 1989,

283
00:14:07.410 --> 00:14:08.250
w latach 90-tych

284
00:14:08.250 --> 00:14:09.550
raczej regres w Polsce.

285
00:14:09.730 --> 00:14:10.870
A teraz staje się coraz

286
00:14:10.870 --> 00:14:11.970
bardziej popularna.

287
00:14:12.230 --> 00:14:13.970
Polacy zaczęli doceniać

288
00:14:13.970 --> 00:14:15.670
urodę przedmiotów

289
00:14:15.670 --> 00:14:17.030
wytworzonych ze szkła.

290
00:14:17.230 --> 00:14:18.830
O wystawie Glastres,

291
00:14:18.990 --> 00:14:19.890
odsłonięte rzeczywistości,

292
00:14:20.670 --> 00:14:22.650
którą w Państwowej Galerii Sztuki

293
00:14:22.650 --> 00:14:24.030
w Sopocie można oglądać

294
00:14:24.030 --> 00:14:25.990
do 22 października,

295
00:14:26.150 --> 00:14:27.030
ale także w ogóle

296
00:14:27.030 --> 00:14:28.090
o historii szkła,

297
00:14:28.250 --> 00:14:29.090
podejściu do szkła,

298
00:14:29.330 --> 00:14:30.890
tego jakie możliwości szkło

299
00:14:30.890 --> 00:14:32.070
daje i artystom,

300
00:14:32.110 --> 00:14:32.790
i odbiorcom,

301
00:14:32.930 --> 00:14:33.850
opowiadała pani

302
00:14:33.850 --> 00:14:35.090
Eulalia Domanowska,

303
00:14:35.270 --> 00:14:37.190
dyrektorka Państwowej Galerii Sztuki

304
00:14:37.190 --> 00:14:37.810
w Sopocie,

305
00:14:38.150 --> 00:14:39.190
historyczka sztuki,

306
00:14:39.310 --> 00:14:40.090
krytyczka sztuki,

307
00:14:40.430 --> 00:14:41.970
a także jedna z kuratorek

308
00:14:42.190 --> 00:14:43.350
wspomnianej wystawy.

309
00:14:43.450 --> 00:14:44.250
Bardzo pani dziękuję

310
00:14:44.250 --> 00:14:45.030
za to spotkanie.

311
00:14:45.070 --> 00:14:45.790
Dziękuję bardzo

312
00:14:45.790 --> 00:14:46.990
i zapraszam Państwa

313
00:14:46.990 --> 00:14:48.270
również na inne wystawy

314
00:14:48.270 --> 00:14:49.650
do Państwowej Galerii Sztuki

315
00:14:49.650 --> 00:14:50.370
w Sopocie.